Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin Siemens markalı cihazlar üzerindeki hakim konumundan faydalanarak, kamu ve…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof Dr. Zühtü AYTAÇ,

Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN

B- RAPORTÖRLER: Hakan Suat ÖLMEZ, Derya YENİŞEN,

Ilgaz SARIOĞLU

C- ŞİKAYET EDEN: Benefit Tıbbi Elektrik Elektronik Danışmanlık ve

Ticaret Ltd. Şti

Kalamış Fener Cad. Iğrıp Sok. Fener Apt.

No:5/12 34726 Fenerbahçe- İSTANBUL

D- ŞİKAYET EDİLEN: Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.

(Tıp Çözümleri Bölümü)

Yakacık Yolu No:111 81430 Kartal-İSTANBUL E-DOSYA KONUSU: Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin Siemens markalı cihazlar üzerindeki hakim konumundan faydalanarak, kamu ve özel hastanelere satışını gerçekleştirdiği tıbbi cihazların garanti süreleri bittikten sonra yedek parça ve servis temini konusunda rakip teşebbüsleri piyasanın dışına çıkarmaya yönelik eylemleri.

F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.8.2005 tarih ve 5600 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan 8.9.2005 tarih ve 2005-2-80/İİ-05-HSÖ sayılı ilk inceleme raporu, Rekabet Kurulu’nun 15.9.2004 tarihli ve 05-58 sayılı toplantısında görüşülmüş ve konuyla ilgili olarak önaraştırma açılmasına karar verilmiştir. Anılan Karar çerçevesinde hazırlanan önaraştırma raporu 21.10.2005 tarih, REK.0.06.00.00-110/140 sayılı Başkanlık önergesi ile 05-75 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, şikayet dilekçesinde belirtilmiş olan hususların 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında ihlal niteliği taşımadığından, şikayet edilen Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir. H-ŞİKAYET DİLEKÇESİNDE YER ALAN İDDİALAR

Benefit Tıbbi Cihazlar Ltd. Şirketi Genel Müdürü ve ortağı tarafından yapılan başvuru kapsamında yer alan iddialar, Siemens Tıp Çözümleri tarafından gerçekleştirilen çeşitli eylemlerin rakip firma olan Benefit’in, Siemens markalı tıbbi cihazların yedek parça ve servis temini pazarındaki faaliyetlerini engellemesine ilişkindir. Bu kapsamda, birincisi İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi tarafından açılan bir ihale sonrasında Siemens’in ihaleye konu cihazı bağışlaması suretiyle Benefit’in faaliyetlerini engellemesi, diğeri ise

piyasadaki şifre uygulamasının yedek parça ve servis veren teşebbüslerin ilgili

pazara girişini engellemesi olmak üzere iki ana şikayet bulunmaktadır.

H.1. İhaleye İlişkin İddialar

Kurum kayıtlarına giren şikayet dilekçesinde özetle, Benefit şirketinin tıbbi

cihazlara servis ve yedek parça desteği vermek üzere kurulduğu, amaçlarının

tıbbi cihazların garanti sürelerinin sona ermesinden sonraki süreçte, ilgili

cihazların yedek parçalarını ithal etmek ve müşterilere makul fiyatlardan

yedek parça temin etmek olduğu, ancak Siemens Tıp Çözümleri’nin, Siemens

markalı cihazlar üzerindeki hakim konumundan faydalanarak kamu ve özel

hastanelere satışını gerçekleştirdiği tıbbi cihazların garanti süreleri bittikten

sonra yedek parça ve servis konusunda kendileri gibi küçük ölçekli rakip

teşebbüsleri piyasanın dışına çıkarmaya yönelik eylemlerde bulunmak

suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal ettiği iddia edilmektedir.

Şikayet konusu eylemlere ilişkin dilekçede yer alan iddialar aşağıdaki gibidir:

 İstanbul Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı’nda kurulu bulunan Siemens marka Siremobil Compact cihazının arızalanması üzerine, Siemens firması aranmış ve servis talebinde bulunulmuştur. Siemens yetkili mühendisleri arıza tespitini yaparak 4466322 artikel numaralı “Memoskop” adlı yedek parçanın gerekli olduğunu belirtmişlerdir. İstanbul Tıp Fakültesi satın alma yetkilileri Benefit firmasını arayarak sözü geçen parça için fiyat teklifi istemişler, daha sonra da Benefit firmasının gönderdiği proformayı da dosyaya ekleyerek 27.7.2005 tarihinde pazarlığa çağırmışlardır.

 Yapılan pazarlıklar sonucunda Siemens firması anılan parça için en son 23.873 YTL fiyat teklifini sunmuş, fakat Benefit firmasının 20.000 YTL’lik son fiyatı karşısında pazarlıktan çekilmiştir. Böylece parçanın değiştirilmesi işini Benefit firması yüklenmiştir.

 29.7.2005 tarihinde Siemens firması İstanbul Tıp Fakültesi satın alma bölümüne bir faks göndererek, iki kurum arasındaki iyi ilişkilerin devamını sağlamak amacıyla sözü geçen parçayı bedelsiz olarak vereceğini bildirmiştir. Böylece ihalesi Benefit firmasında kalan parçanın teslimatı 315883 numaralı Siemens A.Ş.’ye ait irsaliye ile bedelsiz olarak yapılmış ve Benefit firmasının cihazı kabul edilmemiştir.

 Benefit firmasının bu olaydan sonra Rekabet Kurumu’na başvuracağını söylemesi üzerine, Siemens firması yetkilileri aynı mühendisi tekrar göndermişlerdir. Görevli mühendis, anılan yedek parçanın çalışıyor olduğunu belirtip asıl arızanın farklı yerden kaynaklandığı şeklinde bir rapor hazırlayarak bu parçaya gerek olmadığını belirtmiştir.

H.2. Şifre Uygulamasına İlişkin İddialar

Yukarıda yer verilen şikayetlere ek olarak Benefit, önaraştırma esnasında

yazılı olarak, sektörde şifre uygulaması olduğu ve söz konusu uygulamanın

pazara girişi engellediği yönünde ayrı bir iddiada daha bulunmuştur.

Dilekçelerde özetle,

 İleri teknoloji ürünlerde, cihazın seri numarası ile bağlantılı bir logaritma sayesinde Siemens’in cihazlara günlük, aylık, üç aylık veya yıllık şifreler verdiği,

 Bu cihazlarda yer alan yazılımların servis moduna girebilmek için bu

şifrelere ihtiyaç duyulduğu,

 Siemens’in kendisi dışında bir firmanın bu cihazlara servis vermeyi

istemesi durumunda, bu şifreyi Siemens’den temin etmesi gerektiği,

ancak bu şifrelerin defalarca talep edilmesine rağmen verilmediği,

böylelikle müşterilerin farklı tedarikçilerden servis almalarını engellediği,

 Avrupa ve ABD’de gerekli kanunların yürürlükte olması dolayısıyla,

Siemens firmasının benzer şifreleri ücretsiz olarak vermek zorunda

olduğu

iddia edilmektedir.

Rekabet Kurumu kayıtlarına 10.10.2005 tarih ve 7112 sayı ile giren ek dilekçede benzer bir durumla en son olarak Kardiyoloji Enstitüsü tarafından açılan Sequoia 256C model ultrason cihazının RX2-C elektronik kartının alımına ilişkin ihalede karşılaşıldığı, yapılan ihaleyi Benefit firmasının kazandığı, ancak Siemens’in yine servis şifresini vermeyi reddederek rekabeti engellemeye çalıştığı iddia edilmiştir. Benefit firması şifre talebi için yazı ile Siemens’e başvurmuştur.

I.YAPILAN İNCELEME ve TESPİTLER

I.1. İhaleye İlişkin Tespitler

I.1.1. Siemens Tıp Çözümleri’nde Yapılan Yerinde İnceleme

Raportörlerce 4.10.2005 tarihinde Siemens Tıp Çözümleri’nde yapılan yerinde inceleme kapsamında Genel Direktör tarafından, şikayet dilekçesine konu olayın gelişiminin şikayetçi tarafından aktarılan şekilde olmadığı iddia edilmiş ve ihale süreci ile sonrası hakkında aşağıda verilen açıklamalar yapılmıştır. Anılan Direktör, “ilgili cihaz ilk arızalandığında, İstanbul Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı’ndan Prof. Dr.( ………….).’nın talebi üzerine Siemens tarafından arıza tespiti yapıldığını, ihale prosedürlerinin uzun zaman alması nedeniyle muhtemelen kurumun cihazı bir elektronikçiye gösterdiğini, sonrasında ihaleye çıkıldığını ve Benefit firmasının ihaleyi kazanarak ilgili satışı gerçekleştirdiğini, takiben kurumun kendilerini arayarak Siemens Tıp Çözümleri’nden yedek parça talebinde bulunduğunu, iki kuruluş arasında süregelen iyi ilişkilerin göstergesi olarak Siemens’in söz konusu yedek parçayı bedelsiz olarak temin ettiğini, ilerleyen günlerde arızanın devam etmesi nedeniyle sorunun memoskop cihazından değil, tüpten kaynaklandığının anlaşıldığını, bunun üzerine memoskop cihazının geri alındığını ve tüpün bağışlandığını” ifade etmiştir.

Siemens Tıp Çözümleri tarafından sunulan çeşitli belgeler de olayın gelişimini destekler nitelikte olup, şikayetçinin ihale sonrası olması gerektiği gibi satış işlemini gerçekleştirdiğini, dolayısıyla dilekçede iddia edildiği gibi ihale sonrası Siemens’in bağış yapmasının Benefit’in piyasadaki faaliyetlerini engellemek gibi bir sonuç yaratmadığını ortaya koymaktadır.

I.1.2. İhale Komisyonunda Görevli Bir Yetkili İle Yapılan Görüşme

İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi tarafından 27.7.2005 tarihinde Memoskop CE isimli cihazın alımına ilişkin gerçekleştirilen ihale ile ilgili olarak şikayet dilekçesinde yer alan iddialar ile şikayet edilen firma yetkililerin çelişkili ifadeleri üzerine, incelemeyi yapan raportörlerce söz konusu ihale

komisyonunda görev yapan yetkili ile 5.10.2005 tarihinde bir görüşme yapılmıştır. Yetkili, bölümleri için son derece önem taşıyan siremobil compact cihazında Şubat ayında bir arıza meydana gelmesi üzerine Siemens’i aradıklarını ve arıza tespiti talebinde bulunduklarını, Siemens yetkililerinin memeskop cihazını arızalı buldukları ve değişmesi gerektiğini belirttiklerini, bunun üzerine belki tamir edilebilir düşüncesiyle radyoloji ünitesinin çalıştığı bir elektronikçiye başvurulduğunu, ancak cihazın tamir edilemediğini, bunun üzerine ihaleye çıkılmak üzere gerekli işlemlerin başlatıldığını, ihalenin gerçekleştiği tarihe kadar da makinenin atıl kaldığını, bir kere daha benzer bir durumla karşılaşıldığında makinenin uzun süre atıl kalmaması için Siemens’den bağışta bulunmasının talep edildiğini, bu arada ihale sonrası alımın gerçekleştirildiği ancak Benefit tarafından temin edilen yedek parçanın monte edilmeyerek depoda durduğunu, bunun sebebinin ise arızanın sebebinin memoskop cihazından değil, tüpten kaynaklandığının anlaşılması olduğunu, bunun üzerine Siemens tarafından bağışlanan memoskop cihazının iade edildiğini ve tüpün bağışlandığını belirtmiştir.

I.1.3. Benefit ile Yapılan Görüşme

İddialar bölümünde yer verildiği üzere, Rekabet Kurumu kayıtlarına intikal eden şikayet dilekçesinde, “Bölüm sorumlusu doktorlarla konuşan firma yetkililerimize yapılan açıklamada, yedek parçanın Siemens tarafından hibe edildiği belirtilerek, ihalesi bizde kalmış olan ve tarafımızdan montaj yapılmak istenen parça kabul edilmemiştir.” ifadesi yer almakta olup, 3.10.2005 tarihinde raportörlerce Benefit Genel Müdürü ile yapılan görüşmede de aksi iddia edilmemiştir.

Raportörlerce, Siemens Tıp Çözümler’de yapılan yerinde inceleme ve ihale yetkilisi ile yapılan görüşme sonrasında tarafların çelişkili ifadeler vermesi üzerine, Benefit’in ithal ettiği cihazın İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesine teslim edilip edilmediğinin tespit edilebilmesi için Benefit Genel Müdürü ile telefonda görüşülmüştür. Genel Müdür, İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığının, ihaleye katılan firmaların malı teslim etmemeleri durumunda ileri tarihte gerçekleştirilecek ihalelerden men edileceklerini belirtmesi üzerine malın teslimatının Benefit tarafından yapıldığını kabul etmiştir.

Nitekim, Rekabet Kurumu kayıtlarına 10.10.2005 tarih ve 7112 sayı ile intikal eden ek dilekçede de durumu aşağıdaki şekilde ifade etmiştir:

“İlk şikayetimize konu olan İstanbul Üniversitesi’nde kurulu bulunan Siemens

marka cihaza ait memoskop parçası temininde, bildiğiniz üzere, yedek

parçayı ithal etmiş, Siemens’in parçayı bedelsiz vereceğini beyan etmesi

sebebiyle ithal etmiş olduğumuz yedek parçayı geri göndermiştik.

İhale komisyonunun firmamızı arayarak, imzalamış olduğumuz ihale sonuç

belgesine dayanarak, “taahhüdü yerine getirmemiz gerektiği, aksi halde

ihalelerden sürekli olarak men olacağımızı” bildirmesine müteakiben de

memoskop’u tekrar ithal ederek, üniversite’ye teslim ettik.”

I.2. Şifre Uygulamasına İlişkin Tespitler

I.2.1. Siemens Tıp Çözümleri ile Yapılan Görüşme

Siemens Tıp Çözümleri yetkilileri ile 4.10.2005 tarihinde Raportörlerce yapılan görüşmelerde, şifre uygulamalarının gerekçesinin cihazların ehil olmayan

kişilerce tamir edilmesi ve böylelikle hastalara, kullanıcılara, çevreye ve cihaza zarar vermesini önlemek ve telif haklarını korumak olduğu belirtilmiştir. Halihazırda servis sağlayıcı herhangi bir firmanın kendilerinden şifre talebinde bulunmadığı, bulunduğu takdirde yurtdışında olduğu üzere şifrenin satılabileceği, Türkiye’de henüz böyle bir durumla karşılaşılmadığı için şartların neler olabileceğinin bilinmediği, ancak Almanya’daki genel merkezden söz konusu şifre uygulamalarına ilişkin politikaların temin edilerek gönderileceği belirtilmiştir.

Müşteri Hizmetleri Müdürü ise, teknik olarak cihaza girebilmek için aslında şifreye ihtiyaç olmadığını belirterek şifreler ile tıbbi cihazların işletim sistemlerine girmenin ve cihazdaki sorunun yerini tespit etmenin mümkün olduğu, ancak herhangi bir mühendisin mekanik ve elektronik olarak da sorunu tespit etmesinin ve gereken tamiri gerçekleştirmesinin, ya da mühendislerin şifre kırmak suretiyle işletim sistemlerine ulaşıp kendilerine ait servis yazılımlarını çalıştırabileceklerinin mümkün olduğu, bir başka deyişle uzman bir mühendisin şifre olmadan da tıbbi cihazın sorunlu kısmını tespit edebileceği ve gereken hizmeti verebileceği, halihazırda GE firmasının Siemens’den şifre temin etmeksizin Siemens markalı tıbbi cihazlara servis ve bakım hizmeti verdiği şeklinde açıklamalarda bulunmuştur.

I.2.2. SiemensTıp Çözümleri Tarafından Gönderilen Ek Bilgi

Siemens AG’den gelen ve Rekabet Kurumu kayıtlarına 14.10.2005 tarih ve 7232 sayı ile giren yazıda, Siemens’in şifre/lisans uygulamalarına ilişkin politikası yer almaktadır.

Söz konusu yazıda özetle, cihazlarda bulunan servis yazılımının Siemens’in malı olduğu ve başka taraflara satılabileceği, politikalarının servis yazılımlarının farklı seviyelerinin lisansını üçüncü kişilere kullandırtmaya izin verdiğini, yazılımın farklı seviyelerinin farklı eğitimler gerektirdiği ve amaçlarının sadece yetkili ve eğitimli kişilerin servis hizmeti vermesini sağlamak olduğu, servis yazılımının yetkili ya da ehil olmayan kişilerce cihazlara müdahale edilmesini ve böylelikle hastalara, kullanıcılara ve üçüncü kişilere zarar gelmesini önlemek amacıyla korunduğunu, lisans süresinin bir yıl olduğu ve fakat bununla sınırlı olmadığı ve gerektiğinde uzatılabileceği, lisansın sadece bir sistem için geçerli olduğu belirtilerek, temel hizmet bakım işlerinin servis yazılımına erişim olmadan da yapılabileceği ifade edilmiştir. Şu halde, şikayet dilekçesinde de yer aldığı üzere, yurtdışı uygulamalarında servis yazılımlarının şifre ya da lisanslarının satışı mümkün görünmektedir. Siemens Tıp Çözümleri yetkilileri aynı durumun Türkiye için de geçerli olduğunu belirterek, her ne kadar halihazırda Türkiye’de böyle bir şifre talebi ile daha önce karşılaşılmadığını söylemişlerse de, firma içi yapılan detaylı araştırmalar sonucu Türkiye ofisinde de daha önce “şifre satışı” gerçekleştiğini kaydetmiş ve ilgili proforma fatura ve faturaları konuyu inceleyen Raportörlere sunmuşlardır.

I.2.3. Benefit’in Şifre Talebine İlişkin Siemens Tıp Çözümleri’nin Cevabı Benefit tarafından gönderilen ek dilekçede Kardiyoloji Enstitüsü tarafından açılan Sequoia 256C model ultrason cihazının RX2-C elektronik kartının alımına ilişkin ihalenin Benefit tarafından kazanıldığı, ancak Siemens’in yine servis şifresini vermeyi reddederek rekabeti engellemeye çalıştığı iddia

edilmiştir. Benefit tarafından 10.10.2005 tarihinde şifrenin taraflarına gönderilmesi için Siemens Tıp Çözümlerine bir talep yazısı gönderilmiştir, Siemens Tıp Çözümleri’nden bir cevap gelmemesi üzerine 18.10.2005 tarihinde bir hatırlatma yazısı gönderilmiştir. Siemens Tıp Çözümleri, aynı tarihte 750 Euro bedel içeren bir proforma fatura göndermiştir.

J. DEĞERLENDİRME

J.1. İhaleye İlişkin Değerlendirme

Şikayet dilekçesindeki iddialara yönelik yapılan incelemelerde, ihale ertesinde olayların şikayet dilekçesinde bahsedildiği şekilde gerçekleşmediği tespit edilmiştir. İhaleyi kazanan Benefit firması ihale şartlarındaki teklifi çerçevesinde anılan parçayı İstanbul Tıp Fakültesine satmış olup, Siemens Tıp Çözümleri’nin bedava ürün vermesi Benefit firmasının satışlarını engellememiştir. Siemens Tıp Çözümleri’nin anılan parçayı bedava vermesi ihale ile bağlantılı olmayıp İstanbul Tıp Fakültesi’nin talebiyle ve Siemens Tıp Çözümleri’nin bu talebe olumlu yaklaşımıyla gerçekleşmiştir.

Siemens Tıp Çözümleri’nin çeşitli şirketlere veya devlet kuruluşlarına yönelik bu çeşit iyi ilişkiler geliştirmeye yönelik politikalarının, rakip şirketlerin faaliyetlerini zorlaştırıcı ve müşterileri kendine bağlayıcı olmadığı sürece rekabet hukuku yönünden bir sakıncası bulunmamaktadır. Şöyle ki, Siemens Tıp Çözümleri’nin yedek parçayı ücretsiz olarak vermesi ertesinde, sağlayıcı firmalar İstanbul Tıp Fakültesi’nin yeni bir cihaz alımında yine aynı ihale şartlarına tabi olacaklar ve ihalede verdikleri fiyat nispetinde rekabet edeceklerdir.

Rekabet hukuku yönünden ihlal oluşturan yıkıcı fiyat uygulamaları genellikle hakim durumdaki teşebbüslerin maliyetlerinin altında ürün satışı yaparak rakiplerini piyasanın dışına çıkmaya zorlaması ve neticesinde piyasadaki konumunu güçlendirerek daha yüksek fiyatla ürün satışına geçmesi ve önceki zararlarını fazlasıyla karşılaması şeklinde karşımıza çıkmaktadır. Oysaki şikayete konu eylemde Siemens Tıp Çözümleri bedava ürün vererek rakipleri karşısında herhangi bir avantaj kazanmamakta aksine bedava verdiği ürün nispetinde maliyeti yükselmektedir. Eğer İstanbul Tıp Fakültesi ihale yöntemiyle ürün almıyor olsaydı ve bu bedava ürün dolayısıyla diğer firmalardan alımını keserek Siemens Tıp Çözümleri’ne yönelseydi yukarıda söylediğimiz şekilde bir rekabet ihlali gerçekleşme olasılığı yüksek olacaktı. Halbuki bu durumda tüm firmalar İstanbul Tıp Fakültesinin yeni açacağı ihalelere girme hakkına yine sahip olacak ve bu ihalelerde aynı şekilde rekabet edebilecektir. Ayrıca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na tabi olan kuruluşların başka türlü hareket etmesi bugün için düşünülemez bir husustur. Bu çerçevede anılan şikayet dilekçesinde yer alan Siemens Tıp Çözümleri’nin İstanbul Tıp Fakültesi’ne verdiği ücretsiz yedek parça dolayısıyla hakim durumunu rakip teşebbüsler aleyhine kötüye kullandığı iddiasının yersiz olduğu kanaatine ulaşılmıştır.

J.2. Şifre Uygulamasına İlişkin Değerlendirme

Anılan önaraştırmaya konu olan diğer bir iddia ise, Siemens marka cihazlara şifre uygulamasının yedek parça ve servis veren teşebbüslerin ilgili pazara girişini engellediği ve bu nedenle Siemens Tıp Çözümleri’nin hakim durumunu kötüye kullandığıdır.

Konuyu inceleyen raportörlerin Siemens Tıp Çözümleri ile yaptığı görüşmelerde, şifre uygulamalarının gerekçesi olarak cihazların ehil olmayan kişilerce tamir edilmesi ve böylelikle hastalara, kullanıcılara, çevreye ve cihaza zarar vermesini önlemek ve telif haklarını korumak amacıyla olduğu belirtilmiştir. Bu gerekçeler ileri teknoloji ürün üreten teşebbüsler açısında haklı bulunmuştur. Ehil olmayan kişilerin cihazlara müdahalesi, ürünün kullanılamaz hale gelmesine, ürün hakkındaki bazı gizli içerikli bilgilerin açıklanmasına ve ürün tutundurmasında çeşitli sorunlara sebep olabilecektir. Bununla birlikte, şifrelerin servis hizmeti veren diğer teşebbüslerin kullanımına hiç açılmaması durumunda Siemens Tıp Çözümleri dışında hiçbir teşebbüsün bu ürünlere yedek parça temininde bulunması veya servis hizmeti vermesi mümkün olmayacaktır. Raportörlerce bu konuda yapılan incelemede Siemens Tıp Çözümleri’nin şifreyi belli bir meblağ karşılığında kullandırabileceği anlaşılmıştır. Bu nedenlerle, şifre uygulamasının bu aşamada bir ihlal teşkil etmediği ve bu konuda bir soruşturma açılmasına gerek olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.

K- SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına gore;

1. 13.7.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5388 sayılı yasa nedeniyle 8 kurul

üyesinin katılımıyla toplantının yapılabileceğine OYÇOKLUĞU ile,

300

2. Başvuru konusuna yönelik olarak Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.

hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine

OYÇOKLUĞU ile,

karar verilmiştir.

(28.10.2005 tarih, 05-75/1019-285 sayılı Kurul Kararı’na)

KARŞI OY GEREKÇESİ

13.07.2005 tarih ve 25874 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5388 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine Dair Kanun”un 3. maddesi ile, 4054 sayılı Kanun’un 22. maddesi ;

“Rekabet Kurulu, biri Başkan, biri İkinci Başkan olmak üzere toplam yedi üyeden teşekkül eder” şeklinde değiştirilmiştir.

Ayrıca, Rekabet Kurulu’nun mevcut üye sayısı bugün itibarıyla 8 olmasına rağmen, üye sayısı 7’ ye düşünceye kadar toplantıların 8 üyenin katılımı ile yapılacağına dair geçici bir hükme de yer verilmemiştir.

Karar nisabı da aynı yasanın 5. maddesinde 7 üye için belirlenmiş olup, bu sayının 8 üye için kıyasen uygulanmasının mümkün olmadığı kural olarak getirilmiştir.

Bu nedenle, 5388 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği tarih olan 13.07.2005 tarihinden itibaren Kurul toplantılarının en fazla 7 üyenin katılımı ile yapılması gerektiği kanaatında olduğumuzdan, toplantının 8 üyenin katılımı ile yapılmasına dair çoğunluk görüşüne karşıyız.

Tuncay SONGÖR Süreyya ÇAKIN

İkinci Başkan Kurul Üyesi

Rekabet Kurulu’nun 28.10.2005 tarih ve 05-75/1019-285 sayılı Kararı’na

KARŞI OY GEREKÇESİ

Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin Siemens markalı cihazlar üzerindeki hakim konumundan faydalanarak, kamu ve özel hastanelere satışını gerçekleştirdiği tıbbî cihazların garanti süreleri bittikten sonra yedek parça ve servis temini konusunda rakip teşebbüsleri piyasanın dışına çıkarmaya yönelik eylemlerde bulunması sebebiyle önaraştırma açılmasına karar verilmiştir.

Kurul, yapılan önaraştırma sonunda ilgili teşebbüs hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna varmıştır. Bu karara katılmam aşağıda belirteceğim nedenlerle mümkün olmamıştır.

İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı’nda kurulu bulunan Siemens marka Sire-mobil Compact cihazı için gerekli olan “Momoskop” adlı yedek parçanın yapılan alım ihalesinde, ihaleyi Benefit firması kazanmıştır. İhaleden sonra Siemens Tıp Çözümleri, anılan parçayı ücretsiz olarak İ.Ü.Tıp Fak. Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı’na vermek suretiyle hakim durumunu kötüye kullanarak, Benefit’i piyasa dışına çıkarmak istemiştir. Siemens Tıp Çözümleri’nin bu eylemini, çeşitli şirket ve devlet kurumlarıyla bu meyanda İ.Ü.Tıp Fakültesi ile iyi ilişkiler geliştirmeye yönelik politikaların bir sonucu olarak değerlendirmek doğru değildir. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin hibe işleminden sonra alımları ihale ile yapacak olması rekabet ihlalinin söz konusu olmadığının gerekçesi olamaz.

Keza, Siemens marka cihazlara şikayet edilen Teşebbüs tarafından şifre uygulanması, yedek parça ve servis hizmeti veren teşebbüslerin, bu ara Benefit Tıbbi Cihazlar Ltd. Şirketi’nin pazara girişini engeller niteliktedir. Bu davranış ve uygulamanın, ehil olmayan kişilerin cihazlara müdahalesi sonucu, ürünün kullanılamaz hale gelmesine, ürün hakkında bazı gizli içerikli bilgilerin açıklanmasına, ürünün tutunmasında çeşitli sorunlara sebep olabileceği ile izahı yanlıştır.

Yapılan ön araştırma sonunda toplanan deliller soruşturma açılmasına neden olabilecek muhtevadadır.

Çoğunluk görüşüne bu nedenle katılmamaktayım.

M.Sıraç ASLAN

Kurul Üyesi