Sodexho Restoran Servisleri A.Ş., Accor Servisleri International A.Ş.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

(Danıştay’ın Kararları Üzerine Verilen)

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr.

Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : Onur Yelda YÜKSEL, Fethullah GÜLER

C. İLGİLİ TARAFLAR: Sodexo Motivasyon Çözümleri A.Ş.

(eski ticaret unvanıyla Sodexho Restoran Servisleri A.Ş.)

Gülbahar Mah. Avni Dilligil Sok. No:24/A-6, Mecidiköy/İstanbul

Accor Servisleri International A.Ş.

Talatpaşa Cad. No:5 Kat:1 Gültepe/İstanbul

Network Servisleri A.Ş.

Valikonağı Cad. YKB Vakıf Apt. No:173 K:4 D:2

Nişantaşı 80220 İstanbul

D. DOSYA KONUSU: Sodexho Restoran Servisleri A.Ş., Accor Servisleri International A.Ş. ve Network Servisleri A.Ş.’ye yerinde incelemenin engellenmesinden dolayı idari para cezası uygulanmasına yönelik 28.4.2006 tarih 06-31/376-99 sayılı Rekabet Kurulu kararının Danıştay tarafından iptali üzerine İdari Davalar Dairesi’ne yapılan itirazın reddedilmesi nedeniyle dosya konusunun yeniden değerlendirilmesi.

E. DOSYA EVRELERİ: Kartel kurmak suretiyle müşteri paylaştıkları yönündeki dosya konusu iddialara yönelik olarak Rekabet Kurulu, 4054 sayılı Kanun’un 40. maddesi 1. fıkrası uyarınca Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. (yeni ticaret unvanıyla Sodexo Motivasyon Çözümleri A.Ş.), Accor Servisleri International A.Ş., Multinet Kurumsal Hizmetler A.Ş. ve Network Servisleri A.Ş. hakkında önaraştırma yapılmasına 14.4.2006 tarih ve 06-27/329-M sayı ile karar vermiştir. Yerinde incelemenin engellenmesi üzerine hazırlanan 25.4.2006 tarihli Bilgi Notu, 27.4.2006 tarih ve REK.0.07.00.00-110/85 sayılı Başkanlık önergesi ile 28.4.2006 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek 06-31/376-99 sayı ile karara bağlanmıştır. 28.4.2006 tarih 06-31/376-99 sayılı Rekabet Kurulu kararının Danıştay tarafından iptali üzerine İdari Davalar Dairesi’ne yapılan itirazın da reddedilmesi nedeniyle dosya konusu yeniden değerlendirilerek 4.6.2010 tarihli Bilgi Notu hazırlanmıştır. Söz konusu Bilgi Notu, 7.6.2010 tarih, REK.0.07.00.00-110/237 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-42 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

50

F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Görevli raportörler tarafından yerinde inceleme yapılmasının engellenmesi sebebiyle, 4054 sayılı Kanun'un 15. maddesinin (a) bendi delaletiyle,

1) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca Sodexo Motivasyon Çözümleri A.Ş. (eski unvanıyla Sodexho Restoran Servisleri A.Ş.)’nin,

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlügünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile

cezalandırılabileceği,

2) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, Accor Servisleri International A.Ş.’nin

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile

cezalandırılabileceği,

3) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla Network Servisleri A.Ş.’nin 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile cezalandırılabileceği

sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

Sodexho Restoran Servisleri A.Ş., Accor Servisleri International A.Ş., Multinet Kurumsal Hizmetler A.Ş. ve Network Servisleri A.Ş. hakkında Kurul, 14.4.2006 tarih ve 06-27/329-M sayı ile önaraştırma yapılmasına karar vermiştir.

1-) Söz konusu önaraştırma kararı çerçevesinde, önaraştırmayı yapmak üzere görevlendirilen Raportör Onur Yelda Yüksel ve yerinde inceleme safhasında görev alan Raportör Orçun Senyücel tarafından 19.4.2006 tarihinde gidilen ve Talatpaşa Cad. No:5 Gültepe/İstanbul adresinde bulunan Accor Servisleri International A.Ş.’nin

Genel Merkezinde, devam eden bir davanın bulunduğu ve avukatın bu şekilde davranılmasını tavsiye ettiği gerekçesi ile Accor Servisleri International A.Ş. Genel Müdürü Koray Özbay tarafından yerinde inceleme yapılması engellenmiştir.

Bunun üzerine Şişli 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nden 2006/1027 sayılı karar alınmış ve söz konusu kararla birlikte 20.4.2006 tarihinde tekrar Accor Servisleri International A.Ş.'ye gidilerek yerinde inceleme yapılabilmiştir.

2-) Aynı önaraştırma kararı çerçevesinde, yerinde inceleme safhasında görev alan Raportörler Şahin Yavuz ve Esin Çerçioglu, 19.4.2006 tarihinde Valikonağı Cad. No:173 Kat:4 No:2 Nişantaşı/İstanbul adresinde bulunan Network Servisleri A.Ş.’ye gitmişler ancak, Network Servisleri A.Ş. Genel Müdürü Cüneyt Sabırcan tarafından, devam eden bir davanın bulunduğu ve avukatın bu şekilde tavsiye ettiği gerekçesi ile yerinde inceleme yapılması engellenmiştir.

Bunun üzerine Şişli 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nden 2006/1026 sayılı karar alınmış ve söz konusu kararla birlikte 21.4.2006 tarihinde tekrar Network Servisleri A.Ş.'ye gidilerek yerinde inceleme yapılabilmiştir.

3-) Aynı önaraştırma kararı çerçevesinde, önaraştırmayı yapmak üzere görevlendirilen Raportör Bedia Sanem Şimşek ve yerinde inceleme safhasında görev alan Raportör Ali Fuat Koç, 19.4.2006 tarihinde Gülbahar Mah. Avni Dilligil Sok. No:24 Mecidiyeköy/İstanbul adresinde bulunan Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. Genel Merkezine gitmişler, ancak Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. Genel Müdürü Nadir Levent tarafından, mahkeme kararı olmadan şirket bünyesinde yerinde inceleme yapılmasına izin verilmeyeceği ifade edilerek, yerinde inceleme yapılması engellenmiştir.

Bunun üzerine Şişli 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nden 2006/1025 sayılı karar alınmıs ve söz konusu kararla birlikte 20.4.2006 tarihinde tekrar Sodexho Restoran Servisleri A.Ş.'ye gidilerek yerinde inceleme yapılabilmiştir.

4-) Söz konusu üç teşebbüsün Genel Merkezleri’nin dışında, Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. ve Accor Servisleri International A.Ş.’nin Ankara ve İzmir Bölge Müdürlükleri’nde de 19.4.2006 tarihinde söz konusu önaraştırma çerçevesinde yerinde inceleme yapılmak istenmiş, ancak yerinde inceleme engellenmiştir. Bunun üzerine Ankara 4. ve 5. Sulh Ceza Mahkemeleri'nden alınan 2006/632 ve 2006/485 sayılı kararlar ile aynı gün, İzmir 1. Sulh Ceza Mahkemesi’nden alınan 2006/463 ve 2006/464 sayılı kararlar ile bir sonraki gün yerinde inceleme yapılabilmiştir. Aynı iki teşebbüsün Antalya Bölge Müdürlüklerinde 20.4.2006 tarihinde, Antalya 3. Sulh Ceza Mahkemesi’nin 2006/522 ve 2006/523 sayılı kararları ile doğrudan mahkeme kararı ile yerinde inceleme yapılmıştır.

G.1. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

G.1.1. 28.4.2006 Tarih, 06-31/376-99 Sayılı Rekabet kurulu Kararı

Söz konusu Kurul kararında aşağıda yer verilen değerlendirmeler yapılmıştır:

“4054 sayılı Kanun'un 15. maddesinde yerinde incelemeye, 16. maddesinde para cezalarına, 17. maddesinde ise süreli para cezalarına yer verilmiştir. 4054 sayılı Kanun'un hem 16(b) hem de 17(d) maddeleri, yerinde incelemenin engellenmesini düzenleyen hükümler içermektedir. Buna göre 16(b) maddesinde yer alan “Kurul kararı ile bilgi isteme veya yerinde inceleme hallerinde hiç bilgi verilmemesi, eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi halinde yüz milyon lira” hükmündeki “hiç bilgi verilmemesi” durumu, yerinde inceleme yapılmasının engellenmesi de dahil olmak üzere pek çok farklı yöntemle, hiçbir bilgi verilmemesi sonucunu doğuran eylemleri kapsamaktadır. 17(d) maddesindeki “15 inci madde uyarınca Kurul uzmanlarının yerinde inceleme yapmalarının engellenmesi halinde yirmi milyon lira” seklindeki hüküm ise, yalnızca yerinde incelemenin engellenmesini içeren bir hükümdür. Bu yönüyle 4054 sayılı Kanun'un 16(b) maddesi, 17(d) maddesini de kapsayan bir hüküm konumundadır.

Söz konusu iki hüküm açısından önem arz eden bir diğer fark, 16(b) maddesi sabit, süreye bağlı olmayan, bu yönüyle maktu bir cezayı öngörürken, 17(d) maddesinin süreli, diğer bir ifade ile nispi nitelikte bir cezayı düzenlemiş olmasıdır. Yukarıda her ikisinin de yerinde incelemenin engellenmesi halini düzenleyen bir yapıda olduğu tespit edilen 16(b) ve 17(d) maddelerinden mevcut dosya bakımından hangisinin uygulanacağını belirleyen unsur, cezanın ağırlığıdır. Yerinde incelemenin engellenmesini cezalandıran bu hükümlerin, ceza hukuku bağlamında müessiriyet sağlamak bakımından en ağır olanının uygulanması gerekmektedir. Aşağıda belirtileceği üzere mevcut dosya bağlamında her bir teşebbüsün yalnızca bir gün süre ile yerinde incelemeyi engelledikleri göz önünde bulundurulduğunda, 16(b) maddesindeki maktu cezanın, 17(d) maddesine göre 1 gün süre ile verilecek nispi cezadan daha ağır olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan söz konusu olayda, İstanbul merkezli Sodexho Restoran Servisleri A.Ş., Accor Servisleri International A.Ş. ve Network Servisleri A.Ş.’nin Genel Merkezlerinde yapılmak istenen yerinde incelemelerin bir gün süre ile engellendiği, benzer şekilde Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. ve Accor Servisleri International A.Ş.’nin İzmir Bölge Müdürlüklerinde de ancak bir gün sonra yerinde incelemenin yapılabildiği, söz konusu iki teşebbüsün Ankara Bölge Müdürlükleri’nde yapılmak istenen yerinde incelemelerin ise aynı gün içerisinde ancak engelleme nedeniyle mahkeme kararları alındıktan sonra yapılabildiği dosya mevcudu bilgi ve belgeden anlaşılmıştır.

Gerek Bölge Müdürlüklerinde, gerekse Genel Merkezde yapılmak istenen her bir yerinde incelemede; birbirlerinden farklı mekanlarda, birbirinden farklı kişiler tarafından ve farklı davranışlarla engellenmek suretiyle, hiçbir bilgi verilmemiştir. Söz konusu mekanlarda yerinde inceleme yapmak suretiyle elde edilmek istenen bilgi ve belgeler de, birbirlerinden farklıdır. Bu yönüyle, yerinde incelemenin engellendiği Ankara ve İzmir Bölge Müdürlüklerinde, bu suretle hiçbir bilgi verilmemesi eylemleri, farklı etkiler ve sonuçlar doğuran, birbirlerinden ayrı eylemlerdir. Ancak Ankara ve İzmir Bölge Müdürlüklerinin ayrı birer tüzel kişiliklerinin olmaması nedeniyle, hem Genel Merkezlerde hem de Bölge Müdürlüklerinde yapılmak istenen yerinde incelemelerin engellenmesi suretiyle hiçbir bilgi verilmemesi eylemlerinden doğan cezai sorumluluk, söz konusu Bölge Müdürlüklerini bünyelerinde barındıran Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. ve Accor Servisleri International A.Ş.’ye aittir.

Aynı iki teşebbüsün Antalya Bölge Müdürlüklerinde, doğrudan mahkeme emri ile yerinde inceleme yapıldığından, hiçbir bilgi verilmemesi eylemi gerçekleşmemiştir. Bölge Müdürlüklerine sahip olmayan Network Servisleri A.Ş.’de ise yalnızca Genel Merkezde yapılmak istenen yerinde inceleme engellenerek hiçbir bilgi verilmemiştir. Bu nedenlerle, Sodexho Restoran Servisleri A.Ş., Accor Servisleri International A.Ş. ve Network Servisleri A.Ş.’nin 4054 sayılı Kanun'un 16(b) maddesi uyarınca, hiçbir bilgi verilmemesi sonucunu doğuran her bir eylem için, maktu para cezasıyla cezalandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.”

Bu değerlendirmeler sonucunda Kurul 28.4.2006 tarih 06-31/376-99 sayı ile;

210

“Görevli raportörler tarafından yerinde inceleme yapılmasının engellenmesi sebebiyle, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 15. maddesinin (a) bendi delaletiyle,

1) 16. maddenin (b) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca Sodexho Restoran Servisleri A.Ş.’nin,

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlügünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile cezalandırılmasına,

2) 16. maddenin (b) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, Accor Servisleri International A.Ş.’nin

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile cezalandırılmasına,

3) 16. maddenin (b) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, İstanbul’da bulunan Genel Merkezinde yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla Network Servisleri A.Ş.’nin 3.184 (Üçbinyüzseksendört) YTL idari para cezası ile cezalandırılmasına,

240

4) Anılan teşebbüslerden Sodexho Restoran Servisleri A.S.’nin Yönetim Kurulu’nda görev yapan Pierre Henry, Didier Sandoz, Nadir Levent, Marc Guy Louis Rolland’a Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, teşebbüse 1. maddede verilen toplam cezanın % 10’u oranında olmak üzere 955,20’şer YTL (Dokuzyüzellibes Yeni Türk Lirası yirmi Yeni Kurus) ayrı ayrı idari para cezası verilmesine,

5) Anılan teşebbüslerden Accor Servisleri International A.Ş.’nin Yönetim Kurulu’nda görev yapan John Maurice Gabriel du Monceau de Bergandal, Koray Özbay, Olivier

Marie Maurice Louise De Surville, Laurent Yves Bernard Therizen’e Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, tesebbüse 2. maddede verilen toplam cezanın % 10’u oranında olmak üzere 955,20’ser YTL (Dokuzyüzellibes Yeni Türk Lirası yirmi Yeni Kurus) ayrı ayrı idari para cezası verilmesine,

6) Anılan teşebbüslerden Network Servisleri A.Ş.’nin Yönetim Kurulunda görev yapan Nadir Levent, Koray Özbay, Mustafa Emre Üge, Mert Yücesir’e Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, tesebbüse 3. maddede verilen cezanın % 10’u oranında olmak üzere 318,40’ar YTL (Üçyüzonsekiz Yeni Türk Lirası kırk Yeni Kuruş) ayrı ayrı idari para cezası verilmesine”

karar vermiştir.

G.1.2. Dava Süreci

Rekabet Kurulu’nun bu kararının, davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. ile bu teşebbüsün yönetim kurulunda yer alan Nadir Levent, Mustafa Emre Üge, Pierre Henry ve Marc Guy Louis Rolland vekilleri tarafından Danıştay 13. Dairesi’nin 2006/3092 E., 2006/3093 E., 2006/3094 E., 2006/3095 E. ve 2006/3098 E. sıra numaralarına; Accor Servisleri International A.Ş. ile bu teşebbüsün yönetim kurulunda yer alan Koray Özbay, Laurent Therezien, Oliver de Surville ve John Maurrice Gabriel du Monceau de Bergandal vekilleri tarafından Danıştay 13. Dairesi’nin 2006/3357 E., 2006/3350 E., 2006/3353 E., 2006/3352 E. ve 2006/3359 E. sıra numaralarına; Network Servisleri A.Ş. (Network) ile bu teşebbüsün yönetim kurulunda yer alan Reşat Mert Yücesir, Koray Özbay ve Nadir Levent vekilleri tarafından Danıştay 13. Dairesi’nin 2006/3354 E., 2006/3351 E., 2006/3356 E. ve 2006/3358 E. sıra numaralarına kayden açılan davalarda Danıştay 13. Dairesi 25.09.2007 tarih ve 2007/5258 K., 2007/5259 K., 2007/5250 K., 2007/5246 K., 2007/5248 K., 2007/5249 K., 2007/5262 K., 2007/5253 K., 2007/5250 K., 2007/5251 K., 2007/5255 K., 2007/5252 K., 2007/5247 K., 2007/5257 K. ve 2007/5254 K. sayılı

1

kararlar ile dava konusu işlemin iptaline karar vermiştir.

Danıştay 13. Dairesi, yukarıda sayılan tüzel kişilerin açtığı davalardaki iptal gerekçesini “dava konusu olayda davacı şirket nezdinde yerinde incelemenin engellenmesi nedeniyle incelemenin başlamadığı açık olduğundan, davacının Kurul kararıyla Kanun’un 17/1-d maddesi yerine 16/1-b maddesi uyarınca cezalandırılmasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” ifadeleriyle açıklamıştır.

Yukarıda sayılan gerçek kişilerin açtığı davalarda ise Danıştay 13. Dairesi’nin iptal gerekçesi benzer şekilde; “…, dava konusu olayda davacı şirket nezdinde yerinde incelemenin hiç başlamadığı sabit olduğundan, davacının Kurul kararıyla 17/1-d yerine 16/1-b maddesi uyarınca cezalandırılmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle Kurul kararının şirkete ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir. Bu durumda Kurul kararının anılan şirketin yönetim Kurulu üyesi olan davacıya Kanun’un 16. maddesinin 3. fıkrası uyarınca para cezası verilmesine ilişkin kısmının da hukuki dayanağı kalmamıştır.” ifadeleriyle açıklanmıştır. Danıştay 13. Dairesinin söz konusu kararlarında, Kurum raportörlerince davacı şirkete yerinde inceleme amacıyla gidildiği 1 Danıştay 13. Dairesi söz konusu davalara ilişkin olarak yürütmenin durdurulmasına karar vermiş olup bu kararlara karşı Hukuk Müşavirliğimizce itiraz yoluna gidilmiş olmakla birlikte, itirazlar reddedilmiştir.

halde şirket yetkililerince yerinde incelemenin engellendiği hususunda ihtilaf bulunmadığı, ancak 4054 sayılı Kanun’da yerinde incelemenin engellenmesi fiilinin yaptırımının 17/1-d maddesinde süreli para cezası olarak düzenlendiği, Kanun’un 16/1-b maddesinde öngörülen para cezasının ise yerinde incelemenin fiilen yapılabilmesi durumunda inceleme sürerken istenilen bilgilerin verilmemesi, eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi hallerinde uygulanabileceği görüşlerinin dile getirildiği görülmektedir.

Danıştay 13. Dairesinin söz konusu iptal kararları Hukuk Müşavirliğimizce temyiz edilmiştir. Ancak Müşavirliğimizce yapılan temyiz talebi, Danıştay İdari Dava

2

Dairelerinin 11.2.2010 tarihli kararları ile “Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı” gerekçesiyle reddedilerek, Danıştay 13. Dairesinin iptal kararları onanmıştır.

G.1.3. Danıştay Kararının Gereği ve Hukuki Değerlendirme

4054 sayılı Kanun’un 16 ve 17. maddeleri 23.1.2008 tarih ve 5728 sayılı Kanun ile değiştirilmiştir. Yeni 16. madde uyarınca, yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması halinde teşebbüsün karardan bir önceki mali yıl sonunda oluşan veya bunun hesaplanması mümkün olmazsa karar tarihine en yakın mali yıl sonunda oluşan ve Kurul tarafından saptanacak olan yıllık gayri safi gelirinin binde beşi oranında idari para cezası verileceği düzenlenmiştir. 4054 sayılı Kanun’un yeni 17. maddesi uyarınca ise yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması halinde fiilin gerçekleştiği günü takip eden günden itibaren her gün için aynı şekilde hesaplanacak gayri safi gelirin onbinde beşi oranında idari para cezası verileceği düzenlenmektedir. Yerince incelemeyi engelleyen teşebbüslerin ister 2005 yılı ister 2009 yılı gayri safi gelirleri dikkate alınsın, 4054 sayılı Kanun’un yeni 16 ve 17. maddelerinin öngördüğü idari para cezası, eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca uygulanacak idari para cezasından daha ağırdır. Bu bağlamda lehte olan hükmün uygulanması prensibi doğrultusunda 4054 sayılı Kanun’un yeni 16. ve 17. maddelerinin mevcut olaya uygulanma imkanının olmadığı, Danıştay 13. Dairesi’nin iptal gerekçesi dikkate alınarak teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un eski 17. maddesinin (d) bendi uyarınca para cezası verilebileceği kanaatine varılmıştır.

Diğer yandan davacıların dava dilekçelerinde, bölge müdürlüklerinde yapılmak istenen yerinde incelemelerin engellenmesinden dolayı teşebbüslere ayrıca ceza verilmiş olmasının hukuki olmadığı savı dile getirilmiş olmasına ve 15 davanın ikisinde Danıştay savcısının bu gerekçeyi yürütmenin durdurulması için ileri sürmüş olmasına karşın, Danıştay 13. Dairesinin konuya ilişkin tüm yürütmenin durdurulması ve iptal kararlarında bu hususa değinilmediği ve yürütmenin durdurulması veya iptal gerekçesi olarak sadece 17. maddenin (d) bendi yerine, 16. maddenin (b) bendinin uygulanmış olmasının gösterildiği anlaşılmaktadır.

Daha önce de belirtildiği üzere, Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. ve Accor Servisleri International A.Ş.’nin Ankara Bölge Müdürlüklerinde 19.4.2006 tarihinde yapılmak istenen yerinde inceleme engellenmiştir. Bunun üzerine Ankara 4. ve 5. Sulh Ceza 2 Accor Servisleri International A.Ş.’nin tarafı olduğu temyiz davası ile ilgili henüz Kurumumuza ulaşmış bir karar bulunmamaktadır.

Mahkemeleri'nden 2006/632 ve 2006/485 sayılı kararlar alınmış ve bu kararlarla birlikte aynı gün tekrar anılan bölge müdürlüklerine gidilmiştir. Yerinde incelemeler ancak bu kararlarla Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. Ankara Bölge Müdürlüğünde saat 14.00’da, Accor Servisleri International A.Ş. Ankara Bölge Müdürlüğünde ise 15.30’da başlamak suretiyle yapılabilmiştir. Söz konusu olayda, aynı gün mahkeme kararı alınmak suretiyle yerinde inceleme yapılmış, ancak bu durum tüm adreslerde eş zamanlı yapılması planlanan yerinde incelemelerde sırasıyla dört buçuk saat ve 5 saat 45 dakikalık gecikmelere neden olmuş, dolayısıyla da yerinde incelemenin etkinliğinden beklendiği üzere delillerin kaybolmaması ve karartılmaması için mümkün olan en kısa zamanda yerinde incelemeye başlanılamamıştır. 2.6.2005 tarih

3

ve 05-38/511-121 sayılı Kurul kararında da belirtildiği üzere, yerinde incelemenin geciktirilmesinin de yerinde incelemenin engellenmesi olarak yorumlandığı AB Komisyonu uygulamaları da dikkate alındığında, Sodexho Restoran Servisleri A.Ş. Ankara Bölge Müdürlüğü ve Accor Servisleri International A.Ş. Ankara Bölge Müdürlüğünde yapılmak istenen yerinde incelemelerin engellenmesi fiillerinin, Kanun'un 17/d maddesi uyarınca bir günlük süreli para cezasıyla cezalandırılması gerektiği, aksi bir karar ve yorumun teşebbüsleri yerinde incelemeyi geciktirme/engelleme hususunda cesaretlendireceği ve etkisizleştireceği kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

Görevli raportörler tarafından yerinde inceleme yapılmasının engellenmesi sebebiyle, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 15. maddesinin (a) bendi delaletiyle,

370

1) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca Sodexo Motivasyon Çözümleri A.Ş. (Sodexho Restoran Servisleri A.Ş.)’nin,

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlügünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını

engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden

başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile

cezalandırılmasına,

2) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, Accor Servisleri International A.Ş.’nin

3 Rekabet Kurulu’nun bu kararı Danıştay 13. Dairesi tarafından 2005/8957 E., 2006/4722 K. Nolu karar ile onanmıştır.

a) İstanbul’da bulunan genel merkezinde yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

b) Ankara’da bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile,

c) İzmir’de bulunan bölge müdürlüğünde yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla 636 (Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden başlamak üzere 1 gün süreli idari para cezası ile

cezalandırılmasına,

3) Eski 17. maddenin (d) bendi ve 31.12.2005 tarih, 26040 sayılı Resmi Gazete’de

yayımlanan 2006/1 sayılı Tebliğ uyarınca, İstanbul’da bulunan genel merkezinde

yerinde inceleme yapılmasını engellemesi dolayısıyla Network Servisleri A.Ş.’nin 636

(Altıyüzotuzaltı) TL tutarında 19.4.2006 tarihinden başlamak üzere 1 gün süreli idari

para cezası ile cezalandırılmasına

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.