Total Oil Türkiye A.Ş.'nin, lehine tesis edilen intifa hakkını 5 yıl süreyle sınırlamadığı, bu nedenle hakkında yaptırım uygulanması gerektiği iddiası.
The text below is extracted from the decision document published by the Turkish Competition Authority; page numbers, tables and figures keep their position in the original document. The summaries, classifications and explanations on this page are provided for information only and do not constitute legal opinion or advice; the binding text is the decision as published by the Authority.
İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,
Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER: Harun ULU, Harun GÜNDÜZ,
C. ŞİKAYET EDEN : Sait GÖNÜLCÜ
Vekili: Av. Mustafa BAYAZIT
GMK Bulvarı No:56/6 06420 Maltepe Çankaya/Ankara
D. HAKKINDA İLK İNCELEME
YAPILAN: - Total Oil Türkiye A.Ş.
Oycan Plaza Eski Büyükdere Cad. Ayazağa Mah.
15/7 Maslak/İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Total Oil Türkiye A.Ş.’nin, lehine tesis edilen intifa hakkını 5 yıl süreyle sınırlamadığı, bu nedenle hakkında yaptırım uygulanması gerektiği iddiası.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 30.10.2009 tarih, 7774 sayı ile intikal eden şikayet başvurusunda öne sürülen iddiaların 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde incelenmesi sonucu düzenlenen 6.11.2009 tarih ve 2009-1-144/İİ-09-HU sayılı İlk İnceleme Raporu, 9.11.2009 tarih ve REK.0.05.00.00- 110/249 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-56 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet başvurusunda özetle;
- Şikayetçi ile Total Oil Türkiye A.Ş. (Total) arasında 31.3.1997 tarihinde bir
akaryakıt bayilik sözleşmesi imzalandığı,
- Aynı süreçte bayilik sözleşmesine bağlı olarak akaryakıt istasyonunun
bulunduğu taşınmaz üzerinde adı geçen dağıtım şirketi lehine, 9.4.1997
tarihinde 20 yıl süreli intifa hakkı tesis edildiği,
- Daha sonra şikayetçi ile Total arasında anlaşmazlıklar yaşandığı ve intifa
hakkının süresinin uzatılması için baskı yapıldığı,
- Taraflar arasında 15.04.2007 tarihinde imzalanan sözleşmeyle intifa hakkının
süresinin 3 yıl daha uzatıldığı,
- Bunun üzerine 8.5.2007 tarihinde, 9.4.1997 tarihli intifa hakkı tapudan terkin
edilerek yerine, 9.4.2020 tarihine kadar geçerli olacak intifa hakkı tesis edildiği,
Page 2
09-56/1335- 339
- Ancak şikayetçi ile dağıtım şirketi arasındaki gerek bayilik gerekse intifa
sözleşmesinin 18.9.2010 tarihinde sona ermesi gerektiği
ifade edilerek, intifa hakkının 5 yıl süreyle sınırlanmasını temin etmeyen Total hakkında yaptırım uygulanması ve intifa hakkının süresinin 4054 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak sınırlandırılabilmesi için gereğinin yapılması talep edilmektedir.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda,
- Başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan ve esasını Total lehine
intifa hakkı tesis eden sözleşmenin oluşturduğu dikey anlaşmanın 18.9.2010 tarihine
kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nde tanınan
muafiyetten yararlandığı
- Söz konusu dikey anlaşmanın her iki tarafın açık iradesi olmaksızın hukuken veya
fiilen 18.9.2010 tarihini aşacak şekilde cebren uzatılmaya çalışılması halinde 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesi çerçevesinde işlem tesis edilebileceği
ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Rekabet Kurulunun konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi söz konusu dikey ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına çıkarmaktadır.
Dosyadaki bilgilere göre, başvuru sahibi ile Total arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, başvuru sahibi ile Total arasında 1997 yılında yapılan intifa hakkının süresi 2020 yılında sona ermektedir. Rekabet Kurulunun akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.9.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların, 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulama süresi bulunmaktadır.
Bu bağlamda, Total ile bayisi Sait GÖNÜLCÜ arasındaki dikey ilişkiyi oluşturan intifa hakkının, söz konusu intifa sözleşmesinin 18.9.2005 tarihi itibarıyla kalan süresi 5 yılı aştığından, 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ’de belirtilen kapsamda olduğu ve grup muafiyetinden yararlandığı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, 18.9.2010 tarihinden sonra belirtilen esaslara aykırılıklar içermeye devam eden dikey ilişkilerle ilgili olarak rekabet mevzuatı çerçevesinde işlem yapılması söz konusu alabilecektir. Bu doğrultuda, şikayet dilekçesinde yer verilen hususlarla ilgili olarak mevcut durumda yapılacak bir işlemin olmadığı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre;
1- Başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan esasını Total Oil
Türkiye A.Ş. lehine intifa hakkı tesis eden sözleşmenin oluşturduğu dikey
anlaşmanın 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup
Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına,
Page 3
09-56/1335- 339
2- Söz konusu dikey anlaşmanın her iki tarafın açık iradesi olmaksızın hukuken veya
fiilen 18.9.2010 tarihini aşacak şekilde cebren uzatılmaya çalışılması halinde 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesi çerçevesinde işlem tesis edileceği hususunun taraflara
bildirilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Some values in the tables are redacted as (.....) by the Turkish Competition Authority on trade-secret grounds.