Siemens Business Services GmbH&Co. OHG'nin "Ürün Bağlantılı Hizmetler" işinin Fujitsu Siemens Computers…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

E- DOSYA KONUSU: Siemens Business Services GmbH&Co. OHG’nin “Ürün Bağlantılı Hizmetler” işinin Fujitsu Siemens Computers Holding B.V. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 6.2.2006 tarih ve 700 sayı ile giren ve en son 14.3.2006 tarih ve 1614 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 24.3.2006 tarih ve 2006-2- 7/Öİ-06-FG sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 27.3.206 tarih, REK.0.06.00.00- 120/50 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-21 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda bildirime konu devralma işleminin,

- 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ

kapsamında izne tabi bir işlem olduğu,

- İlgili ürün pazarlarında hakim durum yaratarak ya da mevcut hakim durumu

güçlendirerek rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı ve

dolayısıyla bildirim konusu işleme izin verilmesi gerektiği,

- Devralmaya ilişkin Ana Sözleşme’nin 20. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme

yükümlülüğünün izin verilebilir bir yan sınırlama olarak kabul edilmesi gerektiği

ifade edilmiştir.

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İşlemin Niteliği

Dosya mevcudu bilgilere göre, Fujitsu Siemens Computers Holding B.V (FSC) ile Siemens Business Services GmbH & Co. (SBS) arasında, SBS’nin yürütmekte olduğu ürün bağlantılı hizmetler (PRS) iş biriminin FSC tarafından dünya çapında devralınmasına ilişkin olarak 21.12.2005 tarihinde “Agreement” başlıklı bir alım satım anlaşması (Ana Sözleşme) imzalanmıştır.

Söz konusu Ana Sözleşme çerçevesinde taraflar, SBS’nin çeşitli iştirakleri vasıtasıyla her ülkede ayrı ayrı yürütülmekte olan ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin devralınmasına yönelik olarak, FSC tarafından SBS iştiraklerinin (i) hisselerinin, (ii) varlıklarının ve/veya (iii) varlıklarının bölümlerinin devralınmasını kararlaştırmışlardır. Diğer bir ifade ile, ürün bağlantılı hizmetler-PRS işini yürütmekte olan her bir SBS iştirakinin yapılanma ve iş yürütme şekline göre her ülkede ayrı ayrı biçimlerde devralma porsedürünün yürütülmesi öngürülmüştür.

Türkiye’de SBS’nin ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi, Siemens Business Services Sistem Hizmetleri Anonim Şirketi (SBS Türkiye) aracılığıyla yürütülmektedir. SBS Türkiye’nin devre konu ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi dışında kalan bilişim teknolojileri (BT) hizmetleri alt pazarlarında da faaliyet gösteriyor olması sebebiyle, Türkiye’de yapılacak devir işleminin varlıkların bir bölümünün devredilmesi şeklinde gerçekleştirilmesi kararlaştırılmıştır.

Türkiye’deki gibi varlıkların bir bölümünün devralınacağı devralma modelinde, öncelikle ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi ayrıştırma yoluyla “devir özel amacıyla” kurulmuş olan şirketlere devredilecek, bunu takiben FSC doğrudan ya da bağlı şirketleri aracılığıyla özel amaçla kurulmuş şirketlerin hisselerinin tümünü devralacaktır.

Ana Sözleşme’nin 13 numaralı Eki’nde her SBS iştiraki için işlemin ne şekilde yapılacağı ayrıca düzenlenmiş bulunmaktadır.

Ana Sözleşmenin sözü edilen ekinde, dünya çapında yürütülen işlemin Türkiye ayağına ilişkin olarak, öncelikle SBS tarafından Türkiye’de mukim Siemens IT Services NewCo A.Ş. (Siemens Bilişim Hizmetleri Anonim Şirketi - Siemens NewCo) isimli bir şirketin kurulması, SBS Türkiye’nin, gerçek piyasa değeri üzerinden, ürün bağlantılı hizmetler- PRS iş koluna ait varlıklarının yeni kurulan bu şirkete devredilmesi ve nihayet bu şirketin hisselerinin FSC tarafından devralınması öngörülmektedir.

Bu plan doğrultusunda halihazırda gelinen aşamada, Siemens NewCo isimli şirket Türkiye’de bir SBS iştiraki olarak kurulmuş bulunmaktadır. Şirketin ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:

Tablo 1 – Siemens IT Services NewCo A.Ş. Ortaklık Yapısı

SBS Türkiye, ürünle bağlantılı hizmetler-PRS iş birimini 31.3.2006 tarihinde Siemens NewCo’ya devredecektir. İşlemin Türkiye ayağına ilişkin taslak anlaşmada, bu devrin hemen ardından 1.4.2006 tarihinde yukarıda yer verilen ortakların hisselerinin tamamını FSC ve belirlenecek dört ortağa devredecekleri düzenlenmektedir. Böylece, Siemens NewCo’nun FSC tarafından devralınmasıyla işlemin Türkiye ayağı tamamlanmış olacaktır.

Dünya çapında yürütülecek tüm işlemler tamamlandıktan sonra FSC, SBS’ye ait ürünle bağlantılı hizmetler-PRS işini tümüyle devralmış olacak ve SBS bu işten çekilecektir. H.2. Taraflar

H.2.1. Fujitsu Siemens Computers Holding B.V. (FSC)

FSC, Fujitsu Limited Tokyo (Fujitsu) ve Siemens AG Berlin/Münih’in (Siemens) her birinin %50 hisseye sahip oldukları bir ortak girişimdir. FSC, PC’ler, dizüstü bilgisayarlar, çalışma istasyonları, handheld, tablet PC’ler, Intel ve Unix bazlı sunucular, anabilgisayarlar, bellek ve BT altyapı çözümleri gibi donanım ve yazılım ürünlerinden oluşan BT ürünlerini sunmaktadır.

FSC, Türkiye’de Fujitsu Siemens Computers Limited Şirketi aracılığıyla faaliyet göstermektedir.

FSC, yukarıda belirtilen faaliyetleri sonucunda dünya çapında 2005 yılında (……....) Euro ciro elde etmiştir. Şirketin, Türkiye’deki aynı yıl cirosu (……….) Euro’dur.

H.2.2. Siemens Business Services Gmbh & Co. OHG (SBS)

SBS, uluslararası bilgi ve iletişim çözümleri ve hizmetleri sağlayan ve %100 Siemens iştiraki olan bir şirkettir. SBS, danışmanlık, sistem entegrasyonu, iş süreci optimizasyonu, yaratıcı iş çözümleri planlaması ve uygulaması, bakım, kullanıcı desteği, tüketici hattı faaliyeti ve yeni bakım modelleri gibi altyapı hizmetleri, operasyon hizmetleri ve uygulama yönetimi, dışardan seçilmiş ve tam bilişim teknolojisi temin etme, finansal hizmetler için dışardan hizmet temin etme gibi BT hizmetlerinin tümünü sunmaktadır.

SBS, Türkiye’de iştiraki olan Siemens Business Services Sistem Hizmetleri A.Ş. aracılığı ile faaliyet göstermektedir.

SBS’nin 2005 yılına ait dünya çapındaki cirosu (……….) Euro’dur. Şirket Türkiye’de aynı yıl (……..) Euro ciro elde etmiştir.

H.3. İlgili Pazar

H.3.1. İlgili Ürün Pazarı

Devralma konusu işlem, SBS’nin özel bir iş birimi olan ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin FSC tarafından devralınmasına ilişkindir. Ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi genel olarak, yukarıda yedi alt pazar altında belirtilen BT hizmetlerinin doğrudan ürünle ilişkili olanlarını, başka bir ifadeyle BT ürünü olarak kabul edilen donanım ve yazılım ürünlerinin ve sistemlerin bakımı, kullanımının desteklenmesi, geliştirilmesi ve entegrasyonunun sağlanması, işletilmesi ve yönetilmesi gibi alt pazarlarını kapsayan bir hizmet kolunu ifade etmektedir.

SBS Türkiye’nin devre konu ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi ise, sadece donanım bakım ve destek hizmetleri, yazılım temini ve destekleme hizmetleri ile BT yönetim hizmetleri alt pazarlarını kapsamaktadır.

İşlemin devralan tarafı FSC ise, yukarıda yer verildiği üzere, masaüstü bilgisayar, taşınabilir bilgisayar, sunucu, monitör, klavye gibi BT donanım ürün ve aksesuarları ile ana bilgisayar, bellek, sunucu sistemleri gibi çözüm bileşenleri (portfolyoları) sunmaktadır. FSC, BT hizmetleri pazarında ise kayda değer bir faaliyet göstermemektedir.

AB Komisyonu’nun ve Rekabet Kurulu’nun ilgili kararları ile çeşitli kriterlere göre farklı sınıflandırmalar yapılabilmesine karşın genel olarak BT pazarının, kişisel bilgisayarlar, avuçiçi bilgisayarlar, çalışma istasyonları, kurumsal bellek (depolama) sistemleri, sunucular, yazıcı ve görüntüleme cihazları, bilgisayar bileşenleri, yazılım ve BT hizmetleri alt pazarlarından oluşan bir üst pazar olduğu kabul edilmektedir. Bunun yanı sıra, AB Komsiyonu’nun bazı kararlarında da yazılım gibi BT hizmetlerinin de BT pazarının komşu pazarlarından biri olduğu değerlendirmesine yer verilmiştir. Bu sebeple, FSC’nin BT hizmetleri dışında kalan genel olarak donanım ürünleri ve çözüm bileşenleri olarak tanımlanabilecek faaliyet konularının ilgili ürün pazarı olarak değerlendirilmesine gerek bulunmamaktadır.

Dünya çapında yürütülmekte olan işlemin inceleme konusu Türkiye ayağını oluşturan devre konu ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi (dolayısıyla devralınacak NewCo Siemens’in faaliyet alanı) donanım bakım ve destek hizmetleri, yazılım temini ve destekleme hizmetleri ile BT yönetim hizmetlerinden oluşmaktadır. BT pazarı değişik alt pazarlara ayırarak incelenebilmekte ise de, bu alt pazarlar arasındaki farkın belirginliğini kaybettiği ve tüm bu hizmetlerin tüketiciler tarafından paket halinde talep edildiği tespit edilmiştir. Ayrıca pazardaki büyük oyuncuların tüm hizmetleri sunabilecek durumda olması sebebiyle arz yönünden ikame edilebilirliğin yüksek olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla pazarın tek bir pazar olarak ele alınması yönünde bir eğilim bulunmaktadır. Sektörde faaliyet göstermekte olan teşebbüsler ve bunların faaliyet alanları incelendiğinde de, bu teşebbüslerin, köken itibariyle en yoğun ve yaygın olarak hizmet verdikleri sektörlerin dışında da faaliyetlerini çeşitlendirerek tüm BT hizmetleri alt pazarlarını kapsayacak nitelikte bir genişleme ve yapılanma içinde oldukları görülmektedir. Bu durum, hizmetlerin ve pazarların yakınsaklaşmasına neden olarak hizmetler arasında kesin sınırların çizilmesini zorlaştırmaktadır.

Sonuç olarak, ilgili ürün pazarını ürün bağlatılı hizmetler-PRS işinin kapsadığı ayrı ayrı donanım bakım ve destek hizmetleri, yazılım temini ve destekleme hizmetleri ile BT yönetim hizmetleri olarak tanımlamak mümkün ise de, hızlı teknolojik gelişmelerin getirdiği alt pazarlar arası yakınsama, kullanıcıların ilgili ürün ve hizmetlere tek noktada ulaşma yönündeki talebi, sektördeki arzın ikame edilebilirlik seviyesinin yükselmesi, pazara girişin son derece kolay olması nedeniyle ilgili ürün pazarı “bilişim teknolojileri hizmetleri” pazarı olarak tespit edilmiştir.

H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar

Yukarıda belirtilen ilgili ürün pazarında ülke içinde rekabet şartlarının farklılaşmasına neden olacak bir unsurun bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak belirlenmiştir.

H.4. DEĞERLENDİRME

Dünya çapındaki bir devralmanın Türkiye ayağını oluşturan inceleme konusu işlem, SBS Türkiye bünyesinde yürütülen ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin malvarlığı satışı yoluyla yeni kurulmuş olan Siemens IT NewCo Siemens isimli şirkete devredilmesinin ardından bu şirketin hisselerinin tümüyle FSC tarafından devralınmasını kapsamaktadır. Mevcut durumda Siemens NewCo şirketi, %99,9 hisse oranı ile başka bir SBS iştiraki olan Siemens Business Services Verwaltungs-GmbH tarafından kurulmuş bulunmaktadır. Devir konusu ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi henüz bu şirkete devredilmemiştir. Söz konusu iş devrinin 31.3.2006 tarihinde yapılacağı taraflarca beyan edilmiştir.

Ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin Siemens NewCo’ya devrinden ardından, Siemens NewCo’nun hisselerinin tümü FSC’ye (ve belirlenecek dört ortağa) devredilecektir. Böylece, devir işlemi sonunda ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin devredildiği NewCo’nun kontrolü, SBS’den FSC’ye geçmiş olacaktır. Diğer bir ifade ile, SBS aracılığıyla Türkiye’deki ürün bağlantılı hizmetler-PRS işini tek başına kontrol etmekte olan Siemens, devir işlemi sonrasında bu kontrolü FSC aracılığıyla Fujitsu ile paylaşmak durumunda kalacak; ürün bağlantılı hizmetler-PRS işi Siemens ile Fujitsu’nun ortak kontrolüne geçecektir. Bu çerçevede, söz konusu kontrol değişikliği sebebiyle işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir.

Taraflardan SBS’nin Türkiye’de 2005 yılında elde ettiği toplam ciro (……….) €; yaklaşık

1

(……….) YTL’dir. Şirketin Türkiye’de 2005 yılında ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinden elde ettiği ciro ise, (……….) €; yaklaşık (……….) YTL’dir. FSC’nin Türkiye cirosu ise (……….) €; yaklaşık (……….) YTL olarak bildirilmiştir. FSC’nin BT hizmetleri ve özellikle ürün bağlantılı hizmetler-PRS alanındaki faaliyetleri kayda değer bir büyüklük taşımadığından bildirim formunda bu alandan elde edilen gelir için ayrı bir ciro bilgisine yer verilmemiştir. Bununla birlikte, sadece devre konu olan SBS Türkiye’nin ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinden elde edilen cironun bile 25 milyon YTL eşiğini aşmakta olduğu göz önüne alındığında, bildirim konusu işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi uyarınca Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde, hakim durum doğuran ya da mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azalmasına yol açan birleşme ve devralmalar yasaklanmaktadır.

Dosyada yer alan bilgilere göre, devralma işleminin gerçekleştiği BT ürün pazarında Türkiye’de 2005 yılında oluşan tahimini pazar payları aşağıdaki gibidir:

Tablo 2 – Türkiye BT hizmetleri pazar payları - 2005

(PRS işinin devrinden sonra)

Bu çerçevede, SBS’nin Türkiye’deki ürün bağlantılı hizmetler-PRS işinin devralınması ertesinde FSC bu pazarda toplam % (...)’lik bir pazar payına ulaşacaktır.

İlgili pazarda faaliyet gösteren rakip teşebbüslerden IBM, Ericsson ve HP’nin sırasıyla %(….), %(….) ve %(….)’lık pazar paylarına sahip olmaları hususu ile ilgili ürün pazarının giriş çıkışlara açık rekabetçi yapısı birlikte göz önüne alındığında, başvuru konusu devralma işleminin ilgili pazarda tek başına veya birlikte hakim durum doğurmayacağı veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi şeklinde rekabeti engeleyici herhangi bir sonuç doğurmayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, işlemi düzenleyen Ana Sözleşme’nin 20. maddesinde, işlemin devreden tarafı olan SBS’nin doğrudan ya da iştirakleri aracılığıyla işlemin öngörülen kapanışını (ya da gecikmeli kapanışını) izleyen tarihten itibaren üç yıl süresince, kapanış tarihinde

[1] Ciroların YTL karşılıkları 31.12.2005 tarihli T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden hesaplanmıştır.

[2] SBS Türkiye’nin kalan BT hizmetleri ve grup içi hizmetler.

işlemini sürdürdüğü bir ülkede, FSC’nin yazılı onayı olmaksızın kendi hesabına ya da herhangi bir üçüncü şahısla bağlantılı olarak ya da herhangi bir üçüncü şahıs yararına devre konu faaliyet kapsamına giren herhangi bir aktiviteye başlamayacağı ya da devam etmeyeceği düzenlenmektedir.

Yan sınırlamalar, genellikle devralan tarafından devralma işleminden beklenen faydaların tam olarak sağlanabilmesi için sözleşmelerde taraflarca kabul edilmektedir. Genel kural olarak, devralma işlemine ilişkin rekabet etmeme yükümlülüğünün bir yan sınırlama olarak kabul edilmesi ve işlemle birlikte izin verilebilir olarak değerlendirilmesi, söz konusu yasağın yoğunlaşmanın uygulanmasıyla doğrudan ilgili ve gerekli olması ve devralmadan beklenen faydanın elde edilebilmesi için uygun olması (ilgili kişiler, coğrafi kapsam, konu ve süre bakımından) kriterlerine bağlanmıştır.

Bildirim konusu Ana Sözleşme’de yer alan rekabet etmeme yükümlülüğüne ilişkin madde incelendiğinde, hükmün devralma ile amaçlanan sonuçların gerçekleşmesine yardımcı olacak nitelikte; alıcı FSC’nin devraldığı iş kolunda (PRS) müşterilerce kabul edilebilmesi ve piyasada tutunabilmesi için SBS’nin rekabetine karşı ihtiyaç duyduğu koruma alanını sağlamaya yönelik olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Ayrıca söz konusu yasağın, sadece satıcıya (SBS) ve iştiraklerine yönelik olarak düzenlendiği; dolayısıyla sadece taraf teşebbüse ilişkin olduğu ve devrin konu edildiği coğrafya ile sınırlandırılmış olduğu görülmektedir.

Söz konusu sınırlama devir konusu faaliyet alanına özgülenmiş bulunmaktadır. Bunun yanı sıra, devir anlaşması ile satıcıdan alıcıya müşteri itibarı ile diğer fikri hakların yanı sıra gizli bir know-how devrinin de öngörüldüğü, bu sebeple üç yıllık yasağın süre bakımından sınırlamalar ile orantılı olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, Ana Sözleşme’nin 20. maddesi ile satıcıya getirilen üç yıllık rekabet etmeme yükümlülüğü, yasağın muhatabı olan kişiler, kapsam ve süre bakımından gerekli olandan daha fazla bir kısıtlama içermemesi sebebiyle devralma işlemiyle birlikte izin verilebilir bir yan sınırlama olarak kabul edilmiştir.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

1. Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a

dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken

Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna,

ancak işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen nitelikte

hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve

böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu

olmadığına,

2. Devralmaya ilişkin Ana Sözleşme’nin 20. maddesinde düzenlenen rekabet

etmeme yükümlülüğünün makul ve objektif bir yan sınırlama sayılarak bildirime

konu işleme izin verilmesine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.