The Dow Chemical Company ve Petrochemical Industries Company K.S.C.'nin çeşitli kimyasal ürünlerin ve bu…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Mehmet Akif ERSİN,

Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER: Mustafa M. ÖZKARABÜBER, Cemal Ökmen YÜCEL

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: The Dow Chemical Company

Temsilciler: Av. M. Togan TURAN, Av. Çağrı ÇETİNKAYA

Paksoy Ortak Avukatlık Bürosu Sun Plaza Dereboyu Sok.

No:24 K:14 Maslak 34398 İstanbul

D. TARAFLAR: The Dow Chemical Company

3020 Dow Center Midland, MI 48674 ABD

Petrochemical Industries Company K.S.C.

P.O. Box 26565, Postal Code 13126 Safat KUVEYT

E. DOSYA KONUSU: The Dow Chemical Company ve Petrochemical Industries Company K.S.C.’nin çeşitli kimyasal ürünlerin ve bu ürünlerin yapımında kullanılan katalizörlerin araştırma, geliştirme, üretim, dağıtım, pazarlama ve satışıyla, teknolojik lisanslaması ve çeşitli kimyasalların ortak alımı ile ilgili faaliyetlerinde bulunması amacıyla oluşturulması planlanan ortak girişim şirketine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 15.9.2008 tarih ve 6121 sayı ile giren ve eksiklikleri 16.12.2008 tarih ve 8179 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 18.12.2008 tarih ve 2008-1- 116/Öİ-08-MMÖ sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme Raporu, 19.12.2008 tarih ve REK.0.05.00.00-120/228 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-75 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da;

1- Bildirim konusu işlemin; 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesine dayanılarak

çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi

olduğu,

2- Söz konusu devir işlemi sonucu 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında

Kanun’un 7. maddesi ile yasaklanan, bir ya da birden fazla teşebbüsün hakim

durum yaratmaya veya mevcut hakim durumlarını güçlendirmeye yönelik olarak,

ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki

rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı ve izin verilmesi

gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı,

ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. The Dow Chemical Company (DOW)

Bildirim formunda verilen bilgilerden anlaşıldığı kadarıyla DOW, merkezi Midland, Michigan, Amerika Birleşik Devletleri’nde bulunan ve uluslararası alanda faaliyet gösteren bir bilim ve teknoloji şirketidir. New York borsasına kayıtlı olan DOW esas olarak, kimya, plastik, tarım ve diğer ürün ve hizmet alanlarında üretim yapmaktadır. Dow’un 35 ayrı ülkede 150 adet üretim tesisi bulunmaktadır ve 3,200’den fazla ürünün üretimini gerçekleştirmektedir. Dow, temel olarak plastikler, kimyasallar, tarım birimleri, temel kimyasallar ile hidrokarbonlar ve enerji olmak üzere olarak 6 ana alanda faaliyette bulunmaktadır.

DOW, halka açık bir şirket olup %10’dan fazla paya sahip hissedarı bulunmamakta, herhangi bir teşebbüs ya da kişi tarafından kontrol edilmemektedir.

H.1.2. Petrochemical Industries Company’nin (PIC)

PIC, merkezi Kuveyt’te yer alan bir kimya şirketi olup, tüm hisseleri (%100) Kuwait Petroleum Corporation’ın (KPC) elinde bulunmaktadır. KPC, Kuveyt’in dünya çapındaki hidrakarbon işlerini yürütmek amacıyla kurulmuş, hisselerinin tamamı (%100) Kuveyt Devleti’nin elinde bulunan bir şirkettir. PIC ise KPC’nin petrokimyasal alanda faaliyet gösteren iştiraki olarak suni gübre ve petrokimyasallar üretimi alanında faaliyet göstermektedir.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarları

Dosya mevcudu bilgilere göre, taraflarca kurulacak ortak girişim olan K-DOW, Polietilen (PE), Polipropilen (PP), Polikarbonat (PC), Etilenamin (EA), Etilen Glikol (EG) ve Etanolamin (EOA) ürünlerinin araştırma, geliştirme, üretim, dağıtım, pazarlama ve satışıyla ilgili olarak faaliyet gösterecektir. Dosyadaki bu ürünlere ilişkin bilgiler ile Rekabet Kurulu’nun bu ürünlere yönelik daha önceki kararlarında yer alan değerlendirmeler doğrultusunda ilgili ürün pazarları “Polietilen (PE)”, “Polipropilen (PP)”, “Polikarbonat (PC)”, “Etilenamin (EA)”, “Etilen Glikol (EG)” ve “Etanolamin (EOA)” olarak tespit edilmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Söz konusu ürünün dünya çapında pazarlaması yapılabilen bir meta olduğu ve ülke içindeki rekabet şartlarının bölgesel olarak farklılaşmadığı dikkate alınarak, ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.3.1. Kontrol Değişikliği Bakımından Değerlendirme

Dosya konusu devralma işlemi sonucunda DOW ve PIC’nin, K-DOW adlı yeni bir ortak girişim şirketi kuracakları, DOW’un dünya çapında PE, PP, PC, EA ve EOA pazarlarında sahip olduğu lisanslama ve satış faaliyetlerini ve bunlarla ilgili birtakım

üretim tesislerini K-DOW’a devredeceği, karşılığında PIC’nin DOW’a ödemede bulunacağı anlaşılmaktadır. Aynı zamanda, halihazırda DOW ve PIC’nin MEGlobal BV

1

adlı şirkette sahip oldukları anlaşılan ortak kontrollerinin sona erdirilerek, tarafların bu şirkette sahip oldukları hisselerinin yeni kurulacak olan K-DOW’a devredileceği, dolayısı ile MEGlobal BV’nin yürümekte olduğu EG işindeki pazar payı ve cirosunun da devredileceği anlaşılmaktadır.

Dosya konusu işlemin devralma niteliğinde sayılabilmesi için öncelikle tarafların, kurmayı planladıkları şirketin ortak girişim niteliğinde olup olmadığının tespit edilmesi gerekmektedir. Bildirim formunda, kurulması planlanan K-DOW’un hisselerine tarafların %50’şer şeklinde eşit olarak sahip olacakları ve yönetim kurulu ve benzeri temsil makamlarında eşit sayıda üye ile temsil edilecekleri, verilecek kararların da basit oy çoğunluğu ile alınacağı ifade edilmektedir. Ayrıca K-DOW’un, faaliyetlerini sürdürmek için tam işlevsel bir iktisadi girişim olacağı ve süresiz olarak kurulacağı; DOW’un bu bakımdan gerekli varlıkları K-DOW’a devredeceği belirtilmektedir. Bu itibarla kurulacak olan K-DOW üzerinde tarafların ortak kontrolünün bulunacağı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, tarafların gerek ortak kontrole sahip olacakları bir şirket kurmaları, gerekse ortak kontrolüne sahip oldukları bir şirketteki hisselerini bir başka ortak girişim şirketine devretmeleri işlemlerinin 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca bir devralma işlemi olduğu değerlendirilmektedir.

120

H.3.2. Pazar Payları ve Cirolar Bakımından Değerlendirme

Kurulması planlanan K-DOW’un halihazırda bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bu şirkete DOW tarafından PE, EOA, PP, PC ve EA pazarlarını kapsayan işler devredilecektir. Bu pazarlardaki taraflara ait 2007 yılı Türkiye ciro ve pazar payları aşağıdaki tabloda gösterilmektedir:

Tablo: PE, EOA, PP, PC ve EA Pazarlarındaki Tarafların Ciro ve Payları

İlgili DOW PIC TOPLAM

Ürün

Pazarı Pazar Payı Cirosu Pazar Payı Cirosu Pazar Payı Cirosu

(%) (YTL) (%) (YTL) (%) (YTL)

PE (…….) (…….) (…….) (…….) (…….) (…….)

Bu pazarların dışında MEGlobal’in 2007 yılında Türkiye’de EG pazarında %(…) pazar payı ve (…………..) YTL ciro elde ettiği bildirim formunda ifade edilmektedir. Bu itibarla, devralma işlemi taraflarının PE pazarında sahip oldukları (……………) YTL ciro, EOA pazarında sahip oldukları %(….) pazar payı ve MEGlobal’in K-DOW’a devredeceği EG pazarında sahip olunan %(…) pazar payı ve (…………..) YTL ciro’nun 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşikleri aşması nedeniyle dosya konusu devralma işlemi izne tabidir.

1

24.6.2004 tarih ve 04-43/537-132 sayılı karar ile MEGlobal BV’nin üzerinde tarafların ortak kontrole sahip olduklarına karar verilmiştir.

H.3.3. 4054 Sayılı Kanun’un 7. Maddesi Bakımından Değerlendirme

Bildirim formunda, dosya konusu devralma işlemleri bakımından tarafların sadece PP pazarında faaliyetlerinin kesişmekte olduğu, ancak PIC’nin bu pazardaki faaliyetlerine ilişkin olarak Kuveyt’te bulunan tesisini devretmeyeceği ifade edilmektedir. Ayrıca halihazırda tarafların ortak kontrolünde bulunan MEGlobal’in faaliyette bulunduğu pazarda da tarafların herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Diğer taraftan, halihazırda DOW ve PIC’nin faaliyetlerinin kesiştiği tek pazar olan PP pazarında, devralma sonrasında da PIC’nin faaliyete devam edeceği, ilerde bu faaliyetini ortak girişime devredebileceği ifade edilmektedir.

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, başvuru konusu devralma işlemi sonucunda ilgili pazarlarda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde bir hakim durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin olumsuz yönde etkilenmesinin söz konusu olamayacağı, bu nedenle bildirim konusu devralma işlemine izin verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.