Türkiye Futbol Federasyonu ve Doğan TV-Radyo Yayın Yapım ve Haber Ajansı A.Ş.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI,

M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN.

B. RAPORTÖRLER: Ekrem KALKAN, B. Ali GEÇGİL, Ekrem SOLMAZ C. BİLDİRİMDE: Türkiye Futbol Federasyonu

BULUNAN Temsilcisi: Av. Cansel Çevikol TUNCER

TFF Antalya Bölge Müdürlüğü Varlık Mah. 189.Sok.

Lütfiye Tekdal Apt. No:1/3 Antalya

D. TARAFLAR: - Doğan TV-Radyo Yayın Yapım ve Haber Ajansı A.Ş.

Doğan TV Center Bağcılar/İstanbul

- Türkiye Futbol Federasyonu

Konaklar Mah. Ihlamurlu Sok. No:9

4.Levent/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Türkiye Futbol Federasyonu ve Doğan TV-Radyo Yayın Yapım ve Haber Ajansı A.Ş. arasında imzalanan ikinci lig A kategorisi maçlarının yayınlanmasına ilişkin sözleşmeye menfi tespit belgesi verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 22.9.2006 tarih ve 6444 sayı ile intikal eden başvuru üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde yapılan değerlendirmeye ilişkin 3.11.2006 tarih ve 2006- 2-122/MM-06-EK sayılı Menfi Tespit Raporu, 6.11.2006 tarih ve REK.0.06.00.00-130/167 sayılı Başkanlık Önergesi ile Kurul gündemine alınarak 06-83 sayılı Kurul toplantısında karara bağlanmıştır.

40

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da; Türkiye Futbol Federasyonu ile Doğan TV Radyo Yayın Yapım ve Haber Ajansı A.Ş. arasında imzalanan ve 2006-2007 futbol sezonu Türkiye Profesyonel 2. Lig A Kategorisi maçlarından her hafta üç adedi ile bu lige ait play-off müsabakalarının yurt içi ve yurt dışı canlı yayın hakkı ile sözleşme konusu maçların yurt içine ve yurt dışına banttan ve/veya özet yayın hakkının D Spor logolu Kanal Spor Televizyon ve Radyo Yayıncılık A.Ş.’de kullanılmak üzere satışını ve 2. Lig A kategorisi isim hakkının ve bu hakkın kullanımına yönelik diğer ticari hakların devrine ilişkin şartları düzenleyen Sözleşme’ye menfi tespit verilebileceği, sözleşmenin süresinin uzatılması halinde yeniden Rekabet Kurumu’na

bildirilmesi gerektiği, dosya konusu sözleşmenin Kanun’un 6. ve 7. maddeleri çerçevesinde bir değerlendirmeyi gerektirmemesi sebebiyle konu hakkında belli bir pazar gücünün ölçülmesine ve dolayısıyla bir ilgili pazarın tanımlanmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Türkiye Futbol Federasyonu (TFF)

TFF, 3813 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile kurulmuş, özel hukuk hükümlerine tabi, özerk bir kuruluştur.

TFF’nin görevleri, 3813 sayılı Kanun’un 2. maddesinde,

“Futbol faaliyetlerini yürütmek, futbolun gelişmesini ve yurt sathına yayılmasını sağlamak, bu konularda her türlü düzenlemeyi yapmak, kararlar almak ve uygulamak,

Milli ve milletlerarası kuralların ve her türlü talimatın uygulanmasını sağlamak ve Türkiye’yi futbol ile ilgili konularda yurt dışında temsil etmek,

Yurt içi ve yurt dışı futbol faaliyetleri ile milli müsabakalar için plan, program ve benzeri her türlü düzenlemeyi yapmak ve başarılı sonuç sağlanması için gerekli tedbirleri almak.”

olarak tanımlanmaktadır.

TFF’nin maç yayın haklarına ilişkin yetkilerini düzenleyen kaynaklara aşağıda yer verilmektedir.

3813 sayılı Kanun’un 10. maddesinin (j) bendinde; “Futbol ile ilgili televizyon, radyo, basılı eser yayınları ile her türlü reklam konusunda ticari ve mali hakları düzenlemek ve denetlemek” TFF Yönetim Kurulu’nun görevleri arasında sayılmaktadır.

Ayrıca, aynı Kanun’un “Yayınların düzenlenmesi” başlıklı 29. maddesinde; “Futbol müsabakalarının televizyon, radyo ve her türlü teknik cihaz ve benzeri araçlarla yayınlanmasına, yayınların düzenlenmesine ve programlanmasına münhasıran Federasyon Yönetim Kurulu yetkilidir.” hükmü yer almaktadır. TFF’nin Çalışma Esaslarına Dair Ana Statüsü’nün 69. maddesinde;

“Futbol müsabakalarının televizyon, radyo ve her türlü teknik cihaz ve benzeri araçlarla yayınlanmasına, yayınların düzenlenmesine ve programlanmasına münhasıran Federasyon Yönetim Kurulu yetkilidir… Kulüplerin yayın kuruluşları ile yapacakları sözleşmeler, Federasyon’ un gözetim, denetim ve onayına tabidir. Federasyon tarafından onaylanmayan sözleşmeler, Federasyon’a karşı hükümsüzdür… Lig müsabakalarının televizyon ve radyodan yayın hakkının devri için kulüpler adına şartname tanzimine, ihale ve sözleşme yapmaya Federasyon yetkilidir.” denilmektedir.

TFF Yayın Talimatı’nın 4. maddesinde;

“Futbol müsabakalarının televizyon, radyo ve her türlü teknik cihaz ve benzeri araçlarla yayınlanmasına, yayınların düzenlenmesine ve programlanmasına münhasıran Federasyon Yönetim Kurulu yetkilidir. En üst lig ve onun bir

altındaki ligin kulüpleri yayın haklarını, Türkiye Futbol Federasyonu'nun bu liglere ait müsabakaların yayınlanması için yayın kuruluşları ile yaptığı ve/veya yapacağı sözleşmeler çerçevesinde kullanır….” hükmü yer almaktadır.

Yayın Talimatının “Yayın Sözleşmesi” başlıklı 6.maddesinin (a) bendinde; “En üst lig ve onun bir altındaki lige ait müsabakalarla ilgili olarak Kulüpler adına ve hesabına yayın sözleşmesi yapmaya münhasıran Federasyon yetkilidir. Federasyon, en üst lig ve onun bir altındaki lig ile Türkiye Kupası kupa aşamasındaki müsabakaların yayın haklarının satış suretiyle devrine ilişkin esasları ve satış şeklini tek taraflı olarak belirler.” ifadelerine yer verilmektedir.

Diğer taraftan, daha önce yine futbol maçlarının yayın haklarının devri ile ilgili olarak TFF ile Teleon Reklamcılık ve Filmcilik A.Ş. hakkında yürütülen soruşturma sonrasında alınan Rekabet Kurulu’nun 6.2.2001 tarih ve 01-07/62- 19 sayılı kararında TFF, 4054 sayılı Kanun kapsamında bir teşebbüs olarak tanımlanmıştır.

H.1.2. Doğan TV Radyo Yayın Yapım ve Haber Ajansı A.Ş. (DOĞAN TV) Türkiye Profesyonel 2. Lig A Kategorisi maçlarını D Spor logosu ile yayınlayacak olan Kanal Spor Televizyon ve Radyo Yayıncılık A.Ş., DOĞAN TV tarafından kontrol edilmektedir. D Spor, uydu üzerinden tematik yayın yapan bir spor kanalıdır.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosya kapsamında iki ayrı ilgili ürün pazarı tanımlanmıştır. Bunlardan birincisi “İkinci lig A kategorisi maçları yayın hakları pazarı” ikincisi ise “İkinci lig A kategorisi maçları özet görüntüleri satışı pazarı” olarak belirlenmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

İlgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak belirlenmiştir.

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.3.1. Yayın Hakkının Münhasıran Verilmesi

130

Başvuruya konu, Sözleşmenin 2. maddesinde, Türkiye Profesyonel 2. Lig A Kategorisi maçlarının naklen, banttan ve özet yayın hakları münhasıran DOĞAN TV’ye devredilmektedir.

Yayın haklarının tek bir yayıncıya devredilmesi ve bu çerçevede bu yayıncının stadyumlarda çekim yapabilecek tek kuruluş olarak belirlenmesi, DOĞAN TV’yi adı geçen görüntüler konusunda diğer yayıncılar ve izleyiciler açısından tek temin kaynağı haline getirmektedir.

DOĞAN TV, Sözleşme ile elde ettiği hakları, TFF’nin belirlediği şartlarda ve yazılı onayına tabi olarak kısmen ya da tamamen devredebilecektir.

Teşebbüsler arasındaki bir anlaşma kapsamında yayın haklarının tek bir yayıncı kuruluşa devredilerek belli bir süre içinde münhasırlık yaratılması, diğer yayıncı kuruluşların stadyumlara girip görüntü kaydetmesi ve bu görüntüleri ilk elden yayınlaması hususlarında kısıtlamalar getirmesi sebebiyle, konuya ilişkin özel durumların yokluğu halinde, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında değerlendirilebilecek bir konudur. Ancak, Rekabet Kurulu’nun 1. Profesyonel Futbol Ligi maçlarının yayın hakkının münhasıran devrini içeren sözleşmeyi değerlendirdiği 28.8.2002 tarih ve 02- 50/636-258 sayılı Kararında, ilgili sözleşmede yer alan münhasırlık konusunun, Türkiye Futbol Federasyonu tarafından 3813 sayılı Kanun’a istinaden yayınlanan ve idari bir işlem niteliğinde olan Yayın Talimatı’na dayanması karşısında, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında bir ihlalin varlığının ileri sürülemeyeceğine hükmedilmiştir.

Benzer şekilde, Türkiye Profesyonel 2. Lig A Kategorisi maçlarının yayın hakkının münhasıran bir yayıncı kuruluşa devredilmesi de özel durumların yokluğu halinde, 4. madde kapsamında ele alınması gereken bir konu olmakla birlikte, TFF’nin devir yetkisinin 3813 sayılı Kanun’a ve bu Kanun’a istinaden çıkarılan 2005 yılı Yayın Talimatı’nın 4. maddesinde belirtilen “ En üst lig ve onun bir altındaki ligin kulüpleri yayın haklarını, Türkiye Futbol Federasyonu’nun bu liglere ait müsabakaların yayınlanması için yayın kuruluşları ile yaptığı ve/veya yapacağı sözleşmeler çerçevesinde kullanır. ” şeklindeki hükme dayanıyor olması nedeniyle sözleşmedeki münhasırlık konusunda 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamı içinde bir işlem yapılmasına gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

H.3.2. Ticari Haklar ve İsim Hakkı

TFF ile DOĞAN TV arasında imzalanan sözleşmenin 7. maddesinde;

“Federasyon, işbu sözleşme ile ‘Lig A Kategorisi’nin isim hakkını, münhasıran, yer, mecra ve kullanım yöntemleri ile sınırlı olmaksızın DOĞAN TV’ye ‘Title Sponsorluk Hakkı’ olarak vermeyi kabul ve taahhüt eder”

ifadelerine yer verilerek devamında DOĞAN TV tarafından devralınan isim hakkının bir reklamcılık faaliyeti olarak ticari anlamda kullanımına ilişkin kurallar belirlenmektedir.

3813 sayılı yasanın 10.maddenin (j) bendinde “Futbol ile ilgili televizyon, radyo, basılı eser yayınları ile her türlü reklam konusunda ticari ve mali hakları düzenlemek ve denetlemek,” Yönetim Kurulu’nun görevlerini arasında sayılmaktadır.

Diğer yandan, 2. Lig A Kategorisi’nin isim hakkı ve diğer ticari haklarının münhasıran DOĞAN TV’ye devredilmesinin futbola ilişkin mecralara yönelik reklamcılık faaliyeti başta olmak üzere herhangi bir piyasada rekabeti kısıtlamayacağı düşünülmektedir. Dolayısıyla 2. Lig A kategorisinin isim hakkının ve onunla ilişkili ticari hakların münhasıran DOĞAN TV’ye devredilmesi hakkında 4054 sayılı Kanun kapsamında yapılacak bir işlem bulunmamaktadır.

H.3.3. Haber Amaçlı Görüntü Taleplerine İlişkin Düzenleme

Sözleşme’nin 6. maddesinin (ç) bendi ile DOĞAN TV’nin, diğer yayıncıların talep etmesi halinde dakika bedeli 1000 Amerikan Doları’ndan fazla olmamak ve üç dakika ile sınırlı olmak ve tüm yayıncılara eşit koşullarda, eş zamanlı ve aynı içerikte olmak kaydı ile haber amaçlı görüntüleri (gol, penaltı, ofsayt, oyuncu ihraçları, saha ve seyirci olayları ve benzeri önemli olaylar) vermek zorunda olduğu düzenlenmiştir. Sözleşmede, DOĞAN TV, haber amaçlı görüntüleri diğer yayıncı kuruluşlara servis etmeden yayınlamamayı kabul etmektedir.

Haber amaçlı görüntü almak isteyen yayıncıların paket satışa zorlanamayacağı da aynı bentte hükme bağlanmıştır.

Diğer yandan, diğer yayıncıların haber amaçlı görüntü talepleri dışında kalan banttan ve özet görüntü taleplerinin de bedeli karşılığında DOĞAN TV tarafından karşılanabileceği sözleşme hükümleri arasında yer almaktadır. Rekabet Kurulu’nun, TFF ile yayıncı kuruluşlar arasındaki yayın sözleşmeleri hakkında yürütülen soruşturmalar sonucunda almış olduğu önceki tarihli kararlarda yayın sözleşmeleri ile ilgili olarak iki hususun önemi vurgulamaktadır.

Bunlardan ilki, sözleşmelerde haber amaçlı görüntülerin satışında, bu görüntüleri talep eden kuruluşlar arasında ayrımcılığa yol açılmamasının ve tek temin kaynağı olan yayıncı kuruluşun bu konumunu kullanarak dışlayıcı uygulamalarda bulunmamasının gözetilmesidir. İkincisi ise, sözleşmelerle haber amaçlı görüntüleri talep eden kuruluşların istedikleri maça ilişkin görüntüleri, talep etmediği diğer maçlara ait görüntüleri de satın almak zorunda kalmadan temin edebilmesinin sağlanması, başka bir deyişle, farklı maçlara ait görüntülerin paket halinde, toplu olarak satılmaması veya buna benzer başka bir takım uygulamalarla görüntülerin temin koşullarının, görüntülerin satın alınmasını engelleyecek şekilde zorlaştırılmamasıdır. TFF ile DOĞAN TV arasında yapılan Sözleşme’nin 6. maddesinin (ç) bendinde yer verilen hükümlerden, Sözleşme’de Rekabet Kurulu’nun bahsi geçen yaklaşımına uygun bir düzenlemenin yapıldığı anlaşılmaktadır.

220

H.3.4. Sözleşmenin Süresi

Spor müsabakalarının yayın haklarının münhasıran devredilmesinin yanında sözleşmenin süresi de yapılan hak devrinin ilgili piyasalardaki rekabet üzerinde yaratacağı etkiler konusunda belirleyici olabilmektedir. TFF ile DOĞAN TV arasında yapılan Sözleşme’nin 3. maddesinde “İşbu Sözleşme, 2006-2007 sezonu Lig A Kategorisi play-off müsabakalarının bitiş tarihinde başkaca ihtara, ihbara gerek olmaksızın sona erecektir” hükmü yer almaktadır. Sözleşme ile ayrıca TFF’ye tek taraflı olarak sözleşmeyi 2007- 2008, 2008-2009, ve 2009-2010 futbol sezonlarını kapsayacak şekilde 3 (üç) yıl uzatma hakkı tanımaktadır.

Rekabet Kurulu’nun 22.9.2005 tarih ve 05-59/880-237 sayılı kararında “Şartname’nin öngördüğü 4 senelik sürenin rekabeti kısıtlayıcı etkiler yaratacak bir süre olduğuna ilişkin bir tespite ulaşılamadığı” ifadesine yer verilmektedir.

TFF ile DOĞAN TV arasında yapılan Sözleşme’nin süresi TFF’nin tek taraflı kararıyla 4 yıla çıkarılabilecektir. İleride sözleşme süresinin uzatılması için Rekabet Kurulu’na tekrar başvurulması şartıyla, mevcut durumda bir sezonluk kapsamı bulunan sözleşmenin süre yönünden rekabeti kısıtlayıcı olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

2006-2007 futbol sezonunda oynanan Türkiye Profesyonel 2. Lig A kategorisi maçlarından haftada toplam üç adet maçın ve bu lige ait play-off maçlarının yurt içi ve yurt dışı canlı yayın hakkı ile sözleşme konusu maçların yurt içi ve yurt dışına banttan ve/veya özet yayın hakkının satışına ilişkin sözleşmeye menfi tespit belgesi verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.