Doğ-taş Doğanlar Mobilya İmalat Enerji Üretim Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin ve/veya Ankara bayileri arasında fiyat anlaşması bulunup bulunmadığının tespiti.
The text below is extracted from the decision document published by the Turkish Competition Authority; page numbers, tables and figures keep their position in the original document. The summaries, classifications and explanations on this page are provided for information only and do not constitute legal opinion or advice; the binding text is the decision as published by the Authority.
(1) E. DOSYA KONUSU: Doğ-taş Doğanlar Mobilya İmalat Enerji Üretim Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin ve/veya Ankara bayileri arasında fiyat anlaşması bulunup bulunmadığının tespiti.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Doğ-taş Doğanlar Mobilya İmalat Enerji Üretim Sanayi Ticaret A.Ş. (Doğ-taş) tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediği ve/veya Ankara bayileri arasında fiyat anlaşmasının bulunup bulunmadığı incelenmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun 15.05.2013 tarihli toplantısında gerçekleştirilen görüşmeler çerçevesinde dosya konusu iddialara yönelik olarak önaraştırma yapılmasına 13-28/401-M sayı ile resen karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme üzerine hazırlanan 27.06.2013 tarih ve 2013-2-24/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
- Doğ-taş’ın Ankara bayileri arasında fiyat anlaşmasının bulunduğunu ispatlayacak
nitelikte bir belgeye ulaşılamadığı,
- Ayrıca, ilgili bayilik sözleşmelerinde Doğ-taş tarafından bayilerinin yeniden satış
fiyatını belirleyen herhangi bir hükmün yer almadığının tespit edildiği,
- Bu bağlamda dosyaya konu iddiaların 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun (4054 sayılı Kanun)’un 4. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği ve
anılan teşebbüsler hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı
ifade edilmiştir.
Page 2
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İncelemeye Konu Teşebbüsler
(5) Önaraştırmaya konu teşebbüslerden Doğ-taş, başta mobilya sektörü olmak üzere turizm, inşaat, enerji, gıda-tarım, havayolu taşımacılığı ve gayrimenkul yatırım sektörlerinde varlık gösteren Doğanlar Yatırım Holding bünyesinde bulunmaktadır. Mevcut dosya çerçevesinde incelenen bir diğer teşebbüs olan Gül-pa Mobilya Dayanıklı Tüketim Malları Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti (Gül-pa), altı mağaza şubesi (Batıkent-Doğtaş Exclusive İstanbul Yolu, Siteler-Doğtaş (Karacakaya), Siteler-Doğtaş, Yenimahalle-Doğtaş, Ümitköy-Doğtaş Exclusive, Yıldız-Doğtaş) ile Doğ-taş’ın Ankara bayisi olarak faaliyetlerini sürdürmektedir.
I.2. İlgili Pazar
I.2.1. İlgili Ürün Pazarı
(6) Doğ-taş ile Gül-pa’nın imalat ve satışını yaptığı ürünler yatak, kanepe, oturma grupları, modüler mobilya (yemek ve yatak odaları gibi) ve ev tekstili şeklinde sınıflandırılmaktadır. Söz konusu ürün grupları çok çeşitli alt segmentlere ayrılabilmektedir. Alt segmentlerdeki ürünler kullanım özellikleri bakımından aynı amaca hizmet etmekle birlikte, fiyat ve nitelikleri açısından birbirinden farklılaşabilmektedir. Diğer yandan, pazardaki oyuncuların söz konusu alt segment ürün gruplarının birçoğunda aynı anda faal olmaları dikkate alınarak, arz ikamesinin kolaylığı bakımından ilgili ürün pazarının “yatak”, “kanepe”, “oturma grupları”, “modüler mobilya” ve “ev tekstili” gibi temel ürün grupları bazında tanımlanabilmesi de mümkündür. Ancak, önaraştırma konusu iddialarda net bir ürün grubuna işaret edilmediği de göz önüne alınması gereken hususlardan biridir.
(7) Bu çerçevede, alternatif pazar tanımlarının ulaşılan sonucu etkilemeyeceği de dikkate alınarak, mevcut dosya açısından alt segment ayrımına gidilmeksizin faaliyet gösterilen tüm ürün grupları kapsamında değerlendirme yapılmıştır.
I.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
(8) Yatak, kanepe, oturma grupları, modüler mobilya ve ev tekstili ürünlerinin tüm Türkiye'de satışının yapılması ve rekabet koşullarında bölgeler bazında belirgin farklılıkların bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir I.3. Elde Edilen Bilgi ve Belgeler ile Değerlendirme
(9) Önaraştırmanın konusunu, Doğ-taş tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin ve/veya Doğ-taş’ın Ankara bayileri arasında fiyat anlaşmasının bulunup bulunmadığının tespiti oluşturmaktadır. Önaraştırma kapsamında Gül-pa Ümitköy Mağaza Şubesi ve Doğ-taş’ta inceleme yapılarak, görüşmelerde bulunulmuş ve Gül-pa’dan bilgi/belge talep edilmiştir.
(10) Bu çerçevede, Raportörlerce Gül-pa Ümitköy Şubesi Mağaza Müdürü ile gerçekleştirilen görüşmede; “ Doğtaş’ın Ankara’daki altı satış noktasından biriyiz. Bu altı satış noktasının tamamı GÜLPA LTD. ŞTİ.’ye aittir. Satışını yaptığımız ürünlerin fiyatlarına Doğtaş A.Ş. liste halinde bize göndermektedir. Ancak bu fiyatlara uyma zorunluluğumuz bulunmamaktadır. Elimizdeki stok durumuna ve müşterinin alım miktarına bağlı olarak Doğtaş A.Ş.’nin bildirdiği fiyatlar üzerinden ilave indirimler yapabilmekteyiz. Şu anda yaklaşık yirmi ürün grubunda (yüze yakın üründe) Doğtaş’ın bildirdiği fiyatlardan daha düşük fiyatlarla satış yapmaktayız.” hususları ifade edilmiştir.
Page 3
(11) Gül-pa Mağazalar Koordinatörü ise; “Doğtaş’ın ürünlerini Ankara’da satan tek bayi Gülpa’dır. Doğtaş ile yapmış olduğumuz sözleşmede tek bayilik konusunda bize verilmiş bir taahhüt bulunmamakta. 2010 yılına kadar mağazalarımızda Doğtaş dışında başka markaları da satabiliyorduk. 2010 yılından itibaren mağazalarımızda ağırlıklı olarak Doğtaş satmaya başladık. Doğtaş ürünlerinin müşteriye satış fiyatını Doğtaş bize tavsiye etmektedir. Bu tavsiye fiyatlara genel olarak uyuyoruz; ancak stok durumumuza ve ürünlerin satış seyrine göre bu tavsiye fiyatlardan daha düşük fiyatlara da satış yapabiliyoruz. Doğtaş’ın bunu engellemesi söz konusu değildir.” hususlarını belirtmiştir.
(12) Konuya ilişkin olarak, Doğ-taş Satış Direktörü; “Doğtaş olarak Türkiye’de 104 adet bayimizde faaliyet göstermekteyiz. Bunlarla franchaise sistemi ile çalışmaktayız. Bunların haricinde 4 tane de kendi şirketimize ait satış noktası bulunmaktadır. Bayilerimize satış fiyatları konusunda tavsiye niteliğinde satış fiyatı listeleri göndermekteyiz. Bayilerimizin bu fiyat listelerine uyma zorunluluğu bulunmamaktadır. Bayilerimiz diledikleri gibi indirim yapabilmektedirler. Ayrıca bayilerimizin satış fiyatlarına kontrol ve müdahale edebileceğimiz bir sistemimiz de bulunmamaktadır.” açıklamalarında bulunmuştur.
(13) Önaraştırma sürecinde Gül-pa’nın tüzel kişilik yapılanmasını içeren 15.08.2012 tarih ve 8134 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde; fiyat tespit ettikleri iddiasıyla önaraştırmaya konu edilen Ankara’daki altı mağazanın “Gül-pa Mobilya Dayanıklı Tüketim Malları Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.” unvanlı şirketin tüzel kişiliğine dahil olduğu, Gül-pa dahilinde bir ekonomik bütünlük teşkil ettiği, başka bir deyişle; fiyat anlaşması yapabilmenin önkoşulu olan “birden fazla teşebbüsün varlığı”ndan ilgili dosyada söz edilemeyeceği ve ortada tek bir teşebbüsün (Gül-pa) bulunduğu anlaşılmıştır.
(14) Önaraştırma kapsamında diğer bir iddia olan “Doğ-taş tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin tespiti” konusunu incelemeye yönelik olarak Gül-pa’nın sunduğu belgelerden biri, Doğ-taş’ın Gül-pa ile 01.01.2010 tarihinde akdettiği bayilik sözleşmesidir. Sözleşmeye göre; Doğ-taş tarafından Ankara ilindeki altı mağaza şubesini şirket tüzel kişiliğinde bulunduran Gül-pa’ya verilen bayiliğin konusunu; Doğ-taş’ın imali, ithali ve pazarlamasını yaptığı her türlü ahşap, metal, cam, deri vs. malzemeden mamul ev ve işyeri mobilyaları ile koltuk, oturma grubu, çekyat, kanepe ve benzeri emtianın yine Doğ-taş’ın pazarlama ilkeleri, talimatları ve onayı doğrultusunda Gül-pa tarafından satışı ve pazarlanması oluşturmaktadır.
(15) Söz konusu iddiaya yönelik olarak incelenen bir diğer belge ise, Doğ-taş’tan elde edilen 14.02.2013 tarihinde oluşturulmuş bayilik sözleşmesidir. Doğ-taş’ın Niğde’de faaliyet gösteren Mev-Ay Mobilya Tekstil Doğalgaz İnşaat İthalat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.’ye (Mev-Ay) bayilik yetkisi verdiği görülmüştür.
(16) Yukarıda yer verilen bayilik sözleşmeleri incelendiğinde; her iki sözleşmede de bayilerin yeniden satış fiyatının belirlenmesine yönelik herhangi bir şart veya hükmün bulunmadığı anlaşılmıştır.
(17) Dosya mevcudundan; Doğ-taş tarafından bayilerinin yeniden satış fiyatının belirlenip belirlenmediğinin tespitine yönelik olarak Raportörlerce, Ankara’daki altı mağaza şubesinin tabi olduğu Gül-pa’nın, 15 Nisan - 7 Mayıs 2013 döneminde yapmış olduğu satışlara dair fatura nüshalarının ve liste fiyatlarının incelendiği görülmüştür. Bu çerçevede, Gül-pa tarafından uygulanan fiyatların genellikle Doğ-taş’ın yayınladığı liste fiyatlarının altında seyrettiği, başka bir deyişle Gül-pa’nın mevcut liste fiyatı
Page 4
üzerinden iskonto haddi tayin etme inisiyatifini elinde bulundurduğu, dolayısıyla Doğ- taş’ın belirlediği liste fiyatları ile bağlı olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
J. SONUÇ
(18) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Some values in the tables are redacted as (.....) by the Turkish Competition Authority on trade-secret grounds.