Rekabet Kurulunun 08.09.2022 tarihli ve 22-41/590-M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında,…

Rekabet Kurumu Başkanlığından;

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER : Çağlar Deniz ATA, Ahmet YALÇIN, Elif TÜRLEK,

Merve GÖZÜKATI, Ömer Burak ARTUKOĞLU

C. İLGİLİ TARAF: Güres Tavukçuluk Üretim Pazarlama ve Ticaret AŞ

Mütevelli Mah. Değirmenyolu Sok. No:9 Saruhanlı/Manisa

(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 08.09.2022 tarihli ve 22-41/590-M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında, 07.03.2023 tarihinde Güres Tavukçuluk Üretim Pazarlama ve Ticaret AŞ’de yapılan yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 06.01.2022 tarihli ve 22-01/14-M sayılı kararı ile Yumurta Üreticileri Merkez Birliği (YUMBİR) ve YUMBİR'e üye yerel birlikler ile yumurta üretimi alanında faaliyet gösteren teşebbüslerin rekabeti kısıtlayıcı çeşitli eylemlerde bulunmak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun)'un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiası üzerine aynı Kanun'un 40. maddesinin birinci fıkrası uyarınca resen önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(3) Yapılan önaraştırma kapsamında, 30.03.2022 tarihinde Güres Tavukçuluk Üretim Pazarlama ve Ticaret AŞ’de (GÜRES) yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir. Bahse konu önaraştırmada GÜRES’in Satış Pazarlama ve Üretimden Sorumlu Genel Müdürü (.....)’in mobil cihazında yapılan incelemede yumurta viyolünü [1] konu edinen ve bir rekabet ihlaline işaret edebileceği değerlendirilen bazı yazışmalar tespit edilmiştir.

(4) GÜRES’te yapılan yerinde incelemede elde edilen bu yazışmalara istinaden hazırlanan 16.08.2022 tarihli ve 2022-2-038/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu, Kurulun 08.09.2022 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 22-41/590-M sayılı karar ile bazı teşebbüsler hakkında, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiası ile ilgili olarak aynı Kanun’un 40. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(5) Önaraştırma kapsamında 07.03.2023 tarihinde görevli meslek personeli tarafından GÜRES’in merkezinde yerinde inceleme gerçekleştirilmiş olup yerinde inceleme sırasında GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in, GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in ve GÜRES Satış Pazarlama ve Yönetimden Sorumlu Genel Müdürü (.....)’in e-posta hesaplarından bazı verilerin silindiği tespit edilmiştir.

(6) Söz konusu yerinde incelemede gerçekleşen silme işlemlerine ilişkin Rekabet Kurumu Bilişim Teknolojileri Dairesi Başkanlığından 14.03.2023 tarihli ve 60531 sayılı yazı ile teknik görüş istenmiş, söz konusu daire başkanlığının görüşü 23.03.2023 tarih ve 61100 sayılı yazı ile ilgili daireye iletilmiştir.

1 Yumurta viyolü, yumurtaların içine oturacağı küçük kasecikleri bulunan, karton veya plastikten yapılan koruma kaplarıdır.

(7) Önaraştırma sonucunda hazırlanan 04.04.2023 tarihli ve 2022-2-038/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu Kurulun 13.04.2023 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 23-18/322- M sayılı karar ile aralarında GÜRES’in de bulunduğu bazı teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiası ile ilgili olarak soruşturma açılmasına karar verilmiştir.

(8) Önaraştırma sürecinde GÜRES’te yapılan yerinde incelemede teşebbüs merkezinde bulunmayan teşebbüs çalışanlarının bilgisayarlarının ve mobil cihazlarının incelenmesi dosya bakımından önem arz ettiğinden soruşturma sürecinde GÜRES’te ikinci bir yerinde inceleme yapılması gereği hâsıl olmuştur. Söz konusu ikinci yerinde incelemede yukarıda bahsi geçen silme işlemleri konusunda da detaylı inceleme yapılmıştır.

(9) Yerinde inceleme sürecine ilişkin 05.05.2023 tarihli ve 2022-2-038/BN-01 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(10) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda,

- Kurulun 08.09.2022 tarihli ve 22-41/590-M sayılı kararı uyarınca yürütülmekte olan

önaraştırma kapsamında GÜRES’in yerinde incelemeyi engellediği/zorlaştırdığı, - Anılan teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi

uyarınca, idari para cezası verilmesi gerektiği

ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Yapılan Tespitler

(11) GÜRES’te yerinde inceleme gerçekleştirmek amacıyla yerinde inceleme ekibi tarafından, 07.03.2023 tarihinde teşebbüs binasına saat 09.51’de giriş yapılmış ve yetki belgeleri ile Kurum kimlik kartları teşebbüs yetkililerine ibraz edilmiştir. Yürütülmekte olan önaraştırma hakkındaki bilgilere ek olarak 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinin raportörlere verdiği yetkiler, aynı Kanun’un 16. ve 17. maddesinde düzenlenen idari para cezaları ve yerinde inceleme usulü hakkında teşebbüs yetkililerine bilgi verilmiş ve yerinde inceleme yapılacağı ifade edilmiştir.

(12) GÜRES Yönetim Kurulu Başkanı (.....)’e yerinde inceleme tamamlanana kadar bilgisayarlardan, elektronik postalardan ve sair veri depolama cihazlarından herhangi bir suretle e-posta ya da veri silinmemesi gerektiği; aksi takdirde bu durumun tespit edilebileceği ve silinen içerikten bağımsız olarak eylemin yerinde incelemenin engellenmesi veya zorlaştırılması olarak değerlendirilebileceği yönünde teşebbüs çalışanlarına uyarı yapılmasında yarar bulunduğu hususu bildirilmiştir. Akabinde evrak ve cihazlarında inceleme yapılması öngörülen GÜRES çalışanları görevli meslek personeli tarafından tespit edilmiştir.

(13) İşbu tespitler neticesinde cihazlarında inceleme yapılmasına karar verilen ve o an itibarıyla teşebbüste hazır bulunan GÜRES Yönetim Kurulu Başkanı (.....)’in, GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in, GÜRES Yem Üretim ve Kalite Yönetim Sistemlerinden Sorumlu (.....)’nun ve GÜRES Satış Planlama Uzmanı (.....)’nın, bilgisayarlarında, e-posta hesaplarında ve mobil cihazlarında yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir.

(14) İlaveten teşebbüste hazır bulunmayan GÜRES Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (.....)’in ve GÜRES’in Satış Pazarlama ve Yönetimden Sorumlu Genel Müdürü (.....)’in WhatsApp ve e-posta hesaplarında inceleme yapılmıştır. Ayrıca kendisi teşebbüste hazır bulunmayan GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in mobil cihazında ve teşebbüs binasında bulunan bilgisayarında inceleme gerçekleştirilmiştir.

(15) Yapılan incelemeler neticesinde (.....)’in 07.03.2023 tarihinde e-posta hesabında 10.01 ile 12.00 saatleri arasında 18 adet e-postanın silindiği anlaşılmıştır. Ancak bahse konu e- posta hesabından silinen e-postaların, “Silinmiş Ögeler” klasöründe ulaşılabilir konumda olduğu tespit edilmiştir.

(16) Öte yandan (.....)’in 07.03.2023 tarihinde, e-posta hesabında 10.03 ile 11.37 saatleri arasında 31 adet e-postada silme işlemi gerçekleştirildiği tespit edilmiş, işleme ait ekran görüntüleri inceleme ekibi tarafından alınmıştır. Silinen e-postalar “Silinmiş Ögeleri Kurtar” seçeneği kullanılarak geri getirilip ilgili e-postalar üzerinde inceleme yapılmıştır.

(17) (.....)’in de yine aynı tarihte e-posta hesabında 10.12 ile 11.49 saatleri arasında yaklaşık 2000 adet e-postada silme işlemi gerçekleştirildiği tespit edilmiş, işleme ait ekran görüntüleri inceleme ekibi tarafından alınmıştır. Silinen e-postalar “Silinmiş Ögeleri Kurtar” seçeneği kullanılarak geri getirilip ilgili e-postalar üzerinde inceleme yapılmıştır. Bu işlemlere ait log kayıtları teşebbüs yetkililerinden inceleme esnasında talep edilmiş, ancak bahse konu zaman dilimine ait herhangi bir log kaydına ulaşılmamıştır. Söz konusu işlemler üzerine teşebbüs tarafından yapılan açıklamalarda bu durumun herhangi bir silme işleminin yapılmadığına işaret ettiği belirtilmiştir.

(18) Ayrıca bahse konu inceleme sonrasında, (.....)’in silme işlemine konu olan e-postaları ayrıntılı olarak incelendiğinde, bu e-postaların silinme zamanları ile ilgili zaman dilimine ilişkin log kayıtlarının birbirleriyle uyuşmadığı anlaşılmıştır. Konuya ilişkin olarak Kurumun Bilişim Teknolojileri Daire Başkanlığından teknik görüş talep edilmiş olup ilgili daireden gelen cevabi yazıda, (.....)’in e-posta hesabında yapılan incelemeye ilişkin alınan log kayıtlarının zamanının Microsoft Office 365 sunucusunun saatine bağlı olduğu ve bu saat diliminin Türkiye saati (GMT+3) ile aynı dilimde olmadığının değerlendirildiği ve (.....)’in inceleme günü yerinde incelemeye başlanması anından sonra e-posta hesabından silinen e-postaların “Silinmiş Ögeleri Kurtar” klasörü altında görüldüğü ifade edilmiştir.

(19) Yine (.....)’e ait e-posta hesabında gerçekleşen çok sayıda [2] silme işlemi ekran görüntüleri ile ortaya konulmasına rağmen bu işlemlere ilişkin olay görüntüleyicisinde log kaydının bulunmadığı görülmüştür. Konuya ilişkin olarak Bilişim Teknolojileri Daire Başkanlığı’nın teknik görüşünde, bu durumun gerekçesinin, admin [3] yetkisine sahip bir sistem yöneticisinin bu kayıtlara kişi bazlı müdahale edebilme imkânından veya söz konusu silme işleminin öncesinde “silme işlemlerine ilişkin denetim kayıtlarının tutulmaması” yönünde ayar değişikliği yapılmasından kaynaklanabileceği değerlendirilmiştir.

(20) Yukarıdaki nedenlerle önaraştırma sürecinde 07.03.2023 tarihinde GÜRES’te yapılan yerinde incelemede teşebbüs merkezinde bulunmayan teşebbüs çalışanlarının bilgisayarlarının ve mobil cihazlarının incelenmesi amacıyla GÜRES’te ikinci bir yerinde inceleme yapılması gereği hâsıl olmuştur. Bu surette Kurulun 13.04.2023 tarihli ve 23- 18/322-M sayılı kararı uyarınca aralarında GÜRES’in de bulunduğu viyol üretimi alanında faaliyet gösteren bazı teşebbüsler hakkında açılan soruşturma kapsamında 25.04.2023 tarihinde yukarıda açık adresi verilen GÜRES merkez binasında yerinde inceleme gerçekleştirilmiştir. GÜRES’te önaraştırma döneminde yapılan yerinde incelemede teşebbüs merkezinde hazır bulunmayan (.....) ve (.....) 25.04.2023 tarihinde yapılan yerinde incelemede teşebbüs merkezinde hazır bulunduğundan bu kişilerin e-posta hesaplarında ve mobil cihazlarında yerinde inceleme gerçekleştirilmiş ve yukarıda bahsi geçen silme işlemleri konusunda da detaylı bir inceleme yapılmıştır.

2 07.03.2023 tarihinde GÜRES’te yapılan yerinde inceleme esnasında, (.....)’in e-posta hesabında “Silinmiş Ögeleri Kurtar” seçeneği kullanılarak alınan ekran görüntülerinde, (.....)’in e-posta hesabından yerinde incelemenin yapıldığı sırada yaklaşık 2000 adet e-postanın silindiği anlaşılmaktadır.

3 Bilgi yönetimi bağlamında özel yetkiye sahip sistem yöneticisi manasına gelen terim.

(21) Bu kapsamda gerçekleştirilen yerinde inceleme sonucunda;

- (.....)’in ve (.....)’in e-posta hesaplarına ait log ayarlarında 07.03.2023 tarihinde GÜRES’te gerçekleştirilen yerinde incelemede silme şüphesi uyandıran işlemlere ilişkin herhangi bir değişlik yapılmadığı,

- (.....)’in ve (.....)’in e-posta hesaplarına test amaçlı gönderilen ve yine test amaçlı silinen e-postaların silinme günü ve saati ile bu işlemlere ilişkin log kayıtlarının uyumlu olduğu ve

- Ayrıntılı bir inceleme gerçekleştirmek amacıyla (.....)’in ve (.....)’in 06.03.2023 ile 08.03.2023 tarihleri arasında (inceleme gününden bir gün öncesini ve bir gün sonrasını kapsayacak şekilde) silme işlemlerinin gerçekleştirip gerçekleştirmediklerinin tespiti amacıyla incelenen log kayıtlarında (.....)’in ve (.....)’in inceleme günü (07.03.2023 tarihli inceleme) yerinde incelemeye başlanması anından sonra e-posta hesaplarında silme işlemi gerçekleştirdikleri

tespit edilmiştir.

(22) GÜRES Yönetim Kurulu Başkanı (.....) tarafından bahse konu silme işlemine ilişkin; “Teşebbüs olarak Rekabet Kurumu personeli tarafından gerçekleştirilen yerinde incelemeyi engelleme ve silme gibi bir amacımız bulunmamaktadır. (.....) tarafından yapılan silme işlemi sehven yapılan yüzeysel nitelikli ve geri getirilebilir bir silme işlemidir. Esas niyetimiz silme işlemi gerçekleştirerek incelemeyi engellemek olmuş olsaydı teşebbüs bilişim personeli vasıtasıyla daha nitelikli bir silme gerçekleştirilebilirdi. Ancak halihazırda şirketimize ait sunucularda konuya ilişkin tüm veriler erişilebilir konumda bulunmaktadır.”

şeklinde açıklama yapılmış olup söz konusu ifadeler yerinde inceleme tutanağı ile kayıt

altına alınmıştır.

G.2. Değerlendirme

(23) Yerinde inceleme yetkisi, 4054 sayılı Kanun’un ihlal edilip edilmediğinin ortaya

çıkarılmasında kullanılan araçların başında gelmektedir. Bu yetkinin etkin bir şekilde

kullanılması, yerinde incelemelerden verimli sonuçlar elde edilebilmesi açısından büyük

öneme sahiptir.

(24) 4054 sayılı Kanun’un “Yerinde İnceleme” başlıklı 15. maddesi;

“Kurul, bu Kanunun kendisine verdiği görevleri yerine getirirken gerekli gördüğü hallerde, teşebbüs ve teşebbüs birliklerinde incelemelerde bulunabilir. Bu amaçla teşebbüslerin veya teşebbüs birliklerinin:

a) (Değişik: 16.06.2020-7246/4. Md.) Defterlerini, fiziki ve elektronik ortam ile

bilişim sistemlerinde tutulan her türlü verilerini ve belgelerini inceleyebilir,

bunların kopyalarını ve fiziki örneklerini alabilir,

b) Belirli konularda yazılı veya sözlü açıklama isteyebilir,

c) Teşebbüslerin her türlü mal varlığına ilişkin mahallinde incelemeler yapabilir.

İnceleme, Kurul emrinde çalışan uzmanlar tarafından yapılır. Uzmanlar incelemeye

giderken yanlarında incelemenin konusunu, amacını ve yanlış bilgi verilmesi

halinde idarî para cezası uygulanacağını gösteren bir yetki belgesi bulundururlar.

(Ek: 01.08.2003-4971/25. Md.) İlgililer istenen bilgi, belge, defter ve sair vasıtaların

suretlerini vermekle yükümlüdür. Yerinde incelemenin engellenmesi veya

engellenme olasılığının bulunması durumunda sulh ceza hakimi kararı ile yerinde

inceleme yapılır.”

şeklinde düzenlenmiştir.

(25) 4054 sayılı Kanun’un “İdari Para Cezası” başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde; “yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması”, teşebbüslere idari para cezası verilmesini gerektiren hallerden biri olarak sayılmıştır. Söz konusu hükme göre Kurul, incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması halinde, teşebbüs niteliğindeki gerçek ve tüzel kişiler ile teşebbüs birlikleri veya bu birliklerin üyelerine gayri safi gelirlerinin binde beşi oranında idarî para cezası verir.

(26) Bu noktada yerinde incelemenin engellendiği veya zorlaştırıldığı tespitlerinin bulunduğu yakın tarihli Kurul kararlarına [4] ve bazı idari yargı kararlarına değinilmesi faydalı olacaktır.

(27) Kurulun 13.03.2019 tarihli ve 19-12/146-67 sayılı kararında; Coşkunlar Hazır Beton İnş. Taah. San. ve Tic. AŞ (COŞKUNLAR)’ye ait “hazirbeton@coskunlar.com” hesabının yerinde inceleme esnasında ilk açıldığı anda hesapta yaklaşık 1.300 adet e-postanın bulunduğu, yerinde incelemeye başlandıktan kısa bir süre sonra saat 11.00’de elektrik kesintisi yaşandığı, saat 11.30 itibarıyla elektriğin gelmesinden sonra da yaşanan aksaklıklar sebebiyle söz konusu e-posta hesabına erişim sağlanamadığı belirtilerek hesaba erişimin yeniden sağlandığı saat 13.38 itibarıyla e-posta hesabında 44 adet e- postanın kaldığının anlaşılması nedeniyle teşebbüs hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.

(28) Söz konusu karara karşı COŞKUNLAR tarafından açılan dava Ankara 16. İdare Mahkemesi tarafından 2019/622 E., 2019/2482 K. sayı ile reddedilerek söz konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığına karar verilmiştir.

(29) Kurulun 26.12.2019 tarihli ve 19-46/793-346 sayılı kararında; yerinde inceleme esnasında Kaynak Tekniği San. ve Tic. AŞ çalışanının e-posta hesabına ilk erişilen an olan saat 14.12’de 96 adet okunmamış e-posta olduğu, incelemenin yapılmasına müsaade edilen an olan 15.35’te anılan hesapta 73 adet okunmamış e-posta olduğu ve silinen e-postalara ilişkin tespitlerin internet tarayıcı geçmişinden elde edildiği tespitlerine yer verilmiş olup bu nedenle teşebbüs hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.

(30) Kurulun 29.04.2021 tarihli ve 21-24/279-124 sayılı kararında; Pasifik Tüketim Ürünleri Satış ve Ticaret AŞ’de gerçekleştirilen yerinde incelemede, saat 10.35’te çalışanlara gönderilen e-posta ile teşebbüs çalışanlarının söz konusu inceleme tamamlanana kadar bilgisayardan, e-posta kutularından ya da teşebbüse ait veri içeren sabit veya taşınabilir nitelikte herhangi bir cihazdan hiçbir suretle bilginin, belgenin veya yazışmanın silinmemesi konusunda uyarıldığı hususu ifade edilmiş, yerinde incelemenin başlangıcından sonra Satış Direktörünün bilgisayarında gerçekleştirilen incelemede 11.26–12.26 saatleri arasında toplam 34 adet e-posta yazışmasının silindiğinin tespit edilmesi sebebiyle teşebbüs hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.

(31) Kurulun 12.08.2021 tarihli ve 21-38/544-265 sayılı kararında; İstanbul Gübre Sanayi AŞ Satış Pazarlama Uzmanı (.....)’ın mobil cihazında yapılan incelemede hiçbir WhatsApp yazışmasının bulunmadığının görülmesine rağmen Satış Pazarlama Uzmanı (.....)’nın mobil cihazında yapılan incelemede (.....)’ın bir WhatsApp grubundan, incelemeye yetkili 4 Kurulun 13.03.2019 tarihli ve 19-12/146-67 sayılı; 26.12.2019 tarihli ve 19-46/793-346 sayılı; 29.04.2021 tarihli ve 21-24/278-123 sayılı; 29.04.2021 tarihli ve 21-24/279-124 sayılı; 17.06.2021 tarihli ve 21-31/400- 202 sayılı; 08.07.2021 tarihli ve 21-34/451-226 sayılı; 08.07.2021 tarihli ve 21-34/452-227 sayılı; 12.08.2021 tarihli ve 21-38/544-265 sayılı kararları

meslek personelinin teşebbüse giriş saati olan 10.15’ten yarım saat kadar sonra, saat 10.45’te ayrıldığı tespit edilmiş, ayrıca iki çalışanın inceleme başladıktan sonra e-posta hesaplarında bulunan 165 ve 171 adet e-postayı sildiği tespit edilmiş, bu gerekçelerle teşebbüs hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir. Bahse konu Kurul kararında teşebbüs vekili tarafından ifade edilen “… Ayrıca silinen e-postalar kurum uzmanlarınca geri yüklenerek incelenmiştir ve bu e-postalarda herhangi bir sakınca olmadığı tespit edilmiştir, silinen e-postalardan uzmanlar tarafından herhangi bir örnek alınmamıştır. (.....)’ın sildiği bildirilen whatsapp grubundaki görüşmeler, diğer grup üyelerinin yazışmalarından alınmıştır ((.....)'nın grup yazışmasının incelenmesinden elde edilmiştir); yani bu şahsi işlemin önaraştırmaya bir etkisi olmamıştır.” değerlendirmesinin ve bu kapsamda silinen e-postaların geri getirilmesinin ceza tayini noktasında göz önünde bulundurulmadığı görülmektedir.

(32) Kurulun 29.09.2022 tarihli ve 22-44/646-278 sayılı kararında; Loreal Türkiye Kozmetik Sanayi ve Ticaret AŞ’de (LOREAL) gerçekleştirilen yerinde inceleme sırasında, yerinde inceleme başladıktan sonra LOREAL Tüketici Ürünleri Satış Direktörü tarafından kullanılan iş telefonunda saat 10.52 ve 10.57’de toplam üç adet mesajın silinmesi yerinde incelemesinin engellenmesi/zorlaştırılması olarak değerlendirilerek LOREAL hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir. Öte yandan teşebbüs tarafından getirilen yerinde incelemenin başladığına ilişkin duyurunun saat 10.37’de yapıldığı savunması dikkate alınmamıştır.

(33) Danıştay 13. Dairesinin 2008/5890 E., 2013/847 K. sayılı kararında, dosya konusu olayda incelemeye konu Koçak Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. yetkilisi tarafından gerçekleştirilen eylemler nedeniyle incelemeye iki saatlik bir gecikmeyle başlanması ve yaşanan bu süreçte yapılan uyarılara rağmen anılan teşebbüse ait bilgisayardan bir klasörün silinmesine ilişkin olarak Mahkeme tarafından; yerinde incelemenin doğası gereği teşebbüslere haber verilmeksizin, ansızın, süratli ve kesintisiz biçimde gerçekleşmesi gereken bir uygulama olduğu, incelemeye başlanılması için teşebbüs avukatının makul bir süre beklenebileceği ancak bu süre içinde teşebbüs tarafından dosyalarda oynama yapılmaması ve hiçbir şekilde delil karartmaya yönelik davranışlarda bulunulmaması gerektiği ifade edilerek incelemenin iki saat süreyle geciktirilmesi ve yapılan sözlü uyarılara rağmen teşebbüs yetkilisinin bilgisayardan bir klasörü silmesi nedeniyle yerinde incelemenin engellendiğine hükmedilmiştir. Söz konusu karar daha sonra temyiz edilmiş ve Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunda görüşülerek 2013/3389 E., 2016/23 K. sayılı karar ile onanmıştır.

(34) Ankara 13. İdare Mahkemesinin 2013/1598 E., 2014/1495 K. sayılı kararı ile de, TTNet AŞ’de yapılmak istenen yerinde inceleme esnasında inceleme yapılan teşebbüs çalışanının bilgisayarındaki bir klasörden bazı belgelerin silindiğine yönelik yapılan tespitler neticesinde incelemenin engellendiğine yönelik Kurul kararı hukuka uygun bulunmuştur.

(35) Ankara Bölge İdare Mahkemesi 8. İdari Dava Dairesi’nin 2023/207 E. sayılı kararında ve 18. İdare Mahkemesi’nin 2022/318 E. 2022/3124 K. sayılı İGSAŞ (İstanbul Gübre Sanayii AŞ) kararında “silinen e-postaların içeriğinin (özel ya da is ile ilgili olup olmaması) ya da geri getirilip getirilememesinin cezai müeyyideye bağlanan halin oluşmasına herhangi bir etkisinin bulunmadığı, silinen e-posta içeriği yazışmalar yerinde incelemeyi gerçekleştiren uzmanlar tarafından geri getirilmiş olsa dahi verilere uzmanların geç ulaşması nedeniyle yerinde incelemenin zorlaştırıldığı hususunun açık olduğu görülmektedir.” ifadeleri yer almaktadır.

(36) Yukarıda özetlenen Kurul ve yargı kararlarından da görüleceği üzere, yerinde inceleme başladıktan sonra klasör, e-posta, mesaj gibi verilerin silinmesi delil karartmaya yönelik

eylem olarak nitelendirilmekte ve bu eylem neticesinde incelemede görevli meslek

personelinin olası delillere erişiminin zorlaştırıldığı anlaşılmaktadır.

(37) Bütün bu bilgilerin ışığında;

- 07.03.2023 tarihinde saat 09.51’de yerinde inceleme başladıktan sonra teşebbüs merkezinde hazır bulunan GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in e-posta hesabından 18 adet e-postanın silindiği ve silinen e-postaların “Silinmiş Ögeler” klasöründe bulunduğu, bununla birlikte inceleme esnasında teşebbüste hazır bulunmayan GÜRES Yönetim Kurulu Üyesi (.....)’in e-posta hesabında 31 adet e-posta için silme işlemi gerçekleştirildiği ve inceleme esnasında teşebbüste hazır bulunmayan GÜRES’in Satış Pazarlama ve Üretimden Sorumlu Genel Müdürü (.....)’in e-posta hesabında yaklaşık 2000 adet e-posta için silme işlemi gerçekleştirildiği,

- Bahse konu silme işlemlerinin, bu işlemlere ilişkin ekran görüntüleri ve ilgili zaman dilimine ilişkin log kayıtları ile sabit olduğu ve söz konusu e-postaların silinmesinin delil karartmaya yönelik eylem ve daha da önemlisi teşebbüsün veri bütünlüğünün bozulması olarak nitelendirilebileceği,

- Verilerin silindiğine yönelik yapılan tespitler neticesinde GÜRES’te gerçekleştirilen yerinde incelemenin zorlaştırıldığı/engellendiği,

- Yerinde incelemenin zorlaştırılması ve engellenmesi olarak değerlendirilen eylemlerin incelemeye konu belgelerin silinmesi ile tamamlandığı, söz konusu silme işlemlerinin ve silinen yazışmaların incelemeyi gerçekleştiren meslek personelinin dikkati ve özeni neticesinde ortaya çıkarılmasının ihlalin varlığına bir etkisinin bulunmadığı,

- Silme işlemlerinin yerinde incelemenin başlangıç anından sonra gerçekleştiği göz önüne alındığında, yerinde inceleme esnasında gerçekleşen silme işlemlerinin her halükarda silinen içerikten bağımsız olarak yerinde incelemenin engellenmesi veya zorlaştırılması olarak nitelendirilmesi gerektiği, kaldı ki GÜRES Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (.....)’in tutanağa aktarılan ifadelerinden de silme işlemlerinin teşebbüs tarafından kabul edildiği

değerlendirilmektedir.

(38) Anılan nedenlerle, GÜRES’in yerinde incelemeyi engellediği/zorlaştırdığı, bu nedenle

4054 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi gereğince GÜRES’e gayri

safi gelirlerinin binde beşi oranında idari para cezası verilmesi gerektiği kanaatine

varılmıştır.

H. SONUÇ

(39) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, Rekabet Kurulunun 08.09.2022

tarih ve 22-41/590-M sayılı kararıyla yürütülmekte olan önaraştırma kapsamında;

- 07.03.2023 tarihinde yapılan yerinde incelemenin Güres Tavukçuluk Üretim

Pazarlama ve Ticaret AŞ tarafından engellendiğine ve zorlaştırıldığına,

- Bu nedenle, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi

uyarınca 2022 yılı gayri safi gelirlerinin binde beşi oranında olmak üzere; Güres

Tavukçuluk Üretim Pazarlama ve Ticaret AŞ’ye (…..) TL idari para cezası

verilmesine

gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı

yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.