Erol Market Ticaret ve Pazarlama’nın maliyetin altında satış yaparak 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddiası.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,

Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Kenan TÜRK

B. RAPORTÖRLER: Nesrin SAĞLAM

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN:

Erol Market Ticaret ve Pazarlama

Çayırlı Köyü Pazaryeri Mevkii, Ereğli / Zonguldak

(1) E. DOSYA KONUSU: Erol Market Ticaret ve Pazarlama’nın maliyetin altında satış yaparak 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddiası.

(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Yapılan başvuruda özetle; yakın zamana kadar Zonguldak ilinin Çayırlı köyünde iki market bulunduğu, Erol Ticaret ve Pazarlama unvanlı marketin başka ad altında bir üçüncü market açıp işletmeye başladığı ve bu markette yalnız peşin parayla düşük fiyata ürün satışı yapıldığı, dolayısıyla rakibi olan teşebbüsün maliyet altı fiyatlarla satış yaparak tekelleşmeyi amaçladığı ifade edilerek konu hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) kapsamında gereğinin yapılması talep edilmektedir. Başvuru sahibi ile yapılan telefon görüşmesinde ise, Erol Ticaret ve Pazarlamanın ayrıca şehir merkezinde de marketlerinin bulunduğu, Çayırlı köyüne açılan marketin indirim marketi olduğu çağrışımını uyandıracak şekilde insertlerinde BİM unvanının dahi kullanılabildiği şeklinde beyanlarda bulunulmuştur.

(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 22.03.2012 tarih ve 2439 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan 19.04.2012 tarih ve 2012-3-74/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu’nun görüşülmesi sonucunda önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(4) İlgili karar uyarınca düzenlenen 27.12.2012 tarih ve 2012-3-74/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(5) H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; önaraştırma konusu iddialar ile ilgili olarak soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

(6) 4054 sayılı Kanun’un 2. maddesine göre “…mal ve hizmet piyasalarında faaliyet gösteren ya da bu piyasaları etkileyen her türlü teşebbüsün aralarında yaptığı rekabeti engelleyici, bozucu

13-01/4-4

ve kısıtlayıcı anlaşma, uygulama ve kararlar ile piyasaya hâkim olan teşebbüslerin bu hâkimiyetlerini kötüye kullanmaları…” Kanun kapsamında rekabet ihlali olarak kabul edilmektedir.

(7) Kanun’un 6. maddesinde ise bir veya birden fazla teşebbüsün ülkenin bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet piyasasındaki hakim durumunu tek başına yahut başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte davranışlar ile kötüye kullanması yasaklanmaktadır.

(8) Hâkim durumun varlığından söz edebilmek için teşebbüsün mevcut ya da potansiyel rakiplerinin, rekabet şartları içerisinde hâkim durumda bulunan firmanın pazar gücünü sınırlayamaması, sınırlama ihtimalinin bulunmaması gerekmektedir. Bunun en temel ön koşulu ise pazara girişin önünde yapısal ya da davranışsal bir giriş engelinin bulunmamasıdır. Mevcut dosya kapsamında öncelikle ifade edilmelidir ki, geleneksel kanalda hızlı tüketim malları perakendeciliği pazarı için de önemli bir yapısal ve davranışsal giriş engeli bulunmamaktadır.

(9) Dışlayıcı nitelikteki kötüye kullanma hallerinden biri olarak kabul edilen yıkıcı fiyatlama rekabet literatüründe; teşebbüsün, mevcut veya potansiyel rakiplerini pazar dışına çıkarabilmek ve özellikle disipline etmek gibi amaçlarla, belirli bir dönemde (kısa dönemde) maliyetinin altında satış fiyatı belirleyerek zarar etmeyi kabul ettiği rekabet karşıtı bir fiyatlama stratejisi olarak tanımlanmaktadır. Teşebbüsün yıkıcı fiyatlama yaparak belirli bir dönem için zarara katlanmasının, ancak bu davranışı sonucunda pazardaki konumunu devam ettirmeyi ya da daha fazla pazar gücü elde etmeyi tasarladığı zaman rasyonel/kârlı bir strateji haline dönüştüğü kabul edilmektedir.

(10) Öte yandan, başvuruda da belirtildiği üzere aynı yerleşim yerine bir üçüncü marketin açılması halinde, bu markette ayakta kalabilmek ve kısa sürede pazarda tutunabilmek için kısa süreli olarak maliyet altında satış yapılması mümkün olduğu gibi, “indirim mağazacılığı” konseptine yakınsamak için peşin alışveriş halinde düşük fiyatlarla satış yapılması da mümkündür. Başvuru sahibinin beyanlarından da anlaşılacağı üzere, aynı unvan altında birden fazla market işletilmektedir. Dolayısıyla, rakibi veresiye satış yapan teşebbüsün, peşin satış yaptığı ve görece satış hacminin de daha yüksek olduğu dikkate alındığında ürünleri nispeten ucuza tüketiciye ulaştırmasının iktisadi rasyonaliteye aykırı düşmeyeceği kabul edilebilir. Dolayısıyla dosyaya konu iddiaların 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

(11) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

2/2