The text below is extracted from the decision document published by the Turkish Competition Authority; page numbers, tables and figures keep their position in the original document. The summaries, classifications and explanations on this page are provided for information only and do not constitute legal opinion or advice; the binding text is the decision as published by the Authority.
C. BAŞVURUDA: -Dünya Göz Optik İnş. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. BULUNANLAR Mahir İz Cad. No:3/A Altunizade-Üsküdar/İstanbul
-Lidya Optik Ender Can Sürmeli
Kahramanlar Cad. No:24 Kuşadası/Aydın
D. HAKKINDA İLK İNCELEME
YAPILAN: -Luxottica Gözlük Ticaret A.Ş.
10014 Sok. No:13 A.O.S.B. - Çiğli/İzmir
E. DOSYA KONUSU: Luxottica Gözlük Ticaret A.Ş.’nin Lidya Optik’e ve Dünya Göz Optik İnş. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye mal vermeyi reddettiği iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet dilekçesinde özetle, şikayetçilerin Luxottica firmasına, ürünlerini satmak istediklerini bildirdikleri, ancak Luxottica’nın kendilerine mal vermediği, söz konusu markalı güneş gözlüklerini bu firmanın dışında başka bir firmadan almalarının söz konusu olmadığı ve bu durumun haksız rekabete sebep olduğu iddia edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 26.2.2007 tarih, 1380 sayı ve 19.3.2007 tarih, 2102 sayı ile giren başvurular üzerine hazırlanan 19.4.2007 tarih ve 2007-2-63/İİ-07-ESO sayılı İlk İnceleme Raporu, 25.4.2007 tarih ve REK.0.06.00.00-110/137 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-37 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; şikayet konusu ile ilgili olarak, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında bir önaraştırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmektedir. I. YAPILAN TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER
I.1. Yapılan Tespitler
Raportörlerce, Dünya Göz Optik İnş. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. (Dünya Göz Optik) ile yapılan görüşmede Luxottica’ya kanuni haklarını kullanmak amacıyla ihtarname gönderdikleri belirtilmiştir. Bahsi geçen ihtarnameye Luxottica’nın cevabi yazısında özetle, kendilerinin sözleşme hürriyeti çerçevesinde dilediği kişilerle sözleşme yapma özgürlüğünde olduğu, 4054 sayılı Kanun’da öngörülen
Page 2
07-37/396-156
mal vermeyi reddetmekten dolayı bir teşebbüsün sorumlu olmalarının ön koşulu “hakim durumda olma” olduğu ancak kendilerinin hakim durumda olmadığı ifade edilmiştir.
Başvuruda bulunanlardan Lidya Optik’in sahiplerinden Ender Can Sürmeli ile yapılan telefon görüşmesinde; kendilerine Luxottica tarafından sadece Yanks marka ürünlerin verildiği, Luxottica’nın başka optik mağazalarına da mal vermediği ve bunun sebebinin o mağazaların taklit ürün satmaları olduğu, Luxottica’nın dağıtımını yaptığı ürünleri başka kanallardan almalarının mümkün olmadığı iddia edilmiştir. Benzer ifadeler Dünya Göz Optik’le yapılan telefon görüşmelerinde de yer almıştır.
Ayrıca bazı Optik firmaları ile yapılan görüşmelerde Luxottica’nın ürünlerini düşük bedelle güneş gözlüğü satan optik firmalarına marka bilinirliliğini düşürmemek amacıyla vermediği ve alıcı optik firmalarında bazı kriterler aradığı ifade edilmiştir.
I.2. Değerlendirme
Dosya konusu şikayetin, 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi kapsamında değerlendirilebilecek “mal vermeyi reddetme” kavramı çerçevesinde incelenmesi gereken bir şikayet olması sebebiyle, Luxottica’nın ilgili ürün pazarında hakim durumda olup olmadığı incelenmiştir.
Şikayete konu markalı güneş gözlükleri pazarı, Rekabet Kurulu’nun 6.11.2000 tarih ve 00-44/472-257 sayılı kararında “yüksek kalite, sağlanan garanti, satış sonrası hizmetler ve en önemlisi hitap edilen tüketici kesiminin diğer gözlükleri tercih edenlerden farklı olması gibi etkenler göz önünde bulundurulduğunda; düşük kaliteli güneş gözlüklerinin, markalı güneş gözlüklerine alternatif oluşturamayacağı” gerekçesiyle güneş gözlükleri pazarından ayrı bir pazar olarak tanımlanmıştır.
Luxottica Group S.p.A.’nın, Avram Berti Alaluf, İzak Alaluf, Jak Alaluf ve Eksen Optik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nden (Alaluf Grubu), halen Alaluf Grubu ile birlikte kontrol ettikleri bir ortak girişim şirketi olan Luxottica Gözlük Ticaret Anonim Şirketi’ndeki hisselerini devralmasına izin verilmesi talebi ile Rekabet Kurumu’na yapılan 6.4.2006 tarih ve 2134 sayılı bildirime göre Luxottica’nın güneş gözlüğü pazarındaki adet ve ciro bazındaki pazar payları aşağıdaki gibidir:
Tablo1: Güneş Gözlüğü Pazarındaki Firmaların 2005 Yılı Adet Bazında Pazar Payları
Firma Pazar Payı(%)
Luxottica Gözlük Tic. A.Ş (…..)
Merve Optik San. Ve Tic Ltd.Şti.
(…..)
Prestij Optik
(…..)
Standard Gözlük
(…..)
Eksen Optik
(…..)
Sesa Optik
(…..)
Kayatur Optik San. Ve Tic Ltd.Şti
(…..)
Optiplast Gözlük San.ve Tic. A.Ş.
(…..)
Standard Gözlük Pazarlama ve Tic. A.Ş.
(…..)
Diğerleri
(…..)
Toplam
100
Page 3
07-37/396-156
Tablo2: Güneş Gözlüğü Pazarındaki Firmaların 2005 Yılı Ciro Bazında Pazar Payları
Firma Pazar Payı(%)
Luxottica Gözlük Tic. A.Ş (…..)
Merve Optik San. Ve Tic Ltd.Şti.
(…..)
4A Optikal Grup Pazarlama A.Ş.
(…..)
Center Optik
(…..)
Aydın Optik
(…..)
Optomod Gözlük San. Ve Tic Ltd.Şti.
(…..)
Standard Gözlük
(…..)
Eksen Optik
(…..)
Optiplast Gözlük San.ve Tic. A.Ş.
(…..)
Standard Gözlük Pazarlama ve Tic. A.Ş.
(…..)
Diğerleri
(…..)
Toplam
100
Luxottica’nın 2005 yılı itibarıyla güneş gözlükleri pazarındaki payının %(…..) olduğu bilinmektedir. Firmanın markalı güneş gözlüklerindeki pazar payı ise kendileri tarafından %(…..) olarak belirtilmiştir. Nitekim hâlihazırda Opmar Optik, Merve Optik, Optomod gibi diğer büyük firmalar benzer şekilde farklı markaların güneş gözlüklerinin distribütörlüğünü, ithalatını ve satışını gerçekleştirmektedirler. Dolayısıyla, optik firmaları (x) markalı ürünü söz konusu distribütörden tedarik edemese bile (y) markalı ürünü diğer distribütörden tedarik edebilmektedir. Özetle şikayet edilen eylemlerin ancak şikayete konu firmanın hakim durumda olması durumunda 4054 sayılı Kanun kapsamında yasak olduğu, ancak Luxottica’nın %(…..) -%(…..) pazar payına sahip olması ve sektörde başka marka gözlükleri satan birçok teşebbüsün varlığı nedeniyle Luxottica’nın hakim durumda olmadığı ve söz konusu şikâyetin 4054 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmesine gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; başvuru konusuna yönelik olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Some values in the tables are redacted as (.....) by the Turkish Competition Authority on trade-secret grounds.