Nadirkitap Bilişim ve Reklamcılık AŞ’ye 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Rekabet Kurulu kararı ile…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK,

Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER : Burcu ÇALIŞKAN OLGUN, Muhammet Murat KARAKAYA,

Selçuk YILMAZ, Büşra ÖZCAN, Kübra Nur YILMAZ,

Habil Arda KEL

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Netartı Bilgi Teknolojileri AŞ

Öveçler Mahallesi Lizbon Caddesi No:39/1 Çankaya/Ankara

(1) D. DOSYA KONUSU: Nadirkitap Bilişim ve Reklamcılık AŞ’ye 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Rekabet Kurulu kararı ile getirilen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğine dair 29.12.2022 tarihli ve 22-57/886-366 sayılı Rekabet Kurulu kararının geri alınması talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: 17.12.2020 tarihli ve 20-54/753-M sayılı Rekabet Kurulu (Kurul) kararı uyarınca Nadirkitap Bilişim ve Reklamcılık AŞ (NADİRKİTAP) hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 6. maddesinin ihlal edilip edilmediğinin tespitine yönelik olarak yürütülen soruşturma sonucunda alınan 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Kurul kararı ile NADİRKİTAP’ın ikinci el kitap satışına aracılık sağlayan platform hizmetleri pazarında hâkim durumda olduğu, satıcı üyelerinin www.nadirkitap.com’a yükledikleri kitap verilerine erişimini ve bu verilerin taşınabilirliğini haklı bir gerekçe olmadan engellemek suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal ettiği sonucuna varılmıştır. Kararda aynı zamanda ihlali sonlandırmak ve pazardaki etkin rekabetin tesis edilmesini temin etmek için NADİRKİTAP’a satıcı üyelerinden bu yönde bir talep gelmesi halinde, ilgili satıcı üyelere kitap envanter verilerini doğru, anlaşılabilir, güvenli, eksiksiz bir şekilde, ücretsiz ve uygun formatta sağlaması yönünde yükümlülük getirilmiştir.

(3) Kurul kararı sonrasında, dosya kapsamında şikâyetçi teşebbüs olan Netartı Bilgi Teknolojileri AŞ’nin (NETARTI) 05.07.2022 tarihli ve 29507 sayılı ve (.....) yetkilisi (.....) 17.08.2022 tarihli ve 30401 sayılı dilekçelerinde, NADİRKİTAP’ın ilgili Kurul kararında öngörülen yükümlülükleri yerine getirmediği ileri sürülmüştür. İlgili şikâyetler üzerine, hazırlanan 06.09.2022 tarihli ve 2020-5-038/BN-06 sayılı Bilgi Notu Kurula sunularak NADİRKİTAP’ın, 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Kurul kararıyla kendisine getirilen yükümlülükleri yerine getirip getirmediğinin değerlendirilmesi amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinde yer alan yetkilerin kullanılması talep edilmiş, Kurul tarafından 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı kararla NADİRKİTAP’a getirilen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğinin değerlendirilmesi amacıyla 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinde yer alan yetkilerin kullanılmasına karar verilmiştir.

(4) Yürütülen incelemeler sonucunda 29.12.2022 tarihli ve 22-57/886-366 sayılı Kurul

kararı ile;

- Dergi, gazete, efemera, pul, afiş, plak, poster gibi kitap dışı ürünler ile yeni/sıfır kitaplara ilişkin verilerin Kurulun 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı kararı kapsamında olmadığına,

- Ürün kodu verisinin, yalnızca NADİRKİTAP’ın platformu için üretilmesi sebebiyle ilgili platform bakımından anlam ifade etmesi ve rakip platformlara kitap envanter bilgilerinin girilmesi esnasında esaslı bir rolünün olmaması nedeniyle, ürün kodu verisi bakımından NADİRKİTAP’ın 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Kurul kararı kapsamındaki yükümlülükleri yerine getirmediği sonucuna ulaşılamayacağına,

- Kategori verisi bakımından; NADİRKİTAP’ın 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273- 122 sayılı Kurul kararı kapsamındaki yükümlülükleri yerine getirmediğine, bu nedenle kategori verisi dâhil olmak üzere ilgili satıcı üyelere kitap envanter verilerini ilgili kararda belirtilen şekilde sağlaması gerektiğine, NADİRKİTAP’ın, verilerinin kendilerine sağlanması yönünde halihazırda talepte bulunan ve talepleri kısmen karşılanan satıcı üyelere kitap envanter verilerini, “kategori” verisi dâhil olacak şekilde işbu Kurul kararının teşebbüse tebliğinden itibaren 15 gün içinde sağlayarak Rekabet Kurumuna tevsik etmesine; aksi halde, 4054 sayılı Kanun’un 17. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca, yükümlülüklere uyulması için belirlenen 15 günlük sürenin dolmasından itibaren başlamak ve mezkûr Kurul kararında düzenlenen yükümlülükleri tam olarak yerine getirdiği güne kadar işletilmek üzere her bir gün için idari para cezası uygulanacağının adı geçen teşebbüse bildirilmesine,

- Fotoğraflar bakımından; mevcut durumda NADİRKİTAP’ın sisteminde fotoğrafların yalnızca filigranlı versiyonlarının bulunması nedeniyle, satıcı üyelerin uygun formatta kitap fotoğraflarına erişmesi açısından, mevcut koşullar altında fiili imkânsızlık olduğuna, bu nedenle fotoğraflar bakımından NADİRKİTAP’ın 07.04.2022 tarihli ve 22-16/273-122 sayılı Kurul kararı kapsamındaki yükümlülükleri yerine getirmediği sonucuna ulaşılamayacağına,

- Satıcı üyelerin, fotoğrafları yüklerken, NADİRKİTAP tarafından fotoğrafların ham halinin adı geçen teşebbüsün sunucularında saklanmayacağına ilişkin bilgilendirilmesine ve diğer kitap envanter verileriyle birlikte ilgili fotoğraflara ilişkin dosya isimlerinin satıcı üyelere sağlanmasına

karar verilmiştir.

(5) NADİRKİTAP, Kurum kayıtlarına 02.02.2023 tarihli ve 35350 sayılı, 02.02.2023 tarihli

ve 35379 sayılı olarak giren dilekçelerinde, 29.12.2022 tarihli ve 22-57/886-366 sayılı

Kurul kararında öngörülen uyum tedbirlerini yerine getirdiğini beyan etmiştir. İlgili

dilekçeler üzerine, hazırlanan 10.02.2023 tarihli ve 2020-5-038/BN-08 sayılı Bilgi Notu

Kurulun 16.02.2023 tarihli toplantısında görüşülmüş ve NADİRKİTAP’ın, 29.12.2022

tarihli ve 22-57/886-366 sayılı Kurul kararıyla kendisine getirilen yükümlülükleri yerine

getirmek amacıyla sunduğu uyum tedbirlerini süresi içerisinde uygulamaya başladığı

hususunda 23-09/132-MB sayılı Kurul kararıyla bilgi edinilmiştir.

(6) Devam eden süreçte, NETARTI yetkilileri tarafından yapılan, Kurum kayıtlarına

28.04.2023 tarih ve 38162 sayı ile intikal eden başvuruda özetle;

- 17.12.2020 tarihli ve 20-54/753-M sayılı Kurul kararı uyarınca yürütülen soruşturma sonucunda NADİRKİTAP’ın ikinci el kitap satışına aracılık sağlayan platform hizmetleri pazarında hâkim durumda olduğunun ve satıcı üyelerinin verilere erişimini ve verilerini taşımasını haklı bir gerekçe olmaksızın engelleyerek hâkim durumunu kötüye kullandığının sabit olduğu, aynı karar kapsamında ihlali sona erdirmek için NADİRKİTAP’ın satıcı üyelerden gelen kitap envanter verisi taleplerini doğru, anlaşılabilir, güvenli, eksiksiz bir şekilde, ücretsiz ve uygun formatta sağlama yükümlülüğü altına girdiği,

- İçeriğini ve gerekçesini bilmemekle birlikte, NADİRKİTAP’ın pazardaki uygulamalarından anlaşıldığı kadarıyla 29.12.2022 tarihli ve 22-57/888-366 sayılı Kurul kararı ile 17.12.2020 tarihli ve 20-54/753-M sayılı Kurul kararının işlevsiz kılındığı, iki karar arasında çelişki olduğu, ikinci kararın rekabeti ortadan kaldırdığı ve hukuka aykırılık teşkil ettiği,

- NADİRKİTAP tarafından satıcı üyelere sağlanan ürün listelerinde ürün görsellerine dair URL’lerin yer almadığı, 17.12.2020 tarihli ve 20-54/753-M sayılı kararda belirtilen “eksiksiz” ve “uygun formatta” kriterlerinin NADİRKİTAP tarafından sağlanmadığı,

- Kısa kararın sadece soruşturma tarafı teşebbüs olan ve rekabet ihlallerine devam eden NADİRKİTAP ile paylaşıldığı, bu durumun Anayasa’nın 10. maddesi ile güvence altına alının eşitlik ilkesine, 36. maddesi ile güvence altına alınan hak arama hürriyetine ve 74. maddesi ile güvence altına alınan bilgi edinme hakkına aykırı olduğu, ayrıca Anayasa’nın 125. maddesi ile güvence altına alınan dava açma hakkının engellendiği,

- 4054 sayılı Kanun’un 48. maddesi uyarınca 15 gün içerisinde kararların gerekçeli olarak verilmesi gerektiği, somut durumda ise gerekçeli karar yazılmadığı gibi kısa kararın da NETARTI ile paylaşılmadığı, nihai yürütülebilir bir işlem söz konusu olmadığı için NETARTI tarafından dava açma hakkının kullanılamadığı

ifade edilerek 29.12.2022 tarihli ve 22-57/886-366 sayılı Kurul kararının geri alınması

ve ilk kararda belirtilen şekilde “ilgili satıcı üyelere kitap envanter verilerinin doğru,

anlaşılabilir, güvenli, eksiksiz bir şekilde, ücretsiz ve uygun formatta sağlanmasına”

tedbirinin NADİRKİTAP tarafından yerine getirilmesinin sağlanması talep edilmiştir.

(7) Söz konusu başvuruya ilişkin olarak düzenlenen 15.05.2023 tarih ve 2020-5-038/BN-

09 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(8) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda; Netartı Bilgi Teknolojileri AŞ tarafından

yapılan başvurunun, idari dava açma süresi içerisinde gerçekleştirilmemesi nedeniyle,

reddedilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(9) Yukarıda özetine yer verilen başvuru ile talep edilen hususun, başvuru sahibi

tarafından açıkça bir atıf yapılmamakla birlikte, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü

Kanunu’nun (İYUK) 11. maddesi kapsamında düzenlendiği değerlendirilmiştir. İYUK’ta

yer alan ilgili düzenlemeye aşağıda yer verilmektedir:

“ÜST MAKAMLARA BAŞVURMA

MADDE 11 - 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin

kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst

makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma

süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma

süresini durdurur.

2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.

3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi

yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba

katılır.”

(10) Bu doğrultuda ilgililer tarafından, Kurul kararının kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya Kurul tarafından yeni bir işlem yapılması, dava açma süresi içerisinde Kuruldan istenebilmektedir.

(11) NETARTI başvurusu 28.04.2023 tarihinde Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Geri alınması talep edilen Kurul kararının gerekçesi ise başvuru tarihi itibarıyla yazım aşamasındadır. Yukarıda ifade edildiği üzere, İYUK’un 11. maddesi kapsamındaki başvurular idari dava açma süresi içinde gerçekleştirilebilmekte ve idari dava açma süresi ilgili Kurul kararına ilişkin gerekçeli kararın tebellüğ edilmesinden itibaren başlamaktadır. İdari dava açma süresi, 29.12.2022 tarihli ve 22-57/888-366 sayılı Kurul kararının gerekçesinin başvuru sahibi tarafından tebellüğ edildiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağından ve henüz ilgili gerekçeli karar başvuru sahibine tebliğ edilmemiş olduğundan bu aşamada İYUK’un 11. maddesi çerçevesinde başvurunun değerlendirmeye alınmasının mümkün olmadığı değerlendirilmiştir. Kaldı ki, anılan başvuru, geri alınması talep edilen Kurul kararının içeriği ve gerekçesi bilinmeksizin yapılmış olup “eksiksiz” ve “uygun formatta” kriterlerinin NADİRKİTAP tarafından hangi gerekçeyle sağlanamadığı hususunda başvuruda bir açıklık bulunmadığından bu aşamada değerlendirmeye alınacak bir husus bulunmamaktadır.

(12) Yukarıda yapılan tespit ve açıklamalar çerçevesinde, Netartı Bilgi Teknolojileri AŞ tarafından yapılan başvurunun, 22-57/886-366 sayılı Rekabet Kurulu kararının gerekçeli metninin ilgili taraflara tebligatının yapılmadığı, dolayısıyla idari dava açma süresinin henüz başlamadığı anlaşıldığından reddedilmesine karar verilmiştir.

H. SONUÇ

(13) Yapılan görüşmeler sonucunda; Kurum kayıtlarına 28.04.2023 tarih, 38162 sayı ile intikal eden ve Netartı Bilgi Teknolojileri AŞ tarafından yapılan başvurunun, 22-57/886- 366 sayılı Rekabet Kurulu kararının gerekçeli metninin ilgili taraflara tebligatının yapılmadığı, dolayısıyla idari dava açma süresinin henüz başlamadığı anlaşıldığından reddine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.