G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(7) Kurulun 30.11.2023 tarih ve 23-55/1091-385 sayılı kararına ilişkin ERDEMİR ve İSDEMİR tarafından gönderilen yazıda özetle;
Gerekçeli Kurul kararının “D. HAKKINDA İNCELEME YAPILAN” başlığı altında
“Ordu Yardımlaşma Kurumu” yazıldığı,
OYAK’ın; sahip olduğu kaynakları şirket yatırımları ve finansal yatırımlar ile
değerlendirme yönünde çalışmalarını sürdüren, birçok ülkede de örnekleri
bulunan tamamlayıcı bir mesleki emeklilik fonu olduğu,
OYAK’ın Maden-metalurji, çimento, beton, kağıt, enerji, kimya, finans, otomotiv
ve lojistik sektörlerinde doğrudan veya dolaylı iştirakleri üzerinden faaliyet
gösterdiği, sayılan sebeplerden dolayı gerekçeli Kurul kararında yer verilen
önaraştırma konusu teşebbüslerin ERDEMİR ve İSDEMİR’den ibaret olması
gerektiği belirtilerek
ilgili Kurul kararının “D. HAKKINDA İNCELEME YAPILAN” başlığı altından OYAK’ın çıkarılması talep edilmiştir.
(8) Teşebbüs kavramı, 4054 sayılı Kanun’un 3. maddesinde “Piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimler” şeklinde tanımlanmaktadır. İlgili maddenin gerekçesinde ise teşebbüs tanımı yapılırken ekonomik bütünlük ilkesinin benimsendiği ve bir yavru şirketin tek başına değil, bağlı olduğu diğer şirket veya şirketlerle birlikte değerlendirilebileceği belirtilmektedir. Başka bir deyişle farklı hukuki yapılar arz eden ve farklı hukuki kişilikler olan birden çok işletme, şayet bir iktisadi varlığın çeşitli bölümleri olarak değerlendirilebiliyorsa, rekabet hukuku kapsamında tek bir teşebbüs olarak addedilmektedir. 1
(9) OYAK Maden Metalurji Grubu’nun ana şirketi olan ERDEMİR’in ana faaliyetleri; levha, sıcak ve soğuk haddelenmiş sac ile kalay, krom, çinko kaplamalı sac üretimi, satışı ve dağıtımından oluşmaktadır. Paylarının büyük bölümü ERDEMİR’in elinde olan, ERDEMİR’in bağlı şirketi İSDEMİR ise satış, pazarlama ve dağıtımını gerçekleştirmek üzere kütük demir, kangal demir ve sıcak haddelenmiş sac üretimi yapmaktadır. Dolayısıyla ERDEMİR ve İSDEMİR, sayılan faaliyetleri OYAK altında aynı ekonomik bütünlük içerisinde gerçekleştirmektedir.
(10) Önaraştırma döneminde gerçekleştirilen yerinde incelemelere ilişkin tutanaklar incelendiğinde, ERDEMİR ile İSDEMİR’de gerçekleştirilen incelemelerin ortak bir şekilde Barbaros Mah. Ardıç Sok. No: 6 34756 Ataşehir/İstanbul konumundaki adreste gerçekleştirildiği görülmektedir. Söz konusu adres ise OYAK çatısı altında maden ve metalürji şirketlerinin toplandığı, tüzel kişiliği haiz olmayan OYAK Maden Metalurji Grubu’na aittir. İlaveten önaraştırma döneminde mezkûr iki teşebbüs ile Kurum iletişimi ortak bir kanalda yürütülmüş, yine aynı iki teşebbüsten talep edilen tüm bilgi ve belgelere ilişkin cevabi yazılar eşzamanlı olarak ortak temsilciler vasıtasıyla Kurum kayıtlarına sunulmuştur. Avrupa Komisyonu uygulamasında da rekabet hukuku kararlarının uygulanması ve yürütülmesi amacıyla, muhatap olarak tüzel kişiliğe sahip bir kuruluşun belirlenmesi şeklinde bir eğilim söz konusudur. 2
(11) İlaveten önaraştırma aşaması, maddi gerçekliğin ortaya çıkarılması, soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla bilgi ve belgelerin toplandığı, 1 ASLAN, İsmail Yılmaz (2021), “Rekabet Hukuku, Teori ve Genel Uygulama”, Ekin Yayıncılık, Bursa, s. 83.
2 ABAD’ın 10.09.2009 tarihli ve C-97/08 P sayılı kararı, para.27 vd.