Hâlihazırda Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edilen Rito Tohumculuk A.Ş.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Prof. Dr. Metin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ,

İsmail Hakkı KARAKELLE, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖR: Pelin ERDOĞAN

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Rijk Zwaan Zaadteelt en Zaadhandel B.V.

Temsilcisi: Av. Gülperi YÖRÜKER

Ahi Evran Cad. Polaris Plaza Kat: 25 D: 89 34398, Maslak/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Hâlihazırda Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edilen Rito Tohumculuk A.Ş. ile Grow Fide Üretim ve Tic. A.Ş.’nin tam kontrolünün hisse devri yoluyla Ünal Ailesi tarafından devralınması ve satılmamış ürünler ile müşterilere ilişkin bilgilerin Rijk Zwaan Grubu tarafından devralınması işlemlerine izin verilmesi talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 16.05.2012 tarih ve 4245 sayı ile giren bildirim üzerine düzenlenen 04.06.2012 tarih ve 2012-3-101/Öİ sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; bildirime konu işleme izin verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Taraflar

(4) İlgili teşebbüslere ve işlem taraflarına ilişkin bilgilere aşağıda yer verilmiştir.

Tablo 1: Teşebbüslerin Faaliyet Alanları

Teşebbüsün

İlgili Teşebbüsler Faaliyet Alan(lar)ı

Konumu

Sebze tohumu, torf, gübre ticareti

Grow Fide Üretim ve Tic. A.Ş. (Grow

Devre Konu Fide üretimi ve satışı

Fide)

Sebze yetiştirme (sebze çeşitlerinin geliştirilmesi,

Rijk Zwaan Tarım Tic. Ltd. Şti. Devralan

tohum üretimi ve satışı)

Rito Tohumculuk A.Ş. (müşteri portföyü

Devre Konu Sebze tohumu ticareti

ve satılmamış ürünler)

(5) Hedef Şirketler Rito ve Grow Fide, hâlihazırda Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edilmektedir. İşlem kapsamında Ünal Ailesi, Rito ve Grow Fide’de tek

kontrole sahip olacaktır. Öte yandan Rijk Zwaan Grubu ise, Rito’nun tohum sattığı müşterilere ilişkin bilgi ile satılmamış tohumları devralacaktır.

Tablo 2: Bağlı Oldukları Ana Gruplar ve Faaliyet Alanları

İşlem Tarafları (Ana Gruplar) Teşebbüsün Konumu Faaliyet Alan(lar)ı

Sebze tohumu, torf, gübre ticareti

Ünal Ailesi Devralan

Fide üretimi ve satışı

Rijk Zwaan Grubu ve Ünal Sebze tohumu ticareti (Rito)

Devre Konu

Ailesi Fide üretimi ve satışı (Grow Fide)

Sebze yetiştirme (sebze çeşitlerinin

Rijk Zwaan Grubu Devralan

geliştirilmesi, tohum üretimi ve satışı)

(6)

Tablo 3: 2011 yılı* Ciro Bilgileri

Dünya Cirosu

İşlem Tarafları Teşebbüsün Konumu Türkiye Cirosu (TL)

(TL)****

Ünal Ailesi (…..)** (…..)**

Rito ve Grow Fide (Ünal

(…..)** (…..)**

Ailesi’nin payı hariç)

Devre Konu

- Rito*** (…..) (…..)

- Grow Fide (…..) (…..)

TOPLAM (…..) (…..)

Rijk Zwaan Grubu Devralan (…..) (…..)**

Rito ve Grow Fide (Rijk Zwaan (…..)

(…..)**

Grubu’nun payı hariç)

Devre Konu

- Rito*** (…..) (…..)

- Grow Fide (…..) (…..)

TOPLAM (…..) (…..) **

*

Mali yıl 30 Haziran 2011 tarihinde tamamlanmıştır.

**

Dosya konusu işlem ortak kontrolden tek kontrole geçiş niteliği taşıdığından, devralan tarafın dünya ve Türkiye ciroları hesaplanırken devre konu Hedef Şirket’ten elde ettiği ciro Hedef Şirket’in cirosunun yarısı olarak hesaba katılmış; devre konu Hedef Şirket’in cirosu verilirken ise devralan tarafa ait pay göz ardı edilmiştir.

*** Rito’nun Grow Fide’ye yaptığı satıştan kaynaklanan cirosu (…..)TL hesaba katılmamıştır.

****

İlgili mali yıldaki (1 Temmuz 2010 - 30 Haziran 2011) T.C. Merkez Bankası ortalama döviz alış kuru ile TL’ye dönüştürülerek sunulmuştur (1 Euro=2,0798).

G.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

(7) Bildirim Formu’nda, Rito ile Grow Fide’nin Rijk Zwaan Grubu ve Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edildiği, bu kapsamda Rijk Zwaan Grubu’nun geliştirdiği sebze tohumlarının Türkiye’de münhasıran ortak girişim Rito tarafından dağıtıldığı, Rijk Zwaan Grubu’nun dağıtım sözleşmesini feshederek Türkiye’de ürünlerini iştiraki aracılığıyla doğrudan satmayı planladığı, bu amaçla öngörülen prosedür doğrultusunda müzakerelerin başladığı ve ortak girişim niteliğindeki Rito ve Grow Fide’nin Ünal Ailesi’ne devredilmesi karşılığında Rijk Zwaan tohumlarını münhasıran dağıtan Rito’nun müşteri portföyü ve satılmamış ürünleri Rijk Zwaan Grubu’na devretmesinin kararlaştırıldığı belirtilmiştir. Öte yandan Ünal Ailesi’nin Hedef Şirketlerdeki Rijk Zwaan Grubu’na ait hisseleri devralarak anılan şirketlerde ortak kontrolden tek kontrole geçişi devralma işleminin 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’de öngörülen eşikleri aşmadığı gerekçesiyle bildirilmediği ifade edilmiştir.

(8) Dosya içeriğinde yer alan Hisse Devir Sözleşmesi’nin incelenmesi sonucunda; işlemin hâlihazırda Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edilen Rito ile Grow

Fide’nin tam kontrolünün hisse devri yoluyla Ünal Ailesi tarafından devralınması ve satılmamış ürünler ile müşteri portföyünün ise Rijk Zwaan Grubu tarafından devralınması sonucunda ortak girişimin sona erdirilmesi niteliğinde olduğu saptanmıştır. Dolayısıyla iki devralma işlemi söz konusu olup; işlem kapsamında Ünal Ailesi, Rito ve Grow Fide’de tek kontrole sahip olacak iken, Rijk Zwaan Grubu ise, Rito’nun tohum sattığı müşterilere ilişkin bilgi ile satılmamış tohumları devralacaktır. Eş deyişle, işlemin birinci ayağında Rito ve Grow Fide ortak kontrolden tek kontrole geçecek, ikinci ayağında ise Rijk Zwaan Grubu Rito’nun bünyesinde bulunan müşterilere ilişkin bilgiler ile satılmamış Rijk Zwaan tohumlarını devralacaktır. Bu itibarla her iki işlem de 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un ilgili hükümleri ve 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında birer devralma işlemidir.

(9) Dosya kapsamında Hedef Şirketler Rito ve Grow Fide’nin Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi tarafından ortak kontrol edilip edilmediği incelenmiştir. Dosya içeriğinden; Rijk Zwaan Grubu’nun iştiraki Rijk Zwaan Zaadteelt en Zaadhandel B.V. aracılığıyla Rito’da %45, Grow Fide’de %50 pay sahibi olduğu, kalan hisselerin her iki şirkette de Ünal Ailesi’ne mensup kişilere ait olduğu, anılan şirketlerde dörder kişilik yönetim kurulu üyeliklerinin de Rijk Zwaan Grubu ile Ünal Ailesi arasında eşit olarak paylaştırıldığı görülmüştür. Bu nedenle, Hedef Şirketler ortak girişim niteliğindedir.

(10) Devralma işlemlerinin niteliği belirlendikten sonra işlemlerin 2010/4 sayılı Tebliğ anlamında izne tabi olup olmadıkları incelenmiştir. Dosyada iki ayrı devralma işlemi söz konusu olduğundan, işlemlerin ayrı ayrı öngörülen eşikleri aşıp aşmadığı kontrol edilmiştir. Ünal Ailesi’nin Rito ve Grow Fide’de tam kontrole sahip olmasına ilişkin devralma işlemi bakımından 2010/4 sayılı Tebliğ’de öngörülen eşikler aşılmadığından işlem izne tabi değildir.

(11) Mevcut durumda Rijk Zwaan Grubu’nun sebze tohumları, ortak girişim Rito tarafından satılmakta olup; ortak girişimlerin sona erdirilmesi sonucunda Rijk Zwaan ortak girişimlerdeki hisselerini Ünal Ailesi’ne devretmesi karşılığında satılmamış ürünleri ve müşteri portföyünü devralacaktır. 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5.(1).(b). maddesinde birleşme veya devralma sayılan haller belirtilirken malvarlığının devri de bu hallerden sayılmıştır. Malvarlığının devri hususunda önemli olan devre konu malvarlığının ilgili pazarda faaliyet gösterebilmek açısından ciro atfedilebilecek bir unsur olmasıdır. Bu itibarla stok ürünler ve ciro yaratma potansiyeline sahip müşteri portföyü malvarlığı niteliğinde kabul edilmiştir. Devralmanın buna ilişkin kısmi malvarlığının devri aşamasında, işlem taraflarının cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7.(1).(b). maddesinde öngörülen eşikleri aştığı anlaşıldığından, işlem izne tabidir.

(12) Ortak girişimin sona erdirilerek ana teşebbüslerin ayrı ayrı faaliyete devam etmesi yönündeki amaç doğrultusunda Hedef Şirketler Rito ile Grow Fide’nin tek kontrolünün Ünal Ailesi’ne bırakılması karşılığında Rijk Zwaan Grubu’nun ortak girişim Rito’nun kısmi malvarlığı niteliğindeki müşteri portföyü ile satılmamış ürünleri devralması biçiminde iki aşaması olan devralma işlemi sonucunda; sebze tohumu toptan ticareti pazarının yapısında rekabetin sınırlanması yönünde herhangi bir değişiklik gerçekleşmeyecek, aksine Rijk Zwaan Grubu doğrudan pazara gireceği ve Ünal Ailesi de farklı yabancı tohum üreticisi şirketlerin Türkiye distribütörü olarak faaliyetlerini sürdüreceği için sebze tohumu toptan ticareti pazarında aktör sayısı ve dolayısıyla rekabetin artacağı öngörülmüştür.

H. SONUÇ

(13) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tâbi olduğuna; aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.