Eczacıbaşı topluluğuna bağlı Eczacıbaşı Yatırım Holding A.Ş. ve Eczacıbaşı Holding A.Ş.

REKABET KURULU KARARI

Dosya No: D1/1/H.Y.-00/1

Karar No: 00-6/51-23

Karar Tarihi : 10.02.2000

Toplantıya Katılan

Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU.

Üyeler: Dr. Kemal EROL (İkinci Başkan), Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU, İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, A.Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER.

Bildirimde Bulunan: Eczacıbaşı Holding A.Ş. adına Arif ESİN

(Akaretler Sıraevleri, Spor Cad., No:67, 80680 Beşiktaş/İSTANBUL) Taraflar: - Eczacıbaşı Holding A.Ş.

Büyükdere Cad., No:193, 80640 Levent/İSTANBUL

- Eczacıbaşı Yatırım Holding A.Ş.

19 Mayıs Cad., Nova Baran İş Merkezi, No:5, 80220 Şişli/İSTANBUL

- American Standard Companies Inc.

P.O. Box 6820I Once Centennial Avenue Piscataway, NJ 08855 ABD Dosya Konusu: Eczacıbaşı topluluğuna bağlı Eczacıbaşı Yatırım Holding A.Ş. ve Eczacıbaşı Holding A.Ş. tarafından EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. ve Tic. A.Ş.’nde American Standard Companies Inc.’a ait %50 hissenin devralınmasına izin verilmesi talebi.

Raportörler görüşü: 4054 sayılı Kanun’un 7’nci maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında söz konusu devralma işlemine izin verilmesinde herhangi bir sakınca bulunmadığı.

Dosya Evreleri: Dosya konusu talep ile Kurum kayıtlarına 15.12.1999 tarih, 4281 sayı ile giren Eczacıbaşı Holding A.Ş. adına Arif ESİN imzalı bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7’nci maddesi uyarınca, Raportörler Hilal YILMAZ ve Özgür BAL tarafından yapılan inceleme sonucu düzenlenen 02.02.2000 tarih, D1/1/H.Y.-00/1 sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 07.02.2000 tarih, REK.0.05.00.00/3 sayılı Başkanlık önergesi ile 00-6 sayılı Kurul gündemine alınmıştır.

REKABET KURUMU 1

DEĞERLENDİRME

Devralma işlemine konu olan EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.(EBS), 1991 yılında Eczacıbaşı topluluğuna bağlı Eczacıbaşı Holding A.Ş. ile American Standard Companies Inc. arasında % 50’şer hisse dağılımı ile kurulmuş bir ortak girişim (joint venture) şirketidir. Söz konusu devralma işlemi, American Standard Companies Inc.’in EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nde sahip olduğu %50 hissesinin Eczacıbaşı topluluğuna bağlı Eczacıbaşı Yatırım Holding A.Ş. ve Eczacıbaşı Holding A.Ş. tarafından devralınarak EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin tüm kontrolünün Eczacıbaşı topluluğuna geçmesi işlemine izin verilmesi talebidir.

EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.; akrilik banyo küveti, masajlı banyo küveti, duş teknesi, duş sistemleri ve bunların aksesuarlarını üreten bir şirkettir. EBS’nin ürünlerinin hepsi tek bir ilgili ürün pazarında kabul edilmiştir. Dolayısıyla ilgili ürün pazarı, "akrilik banyo küveti, masajlı banyo küveti, duş teknesi, duş sistemleri ve bunların aksesuarları" olarak ele alınmıştır. İlgili coğrafi pazar ise söz konusu ürünlerin Türkiye'nin tüm bölgelerinden talep edilmesi ve pazarlanması gözönüne alındığında, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak tanımlanmıştır.

Dosya mevcudu bilgilerden; EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.'nin, Eczacıbaşı Holding A.Ş. ile American Standard Companies Inc. arasında ortak kontrolle yönetilen, bağımsız bir ortak girişim şirketi olduğu anlaşılmaktadır. Bu haliyle bildirime konu EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’ndeki kontrolün devri işlemi, 1997/1 sayılı "Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ"in 'Birleşme veya Devralma Sayılan Haller' başlıklı 2’nci maddesinin (b) bendinde yer alan, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” hükmü doğrultusunda bir devralma işlemidir.

Bildirime konu dosyada yer alan bilgi ve belgeler ile konuya ilişkin rapordan, EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin 1998 yılı cirosunun ……………. TL, pazar payının ise % … olduğu; diğer yandan devralma işleminin taraflarından American Standard Companies Inc. ve Eczacıbaşı topluluğuna ait herhangi bir başka şirketin ilgili ürün pazarında faaliyetinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında 1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4’üncü maddesinin; “birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü ile getirilen pazar payı ve ciro eşikleri açısından konu değerlendirildiğinde, EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin sahip olduğu pazar payı yönüyle 1997/1 sayılı Tebliğ’de yer alan %25 sınırının aşılmasından dolayı, bu devralma işleminin Rekabet Kurulu'nun iznine tâbi olduğu görülmektedir.

REKABET KURUMU 2

Söz konusu pazarla ilgili mevcut bilgilere göre EBS’nin % …’lik pazar payı ile ilk sırada yer aldığı, sırasıyla rakiplerden Sanicor ve Sanica’nın % …-… , Artemis’in % …-…, Dökümay’ın % …-…, Toprak’ın ise % …-… oranında pazar payına sahip oldukları anlaşılmaktadır. Görüldüğü üzere EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş., % …’lik pazar payı ile ilk sırada yer almasına rağmen diğer rakiplerinin de pazar payları EBS’ye oldukça yakındır. En yakın rakibi ile arasındaki pazar payı farkının %… olması, EBS’nin pazar payının nisbi olarak büyük olmadığını göstermektedir.

Öte yandan, EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin Eczacıbaşı topluluğuna bağlı bir şirket olması nedeniyle topluluğun mali yapısının gücünden faydalanması finansal bir üstünlük sağlamakla birlikte, Eczacıbaşı yapı grubu şirketlerinin akrilik banyo küvetleri ve bu pazara komşu pazarlardaki ürün yelpazesinin genişliği de bir avantaj teşkil etmektedir. Ancak piyasada rakip durumdaki Toprak Holding gibi büyük şirketlerin de faaliyette bulunduğu dikkate alındığında, bu tür üstünlüklerin sadece EBS’ye özgü olmadığı anlaşılmaktadır.

Akrilik banyo küvetleri pazarında faaliyette bulunan şirketlerden Eczacıbaşı topluluğunun yıllardır yapı malzemeleri üretip dağıtması nedeniyle dağıtım kanallarının güçlü olduğu mevcut bilgiler arasında olup bu durum EBS’nin pazar gücünü artırmaktadır. Ancak rakiplerin EBS’ye oldukça yakın pazar paylarına sahip olmaları, mevcut dağıtım sisteminde diğer firmaların da ağırlıklarının bulunduğunu ortaya koymaktadır.

Söz konusu pazara ilişkin bilgilere göre akrilik banyo küvetleri pazarı, yıldan yıla ortalama % 20-30 büyüyen, doymamış bir pazar olup bu durum, pazara yeni firmaların girmesi konusunda pazarı cazip hale getirmektedir. Pazara girişte herhangi bir yasal ve finansal engel bulunmamaktadır. Akrilik banyo küvetlerinin kolay ve fazla yatırım gerektirmeyen bir üretim sürecinde üretiliyor olması da pazara girişte finansal bir engel olmadığının göstergesidir. 1991 yılında EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin ilk üretime başlamasıyla oluşan bu pazarda şu anda yaklaşık 10 firmanın üretim yapıyor olması da pazara girişin kolay ve potansiyel rekabetin yoğun olduğunun bir kanıtıdır. Potansiyel rekabetin yoğun olduğu bir pazarda, şirketlerin pazar payı da değişkendir ve bir hakim durumun oluşması zordur.

Bu doğrultuda; EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’nin akrilik banyo küvetleri pazarında sahip olduğu % …’lik pay ile ilk sırada yer alması, dağıtım kanallarının güçlü olması gibi unsurların yanı sıra, piyasada çok sayıda ve güçlü rakiplerin varlığı ve potansiyel rekabetin yoğun olması EBS’nin müşteri ve rakiplerinden bağımsız şekilde ekonomik parametreleri belirleyebilme gücünün olmadığını göstermektedir. Dolayısıyla, bildirime konu devralma işlemi sonucunda piyasada bir hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi gibi bir etkinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.

REKABET KURUMU 3

SONUÇ

Ön İnceleme Raporu’nda yer verilen bilgi ve belgeler ile yukarıda özetlenen değerlendirmeler doğrultusunda; Eczacıbaşı topluluğuna bağlı Eczacıbaşı Yatırım Holding A.Ş. ve Eczacıbaşı Holding A.Ş.’nin, ortak kontrolle yönetilen, bağımsız bir ortak girişim şirketi olan EBS Eczacıbaşı Banyo Küvetleri San. Tic. A.Ş.’ndeki American Standard Companies Inc.’in sahip olduğu % 50 hisseyi devralmasına ilişkin bildirimin, tarafların toplam pazar payları yönüyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7’nci maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında bir devralma işlemi olduğu, ancak oluşacak kontrol devrinin ilgili ürün pazarında, herhangi bir hakim durum yaratmaya veya mevcut bir hakim durumu güçlendirmeye yönelik olarak rekabeti önemli ölçüde azaltmayacağı, dolayısıyla 4054 sayılı Kanun’un 7’nci maddesine aykırılık oluşturmayacağı kanaatine varılarak dosya konusu devralma işlemine izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

REKABET KURUMU 4