Arima Computer Corporation şirketinin dizüstü bilgisayar ve sunucu işinin Flextronics Computing Sales and…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER : Ilgaz SARIOĞLU, Ekrem SOLMAZ

E. DOSYA KONUSU: Arima Computer Corporation şirketinin dizüstü bilgisayar ve sunucu işinin Flextronics Computing Sales and Marketing Ltd. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.1.2008 tarih ve 453 sayı ile intikal eden ve dosyadaki eksiklikleri en son 6.2.2008 tarihinde tamamlanan başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeye ilişkin 8.2.2008 tarih ve 2008-2-7/Öİ-08-IS sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 8.2.2008 tarih ve REK.0.06.00.00-120/39 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-15 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

40

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Devralma Raporu’nda; bildirim konusu devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma olduğu, işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve bunun sonucunda ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Flextronics Computing Sales and Marketing Ltd (Flextronics Computing) Flextronics Computing, Malezya yasaları uyarınca yeni kurulmuş ve Flextronics International Ltd’nin (Flextronics) bir iştirakidir.

Flextronics, orijinal ekipman imalatçılarına (OEM) ileri düzeyde tasarım ve elektronik imalat hizmetleri (EMS) sunan, hisseleri Nasdaq Borsası’nda işlem gören, 30’dan fazla ülkede faaliyetleri bulunan Singapur merkezli bir şirkettir.

Flextronics, Alcatel, Casio, Cisco Systems, Dell, Eastman Kodak, Ericsson, Hewlett- Packard, Kyocera, Lego, Microsoft, Motorola, Nortel ve Xerox’un da içinde bulunduğu OEM müşterilerinin markalarını taşıyan ürünlerin tasarımını, yapımını, tamirini üstlenmektedir.

Bildirim formunda belirtildiği üzere, Solectron – Flextronics birleşmesinden önce, Flextronics’in Türkiye’de hukuki bir varlığı bulunmamaktadır. Ağustos 2007’de gerçekleştirilen ve Rekabet Kurulu’nun 2.8.2007 tarih ve 07-63/780-286 sayılı kararı ile gerçekleşen Solectron birleşmesi sonucunda, Flextronics Türkiye’de Solectron Elektronik Üretim ve Paz. San. ve Tic. A.Ş. (Solectron Türkiye) ile Solectron Türkiye İstanbul Deri ve Endüstriyel Serbest Bölge Şubesi (Solectron Serbest Bölge) aracığıyla elektronik ürün tedarikçilerine elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarında faaliyet göstermeye başlamıştır.

Flextronics Computing, yeni kurulan bir şirket olması nedeniyle ciroya sahip değildir. Flextronics’in dünya çapındaki cirosu ise 31.3.2007 tarihi itibarıyla sona eren 2006 mali yılı için (………….) ABD Doları; Türkiye cirosu ise (………….) ABD Doları’dır.

H.1.2. Arima Corporation (Arima)

Arima, Tayvan yasaları uyarınca kurulmuş halka açık bir şirkettir. Arima, OEM imalatçılarına elektronik imalat hizmetleri vermektedir. Özellikle, dünya pazarındaki markalaşmış bilgisayar şirketlerine dizüstü bilgisayar, sunucu ve ilgili aksesuarları tasarlamakta, üretmekte ve satmaktadır.

Arima’nın dünya çapındaki müşterileri arasında Gateway Inc., Hewlett-Packard, Alienware Corporation, SYNNEX Corporation ve Kontron Technology bulunmaktadır. Arima’nın Türkiye’de herhangi bir hukuki varlığı bulunmamakta olup, faaliyetleri ürünlerinin Türkiye’deki müşterilere doğrudan satışı ile sınırlıdır.

Arima’nın 2006 mali yılı için dünya çapındaki cirosu (…………) ABD Doları; Türkiye cirosu ise (…………) ABD Dolarıdır.

H.1.3. Arima Communications (Jiang Su) Co Ltd

Arima Communication (JiangSu) Co. Ltd, Çin Halk Cumhuriyeti kanunları uyarınca kurulmuş olup Arima Communication Corporation’ın tamamına sahip olduğu iştirakidir. Arima Communication (JiangSu) Co. Ltd, Arima Communication Corporation’ın alt müteahhitliğini yapmaktadır ve asıl işi ana şirketine mobil sistemler ve telefonları imal edip satmaktır. Arima Communication Corporation’ın müşterileri arasında Sony Ericsson, Sharp ve LG bulunmaktadır.

H.1.4. Arima Communications Corporation

Arima Communication Corporation bir Arima grup şirketi olup; mobil iletişim ürünlerinin imalatı, geliştirilmesi ve dağıtımı ile iştigal etmektedir. Şirket, çok dalgalı GSM/GPRS, üçüncü nesil cep telefonları ve akıllı telefonlar geliştirmektedir. Şirket, orjinal tasarım imalatı, orjinal ekipman imalatı ve ortak tasarım imalatı yollarıyla cep telefonları için tasarım, imalat ve lojistik hizmetleri sunmakta ve esas olarak Tayvan, Meksika, Çin ve Brezilya’da faaliyet göstermektedir.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosyadaki bilgiler ışığında, bildirim konusu işlem bakımından ilgili ürün pazarı, “elektronik ürün tedarikçilerine elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarı” olarak belirlenmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Devralma işlemi açısından ilgili ürün pazarında ülkenin herhangi bir bölgesindeki rekabet koşullarının diğer bölgelerden farklılık göstermemesi, bir başka deyişle rekabet koşullarının ülkenin tamamında homojen bir yapı sergilemesi nedeniyle ilgili coğrafi Pazar, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak kabul edilmiştir.

H.3. Değerlendirme

H.3.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

Flextronics Computing, Arima iştirakleri arasında imzalanan “Ana Satın Alım Sözleşmesi” uyarınca Arima’nın tüm dünyadaki dizüstü bilgisayar ve sunucu işi Flextronics Computer tarafından devralınacaktır. Bu kapsamda Flextronics Computing, Arima’nın Arima Computer (Texas) Corporation, Arima Computer (California) Corporation, Arima Computer (UK) Corporation ve Arima Computer (Japan) Corporation isimli iştiraklerindeki bütün hisseleri ile Arima, ACC Jiang Su ve Arima Computer Jiang Su’ya (Arima’nın %100 iştiraki) ait çeşitli malvarlıklarını devralacaktır. İlgili devralma işleminin, Arima’nın dizüstü bilgisayar işinde kontrol değişikliği yaratması nedeniyle 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin “herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” şeklindeki (b) bendi kapsamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde, “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Bildirim dosyasında yer alan bilgilere göre, bildirim konusu devralma işleminde devralan taraf olan Flextronics’in elektronik ürün tedarikçilerine elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarındaki 2006 yılı cirosu (…………) YTL, devralınan taraf Arima’nın ilgili ürün pazarındaki 2006 yılı cirosu ise (…………) YTL olup, tarafların ilgili ürün pazarındaki 2006 yılı toplam ciroları (…………) YTL’dir.

2006 yılı itibarıyla elektronik ürün tedarikçilerine elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarındaki Flextronics’in pazar payı yaklaşık olarak % (…), Arima’nın pazar payı ise yaklaşık % (…) olup, tarafların ilgili ürün pazarındaki 2006 yılı toplam pazar payları yaklaşık olarak % (…)’tir.

Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde incelemeye konu devralma işleminde, elektronik ürün tedarikçilerince elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarı açısından 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen pazar payı eşiğinin aşılmadığı, ciro eşiğinin ise aşıldığı görülmektedir. Dolayısıyla bildirim konusu devralma işleminin Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır.

H.3.3. Devralma İşleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Değerlendirilmesi

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir birleşme veya devralmanın yasaklanabilmesi için işlemin, hakim durum yaratarak ya da mevcut bir hakim durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltması gerekmektedir. İşlemin taraflarından Flextronics’in elektronik ürün tedarikçilerine elektronik imalat hizmetleri tedariki pazarındaki pazar payının yaklaşık olarak % (…), Arima’nın ise ilgili ürün pazarındaki pazar payının yaklaşık olarak % (…) ve tarafların toplam pazar payının yaklaşık olarak % (…) olduğu göz önünde bulundurulduğunda, mevcut hakim durumun olmadığı ve işlem sonrasında ilgili ürün pazarında hakim durum yaratılmasının söz konusu olmadığı sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, söz konusu devralma işleminin, Kanun’un 7. maddesi kapsamında izin verilebilecek bir devralma olduğuna kanaat getirilmiştir.

H.3.4. Yan Sınırlamalar

Taraflar arasında imzalanan Ana Satın Alma Sözleşmesi’nin “Sınırlamalar” başlıklı 14.1 maddesi ile Arima’ya ve Arima’nın bağlı bulunduğu gruba iki yıllık rekabet yasağı getirilmektedir.

Rekabet yasakları, alıcıların yaptıkları yatırımların karşılıklarını tam olarak almalarının bir aracı olarak görülmektedir. Genel olarak rekabet yasaklarının yan sınırlama olarak değerlendirilebilmesi için “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir. Bildirim konusu işlemde yer alan rekabet yasağı, bu kriterler çerçevesinde değerlendirilmiş ve yan sınırlama olarak kabul edilmiştir.

Ana Satın Alma Sözleşmesi’nin 14.2. maddesi ile Arima ve aynı grup içinde faaliyet gösteren diğer şirketlere getirilen üç yıl süre ile devredilen iştiraklerin ilgili çalışanlarını istihdam etmeme yükümlülüğünün de devralma işleminin amacına ulaşması için gerekli ve makul bir sınırlama olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen

nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.