Ata İnşaat Şti. (Ata İnşaat), Lafarge S.A. (Lafarge) ve Agretaş Agrega İnşaat A.Ş.

REKABET KURULU KARARI

Dosya No: D1/1/A.Ö.-99/4

Karar No: 99-21/172-91

Karar Tarihi : 28.04.1999

Toplantıya Katılan

II.Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU,

Üyeler: Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU, Dr.Kemal EROL, İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, Ali Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR.

Bildirimde Bulunan:

Agretaş Agrega İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili

Av. Dr. Fadlullah CERRAHOĞLU Güllü Sk., No:1, 3’üncü Levent/İSTANBUL

Taraflar: - Ata İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

Emirhan Cad., NO.145/A Atakule Dikilitaş/İSTANBUL

- Lafarge S.A.

61 rue des Belles Feuilles, FR-75782 Paris/FRANSA

- Agretaş Agrega İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Emirhan Cad., No:145/13, Barbaros Plaza, Dikilitaş/İSTANBUL

Dosya Konusu: Ata İnşaat Şti. (Ata İnşaat), Lafarge S.A. (Lafarge) ve Agretaş Agrega İnşaat A.Ş. Agretaş) arasında akdedilen Entegre Harç San ve Tic. A.Ş. (Entegre Harç) ile ilgili “Hissedarlar Sözleşmesi”ne menfi tespit belgesi verilmesi talebi.

Raportörler Görüşü: Talep edilen menfi tespit belgesinin verilmesinin uygun olacağı.

DEĞERLENDİRME

Dosya konusu talep ile Kurum kayıtlarına 05.05.1998 tarih, 1099 sayı ile intikal etmiş olan Agretaş Agrega İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili Av. Dr. Fadlullah CERRAHOĞLU imzalı bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 8’inci maddesi uyarınca, Raportörler Aydın ÖZTUNALI, Abdulgani GÜNGÖRDÜ ve H. Hüseyin ÜNLÜ tarafından yapılan inceleme sonucu düzenlenen 12.04.1999 tarih, D1/1/A.Ö.-99/4 sayılı Menfi Tespit Ön İnceleme Raporu’nu içeren 14.04.1999 tarih, REK.0.05.00.00/25 sayılı (15.04.1999 tarih, 99- 19/132-62 sayılı karar ile Kurul gündeminde bulunan) Başkanlık önergesi, 99-21 sayılı Kurul toplantı gündeminin 9’uncu sırasında ele alınmıştır.

REKABET KURUMU 1

Başvuruya konu olan işlem, Ata İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (Ata İnşaat), Lafarge S.A. (Lafarge) ve Agretaş Agrega İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Agretaş) arasında akdedilmiş “Entegre Harç Sanayi ve Ticaret A.Ş.” (Entegre Harç) ile ilgili "Hissedarlar Sözleşmesi"ne menfi tespit belgesi verilmesi, bunun uygun bulunmaması durumunda ise başvurunun muafiyet bildirimi olarak değerlendirilmesi talebidir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; söz konusu hissedarlık anlaşmasına konu ilgili ürün pazarını, “sanayi ve inşaat kireci”, “beton ve asfalt agregaları”, “çimento ve alçı bazlı sıva ve bunlarla ilgili diğer ürünler”in oluşturduğu anlaşılmaktadır. İlgili coğrafi pazarın ise; anılan ürün gruplarından kireç ve agregada taşıma giderlerinin birim maliyete etkisinin yüksek olması dolayısıyla "Marmara Bölgesi", çimento ve alçı bazlı sıva için de "Türkiye Cumhuriyeti sınırları" olarak tanımlanması gerekmektedir.

Söz konusu başvuruda; Agretaş, Lafarge ve Ata İnşaat arasında yapılmış hisse alım anlaşmasına istinaden Ata İnşaat'ın sahibi bulunduğu A grubu Entegre Harç hisselerinden 4.000.000 adedini Agretaş’a sattığı ve dolayısıyla Entegre Harç’ın %50 hissedarı olduğu ve bu kapsamda da Ata İnşaat, Agretaş ve Lafarge arasında “Entegre Harç Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ne ilişkin Hissedarlar Sözleşmesi”nin imzalandığı ifade edilmektedir.

Başvuruya konu anlaşmayla, iştigal sahası sanayi ve inşaat kireci, beton ve asfalt agregaları, çimento bazlı sıva ile alçı bazlı sıva ve ilgili diğer ürünlerin üretimi olan Entegre Harç üzerinde Lafarge’ın bağlı ortaklıklarından Agretaş'ın Ata İnşaat ile birlikte ortak kontrole sahip olduğu görülmektedir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, Entegre Harç’ın faaliyet gösterdiği ürün pazarını oluşturan kireç ve agreganın lokal boyutta, düşük maliyetlerle ve çok yaygın bir şekilde üretildiği alçı pazarında, sadece makineli sıva alçısı ile faaliyet gösteren Entegre Harç'dan başka ABS, Biltepe, Dalsan, ve Astaş gibi çok büyük kapasitelere sahip firmaların da olduğu anlaşılmaktadır. Çimento bazlı sıva pazarında, bu ürünün ülkemizdeki uygulamasının yeni başlamış ve buna bağlı olarak pazarın henüz çok dar olması nedeniyle Entegre Harç tek üretici konumunda olmakla birlikte, makineli sıva kullanımının, bu uygulamayla ikame edilebilirlik oranı çok yüksek olan geleneksel yöntemlerle yapılan sıvacılığın da dahil edildiği toplam sıva pazarı içerisinde sadece % …'lik bir payının olması, üretimde ilk yatırım maliyetlerinin yüksek olmaması, inşaat maliyetleri içindeki yerinin küçüklüğü ve teknolojisinin yaygın olarak biliniyor olması gibi nedenlerle piyasaya giriş-çıkış kolaylığının bulunması gibi unsurların varlığı dikkate alındığında, Entegre Harç'ın büyük bir pazar gücüne sahip olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

İlgili ürün pazarında Ata grubunun kontrolünde bulunan herhangi başka bir teşebbüsün bulunmaması ve Lafarge grubunun da Lafarge Aslan Çimento A.Ş.’nde genel olarak grup içi faaliyette bulunan bir agrega tesisiyle faaliyet göstermesi, makineli uygulama kapsamında kullanılan çimento ve alçı bazlı sıvalar yeni bir ürün pazarı olarak yaygınlaşırken Entegre Harç haricindeki diğer teşebbüslerin de alçı bazlı sıva üretimine girişmeleri ile ABS, Biltepe, Dalsan ve Astaş gibi söz konusu

REKABET KURUMU 2

pazarda büyük kapasitelere sahip firmaların ortaya çıkmış olması, adı geçen hissedarlık anlaşmasında Lafarge, Ata İnşaat ve Agretaş üzerine getirilen ve boyutları herhangi bir tarafın Entegre Harç’daki hisselerini satmasından sonraki üç yıllık dönemi de kapsayacak şekilde genişletilen ilgili ürün pazarında Entegre Harç ile rekabet etme yasaklarının, bu tür ortaklıkların teşekkülünde zorunlu unsurlardan olan "yan sınırlama" olarak kabul edilmesi, anılan anlaşmanın Rekabet Kurumu’nun faaliyete geçmesinden çok önce 26.06.1995 tarihinde akdedilmiş olması ve ana işletmelerin ilgili pazarda rakip konumda olmamaları, bu anlaşmayla gerçekleştirilen ortaklığın ilgili pazarda hakim bir duruma gelmemesi ve bu nedenle hakim durumun kötüye kullanılmasının da söz konusu olamayacağı hususları dikkate alındığında, taraflar arasında akdedilen "Hissedarlar Sözleşmesi"nin 4054 sayılı Kanun'a aykırı bir unsur içermediği kanaatine varılmıştır.

SONUÇ

Ön İnceleme Raporu’nda yer verilen bilgi ve belgelerin değerlendirilemesi ile yapılan görüşmeler sonucunda; Ata İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Lafarge S.A. ve Agretaş Agrega İnşaat San. ve Tic. A.Ş. arasında akdedilmiş olan “Entegre Harç Sanayi ve Ticaret A.Ş.” ile ilgili “Hissedarlar Sözleşmesi”ne, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’a aykırılık teşkil etmiyor olması nedeniyle, aynı Kanun’un 8’inci maddesi uyarınca menfi tespit belgesi verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

REKABET KURUMU 3