Timuçin Plastik Ambalaj Petrol Ürünleri Otomotiv San. Ltd.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ,

İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER : Hakan Suat ÖLMEZ, Ekrem SOLMAZ

C. BİLDİRİMDE: - Cimpor Yibitaş Çimento San. ve Tic. A.Ş.

BULUNAN Temsilcisi: Av.Özlem KIZIL, Av. Asım Serdar YILMAZ

Piyade Sok. No:18 Portakal Çiçeği Apt. C Blok Kat:3 06550

Çankaya Ankara

D. TARAFLAR: - Cimpor Yibitaş Çimento San. ve Tic. A.Ş.

Portakal Çiçeği Sok. No:33 Çankaya Ankara

- Timuçin Plastik Ambalaj Petrol Ürünleri Otomotiv San. Ltd.

Şti.

Yenidoğan Mah. Atatürk Bulvarı No:15 Talas Kayseri

E. DOSYA KONUSU: Timuçin Plastik Ambalaj Petrol Ürünleri Otomotiv San. Ltd. Şti.’nin işletme hakkına sahip olduğu hazır beton tesisinin Cimpor Yibitaş Çimento San. ve Tic. A.Ş. tarafından kiralanması işlemine izin verilmesi talebi. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 22.4.2008 tarih ve 2435 sayı ile intikal eden bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda düzenlenen 7.5.2008 tarih ve 2008-2-75/Öİ-08-HSÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 7.5.2008 tarih ve REK.0.06.00.00-120/145 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-33 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da; bildirim konusu devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında olduğu, fakat aynı Tebliğ’de öngörülen eşiklerin aşılmaması sebebiyle izne tabi bir devralma olmadığı ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Cimpor Yibitaş Çimento San. ve Tic. A.Ş. (Cimpor Yibitaş)

Cimpor Yibitaş çimento ve hazır beton sektörlerinde faaliyet göstermektedir. Cimpor Yibitaş’ın bir tanesi Kayseri il merkezinde olmak üzere Türkiye genelinde toplam 13 hazır beton tesisi bulunmaktadır. Cimpor Yibitaş’ın ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:

Tablo 1: Cimpor Yibitaş Ortaklık Yapısı

Hissedar Hisse Oranı (%)

Yibitaş Holding A.Ş. 49,79

Cimpor Inversiones S.A. 50,21

Toplam 100

Cimpor Inversiones S.A., hisselerinin tamamına Cimpor Cimentos De Portugal SGPS S.A.’nın sahip olduğu Portekiz merkezli bir şirkettir. Cimpor Grubu, Yibitaş Holding A.Ş. hisselerinin %89,13’üne sahiptir.

H.1.2. Timuçin Plastik Ambalaj Petrol Ürünleri Otomotiv San. Ltd. Şti. (Timuçin Plastik)

Timuçin Plastik petrol, plastik ve hazır beton sektörlerinde faaliyet göstermektedir. Timuçin Plastik, Kayseri ili Talas ilçesinde faaliyet gösteren hazır beton tesisinin işletme hakkına sahiptir ve bu tesis dışında hazır beton sektöründe başka bir faaliyeti bulunmamaktadır. Tesis mevcut durumda Timuçin Plastik’in kontrolünde Kaybeton tarafından işletilmektedir. Timuçin Plastik’in ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:

Tablo 2: Timuçin Plastik Ortaklık Yapısı

Hissedar Hisse Oranı (%)

Ahmet Kürşat Timuçin 50

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Bildirime konu işlem, bir hazır beton tesisinin Cimpor Yibitaş tarafından kiralanmasına ilişkindir. Bu nedenle, ilgili ürün pazarı “hazır beton pazarı” olarak belirlenmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Hazır beton; çimento, agrega, belli katkı malzemeleri ve suyun karıştırılması yöntemiyle üretilen bir inşaat malzemesidir. Hazır beton, üretildikten yaklaşık 1 saat içinde tüketilmesi gereken, bu sebeple stoklanamayan ve üretildiği tesisten belli bir mesafeden daha uzak bölgelere taşınması teknik ve ekonomik açıdan mümkün olmayan bir üründür.

Hazır beton hem yukarıda sayılan özellikleri hem de yüksek taşıma maliyetlerinin varlığı nedeniyle üretildiği tesisten en fazla yaklaşık 50 km uzaklığa götürülebilmektedir.

Kiralama işlemine konu Tesis Kayseri il merkezine 6 km uzaklıkta bulunan Talas ilçesinde faaliyet göstermektedir. Kayseri’nin ilçelerinden Hacılar il merkezine 8, İncesu 33 km, Develi 40 km ve Bünyan 43 km uzaklıktadır. Talas’tan bu ilçelere hazır beton Kayseri il merkezi üzerinden taşınmaktadır. Bu nedenle Tesis’in belirtilen ilçelere uzaklığı bu ilçelerin Kayseri il merkezine olan uzaklıklarından 6 km daha fazladır.

Bildirim formunda, yer şekilleri sebebiyle hazır betonun transmikserler aracılığıyla il merkezinden ilçelere taşımasının uzun süre aldığı ve bu sebeple Develi ilçesinin ilgili coğrafi pazara dahil edilmemesi gerektiği belirtilmektedir.

Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde, dosya kapsamında ilgili coğrafi pazar “Kayseri merkez ilçeleri, Talas, Hacılar ve İncesu ilçeleri” olarak belirlenmiştir.

H.3. Değerlendirme

H.3.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”in 2 (b) maddesine göre “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” teşebbüsler arası birleşme ve devralma olarak kabul edilmiştir.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında “Bu Tebliğ bakımından kontrol, ayrı ayrı ya da birlikte, fiilen ya da hukuken bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağı sağlayan haklar, sözleşmeler veya başka araçlarla ve özellikle bir teşebbüsün malvarlığının tamamı veya bir kısmı üzerinde mülkiyet veya işletilmeye müsait bir kullanma hakkıyla veya bir teşebbüsün organlarının oluşumunda veya kararları üzerinde belirleyici etki sağlayan haklar veya sözleşmelerle meydana getirilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Tebliğ’de kontrolün, bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağı sağlayan haklar ve sözleşmeler ile de meydana getirilebileceği belirtilmektedir. Bu nedenle belirli bir süre için yapılan sözleşme ile kontrol devrinin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti için sözleşme ile sağlanan hakların teşebbüs kararları üzerinde belirleyici etki sağlayıp sağlamadığı dikkate alınmalıdır.

Taraflar arasında imzalanan Sözleşme ile Timuçin Plastik’in işletme hakkına sahip olduğu hazır beton tesisi bir yıl süreyle Cimpor Yibitaş tarafından kiralanacaktır. Sözleşme’nin 10. maddesi ile Cimpor Yibitaş’a sözleşmenin süresini aynı şartlarda ve birer yıllık periodlar halinde beş yıla kadar uzatma hakkı tanınmaktadır.

Beş yıllık süre boyunca Cimpor Yibitaş, söz konusu tesiste hazır beton üretimi, üretilen hazır betonun pazarlanması, satılması ve sevkıyatı ile ilgili konulardaki kararları Timuçin Plastik’ten bağımsız olarak alabilecek ve uygulayabilecektir. Bu nedenle Sözleşme ile Cimpor Yibitaş ilgili hazır beton tesisi üzerinde belirleyici etki uygulama olanağına sahip olacaktır.

Hazır beton pazarının niteliği, yeni sözleşme yapılmasının diğer pazarlara göre daha kolay olması, kiralama işlemine konu hazır beton tesisinin faaliyette olması ve üretim amacıyla yeni yatırım yapılmasına gerek olmayışı hususları dikkate alındığında hazır beton pazarına yeni giren bir teşebbüs açısından 5 (beş) yıla kadar bir hazır beton tesisinin kiralanması işlemi, teşebbüsün ilgili pazardaki faaliyetlerini bağımsız bir teşebbüs olarak sürdürebilmesi açısından yeterli bir süredir. Ayrıca Cimpor Yibitaş’ın işlem öncesinde, ilgili coğrafi pazar da dahil olmak üzere Türkiye’nin değişik illerinde hazır beton pazarında faaliyeti bulunması da önemli bir husustur.

Bu çerçevede, uzun süreli bir kiralama sözleşmesi ile elde edilen kontrol, yönetim ve malvarlıkları üzerinde elde edilen haklar bakımından, hisse veya malvarlıklarının satın alınması yoluyla sağlanan kontrol ile benzer özellikler taşıması sebebiyle, Timuçin Plastik’in işletme hakkına sahip olduğu hazır beton tesisinin malvarlığı ve kontrolünün kiralama yoluyla bir (+4) yıl süre boyunca Cimpor Yibitaş’a geçmesi işlemi, Tebliğ’in anılan maddesi anlamında bir devralma işlemidir.

H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

Söz konusu devralma işleminin aynı Tebliğ’in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar başlığı altındaki 4. maddesinde; “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Bildirim dosyasında yer alan bilgilere göre, bildirim konusu devralma işleminde devralan taraf olan Cimpor Yibitaş’ın Kayseri merkez ilçeleri, Talas, Hacılar ve İncesu ilçeleri hazır beton pazarındaki 2007 yılı cirosu (……………) YTL, devreden taraf Timuçin Plastik’in ilgili ürün pazarındaki 2007 yılı cirosu ise (……………) YTL olup tarafların ilgili ürün pazarındaki 2007 yılı toplam ciroları (……………) YTL’dir.

2007 yılı itibarıyla Kayseri merkez ilçeleri, Talas, Hacılar ve İncesu ilçeleri hazır beton pazarında faaliyet gösteren teşebbüslerin pazar payları aşağıdaki gibidir:

Tablo 3: Teşebbüslerin Pazar Payları

Teşebbüs Pazar Payı (%)

Eras Hazır Beton (….)

2007 yılı itibarıyla Kayseri merkez ilçeleri, Talas, Hacılar ve İncesu ilçeleri hazır beton pazarındaki Cimpor Yibitaş’ın pazar payı %(….), Timuçin Plastik’in pazar payı ise % (….) olup tarafların ilgili ürün pazarındaki 2007 yılı toplam pazar payları %(….)’dir.

Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde incelemeye konu devralma işleminde, Kayseri merkez ilçeleri, Talas, Hacılar ve İncesu ilçeleri hazır beton pazarı açısından 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen pazar payı ve ciro eşiklerinin aşılmadığı görülmektedir. Dolayısıyla bildirim konusu devralma işleminin Rekabet Kurulu’nun iznine tabi bir devralma işlemi olmadığı kanaatine varılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında olduğuna, ancak tarafların toplam pazar payları ve cirolarının aynı

Tebliğ’de öngörülen eşikleri aşmaması nedeniyle izne tabi olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.