Shell&Turcas Petrolcülük A.Ş.’nin yapmış olduğu dikey anlaşma ve çeşitli uygulamalar yolu ile 4054 sayılı…

Rekabet Kurumu Başkanlığından;

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR,

Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ

B. RAPORTÖRLER: Çağlar Deniz ATA, Şamil PİŞMAF, Muhammed Safa UYGUR

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: Buhari Otomotiv Mamülleri Pazarlama İmalat Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Temsilcisi: Av. Mehmet KARATAŞ

Mahmutbey Cad. İncesu Sok. Güldelen Apt. No:25/2 Şirinevler/İstanbul D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN: Shell&Turcas Petrolcülük A.Ş.

Karamancılar İş Merkezi Gülbahar Mah. Salih Tozan Sok. No:18

B Blok 34394 Esentepe Şişli/İstanbul

(1) E. DOSYA KONUSU: Shell&Turcas Petrolcülük A.Ş.’nin yapmış olduğu dikey anlaşma ve çeşitli uygulamalar yolu ile 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’ni ihlal ettiği iddiası.

(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle, şikayete konu akaryakıt istasyonu üzerinde kurulan intifa ve kira şerhlerinin kaldırılmaması nedeniyle Shell&Turcas Petrolcülük A.Ş. (SHELL) hakkında soruşturma açılması talep edilmektedir.

(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 12.09.2013 tarihinde giren başvuru üzerine hazırlanan 10.10.2013 tarih ve 2013-1-90/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu, 24.10.2013 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Konuya ilişkin karar uyarınca düzenlenen 02.12.2013 tarih ve 2013-1-90/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; inceleme konusu dikey anlaşmanın 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında 13.03.2016 tarihine kadar grup muafiyetinden yararlandığı, bu nedenle başvuru konusu dikey ilişki ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına yer olmadığı, şikâyetin reddedilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(5) Dosya kapsamında elde edilen bilgilerden; söz konusu dikey ilişki ile ilgili olarak, SHELL ile Buhari Otomotiv Mamülleri Pazarlama İmalat Sanayi ve Ticaret A.Ş. (BUHARİ) arasında, 13.03.2011 tarihinde yeni bir bayilik sözleşmesi ve ‘Çerçeve Anlaşma’, 22.06.2011 tarihinde ise noter onaylı bir ek protokol imzalandığı anlaşılmaktadır. Bahse konu “Çerçeve Anlaşma” kapsamında Rekabet Kurulu kararları gereği taraflar arasında süregelen ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ’de öngörülen grup muafiyeti kapsamı dışına çıktığı, tarafların bu durumun bilincinde olarak aralarında yeni bir dikey ilişkinin tesis edilmesi konusunda anlaştıkları ifade edilmektedir. Bunun yanında tarafların, 22.06.2011 tarihli ek protokol ile intifa ve kira şerhlerinin dikey ilişkinin süresiyle uyumlu olacak şekilde kısaltılması hususunda mutabık kaldıkları anlaşılmaktadır. Buna mukabil, SHELL tarafından tapu kaydında kamu haczi bulunması nedeniyle kısaltma işleminin yapılamadığı beyan edilmiştir.

13-71/967-413

(6) 2002/2 sayılı Tebliğ hükümleri, anılan Tebliğ’in açıklanmasına yönelik çıkarılan Dikey Anlaşmalara İlişkin Kılavuz ve Kurulumuz kararları çerçevesinde, SHELL ile BUHARİ arasında kurulan dikey ilişkinin; malik ile bayinin aynı teşebbüs olması nedeniyle 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen istisna hükmü kapsamında olmadığı, ayrıca yeni bir istasyon niteliği de taşımaması nedeniyle Kurulumuzun konuyla ilgili aldığı emsal kararlarında ortaya konulan bireysel muafiyetin şartlarını da taşımadığı değerlendirilmektedir.

(7) Kurulumuzun 09.02.2011 tarih, 11-08/160-52 sayılı ve 06.06.2012 tarih, 12-30/877-261 sayılı kararlarında da ortaya konulduğu üzere, irade yenilemesi suretiyle bir dikey ilişkinin yeniden kurulmasında, alıcının sağlayıcısını seçmek hususunda özgür iradesiyle karar vermiş olmasına önem atfedilmektedir. Bu bağlamda, SHELL ve BUHARİ arasında kurulan bahse konu sözleşmelerin hiçbir baskı altında kalınmadan ve bayice 4054 sayılı Kanun, 2002/2 sayılı Tebliğ, Kurulumuz ve Danıştay kararları çerçevesinde, istasyon üzerinde SHELL lehine kurulu intifa ve kira hakları ile bağlı olunmadığı bilinerek imzalandığının beyan edilmiş olması nedeniyle, önceki dikey anlaşmanın devamı olmadığı, taraflar arasındaki dikey ilişkinin yenilendiği değerlendirilmektedir. Tapu kaydındaki kısıtlama nedeniyle, ilgili istasyon üzerinde SHELL lehine kurulu bulunan hakkın süresinde henüz bir kısaltmaya gidilememiş olması da bu sonucu değiştirmeyecektir.

(8) Yukarıda yer verilen tüm bilgi ve belgeler doğrultusunda, taraflar arasında mevcut bulunan dikey ilişkinin irade yenilemesi kapsamında yeniden kurulduğu, bahse konu dikey ilişkinin yenilenmiş olduğu tarihten itibaren beş yıl süreyle 13.03.2016 tarihine kadar grup muafiyetinden yararlanacağı, bu tarihten sonra yeni bir dikey ilişki kurulması konusunda tarafların özgür iradeleriyle yeniden anlaşamamaları halinde, ilgili dikey anlaşmaya esas teşkil eden intifa ve/veya kira şerhi gibi hakların da yeni bir Kurul kararına gerek olmaksızın sonlandırılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

J. SONUÇ

(9) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

1. Shell&Turcas Petrolcülük A.Ş. ile Buhari Otomotiv Mamülleri Pazarlama ve İmalat San.

Tic. A.Ş. arasındaki başvuru konusu dikey anlaşmanın 13.03.2016 tarihine kadar 2002/2

sayılı "Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği" kapsamında grup muafiyetinden

yararlandığına,

2. Bu nedenle söz konusu dikey anlaşma ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında

herhangi bir işlem yapılmasına yer olmadığına, şikayetin reddine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

2/2