05-38/492-120
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME:
H.1. İlgili Pazar
Bildirime tabi sözleşmenin konusu, trafik sinyalizasyon ürün ve sistemleri ve ledli sistemlerin satış ve pazarlanması işinin yerine getirilmesi için bayi tayin edilmesidir. Dolayısıyla, bildirim konusu ürünlerden ilki, çeşitli yazılımların kurulmasını da gerektiren çok çeşitli elektronik ürün ve sistemden oluşan “akıllı trafik kontrol ya da yönetim sistemleri”dir. Söz konusu ürünlerden oluşan pazar genel olarak trafik sinyalizasyon sistemleri olarak tanımlanabilir. Diğeri ise grafiklerin veya yazılı mesajların (harf ve rakam) yer aldığı ışıklı uyarı ve bilgilendirme panoları olan ledli sistemler olarak tanımlanabilir.
Bu açıklamalar ışığında ilgili ürün pazarı trafik kontrol ünitelerini içeren “trafik sinyalizasyon sistemleri” ve “ledli sistemler”den oluşmaktadır.
Şikayet konusu sözleşme ve uygulamalara konu ürünlerin tüm Türkiye sınırları içinde satış ve pazarlamasının olması nedeniyle coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.
H.2. Anlaşmanın Konusu ve Niteliği
Sözleşme ile Rayennur Elektronik Ulaşım İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti. (Rayennur), Sinyalizasyon Elektronik İnş. San. Tic. Ltd. Şti. (Sinyalizasyon) tarafından üretilen Trafik Sinyalizasyon ürün ve sistemlerinin satış ve pazarlamasını yapmaya yetkilendirilmiştir. Rayennur’a 17 ilde ve bu illere bağlı ilçe ve beldelerde satış ve pazarlama yapma yetkisi verilmiştir.
Belirtilen bölgelerde tanıtım ve satış işlemleri sadece Rayennur tarafından yapılacaktır, dolayısıyla bir münhasır bayilik sistemi oluşturulduğu anlaşılmaktadır. Sözleşmenin imza tarihinden başlayarak bir yıl süre ile geçerli olacağı ve süre bitiminde üretici firmanın onayı ile karşılıklı mutabakat sonucu aynı şartlar altında bir yıl süre ile yenilenebileceği belirtilmektedir. H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. 2002/2 Sayılı Tebliğ Kapsamında Değerlendirme
Sözleşme hükümleri incelendiğinde, 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği (2002 sayılı Tebliğ) açısından bölge içine satışlar ile ilgili 13. madde ve yine bu madde ile bağlantılı 23 ve 24. maddeleri dikkat çekmektedir. Sözleşmenin 13. maddesi;
“Sinyalizasyon ürün sistemlerinin belirtilen bölgelere tanıtım ve satış işlemleri sadece yetkili bayi tarafından yapılacaktır. Gerekli görülürse üretici firmadan teknik destek istenecektir.”
şeklindedir. Sözleşmenin 23. maddesinde;
“Üretici firma yetkili bayinin bölgelerine her ne şekilde olursa olsun direk veya endirek satış yapamaz.”
ve 24. maddesinde;
“Üretici firmanın bu bölgelere satış yapması veya yaptırması ortaya çıktığı takdirde üretici firma elde edilen karı bayiye ödemeyi kabul taahhüt eder.”