GE Homeland Inc.'in hisselerinin %81'lik kısmının Safran USA, Inc.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)

Üyeler: Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr.

Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA

B. RAPORTÖRLER : Bayram Ali GEÇGİL, Ayşe Özlem UZUN, Yalçıner YALÇIN C. BİLDİRİMDE: - Safran Societe Anonyme

BULUNAN Temsilcisi: Av. Mehmet GÜN

Koreşehitleri Cad. No: 17 34394 Zincirlikuyu/İstanbul

D. TARAFLAR: - Safran USA, Inc.

2300 Clarendon Boulevard, Suite 607 Arlington, Virginia

22201 ABD

- General Electric Company

31135 Easton Turnpike Fairfield, Connecticut 06828 ABD E. DOSYA KONUSU: GE Homeland Inc.’in hisselerinin %81’lik kısmının Safran USA, Inc. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 08.06.2009 tarih, 4052 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 10.07.2009 tarih, 4872 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 08.07.2009 tarih ve 2009-2-115/Öİ-09-BAG sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 13.07.2009 tarih ve REK.0.06.00.00-120/248 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-33 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; bildirim konusu devralma işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğu, söz konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir nitelik taşımadığı ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Devralan Taraflar

H.1.1.1. Safran Societe Anonyme (Safran SA)

Safran SA, “havacılık ve uzay propulsiyonu”, “uçak ekipmanı” ve “savunma güvenliği” alanlarında faaliyet göstermektedir. Bağlı ortaklıklarının yanı sıra Safran SA’nın birtakım ortak girişimleri ve iştirakleri de bulunmaktadır. Safran SA’nın 30’dan fazla

ülkede 54.000 civarında çalışanı bulunmakla birlikte şirket, New York (NYSE) ve Paris (Euronext) Borsalarına kayıtlıdır.

Safran SA’nın “havacılık propulsiyon birimi”, sivil, askeri ve uzay pazarlarında uçak, helikopter, roket ve fırlatma araçları için gerekli propulsiyon sistemlerinin tasarımı, üretimi, pazarlaması, testi ve bakım/tamir/işletme faaliyetlerini yerine getirmektedir. “Uçak ekipmanı birimi”, sivil ve askeri amaçlarla kullanılan uçaklarda ve helikopterlerde bulunan sistemin ve teçhizatın tasarımı, üretimi, pazarlaması, bakım- tamir-işletme işlerini yürütmektedir. “Savunma güvenliği birimi” ise sivil, askeri ve uzay pazarlarında navigasyon ve ataletli güdüm aygıtları, optronik sistemler ve aygıtları, gösterge sistemleri, insansız hava aracı sistemleri, hava-kara sistemleri ve aygıtları, biyometrik kimlik tespit sistemleri, elektronik terminaller ve akıllı kartlar aracılığı ile faaliyet göstermektedir.

H.1.1.2. Safran USA, Inc. (Safran USA)

Safran USA, tamamı Paris’te mukim Safran SA’nın bir iştirakidir. Safran USA, ABD’nin Deleware Eyaleti Yasaları’na göre kurulmuş, tescil edilmiş ve düzenlenmiş bir şirkettir. Safran USA’nın faaliyet alanları şunlardır:

- Safran SA’nın çeşitli iştirakleri için holding şirketi görevi görmek,

- Safran SA’nın Kuzey Amerika’daki faaliyetlerini koordine etmek,

- İşlerini geliştirmeleri için Safran SA’nın grup şirketlerine yardımcı olmak,

- Kuzey Amerika şirketlerine insan kaynakları, muhasebe, yasal ve idari destek

vermek şeklindeki kurumsal hizmetleri sunmak,

- Kuzey Amerika’daki diğer iştiraklere destek vermek.

Safran USA’nın yönetim ilişkileri ve buna bağlı iş faaliyetleri konularında hizmet veren bir ekibinin bulunduğu merkezi Arlington, Virginia’da bulunmaktadır. İnsan kaynakları desteği, yasal hizmetler, risk yönetimi, vergi ve diğer idari konularda görev yapan ikinci ofisi ise Grand Prairie, Texas’tadır.

H.1.1.3 Sagem Securite SA (Sagem Securite)

Sagem Securite, Safran SA’nın tamamı kendisine ait bir bağlı ortaklığıdır. Sagem Securite parmak izi, iris ve yüz tanımlama için kullanılan multi-biyometrik teknolojiler, kimlik (kimlik tespiti ve veri) sistem çözümleri sağlama, akıllı kart (SIM kartları, banka kartları, kimlik kartları, sağlık alanında kullanılan kartlar) güvenli ödeme sistemleri alanlarında faaliyet göstermektedir. Başlıca ürünlerini kolluk kuvvetleri ve kamu kuruluşları için biyometrik kimlik tespit sistemleri, kimlik dökümanı (resmi kimlikler, sürücü ehliyetleri, e-pasaportlar ve e-vizeler), akıllı kartlar, sağlık sektörü, bahis ve oyun terminalleri, biyometrik terminaller, fiziki (havalimanları ve yüksek değerli binalarda vs.) ve sanal giriş kontrol sistemleri, yol güvenlik sistemleri ve ekipmanı, otomatik sınır kontrol sistemleri oluşturmaktadır.

Sagem Securite özellikle, multi-biyometrik teknolojisi (parmak izi, yüz ve iris tanımlama teknikleri) aracılığıyla kimlik tespit ve veri güvenliği sistemleri ile bilgi ve iletişim güvenliğinin çeşitli boyutlarını içeren akıllı kart üretimi alanlarında faaliyet göstermektedir.

H.1.2. Devreden Taraflar

H.1.2.1. General Electric Company (GE)

GE’nin başlıca faaliyetleri şunlardır:

GE Energy Infrastructure: “GE Energy Infrastructure” gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelere enerji, petrol, gaz ve su işleme konularında ürünler/hizmetler sunmaktadır. GE Technology Infrastructure: “GE Technology Infrastructure” gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelere havacılık, kurumsal çözümler, sağlık ve ulaşım konularında ürünler/hizmetler sunmaktadır.

NBC Universal: “NBC Universal” film, televizyon, haber, spor ve özel etkinlikler geliştiren, üreten ve pazarlayan bir medya ve eğlence şirketidir.

GE Capital Finance: GE'nin finansal alanındaki faaliyetlerini, ticari işlere, tüketicilere ve dünya pazarlarına yönelik olarak ürün ve servis sağlamak oluşturmaktadır.

GE Consumer and Industrial: “GE Consumer and Industrial”ın faaliyetlerini, çeşitli alet ve gereçler, elektronik aletler, elektrik dağıtımı ve aydınlatma konularında ürün/hizmet sunmak oluşturmaktadır.

H.1.2.2. GE Security, Inc. (GESE)

GE tamamı kendisine ait bağlı ortaklığı GESE aracılığıyla iletişim ve bilgi teknolojileri de dahil olmak üzere çeşitli üretim, teknoloji ve hizmet sektörlerinde faaliyet göstermektedir. GESE “saldırı ve yangın algılama sistemleri”, “giriş ve bina kontrolü”, “video izleme sistemleri”, “patlayıcı ve uyuşturucu algılama sistemleri” ve “anahtar yönetimi” alanlarında faaliyet göstermektedir.

H.1.3. Devredilen Taraf

H.1.3.1. GE Homeland Protection, Inc. (GEHP)

GESE’nin tamamı kendisine ait bir iştiraki olan GEHP, Avrupa ve Asya’da faaliyet göstermekle birlikte merkezi Amerika Birleşik Devletleri’nde bulunmaktadır. GEHP, ülke güvenliği kapsamına giren her tür patlayıcı, silah, yasa dışı uyuşturucu madde, radyoaktif madde, biyolojik ve kimyasal maddeyi algılama, tanımlama ve analiz etmede (sağlık hizmetleri alanındaki kullanımı hariç olmak üzere) güvenlik görevlilerince kullanılan cihazların geliştirilmesi, tasarımı, üretimi, kurulumu, satışı ve servisi alanlarında faaliyet göstermektedir. GEHP’nin başlıca ürünleri;

- Patlayıcı Algılama Sistemleri (Explosives Detection Systems -EDS),

- Madde Algılayıcıları (Trace Products: Mobile trace, itemiser, vapor tracer,

entryscan)

şeklinde sıralanmaktadır. GEHP’nin “patlayıcı algılama sistemleri” ve “madde algılayıcıları” alanlarındaki başlıca üretim tesisleri Wilmington-ABD, Newark-ABD ve Hamburg-Almanya’da bulunmaktadır.

GEHP, Türkiye satışlarını distribütörleri aracılığı ile gerçekleştirmektedir. Söz konusu distribütörler sırasıyla Smart-Akıllı Teknolojiler Elektronik Otomasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. ve CMH Co. Ltd. ünvanlı şirketlerdir.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Bildirim konusu işlemle hisseleri devredilen GEHP, “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” pazarında faaliyet göstermektedir. Tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri, çeşitli müşteri sınıfları (hem askeri hem de sivil uygulamalar dahil olmak üzere) tarafından, tehditlerin ve farklı tipteki kaçak maddelerin (patlayıcı ve narkotik maddelerden biyolojik ve kimyasal savaş ajanlarına

kadar) tespitinde kullanılmaktadır. Bu ürünlerin müşterilerini kamu kuruluşları, liman ve sınırlardaki yetkili idareler, havalimanları, kolluk kuvvetleri ve acil müdahale görevlileri oluşturmaktadır. Özellikle kimyasal ve biyolojik savaş ajanlarının tespitinde kullanılan ürünlerin askeri alanda da kullanımı mevcuttur. GEHP özellikle bilgisayarlı tomografi teknolojisi ve sapma teknolojisi kullanan “patlayıcı algılama sistemleri” ile ion tutma teknolojisine dayanan “madde algılayıcıları” alanlarında faaliyet göstermektedir.

Patlayıcı Algılama Sistemleri (EDS): EDS bir paketin patlayıcı taşıyıp taşımadığını tespit etmekte kullanılan otomatik sistemlerdir. Buhar ya da partiküllerden patlayıcıyı tespit eden madde algılama ürünlerinin (trace products) aksine EDS, eğer sadece tortu varsa patlayıcıyı tespit edememektedir.

Madde Algılayıcıları: Madde tespiti numune ve analiz tekniğine ilişkin olup bir numunenin içindeki küçük miktardaki maddeleri tespit etmeye ve tanımlamaya yaramaktadır. GEHP patlayıcı ve narkotik madde tespit etmek için tasarlanmış madde algılama ürünleri satmaktadır.

Pazar geniş anlamda “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” olarak veya daha dar anlamda “patlayıcı algılama sistemleri” ve “madde algılayıcıları” olarak ayrı ayrı ele alınabilecekse de, “İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz”un 20. maddesinin “Ancak inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu olmuyorsa pazar tanımı yapılmayabilir.” şeklindeki hükmüne dayanılarak dosya konusu işlem açısından, ilgili ürün pazarının belirlenmesine gerek görülmemiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Devralma işlemi açısından, ilgili ürün pazarında, ülkenin herhangi bir bölgesindeki rekabet koşullarının diğer bölgelerden farklılık göstermemesi, rekabet koşullarının ülkenin tamamında homojen bir yapı sergilemesi nedeniyle dosya kapsamında ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti” olarak belirlenmiştir.

H.3. Değerlendirme

H.3.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

1997/1 sayılı Tebliğ’in 2.maddesinin (b) bendi uyarınca “herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” birleşme ve devralma sayılan hallerden kabul edilmektedir.

Dosya konusu işlem sonucunda Safran USA, GEHP’e ait sermaye payı ve oy haklarının %81’ine sahip olacak ve Safran USA’nın dört, GE’nin ise bir yönetim kurulu üyesi atama (ve azletme) yetkisi bulunacaktır. İşlem öncesinde GEHP’in tamamı dolaylı olarak GE’nin kontrolünde iken işlem sonrasında GE’nin bu kontrolü ortak kontrol niteliği kazanmaktadır. Bu bakımdan dosya konusu işlem Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemi niteliği arz etmektedir.

H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

1997/1 sayılı Tebliğ’in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar başlığı altındaki 4. maddesinde, “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının,

piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş milyon YTL’yi [yirmi beş trilyon Türk Lirasını] aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Tarafların ilgili ürün pazarı olabilecek faaliyet alanlarında örtüşmenin olmaması nedeniyle, bildirim eşiklerinin değerlendirilmesi bakımından devre konu olan GEHP’nin faaliyetleri esas alınmıştır. Dosya mevcudunda GEHP’nin Türkiye’de “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” pazarının alt bölümleri olan “patlayıcı algılama sistemleri” ve “madde algılayıcıları” dışında bir faaliyeti

1

bulunmadığı ifade edilmektedir. Tarafların Türkiye’de 2008 yılına ait ciro ve pazar payı bilgilerine aşağıdaki tablolarda yer verilmektedir:

Payları

Pazar geniş anlamda “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” olarak ele alındığında, ilgili pazarda taraflarca elde edilen ciroların toplamı, tabloda da yer aldığı üzere, Tebliğ’de belirtilen eşiği aşmamaktadır. Söz konusu pazarda elde edilen pazar payları toplamının da yine aynı şekilde Tebliğ ile belirlenen eşiği aşmadığı görülmektedir. Bu bakımdan pazarın “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” olarak ele alınması durumunda söz konusu devralma işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7.maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Pazarın daha dar bir kapsamda ele alınması durumunda değerlendirilmesi gereken ilk pazar, “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri”nin alt bölümü olan “patlayıcı algılama sistemleri” pazarıdır. İlgili pazarda taraflarca elde edilen ciroların toplamı, tabloda da yer aldığı üzere, Tebliğ’de belirtilen eşiği aşmamaktadır. Söz konusu pazarda elde edilen pazar payları toplamının da yine aynı şekilde Tebliğ ile belirlenen eşiği aşmadığı görülmektedir. Bu bakımdan pazarın “patlayıcı algılama sistemleri” olarak ele alınması durumunda söz konusu devralma işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7.maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Tablo 3: Madde Algılayıcıları Pazarında Tarafların Ciro ve Pazar Payları

Şirket Ciro Pazar Payı (%)

GEHP (……………) TL (………. ABD $) (…-…)

Safran (…) (…)

Toplam (……………) TL (………. ABD $) (…-…)

Pazarın daha dar bir kapsamda ele alınması durumunda değerlendirilmesi gereken ikinci pazar ise, “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri”nin bir diğer alt 1

Ciroların hesaplanması işleminde TCMB 25.06.2009 tarihli döviz kuru esas alınmıştır ve 1 ABD $ = 1,5575 TL olarak hesaplanmıştır.

bölümü olan “madde algılayıcıları” pazarıdır. İlgili pazarda taraflarca elde edilen ciroların toplamı, tabloda da yer aldığı üzere, Tebliğ’de belirtilen eşiği aşmamaktadır. Ancak söz konusu pazarda elde edilen pazar payları toplamının %(…-…) aralığında olması, Tebliğ ile belirlenen eşiğin aşıldığını ortaya koymaktadır. Bu bakımdan pazarın “madde algılayıcıları” olarak ele alınması durumunda bildirim konusu devralma işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. H.3.3. Devralma İşleminin 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Değerlendirilmesi

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, hakim durum yaratarak ya da mevcut bir hakim durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltan birleşme ve devralmalar yasaklanmıştır.

Dosya mevcudu bilgiler ışığında, pazarın geniş anlamda “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” olarak incelenmesi durumunda Tebliğ ile getirilen ciro ve pazar payı eşiklerinin aşılmadığı dolayısıyla söz konusu devir işleminin bildirime tabi olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır. Ancak daha dar anlamda yani “tehlikeli ve yasak maddeleri tespit etme sistemleri” pazarının alt bölümleri arasında yer alan ve devre konu olan GEHP’nin faaliyet alanlarını oluşturan “patlayıcı algılama sistemleri” ve “madde algılayıcıları” olarak ikili bir inceleme yapıldığında, bu alt pazarlardan “madde algılayıcıları” pazarında Tebliğ ile belirlenen pazar payı eşiğinin aşıldığı görülmektedir.

“Madde algılayıcıları” pazarında GEHP’nin cirosunun (………..) TL (……….. ABD $) ve pazar payının da %(…-…) aralığında olduğu dosya mevcudunda belirtilmiştir. Ancak söz konusu pazarda Safran SA’nın herhangi bir cirosu veya pazar payı bulunmamaktadır. Bu bakımdan işlem sonrasında pazar yapısında herhangi bir değişikliğin ortaya çıkmayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

H.3.4. Rekabet Etmeme Yükümlülüğü

Hisse Alım Anlaşması’nın 5.19. maddesinde satıcıya rekabet etmeme yükümlülüğü getirilmektedir ve yine aynı anlaşmanın EK 3’ünün 8. maddesinde personele dair kısıtlayıcı taahhütlere yer verilmiştir.

Hisse Alım Anlaşması’nın 5.19.maddesi uyarınca:

“ (……………….TİCARİ SIR……………)”

Hisse Alım Anlaşması EK 3’ün 8.bölümüne göre ise:

“(a) (……………….TİCARİ SIR……………)

240

(b) (……………….TİCARİ SIR……………)”

Rekabet hukukunda rekabet yasakları, alıcıların yaptıkları yatırımların karşılıklarını tam olarak almalarının bir aracı olarak ve devam etmekte olan bir işbirliği süresi içinde teşebbüslerin birbirlerinden öğrendikleri teknik bilgilerin rakiplerle paylaşılmalarının önüne geçmek amacıyla getirilmektedir. Genel olarak, rekabet yasaklarının yan sınırlama olarak değerlendirilebilmesi için “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir.

Dosya mevcudu bilgiler doğrultusunda devralmanın tamamlanması ile Safran, know- how da dahil olmak üzere gayri maddi varlıklar içeren GEHP üzerinde ortak kontrol sahibi olacaktır. Hisse Alım Anlaşması’nın 5.19. maddesi, ona EK 3’ün 8. bölümü uyarınca getirilen yükümlülükler ve dosya mevcudu bilgi ve belgeler incelendiğinde, söz konusu hükümlerin “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma”, “orantılılık” kriterlerini sağladığı ve söz konusu bu yükümlülüklerin yan sınırlama olarak kabul edilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.