Ankara-Anamur güzergâhında faaliyet gösteren otobüs firmalarının aralarında fiyat anlaşmaları yapmak…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)

Üyeler: Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı

KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA B. RAPORTÖR: Recep GÜNDÜZ

C. ŞİKAYET EDEN: (………………..)

D. ŞİKAYET EDİLEN: Ankara-Anamur arasında faaliyet gösteren otobüs firmaları

E. DOSYA KONUSU: Ankara-Anamur güzergâhında faaliyet gösteren otobüs firmalarının aralarında fiyat anlaşmaları yapmak suretiyle tek fiyat uyguladıkları iddiası.

F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikâyet dilekçesinde, Ankara-Anamur arası şehirlerarası otobüs bileti fiyatlarının bir buçuk yıl öncesine kadar 20-25 TL. iken, son dönemde 50 -55 TL.’ye yükseltildiği ve ilgili güzergâhta yerleşik firmalar olan Metro Turizm ile Anamur Zafer Seyahat yetkililerinin indirim talepleri karşısında, firmalar arasındaki anlaşma gereği indirim yapılmasının söz konusu olamayacağını dile getirdikleri ifade edilmiş olup, söz konusu durumun 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanun’a aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle incelenmesi talep edilmiştir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 30.3.2009 tarih ve 2254 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 20.5.2009 tarih ve 2009-4-68/İİ-09-RG sayılı İlk İnceleme Raporu, aynı tarih, REK.0.08.00.00-110/158 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-25 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda,

- Başvuru konusu şikâyet ile ilgili olarak, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığı,

- Bununla birlikte Ankara-Anamur arasında yolcu taşımacılığı yapan otobüs firmalarına 4054 sayılı Kanun'un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca ilgili piyasada rekabet sınırlaması yaratacak, fiyat tespiti gibi davranışlardan kaçınmaları gerektiği hususunda yazı gönderilmesi, ayrıca Anamur Kaymakamlığı’nın konuyla ilgili olarak bilgilendirilmesinin yerinde olacağı,

görüşlerine yer verilmiştir.

09-25/521-122

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarı"şehirlerarası yolcu taşımacılığı pazarı" olarak belirlenmiştir.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

Şikâyet konusu uygulamanın Ankara Anamur güzergâhında gerçekleşiyor olması nedeniyle ilgili coğrafi pazar “Ankara-Anamur güzergâhı” olarak tespit edilmiştir.

I.2. Tespitler ve Değerlendirme

I.2.1. Yapılan Görüşmeler

Şikâyet başvurusunu takiben yapılan inceleme sonucunda, şikâyete konu hatta Anamur Zafer ve Özkaymak firmalarının 40 TL., Metro Turizmin ise 45 TL. normal, 40 TL. indirimli fiyat uygulamakta olduğu tespit edilmiştir. Dosya mevcudu bilgilere göre, firma temsilcileri tarafından aynı hatta geçtiğimiz bir yıl boyunca 55 TL. fiyat uygulandığı, son dönemde fiyat indirimine gidildiği, bu fiyatın altında satış gerçekleşmesinin mümkün olmadığı dile getirilmiştir.

I.2.2. Değerlendirme

Şikâyet dilekçesinde dile getirilen husus, daha önce 20-25 TL. fiyat uygulanan Ankara- Anamur güzergâhında son dönemde 50-55 TL. fiyat uygulanmakta olduğu, bu durumun firmalar arasında varılan anlaşmaya dayandığı iddiasıdır.

Dosya mevcudu bilgilere göre, anılan hatta bir yıl öncesine kadar 50-55 TL. fiyat uygulanmakta olup, son dönemde Ankara’dan Anamur’a sefer düzenleyen tüm firmalar 40- 45 TL. fiyat uygulamaktadırlar

4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde, “belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasak” kabul edilmiştir. Mezkûr madde sadece teşebbüsler arasındaki rekabeti kısıtlayıcı anlaşmaları değil, anlaşma olmasa da aynı etkiyi doğuracak uyumlu eylemleri de yasaklamaktadır. Bu açıdan bakıldığında, şikâyet konusu olayda, Ankara Anamur hattında fiyatların önce 50-55 TL. olarak uygulanırken, 40-45 TL.’ye indirilmesi ve buna tüm firmalar tarafından riayet edilmesi firmalar arasında fiyata ilişkin bir anlaşma ve/veya uyumlu eylem olduğu yönünde belirtilerdir.

Yukarıda belirtilen tespitler ışığında, şikâyete konu teşebbüslere 4054 sayılı Kanun'un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca şikâyet konusu uygulamalara ne şekilde son vereceklerine ilişkin yazı gönderilmesinin yerinde olacağı kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

09-25/521-122

1. Başvuru konusu iddialara ilişkin olarak, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanun çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına gerek bulunmadığına,

2. 4054 sayılı Kanun'un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, şikâyet konusu uygulamalara ne şekilde son vereceklerine dair Ankara-Anamur arasında yolcu taşımacılığı yapan firmalara görüş yazısı gönderilmesi hususunda Başkanlığa yetki verilmesine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.