Ekol Gıda Tarım Hayvancılık Pazarlama Sanayi Ticaret A.Ş.’nin %49’unu temsil eden payların Cargill Holdings…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Ömer TORLAK

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN

Şükran KODALAK, Mehmet AYAN

B. RAPORTÖRLER: Nesrin ATA, Mehmet GERÇEK

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: Cargill Holdings B.V.

Temsilcileri: Av. Zümrüt Esin, Sinan DİNİZ,

Av. Gamze Ceren SEYMENOĞLU

Ebulala Mardin Cad. Gül Sok. No:24 Maya Park Tower 2

Akatlar, Beşiktaş/ İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Ekol Gıda Tarım Hayvancılık Pazarlama Sanayi Ticaret A.Ş.’nin %49’unu temsil eden payların Cargill Holdings B.V. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 25.12.2017 tarih ve 9468 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 09.03.2018 tarihinde tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 22.03.2018 tarih ve 2018-3-20/Öİ sayılı Devralma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, söz konusu devralma işlemine izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) İlgili başvuruda; Serhad ÇELİK, Nuri ÇELİK, Serdar ÇELİK, Atakan Kadri KÜRŞAT, Mustafa OKAT, Mehmet ERAKINCI, Özcan YÜCELT (DEVREDENLER) ve Cargill B.V. (CARGILL) tarafından ortak kontrol edilen Ekol Gıda Tarım Hayvancılık Pazarlama Sanayi Ticaret A.Ş.’nin (EKOL) %49’unu temsil eden paylarının CARGILL tarafından devralınarak teşebbüs üzerinde tam kontrolün sağlanması işlemine izin verilmesi talep edilmiştir.

(5) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ)’in 5. maddesinin ikinci fıkrasında bir teşebbüsün malvarlığının tamamı ya da bir kısmı üzerinde kurulacak mülkiyet veya işletmeye müsait bir kullanma hakkı da teşebbüs üzerinde fiilen veya hukuken belirleyici etki uygulama olanağı sağlayan araçlar arasında sayılmaktadır. Diğer taraftan Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un (Kontrol Kılavuzu) 76. paragrafında da ifade edildiği üzere kontrol sahibi hissedarların birinin veya daha fazlasının ayrılması, ortak kontrolden tek kontrole doğru bir değişiklik meydana getirdiği takdirde yoğunlaşma olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla EKOL’un DEVREDENLER ve CARGILL’in ortak kontrolünden CARGILL’in tek kontrolüne geçmesi sonucunu doğuracak olan bildirim

18-09/159-79

konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır.

(6) Tarafların 2016 yılı ciroları incelendiğinde; 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde öngörülen eşiklerin aşıldığı, dolayısıyla işlemin izne tabi olduğu anlaşılmıştır.

(7) 2010/4 sayılı Tebliğ ekinde yer alan Bildirim Formunda etkilenen pazarlar, ‘bildirim konusu işlemden etkilenme ihtimali olan ve taraflardan en az ikisinin aynı ürün pazarında veya taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyette bulunduğu bir ürün pazarının alt veya üst pazarında faaliyette bulunduğu ilgili ürün pazarları’ olarak tanımlanmaktadır. Bu çerçevede etkilenen bir pazar bulunup bulunmadığının tespiti için devrin konusunu oluşturan EKOL’ün faaliyetleri ile devralan taraf olan CARGILL’ın faaliyetleri incelenmiştir.

(8) EKOL, hayvan yemleri pazarında faaliyet göstermektedir. Teşebbüsün faaliyetleri premiks, yem emtiaları ve yem katkı maddeleri olarak gruplandırılabilir. Premiksler hayvan yemlerinde katkı maddesi olarak kullanılan, yemlerin kalitesi ve dolaylı olarak hayvanlardan elde edilen gıdaların kalitesini artırmayı veya hayvanların performans ve sağlıklarını geliştirmeyi amaçlayan (hayvan yemlerinin sindirimini kolaylaştırıcı nitelikte ürünler vb.) ürünlerdir. EKOL bu ürünlerle kombine edilen mikro hammaddelerin üretimini gerçekleştirmektedir. Yem emtiaları, premiks oluşturmak üzere birleştirilen ham maddeleri ifade etmektedir. Bildirim Formunda yem emtiaları üretiminin büyük finansal kaynak gerektirdiği, az sayıda firmanın bu alanda küresel çapta faaliyet gösterdiği ifade edilmiştir. Doğal yem katkı maddeleri organik asit ve vitaminler gibi ürünler olup, yemlerde antibiyotik ve diğer inorganik ürünler yerine kullanılan birtakım özel ürünleri içermektedir.

(9) CARGILL; Türkiye’deki iştirakleri vasıtasıyla nişasta ve türevleri, endüstriyel ürünler ve finansal danışmanlık alanlarında faaliyet göstermektedir. CARGILL’in Türkiye’deki iştiraklerinden Cargill Tarım ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş.’nin hayvan yemi pazarlarında faaliyeti bulunmaktadır. CARGILL’in anılan pazardaki faaliyeti esasen nişasta üretiminden kaynaklanmaktadır. Şöyle ki; nişasta üretim sürecinde; mısırın öğütülmesi esnasında nihai ürün olan nişastanın yanı sıra; mısır kepeği, mısır süt kepeği, mısır özü ve mısır proteini (gluten) gibi bir takım türev ürünler elde edilmektedir. Bu türev ürünler de hayvan yemi üretiminde girdi olarak kullanılmaktadır.

(10) Görüldüğü üzere, tarafların ürettiği ürünler her ne kadar hayvan yemi pazarında girdi olarak kullanılıyor olsa da esasen tamamlayıcı niteliktedir. CARGILL’ın nişasta türevi niteliğindeki ürünleri hayvan yemlerinin esaslı hammaddelerini oluştururken, EKOL ürünlerinin tamamı ise katkı maddesi olarak kullanılmaktadır. Dolayısıyla tarafların ürünleri birbirini tamamlayıcı nitelikte olup bu ürünler talep yönlü ikame niteliğinde değildir. Arz ikamesi bakımından ise; EKOL’ün nişasta üretimi gibi bir girişimde bulunmasının finansal ve operasyonel açıdan mümkün olmadığı, bu sebeple nişasta üretiminde türev ürün olan yem katkı maddesinin de üretilemeyeceği, dolayısıyla arz bakımından da bir ikame ilişkisinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

18-09/159-79

(11) Diğer taraftan CARGILL’in, EKOL’ün ortak kontrolünü sağladığı 2015 yılı öncesinde “yem emtiaları” ve “doğal yem katkı maddeleri” pazarında faaliyeti bulunurken “premiks” pazarında faaliyetleri bulunmamakta olup 2015 yılı sonrasında ise bu faaliyetleri ortak kontrolünde bulunduğu EKOL aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Dolayısıyla işlem taraflarının faaliyetleri açısından potansiyel bir rekabet ilişkisinden bahsedilebilse de CARGILL’in anılan pazarlarda 2015 yılı öncesindeki faaliyetleri oldukça sınırlı seviyelerdedir. Bu veriler ışığında işlem neticesinde Türkiye’de “premiks” pazarında bir yoğunlaşma yaşanmayacağı, “yem emtiaları” ve “doğal yem katkı maddeleri” pazarları açısından ise CARGILL’ın faaliyetlerinin oldukça sınırlı olduğu görülmüştür. Bu itibarla bildirim konusu işlem ile hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi sonucunun doğmayacağı kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.