Pehlivanoğlu İnşaat Tekstil Gıda Otomotiv San. ve Tic. Ltd.
Merger and Acquisition09-41/1004-260Decision date: 09.09.2009Publication date: 26.10.2009
Pehlivanoğlu İnşaat Tekstil Gıda Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye (Pehlivanoğlu İnşaat) ait Silivri'deki hazır beton tesisinin Traçim Beton Sanayi ve Tic. A.Ş. (Traçim) tarafından kiralama yoluyla devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
The text below is extracted from the decision document published by the Turkish Competition Authority; page numbers, tables and figures keep their position in the original document. The summaries, classifications and explanations on this page are provided for information only and do not constitute legal opinion or advice; the binding text is the decision as published by the Authority.
- Pehlivanoğlu İnşaat Tekstil Gıda Otomotiv San. ve Tic. Ltd.
Şti.
Araba Konağı Mevkii Yayla Mah. Cami Sok. No:27 Pafta:8
Parsel:274 Sultangazi/İstanbul
30
E. DOSYA KONUSU: Pehlivanoğlu İnşaat Tekstil Gıda Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye (Pehlivanoğlu İnşaat) ait Silivri’deki hazır beton tesisinin Traçim Beton Sanayi ve Tic. A.Ş. (Traçim) tarafından kiralama yoluyla devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 3.8.2009 tarih ve 5479 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 20.8.2009 tarih ve 5872 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen 28.8.2009 tarih ve 2009-2-190/Öİ-09-AA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 28.8.2009 tarih ve REK.0.06.00.00-120/342 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-41 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da; bildirim konusu devralma işleminin, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi bir devralma işlemi olduğu, söz konusu devir işleminin ilgili pazarlarda hakim durum yaratmaya veya mevcut bir hakim durumu güçlendirmeye yol açacak bir işlem olmadığı ve bu sebeple 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi
Page 2
çerçevesinde bildirim konusu işleme izin verilmesinde bir sakınca olmadığı ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İşlemin Kapsamı
Bildirimin konusunu, Pehlivanoğlu İnşaat ile Traçim arasında 22.7.2009 tarihinde imzalanan Hazır Beton Santrali Kiralama Sözleşmesi (Sözleşme) uyarınca Pehlivanoğlu İnşaat’ın kontrolünde bulunan Silivri’deki hazır beton santralleri ve müştemilatının Traçim tarafından kiralanması sureti ile devralınması işlemi oluşturmaktadır. Sözleşme’nin 3.3. maddesi uyarınca taraflar Sözleşme’nin Rekabet Kurulu’nun vereceği izin ile yürürlüğe gireceğini karşılıklı olarak imza altına almışlardır. Bu çerçevede, devralma işleminin Rekabet Kurulu’na zamanında bildirildiği anlaşılmaktadır.
İşlem sonucunda Pehlivanoğlu İnşaat’ın hâlihazırda kontrol ettiği Silivri’deki tesis, beş yıllık süre boyunca anlaşılan bedel üzerinden Traçim’e kira yoluyla devredilecektir. Taraflar arasında devre konu Sözleşme dışında hazır beton nakliye sözleşmesi de imzalanmıştır. Söz konusu nakliye sözleşmesi devre konu Sözleşme yürürlüğe girdikten sonra hüküm ifade etmeye başlayacaktır.
H.2. Taraflar
H.2.1. Traçim
Traçim, hazır beton da dahil olmak üzere birçok sektörde faaliyette bulunmak üzere 16.06.2008 yılında kurulmuştur. Traçim’in çoğunluk hissesi (% 84,8) Soyak ailesinin kontrolünde bulunan Betonist Yatırım A.Ş.’nin elinde bulunmaktadır. Traçim, 08- 73/1156-450 sayı ve 18.12.2008 tarihli Kurul kararı ile izin verildiği üzere, TBS Taşıma ve Beton Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.’nin malvarlıkları ve üretim araçlarını kiralama yoluyla devralmıştır. Halihazırda Traçim, İstanbul’da bulunan Samandıra, Hadımköy, İkitelli, Ömerli, Dudullu, Alibeyköy, Bayrampaşa, Kıraç ve Ayazağa tesisleriyle hazır beton üretiminde bulunmaktadır. Traçim üretim faaliyetine 2009 yılı itibariyle geçmiştir, bu nedenle 2008 yılına ait cirosu bulunmamaktadır. Traçim hisselerin büyük bir bölümünü elinde bulunduran Soyak ailesinin kontrol ettiği Soyak Beton San. ve Tic. A.Ş. (Soyak Beton)’nin 2008 yılı cirosu ise (………………) TL’dir. H.2.2. Pehlivanoğlu İnşaat
Pehlivanoğlu İnşaat 1997 yılında kurulmuş olan ve inşaat malzemeleri alımı, satımı ve pazarlaması sahasında faaliyet gösteren bir firmadır. Kum ocağı ve depoları işletmek sureti ile esas olarak yapı malzemeleri sektöründe faaliyet göstermektedir. Hazır beton pazarındaki faaliyeti 2009 yılı başında devre konu tesisin açılması ve yine aynı yılda üretim faaliyetine geçilmesi ile başlamıştır. Devre konu tesisin bulunduğu arazinin mülkiyeti de Pehlivanoğlu İnşaat’a aittir. Şirketin tamamının kontrolü Pehlivanoğlu ailesinde bulunmaktadır. Pehlivanoğlu İnşaat’ın 2008 yılı cirosu (………………) TL’dir.
H.3. İlgili Pazar
H.3.1. İlgili Ürün Pazarı
Bildirime konu işlem, Pehlivanoğlu İnşaat’a ait hazır beton santralleri ve müştemilatının Traçim tarafından kiralanmasına ilişkindir. Bu nedenle, ilgili ürün pazarı “hazır beton pazarı” olarak belirlenmiştir.
Page 3
H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar
Hazır beton; çimento, agrega, belli katkı malzemeleri ve suyun karıştırılması yöntemiyle üretilen bir inşaat malzemesidir. Hazır beton, üretildikten sonra yaklaşık 1 saat içinde tüketilmesi gereken, bu sebeple stoklanamayan ve üretildiği tesisten belli bir mesafeden daha uzak bölgelere taşınması teknik ve ekonomik açıdan mümkün olmayan bir üründür. Hazır beton hem yukarıda sayılan özellikleri hem de yüksek taşıma maliyetlerinin varlığı nedeniyle üretildiği tesisten en fazla yaklaşık 50 km uzaklığa götürülebilmektedir.
Devralma işlemine konu Pehlivanoğlu İnşaat’a ait hazır beton tesisi Silivri/İstanbul’da bulunmaktadır. Hazır beton ürünlerinin taşınmasına ilişkin yukarıda yer verilen nitelikler göz önünde bulundurularak ilgili coğrafi pazar “İstanbul ili Avrupa Yakası” olarak belirlenmiştir.
H.4. Değerlendirme
H.4.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 2 (b) maddesine göre “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” teşebbüsler arası birleşme ve devralma olarak kabul edilmiştir.
Aynı maddenin ikinci fıkrasında “Bu Tebliğ bakımından kontrol, ayrı ayrı ya da birlikte, fiilen ya da hukuken bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağı sağlayan haklar, sözleşmeler veya başka araçlarla ve özellikle bir teşebbüsün malvarlığının tamamı veya bir kısmı üzerinde mülkiyet veya işletilmeye müsait bir kullanma hakkıyla veya bir teşebbüsün organlarının oluşumunda veya kararları üzerinde belirleyici etki sağlayan haklar veya sözleşmelerle meydana getirilebilir.” hükmü yer almaktadır.
Devralma işlemi sonrasında Traçim, Pehlivanoğlu İnşaat’ın Silivri’de bulunan tesisini kiralayarak, tesis üzerinde Sözleşme ile kurulan kullanım hakkı dolayısı ile 5 yıllık bir kontrol hakkına sahip olacaktır. İlgili devralma işleminin, Pehlivanoğlu İnşaat’a ait söz konusu tesisin kontrolünde değişiklik yaratması nedeniyle 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
H.4.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
Bildirim formunda yer alan bilgilere göre, devre konu teşebbüslerden yalnızca Traçim’in en büyük hissedarı Soyak Beton’un hazır beton pazarındaki 2008 yılına ait cirosu (………………) TL’dir. Bu veri dikkate alınarak incelemeye konu devralma işleminde, devre konusu teşebbüsün cirosunun 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen ciro eşiğini (25 milyon TL) aştığı, dolayısıyla bildirim konu devralma işleminin Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir işlem olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
H.4.3. İşlemin 4054 Sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Değerlendirilmesi 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinin “Bir ya da birden fazla teşebbüsün hakim durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
Page 4
mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve yasaktır” hükmü uyarınca bir pazarda hakim durum doğuran ya da mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda rekabetin önemli ölçüde azalmasına yol açan birleşme ve devralmalar yasaklanmaktadır.
Hazır beton ürününün özelliği gereği yaklaşık 50 km mesafeye taşınabileceği kabul görmektedir. Bununla birlikte taraflar, Traçim’e ait beton tesislerinde üretilen hazır betonun, tesisin bulunduğu İstanbul yakasında satıldığını bildirmiştir. Traçim’e ait tesislerden, Hadımköy, İkitelli, Alibeyköy, Bayrampaşa, Kıraç, Ayazağa ve Vize tesisleri İstanbul Avrupa Yakası’nda; Samandıra, Ömerli ve Dudullu tesisleri ise Anadolu Yakası’nda yer almaktadır. Devre konu Silivri tesisi ise İstanbul Avrupa Yakası’nda bulunmaktadır. Bu nedenle hakim durum yaratılması veya hakim durumun güçlenmesine yönelik değerlendirme, yoğunlaşmanın ortaya çıkabileceği İstanbul Avrupa Yakası dikkate alınarak yapılacaktır.
İstanbul Avrupa Yakası sınırları içerisinde kalan hazır beton tesisleri bakımından yapılan değerlendirmede pazar payı hesaplanırken, bu bölgede bulunan tesisler arasında km olarak mesafe ölçümü yapılmaksızın tüm tesislerin aynı pazarda bulunduğu yaklaşımı daha riskli durumu göstermesi bakımından tercih edilmiştir. Bu çerçevede, İstanbul Avrupa Yakası’nda 2007 yılı için oluşacak pazar payları aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.
160
1
Tablo 1: İstanbul Avrupa Yakası Pazarındaki Tesis Bazında 2007 Yılı Pazar Payları
Tesis Adı
2007 Yılı Satış Miktarı (m³)
Hadımköy
………..
İkitelli
………..
Alibeyköy
………..
Bayrampaşa
………..
Kıraç
………..
Ayazağa
………..
Vize
………..
Silivri
………..
Tesisler Toplam Satışı
………..
İstanbul Avrupa Yakası Toplam Üretimi
………..
Devralma İşlemi Sonrası Pazar Payı (%)
…...
Devralma İşlemi Öncesi Pazar Traçim
…...
Payları Pehlivanoğlu…...
Silivri tesisi, 2009 yılında faaliyete geçmiştir. Taraflar, tesise ait henüz bir kapasite raporunun bulunmadığı ve tesisin 2009 yılı ilk altı aylık zaman diliminde yaklaşık (……………….) hazır beton üretiminde bulunduğunu bildirmiştir. Dolayısıyla 2007 yılına ilişkin pazar payları hesaplanırken Silivri tesisinin üretim miktarının yoğunlaşma açısından en riskli durumu içerecek şekilde (………….) olduğu varsayılmaktadır. Türkiye Hazır Beton Birliği (THBB)’den alınan bilgilere göre 2007 yılı İstanbul İli toplam üretimi 18.600.000 m³, 2008 yılı toplam üretimi ise 17.500.000 m³ olmakta ve bu miktarların %55’i Avrupa Yakası’nda üretilmektedir. THBB’den sağlanan il bazında 1 2007 yılında Kıraç ve Ayazağa’da herhangi bir tesis bulunmamaktadır.
Page 5
üretim miktarlarının, hazır beton ürününün niteliği ve taşıma maliyetleri nedeniyle, çoğunlukla üretildiği ilde tüketildiği varsayımı altında, değerlendirme yapılan ilin toplam hazır beton talebini yansıtabileceği kabul edilmektedir.
Yukarıda 2007 yılı için yapılan analiz 2008 yılı için yapıldığında aşağıda gösterilen pazar payları ortaya çıkmaktadır:
Tablo 2: İstanbul Avrupa Yakası Pazarındaki Tesis Bazında 2008 Yılı Pazar Payları
Tesis Adı
2008 Yılı Satış Miktarı (m³)
Hadımköy
………..
İkitelli
………..
Alibeyköy
………..
Bayrampaşa
………..
Kıraç
………..
Ayazağa
………..
Vize
………..
Silivri
………..
Tesisler Toplam Satışı
………..
İstanbul Avrupa Yakası Toplam Üretimi
………..
Devralma İşlemi Sonrası Pazar Payı (%)
…...
Devralma İşlemi Öncesi Pazar Traçim
…...
Payları Pehlivanoğlu…...
Taraflar, Vize’de bulunan tesisin 2009 yılında kapandığını ve İkitelli ve Hadımköy’deki tesislerin ise kapasitelerinin azaldığını belirmiştir. Sonuç olarak İstanbul Avrupa Yakası pazarında devralma sonucunda Traçim’in pazar payının 2007 yılında (…...) ’den (…...) ’e ve 2008 yılında ise (…...) ’ten (…...) ’e yükseleceği ve ilgili pazarda hakim durum yaratılarak veya hakim durumun güçlendirilerek rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.
Traçim’e ait tesislerin sadece İstanbul iline satış yaptığı belirtilse de Bildirim Formu’nda Tekirdağ’ın İstanbul’a yakın ilçelerine hazır beton satışı gerçekleştirmek, devralma işleminin amaçları arasında sayılmıştır. Bu nedenle, İstanbul Avrupa Yakası’nda yer alan tüm tesislerin üretimlerinin Tekirdağ ili toplam üretimine bölünmesiyle en riskli durumda pazar paylarının ne olacağı aşağıdaki tablolarda sırasıyla 2007 ve 2008 yılları için hesaplanmaktadır:
200
Page 6
Tablo 3: Tekirdağ İli Pazarındaki Tesis Bazında 2007 Yılı Pazar Payları
Tesis Adı
2007 Yılı Satış Miktarı (m³)
Hadımköy
………..
İkitelli
………..
Alibeyköy
………..
Bayrampaşa
………..
Kıraç
………..
Ayazağa
………..
Vize
………..
Silivri
………..
Tesisler Toplam Satışı
………..
Tekirdağ İli Toplam Üretimi
………..
Devralma İşlemi Sonrası Pazar Payı (%)
…….
Devralma İşlemi Öncesi Pazar Traçim
…….
Payları Pehlivanoğlu…….
Tablo 4: Tekirdağ İli Pazarındaki Tesis Bazında 2008 Yılı Pazar Payları
Tesis Adı
2008 Yılı Satış Miktarı (m³)
Hadımköy
………..
İkitelli
………..
Alibeyköy
………..
Bayrampaşa
………..
Kıraç
………..
Ayazağa
………..
Vize
………..
Silivri
………..
Tesisler Toplam Satışı
………..
İstanbul Avrupa Yakası Toplam Üretimi
………..
Devralma İşlemi Sonrası Pazar Payı (%)
…….
Devralma İşlemi Öncesi Pazar Traçim
…….
Payları Pehlivanoğlu…….
Traçim’e ait hazır beton tesislerinden Tekirdağ’a en yakın olan Kıraç ve Hadımköy tesislerinin dahi Tekirdağ il sınırına olan uzaklığı 70 km civarında bulunmaktadır. Dolayısıyla Traçim’in hali hazırda sahip olduğu en yakın tesislerden dahi Tekirdağ bölgesine hazır beton satışı yapması ekonomik olarak olanaklı görülmemektedir. Buna karşın devralma işlemi neticesinde Tekirdağ ili için yapılan en riskli pazar payı analizinde Traçim’in pazar payının 2007 yılında (…….)’dan (……..)’ya ve 2008 yılında ise (…….)’ten (…….)’ye yükseleceği görülmektedir. Sonuç olarak, Tekirdağ pazarında da devralma işlemi ile rekabetin önemli derecede azaltılmasına neden olunmayacağı kanaatine varılmaktadır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
Page 7
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Some values in the tables are redacted as (.....) by the Turkish Competition Authority on trade-secret grounds.