Budget markası altında gerçekleştirilen oto kiralama işi ile ilgili bazı maddi ve gayrimaddi malvarlıklarının…

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2003-4-21

Karar Sayısı : 03-11/124-58

Karar Tarihi: 20.2.2003

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU

Üyeler: Dr. Kemal EROL, A. Ersan GÖKMEN, R.Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Mustafa PARLAK, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL; Tulez BARUTOĞLU

B- RAPORTÖRLER: Süleyman CENGİZ, Uygar GAZİOĞLU

C- BİLDİRİMDE BULUNAN: Avis Europe plc.

Temsilcisi: Av. Tunç LOKMANHEKİM

Sümbül Sk. No: 41, 80620, 1. Levent/İstanbul

D- TARAFLAR: - Avis Europe plc.

Avis House, Park Road, Bracknell,

Berkshire RG 12 2 EW, İngiltere

- Brac Rent a Car Corporation

4225 Naperville Road, Lisle, Illinois, 60532, A.B.D.

- Brac Rent a Car International Inc.

C/o Corporation Trust Company, 1209 Orange Street,

Wilmington, New Castle County, DE 19801, A.B.D.

E- DOSYA KONUSU: "Budget" markası altında gerçekleştirilen oto kiralama işi ile ilgili bazı maddi ve gayrimaddi malvarlıklarının Avis Europe plc. (Avis) tarafından bizzat ve/veya iştirakleri aracılığı ile devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 30.1.2003 tarih, 442 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 7.2.2003 tarih, 2003-4-21/Ö.İ.-03-S.C. sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu 17.2.2003 tarih, REK.0.08.00.00/19 sayılı Başkanlık önergesi ile 03-11 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, bildirim konusu devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 2. maddesi kapsamında yer almaması nedeniyle, aynı Kanun’un 7. maddesi hükümlerine ve 1997/1 sayılı Tebliğ hükümlerine tabi olmadığı görüşü ifade edilmiştir.

REKABET KURUMU 1

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

Bildirimin konusu, "Budget" markası altında gerçekleştirilen oto kiralama işi ile ilgili bazı maddi ve gayrimaddi malvarlıklarının Avis tarafından bizzat ve/veya iştirakleri aracılığı ile devralınması işlemine izin verilmesi talebinden ibarettir.

Devredilen ve devralan teşebbüslerin Türkiye’de doğrudan faaliyeti bulunmamakta, bu teşebbüslerin markaları, ülkemizde faaliyet gösteren ve lisans sözleşmeleri yapmak suretiyle söz konusu markaların kullanımı hakkını elinde bulunduran teşebbüsler tarafından kullanılmaktadır. Lisans verenler, bağımsız şirketler olan lisans alanları ticari açıdan kontrol etme veya bu şirketlerin karar alma mekanizmalarını etkileme konusunda herhangi bir yetkiye sahip değildir.

Bu çerçevede, Türkiye’de Budget ve Avis’in marka hakkını elinde bulunduran Ecar Ekonomik Oto Kiralama Turizm ve Ticaret A.Ş. ve Set Oto Turizm ve Ticaret A.Ş.'nin şirket yapılarının bildirim konusu devralma işleminden etkilenmeyeceği anlaşılmıştır. Söz konusu işlemin etkisi, sözleşme gereğince devir işleminin sonrasında lisans alanın, "Budget" markası ile olan anlaşmasını Avis Europe Group ile sürdürecek olması ile sınırlıdır.

Sonuç olarak, bildirim konusu işlemin Türkiye pazarlarında bir yoğunlaşma artışına ve yapısal bir değişikliğe neden olmadığı belirlenmiştir.

İ- SONUÇ

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda; BRAC Rent A Car Corporation ve BRAC Rent A Car International Inc.’in “Budget” markası altında gerçekleştirdikleri oto kiralama işine dair birtakım maddi ve gayrimaddi malvarlıklarının, Avis Europe plc. ve bu teşebbüsün % 100 iştiraki olan Zodiac

Europe Ltd. tarafından devralınması işleminin, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 2. maddesi kapsamında olmadığına OY ÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.

(20.02.2003 tarih 03-11/124-58 sayılı Kurul Kararına)

KARŞI OY GEREKÇESİ

Bildirim konusu işlem, ABD kanunlarına göre kurulmuş olan (BRACC) ve (BRACII) adlı şirketlerle, İspanyol kanunlarına göre kurulmuş olan (BUDGET) şirketlerinin, hep birlikte, “BUDGET” markası altında gerçekleştirdikleri “oto kiralama” işine dair birtakım maddi ve gayrimaddi mal varlıklarının İngiliz kanunlarına göre kurulmuş olan AVİS Europe Plc. (AVİS EUROPE) tarafından bizzat ve/veya iştirakleri aracılığı ile devralınması işlemidir.

Sayın çoğunluk; söz konusu devir işlemini, devreden ve devralan teşebbüslerin Türkiye’de doğrudan faaliyeti bulunmadığından, Türkiye piyasasında yapısal bir değişikliğe ya da başka bir doğrudan etkiye neden olamayacağından Tebliğin 2 nci maddesi anlamında bir devralma sayılmayacağını kabul etmiştir. Oysa, devir işlemine konu sözleşme gereğince oto kiralama işinde “BUDGET” markasının kullanımına ilişkin marka lisans sözleşmesi kapsamındaki haklar, artık (BRAAC), (BRACII) ve (BUDGET) firmaları yerine rakibi konumundaki (AVİS EUROPE)

REKABET KURUMU 2

firmasına (ya da onun kontrolündeki Zodiac firmasına) geçmiş olmaktadır. Böylece birbirleriyle rekabet etmekte olan ve dünya çapında ünlenmiş iki ayrı markanın ve bu markanın bahşettiği hakların tek bir elde toplanmış olması, ilgili pazardaki rekabeti önemli ölçüde etkileyen bir yoğunlaşmadan başka birşey değildir. Raporda yer alan ve çoğunluğun da benimsediği görüşün dayandığı husus olarak bu iki teşebbüsün hukuken biraraya gelmemiş olması bir gerçek ise de, 1997/1 sayılı Tebliğin 2 nci maddesi herhangi bir teşebbüsün diğer bir teşebbüsün malvarlığının ya da hisselerinin tümünün devralınmasını şart koşmadığı gibi, bize göre, devreden ve iflas etmiş olan firmaların en değerli mal varlığı dünya çapında bir üne sahip olan (BUDGET) markasıdır. Öte yandan, kararın diğer bir gerekçesi olarak, devir işleminin taraflarının Türkiye’de doğrudan değil sadece marka lisans sözleşmeleri imzalayan ECAR A.Ş.(Budget) ve Set Oto A.Ş.(Avis) adlı ayrı bağımsız teşebbüsler aracılığı ile faaliyette bulunması gösterilmekte ise de, Türkiye’de faaliyette bulunan teşebbüslerin bağımsız olmasının önemi devir işleminden sonra ortadan kalkacaktır. Başka bir deyişle, Türkiye’de faaliyette bulunan bağımsız teşebbüslerin rekabet etme imkanı, BUDGET ve AVİS markalarını böyle bir devirden sonra elinde toplayan AVİS EUROPE şirketinin iradesi ölçüsünde olacaktır. Böylece Türkiye’de rakip olan iki önemli markadan BUDGET markasının bahşettiği hakkı eline geçiren AVİS firmasının böylesine önemli bir gayri maddi hakkı eline geçirmiş olmasının Tebliğin 2 nci maddesinin (b) bendi anlamında bir devralma olarak kabul edilmesi ve ancak 4 üncü maddesinde gösterilen ciro ve pazar payı eşikleri altında kaldığı gerekçesiyle izne tabi olmadığına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesine karşıyız.

Dr. Kemal EROL R. Müfit SONBAY

II. Başkan Kurul Üyesi

REKABET KURUMU 3