Elica S.p.A.’nın tek kontrolünde olan Elica PB India Private Limited’in Whirlpool Corporation ve Elica…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Ömer TORLAK

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN,

Mehmet AYAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ,

Şükran KODALAK

B. RAPORTÖRLER: Seda Nurtaç BAYRAMOĞLU, Mehmet Mustafa ŞEREF,

Yunus Salih YİĞİT

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: Whirlpool Corporation

Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK,

Av. Hakan ÖZGÖKÇEN, Av. Esen ERGÜL

Çitlenbik Sokak No:12 Yıldız Mahallesi Beşiktaş/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Elica S.p.A.’nın tek kontrolünde olan Elica PB India Private Limited’in Whirlpool Corporation ve Elica S.p.A.’nın ortak kontrolüne geçmesi işlemine izin verilmesi talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 20.06.2018 tarih ve 4668 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 20.07.2018 tarihinde tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 30.07.2018 tarih ve 2018-2-28/Öİ sayılı Devralma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, söz konusu devralma işlemine izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) İlgili başvuruda; Whirlpool Corporation (Whirlpool) tarafından, Whirlpool’un iştiraki Whirlpool of India Limited (WOIL) aracılığıyla çoğunluk hissesi Elica S.p.A’ya (Elica) ait olan Elica PB India Private Limited’in (Elica PB India) ortak kontrolünün devralınmasına 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmiştir.

(5) Bildirim Formunda, hâlihazırda Elica S.p.A’nın tek kontrolünde bulunan Elica PB India’nın, işlem sonrasında Whirlpool ve Elica’nın ortak kontrolünde bağımsız bir ekonomik bütünlüğün tüm fonksiyonlarını kalıcı surette yerine getireceği ifade edilmektedir.

(6) Dosya konusu işlemin 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme Devralmalara İlişkin Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması şeklinde iki unsurun birlikte sağlanması gerekmektedir.

(7) İki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişinin başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahip olması durumunda ortak kontrolden söz edilmektedir. Belirleyici etki, bir teşebbüsün stratejik ticari eylemlerine yön veren kararları

engelleyebilme yetkisi anlamına gelmektedir. Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un (Kılavuz) 50 ve devamı paragraflarında ortak kontrolün ortaya çıktığı başlıca durumlar tarafların eşit oy hakkına sahip olması, stratejik kararların alınmasında veto haklarının bulunması ya da oy haklarının ortaklaşa kullanılması olarak düzenlenmektedir. Bu anlamda, ana şirketlerin kontrol edilen teşebbüsle ilgili önemli kararlarda (üst yönetimin atanması, bütçe, işletme planı, önemli yatırımlar gibi) mutabakata varmak zorunda olduğu hallerde ortak kontrol söz konusudur.

(8) Bildirim konusu işlemi düzenleyen Hisse Alım Anlaşması ile Grup İçi Anlaşma’ya göre işlem sonrasında;

 (…..)

düzenlenmiş olup söz konusu hükümlerden Elica PB India’nın Whirlpool Corporation ve Elica S.p.A’nın ortak kontrolü altında olacağı anlaşılmıştır.

(9) Bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma olarak değerlendirilmesi için aranan ikinci kriter ise üzerinde ortak kontrol tesis edilen işletmenin bağımsız bir iktisadi varlık niteliğini taşıması, diğer bir deyişle tam işlevsel olmasıdır. Bu kriter ile ifade edilen, kurulacak olan ortak girişimin kurucularından bağımsız olarak ilgili pazarda faaliyetlerini sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olarak tanımlanabilmesidir.

(10) Kılavuz’un 82. vd. paragraflarında bir ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilebilmesi için ortak girişimin bağımsız olarak faaliyet göstermek bakımından yeterli kaynaklara sahip olması, ana şirketlerin belli bir işlevinin ötesinde faaliyet göstermesi, satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirketlere bağımlı olmaması, kalıcı olarak faaliyet göstermesi gibi nitelikleri taşıması gerektiği düzenlenmektedir. Ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilebilmesindeki en önemli ölçüt, ortak girişimin ana kurucularına “devam eden bir şekilde bir bağımlılığının” olup olmadığı, bir başka deyişle kendi pazarında bağımsız bir aktör olarak davranıp davranamadığıdır.

(11) Bildirim Formundan edinilen bilgilere göre; Elica PB India ana şirketlerinin belli bir fonksiyonunu yerine getirmenin ötesinde faaliyetlerde bulunacak olup Elica PB India; Elica ve Whirlpool ile birlikte üçüncü kişiler için çeşitli ürünler üretecektir. Bu çerçevede Elica PB India’nın 2017’deki satışlarının yaklaşık %(…..)’sinin Elica şirketler grubu için değil, üçüncü kişilere satışlara ilişkin olduğu beyan edilmiştir. Elica PB India, Elica ve Whirlpool ile birlikte üçüncü kişiler tarafından tedarik edilen ürünlerin ticaretini yapma, tedarik etme ve dağıtma işlemine devam edecektir. Elica PB India, pazarda bağımsız bir şekilde fonksiyon göstermek için gereken tüm kaynaklara sahiptir ve müşteri odaklı faaliyetlerini sürdürecektir. Elica PB India’nın günlük faaliyetlerine özgülenmiş kendi bağımsız kıdemli yönetim ekibi olacağı; bağımsız finans, satış, operasyon, üretim ve idari bölümlerinin bulunduğu ifade edilmektedir. Ayrıca, Elica PB India’nın pazarda bağımsız bir şekilde faaliyet gösterebilmek için gereken gayrimenkullerin tamamına sahip olacağı (depolar, mağazalar ve iş binaları); Hindistan’da kendisine ait ticari ve müşteri ilişkilerinin önceden beri mevcut olduğu ifade edilmiştir.

(12) Bu bilgiler doğrultusunda bildirim konusu işlemin, bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişim niteliğini taşıdığı ve 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi olduğu sonucuna varılmıştır. Tarafların ciroları 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen ciro eşiklerini aştığından işlem izne tabidir.

(13) Whirlpool her tipte beyaz eşya ve benzeri ürün serisini üretmekte ve satmaktadır. Whirlpool’un tedarik etmekte olduğu ana ürünler, çamaşır makineleri, buzdolapları, pişirici cihazlar ve bulaşık makineleri gibi ev tipi beyaz eşyalardır. Whirlpool Türkiye’de, Whirlpool Ev Aletleri Pazarlama ve Ticaret A.Ş. (Whirlpool Türkiye) ve Indesit Company

Beyaz Eşya Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Whirlpool Manisa) unvanlı iştirakleri aracılığıyla beyaz eşya ve ankastre ürünlerin üretimi ve satışında ve buzdolaplarının ve çamaşır makinelerinin üretiminde faaliyet göstermektedir. İlaveten, Whirlpool, iştiraki olan Embraco (ve Embraco’nun Cantaş İç ve Dış Ticaret Soğutma Sistemleri A.Ş. (Cantaş) unvanlı bağımsız distribütörü) aracılığıyla, buzdolabı ve soğutucu üretiminde kullanılan buzdolabı kompresörlerinin imalatı ve satışı alanında (üst pazarda) da faaliyet göstermektedir. Whirlpool Türkiye’de bağımsız distribütörü RES Enerji Sistemleri A.Ş. (RES) aracılığıyla Whirlpool ve Maytag markaları altında çok az miktarda beyaz eşya dağıtımı yapmakta ve pazarlamaktadır. Whirpool son olarak İpek Gıda DTM Ltd. (İpek Gıda) unvanlı münhasır distribütörü aracılığıyla Kitchenaid markası altında Türkiye’de çok düşük miktarda küçük ev aletleri satışı gerçekleştirmektedir.

(14) Elica, esas itibarıyla davlumbazların yanı sıra ankastre ocak ve kombiler için motor üretmekte ve satmaktadır. Elica’nın Türkiye’de kurulu herhangi bir iştiraki veya bağlı şirketi bulunmamaktadır. Elica, Türkiye'de B2B (işletmeler arası) müşterilerine doğrudan davlumbaz ve ocak satmaktadır. Kendi markasını taşıyan ürünleri ise bir distribütör aracılığıyla satmaktadır. Buna ek olarak, Elica, bir acente aracılığıyla yaptığı satışlardan (motorlara ilişkin olarak) sınırlı seviyede elde ettiği ciro haricinde doğrudan motor satışı da yapmaktadır.

(15) Elica Türkiye’de davlumbaz, ocak ve motor satışı alanında faaliyet gösterirken, Whirlpool, Elica’nın Türkiye'de sattığı ürünler arasından yalnızca davlumbaz ve ocak satışı alanında faaliyet göstermektedir. GfK’den elde edilen veriler uyarınca, Elica’nın Türkiye’de davlumbazlardan elde ettiği tahmini payı yaklaşık %(…..) seviyesindeyken, Whirlpool’un tahmini payı yaklaşık %(…..) seviyesindedir. Elica’nın Türkiye’de satışını yaptığı ocaklardan 2017 yılında elde ettiği ciro yalnızca (…..) Euro’dur (yaklaşık (…..) TL). Whirlpool’un Türkiye’de 2017 yılında ocak satışı yalnızca (…..) Amerikan Doları (yaklaşık (…..) TL) tutarındadır ve Whirlpool’un ocaklar açısından 2017 yılında Türkiye’deki (satış değeri bazında) pazar payı yalnızca %(…..)’dir. Dolayısıyla işlemin taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri arasında yatay örtüşmenin olduğu ürünler bakımından işlem sonucunda kayda değer bir yoğunlaşma artışı olmayacaktır.

(16) Elica PB India, mutfak davlumbazları ve ilgili bileşenlerin yanı sıra ankastre ocaklar üretmekte ve satmaktadır. Ayrıca ankastre fırınlar, ankastre mikrodalga fırınlar, bulaşık makineleri, barbeküler, fritözler, ocaklar ve ısıtıcı çekmeceler satmakta ancak bu ürünlerin üretimini yapmamaktadır. Elica PB India’nın Nepal’e yaptığı sınırlı ölçekteki satışlar haricinde yalnızca Hindistan’da faaliyet göstermekte olduğu; Hindistan dışından herhangi bir ciro elde etmediği; dolayısıyla Elica PB India’nın Türkiye’de herhangi bir ürün pazarında faaliyet göstermediği tespit edilmiştir.

(17) Diğer yandan dosya kapsamında edinilen bilgilere göre, Elica Arçelik A.Ş.’nin davlumbaz tedarikçilerinden biridir. Arçelik A.Ş., Elica’nın ürettiği davlumbazları Türkiye’de ve yurt dışında Arçelik’e ait markalarla satmaktadır. Arçelik’in Türkiye’de sattığı davlumbazların 2016’da azami/yaklaşık %(…..)’ünün, 2017 ve 2018’in ilk 5 ayında ise azami/yaklaşık %(…..)’inin Elica’dan tedarik edildiği; işlem tarafları ile Arçelik A.Ş. arasında lisans anlaşması benzeri bir ilişki bulunmadığı ifade edilmektedir. Bu çerçevede, Elica’nın yurtdışındaki diğer iştirakleri vasıtasıyla Arçelik A.Ş.’ye çeşitli ürünler tedarik ettiği; ancak Elica PB India vasıtasıyla Türkiye’ye herhangi bir satışının olmadığı bilgisi edinilmiştir. İşbu bilgiler çerçevesinde, Türkiye’de tarafların faaliyetleri arasında örtüşme olan pazarlardaki toplam pazar paylarının çok düşük olduğu anlaşılmıştır.

(18) Yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında, bildirim konusu ortak girişim işlemi ile 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde bir hâkim durumun yaratılması veya mevcut bir

hâkim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(19) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.