Eliokem SAS (Eliokem)'ın kontrolünün Omnova Solutions Inc.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN,

İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖRLER : Metin PEKTAŞ, Fatma ATAÇ

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Omnova Solutions Inc.

D. TARAFLAR: - Omnova Solutions Inc.

175 Ghent Rd Fairlawn, OH 44333 ABD

- AXA LBO Fund III-A ve AXA LBO Fund III-B

20 Place Vendôme, 75001 Paris, Fransa

- Tigre SAS

17 cours Valmy, 92800 Puteaux, Fransa

- Partice Barthelmes

61, rue des Cévennes, 75015 Paris, Fransa

- Jacques Collonge

14, avenue des Cottages, 91190 Gif sur Yvette, Fransa - Philippe Carabin

91, avenue du Grand Mesnil- 91400 Orsay, Fransa - Rick Sandford

22, rue du Couvent- 91460 Marcoussis

- Olivier Faussadier

3, chemin Houjarray- 78490 Bazoches sur Guyonne - Anne Chaumeret

49, rue P. Médéric- 91700 Villiers sur Orge

- Cristophe Soudais

12, route de Leudeville- 91220 Le Plessis Pathé - Bruno Gay

14, rue des Sablons- 91650 Breuillet

- François Périer

9 rue des Puits, 92150 Suresnes

- Alain Coine

81 rue de Villiers, 92200 Neuilly-sur-Seine

- Margaux Barthelmes

61, rue des Cévennes, 75015 Paris, Fransa

- Chloe Barthelmes

61, rue des Cévennes, 75015 Paris, Fransa

- Paul Barthelmes

61, rue des Cévennes, 75015 Paris, Fransa

- Guillaume Carabin

9 rue du Fontainier Hameau Sainte Marthe- 05000 Gap

- Lara Sandford

22, rue du Couvent- 91460 Marcoussis

- Julia Sandford

22, rue du Couvent- 91460 Marcoussis

- David Faussadier

3, chemin Houjarray- 78490 Bazoches sur Guyonne

- Xavier Faussadier

3, chemin Houjarray- 78490 Bazoches sur Guyonne

- Audrey Faussadier

3, chemin Houjarray- 78490 Bazoches sur Guyonne

E. DOSYA KONUSU: Eliokem SAS (Eliokem)'ın kontrolünün Omnova Solutions Inc. (Omnova) tarafından devralınmasına izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 14.10.2010 tarih ve 7883 sayı ile giren ve eksikleri 8.11.2010 tarihinde tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 23.11.2010 tarih ve 2010-1-304/Öİ-10-354.MP sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 26.11.2010 tarih ve REK.0.05.00.00-120/422 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-75 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; bildirimi yapılan devralma işleminin 4054 sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu; devir sonucunda ilgili pazarda hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi, böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı; bu çerçevede işleme izin verilmesi gerektiği, görüşü ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

Bildirime konu işlem kapsamında devralma işleminin tarafları olan hem Omnova, hem de Eliokem Türkiye’ye gerçekleştirdiği satışların tek alıcısı konumunda olan KordSA Global Endüstriyel İplik ve Kord Bezi Sanayi ve Ticaret A.Ş. (KordSA Global)’ye yalnızca tekerlekler ve kayışlar için tekstil batırmada kullanılmak üzere lateks satışı yapmaktadır. Tekstil batırma, bir araç lastiğinin veya bir endüstriyel kayışın (örneğin taşıma bandı) ana kauçuk bileşenine kuvvetlendirici bir kumaş malzemenin (örneğin tekstil) yapıştırılmasıdır. Tekerlekler ve kayışlar için tekstil batırmada en çok kullanılan dispersiyonlar vinil-piridin lateks (VP lateks) ve stiren-bütadin lateks (SB lateks)’tir.

VP Lateks: VP lateks bütadin, sitrin ve vinil piradin monomerlerine bağlı sıvı özellikli bir latekstir. VP lateks, RFL dip olarak bilinen bir yapışkan bileşiğin oluşması için diğer lateks maddelerle resorsinol, formalheid ve diğer kimyasallarla birleşen ana bileşendir. Lastikler naylon, rayon ve polyester gibi farklı kumaş tiplerinin takviyesini gerektirmektedir. Lastiğe gerekli yapıştırmanın yapılabilmesi için kumaşların takviyesi RFL dip ile kordon batırma denen kimyasal işleme tabi tutulmalıdır. Takviye kumaş, lastik ürüne işlevini yerine getirebilmesi için gereken kuvveti sağlamaktadır. Tekerler söz konusu olduğunda kumaş, dış etkenlerden tekerleği korurken; aracı desteklemek için gerekli basınca kadar şişkinlik sağlamaktadır.

SB Lateks: Bu da sıvı özellikli bir latekstir ve başlangıçta lastiğe gerekli yapışkanlığı vermek için rayon takviye kumaşlarında kullanılan RFL dip içinde kullanılan latekstir.

SB lateks ile VP lateks arasındaki fark, SB latekste vinil-piridin bulunmamasıdır. SB lateks mevcut tekerlek üretiminde kumaşta kullanılan fiberlere bağlı olarak optimum maliyet/ performans faydasına ulaşmak için yaygın olarak VP lateks ile farklı oranlarda kombine edilerek kullanılmaktadır. Bildirim formunda SB lateks ve VP lateksin tek başına ya da birlikte tekerlekler ve kayışlar için takstil batırmada kullanılabileceği belirtilerek lastik ve endüstriyel kayış imalatçılarından ve RFL dip ile kimyasal işleme tabi tutulmuş kordon bezi kumaşı üreticilerinden oluşan talep tarafı bakımından birbiri ile ikame edilebileceği iddia edilmektedir. Bununla birlikte, raportörlerce KordSA Global’in Küresel Kaynak Müdürü ile 27.10.2010 tarihinde yapılan görüşmede teşebbüs yetkilisi konuyla ilgili olarak şunları ifade etmiştir:

“…SB ile VP aynı amaca –beze yapışma özelliği kazandırmaya- hizmet ediyor. Kullanımdaki ve kullanım oranlarındaki farklılık müşteri ihtiyacından kaynaklanıyor. Müşterinin istediği reçete doğrultusunda farklı işlemden geçebiliyorlar. Bu bakımdan birbirine ikame olarak kabul edilemez. VP üreten firmalar SB de üretirken, SB üretenler VP üretiyor olmayabilir. İçinde vynl pyrdine olduğu için VP daha pahalıdır.”

Bildirim formunda ayrıca tekerlekler ve kayışlar için tekstil batırmada kullanılan lateks üreticilerinin herhangi bir tip lateksten diğer tip lateks üretimine çok önemli maliyetlere maruz kalmadan geçebildiği belirtilmektedir. Buna karşın yukarıda yer verilen açıklama ışığında dosya bakımından VP lateks ile SB lateksin ayrı ürün pazarları olarak kabul edilmesinin değerlendirmeyi kolaylaştıracağı değerlendirilmektedir.

Sonuç olarak, mevcut dosya bakımından bu iki faaliyetin ayrı pazarlar olarak; diğer bir deyişle ilgili ürün pazarlarının “tekerlekler ve kayışlar için tekstil batırmada kullanılan VP lateks” ve “tekerlekler ve kayışlar için tekstil batırmada kullanılan SB lateks” olarak kabul edilmiştir. Öte yandan, ilgili ürünlerin Türkiye’ye tamamıyla ithal edilerek sağlandığı ve Türkiye içinde bölgesel pazar tanımı yapmayı gerektirecek bir unsura rastlanmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar da “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Dosya konusu işlem çerçevesinde, Eliokem’in hisselerinin tamamı ve kontrolü Omnova tarafından devralınmaktadır. Bu nedenle işlem 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralmadır. Diğer taraftan, İşlem taraflarının Türkiye’de ilgili ürün pazarlarındaki toplam ciroları Tebliğ’in 4. maddesinde öngörülen ciro eşiğini aşmamakla birlikte, tarafların bu pazarlardaki pazar payları Tebliğ’in aynı maddesinde yer alan pazar payı eşiklerini aştığından işlemin izne tabi bir devralma olduğu anlaşılmaktadır.

Dosya konusu devir işlemi Satış Opsiyonu Mektubu ve ona ekli Hisse Devri Anlaşması çerçevesinde düzenlenmektedir. İşlem tarafları esas olarak yurtdışında faaliyet gösteren uluslar arası şirketlerdir. İşlemin Türkiye’deki pazarlara olan etkisi, tarafların Türkiye’ye gerçekleştirdikleri satışlardan ibarettir.

Dosyadaki bilgilerde yer alan, Eliokem ve Omnova ile belli başlı diğer rakiplerinin 2009 yılında dünyada ve Türkiye’de lateks pazarlarında sahip olduğu pazar paylarına ilişkin bilgilere göre; her iki ilgili pazarında da Türkiye’deki pazarın tamamına yakını işlem taraflarının kontrolündedir. VP lateks pazarında işlem öncesinde, Eliokem’in %(….), Omnova’nın %(….) pazar payı bulunmaktadır. SB lateks pazarında ise Türkiye’deki pazarın tamamına yakını (%(….)) Eliokem’in kontrolündedir. Bu pazarda 2009 yılında

diğer işlem tarafı olan Omnova’nın herhangi bir satışı olmadığı anlaşılmaktadır. Tarafların Türkiye’de sahip oldukları yüksek pazar paylarına karşılık, bu ürünlerin Türkiye’deki toplam finansal hacmi oldukça düşüktür. İşlem taraflarının Türkiye’deki satışlarından elde ettiği 2009 yılı toplam cirosu yaklaşık (……….) TL’dir (VP Lateks (……….) TL, SB Lateks (……….) TL).

Tarafların Türkiye’de sahip oldukları yüksek pazar paylarının temel sebebi, lateks ürünlerinin halihazırda Türkiye’de az sayıda müşterisinin olmasıdır. Lateks ürünleri dünyada çeşitli sanayi kollarında kullanılmakla birlikte, Türkiye’de bilinen başlıca kullanım alanı kord bezi imalatıdır. Kord bezi lastik üretiminde kullanılan bir ara üründür. Kord bezi imalatında Türkiye’deki tek üretici Sabancı Holding bünyesindeki KordSA Global’dir. Dolayısıyla KordSA Global dünyadaki lateks üreticileri için Türkiye’deki en büyük müşteri konumundadır. Buna bağlı olarak, KordSA Global’in lateks kontrat dönemlerinde tercih edeceği tedarikçiler, doğal bir şekilde Türkiye’de bu pazarda yüksek pazar paylarına sahip hale gelmektedirler. Bunun yanında KordSA Global’in pazardaki ağırlıklı konumunun bir süre daha devam edeceği anlaşılmaktadır. Nitekim raportörlerce yapılan görüşmede KordSA Global yetkilisi bu iddiası hakkında aşağıdaki hususları dile getirmiştir:

“…Kord bezi üretiminde sermaye önemli ve giriş engelleri var. Biz de grup olarak sahip olduğumuz finansal güç ve iplik üretimi ile dikey entegrasyona giderek üretimimizi şekillendirdik. Benzerimiz bir kord bezi tesisinin kurum maliyeti 180-190 milyon ABD Dolarıdır. Mevcut rekabet koşullarında entegre olmamış yerel bir şirketin bu ürünü üretmesi mantıklı bir yatırım değildir. Bu bakımdan da bizim kullanım alanımız baz alınarak oluşturulan bir Pazar olarak lateks pazarının Türkiye’de büyüme potansiyeli olan bir Pazar olmadığı söylenebilir.”

Buna ek olarak dosya konusu devralma işlemiyle ilgili olarak görüşülen KordSA Global yetkilisinden edinilen bilgilere göre lateks, kord bezi imalatının maliyet kalemleri içerisinde düşük bir paya sahip olsa da, bu imalat açısından vazgeçilebilecek bir ürün değildir. Bu nedenle (……….TİCARİ SIR……….). Lateks pazarında rekabet küresel düzeyde gerçekleşmektedir. (……….TİCARİ SIR……….). Dolayısıyla lateks alımlarında tedarikçi değiştirmek açısından KordSA Global’in önemli düzeyde bir geçiş maliyetiyle karşılaşmayacağı anlaşılmaktadır.

Diğer yandan KordSA Global, kord bezi üretiminde yalnızca Türkiye’de değil, dünyada önemli bir konuma sahiptir. Kordsa’nın Türkiye, ABD, Almanya, Mısır, Arjantin, Brezilya, Endonezya, Tayland ve Çin’de toplam 11 üretim tesisi bulunmakta ve dünyadaki toplam kord bezi üretiminin %33-34’ünü Kordsa üretmektedir. Dolayısıyla Kordsa, işlem tarafları için dünya çapında vazgeçilmeyecek bir müşteri konumundadır. Bu nedenle dosya konusu işlemde, yoğunlaşmış satıcılar karşısında güçlü bir alıcıdan söz etmek mümkündür. Bu konum Kordsa’ya yüksek seviyede bir alıcı gücü sağlamakta ve üst pazarda gerçekleşen yoğunlaşmayı dengeleyebilmesini mümkün kılmaktadır. Buna bağlı olarak işlemden dolayı tarafların fiyatlama davranışlarının ve Kordsa’nın satın alma davranışlarının olumsuz etkilenme ihtimali zayıftır.

Son olarak dosya konusu işlem neticesinde Türkiye pazarında olumsuz bir etki yaşanmaması ihtimali, pazarın önemli bir alıcısı olduğu daha önce de ifade edilen KordSA Global’in yetkilisinin şu ifadeleri ile de destek bularak güçlenmektedir:

(……….TİCARİ SIR……….)

Bu çerçevede işlem sonrasında ulaşılan pazar paylarının yüksek olmasına karşın;

- İlgili ürün pazarlarında Türkiye’deki az sayıda alıcı bulunması,

- Bu alıcının gerek Türkiye’deki konumu gerekse dünya çapında büyük bir oyuncu olması nedeniyle önemli seviyede bir alım gücü oluşturması,

- İlgili ürün pazarlarında küresel düzeyde rekabetin söz konusu olması,

- Çok sayıda alternatif tedarik kaynaklarının olması ve geçiş maliyetlerinin yüksek

olmaması

gibi nedenlerle işlemin sonucunda, ilgili pazarların herhangi birisinde 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında sorun yaratabilecek nitelikte bir yoğunlaşmanın ortaya çıkmayacağı ve rekabetin önemli ölçüde azaltılamayacağı kanaatine varılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.