Türkiye Garanti Bankası A.Ş. ile ING Bank A.Ş. arasında akdedilen Bonus Kredi Kartı Program Paylaşımı…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Kenan TÜRK, Reşit GÜRPINAR,

Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN

B. RAPORTÖRLER : Ali Fuat KOÇ, Süleyman DAĞDEViREN

C. BİLDİRİMDE

BULUNANLAR: - Türkiye Garanti Bankası AŞ.

Levent Nispetiye Mah. Aytar Cad. No: 2 34340 Beşiktaş İstanbul

- ING Bank AŞ.

Reşitpaşa Mah. Eski Büyükdere Cad. No: 8 34467 Sarıyer

İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Türkiye Garanti Bankası A.Ş. ile ING Bank A.Ş. arasında akdedilen Bonus Kredi Kartı Program Paylaşımı Sözleşmesi'ne menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Türkiye Garanti Bankası A.Ş. (GARANTİ) ve ING Bank A.Ş. (ING) tarafından yapılan ve 27.6.2014 tarih ve 3679 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal eden bildirim üzerine düzenlenen 21.7.2014 tarih ve 2014-4-45/MM sayılı Muafiyet/Menfi Tespit Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;

- Garanti ile ING arasında imzalanan “Bonus Kredi Kartı Program Paylaşımı Sözleşmesi”ne menfi tespit belgesi verilemeyeceği,

- Garanti ve ING’nin rakip teşebbüsler olması nedeniyle söz konusu sözleşmenin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği (2002/2 sayılı Tebliğ)’nden de yararlanamayacağı,

- Söz konusu sözleşmeye 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin 2. fıkrası çerçevesinde muafiyet tanınabileceği

ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. İlgili Pazar

(4) Dosya kapsamında ilgili ürün pazarları “çok markalı kredi kartı ihracı pazarı (issuing)” ve “üye işyeri edinme pazarı (acquiring)”; ilgili coğrafi pazar ise "Türkiye" olarak belirlenmiştir.

G.2. Bildirim Konusu Sözleşme

(5) Rekabet Kurulu’nun 09-14/316-80 sayılı kararı ile Garanti ile ING arasında imzalanan 17.6.2008 tarihli “Bonus Kredi Kartı Program Paylaşım Sözleşmesi”ne bireysel muafiyet tanınmıştır. 1.10.2013 tarihli dosya konusu sözleşme kapsamında ING müşterilerine, Garanti Bonus Kart hamillerine sağlanan avantajlara ve özelliklere

sahip Bonus Kredi Kartını (Bonus Classic Card, Bonus Gold Card, Bonus Platinum Card, Bonus Business Card) ING isim ve logosunu kullanmak suretiyle pazarlamaya, basmaya, operasyonel hizmetleri vermeye devam edebilecektir. Sözleşme ile bu kullanım kapsamında tarafların hak ve yükümlülükleri, uygulama esasları ve hizmet standartları belirlenmektedir.

G.3. Değerlendirme

G.3.1. Menfi Tespite İlişkin Değerlendirme

(6) Dosya konusu sözleşme kapsamında ING tarafından Bonus Kredi Kartı hamillerine yönelik olarak kampanyalar, reklam faaliyetleri ve verilecek bonus oranlarına kısıtlamalar getirilmesi; ayrıca kart uygulamaları, bonuslar ve sağlanacak avantajların niteliklerinin tespit edilmesinin rekabeti sınırlayıcı nitelikte olduğu görülmektedir. Bu çerçevede söz konusu sözleşmenin Kanun’un 4. maddesi kapsamında olduğu ve sözleşmeye Kanun’un 8. maddesi çerçevesinde menfi tespit belgesi verilmesinin mümkün olamayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

H.3.2. Grup Muafiyetine İlişkin Değerlendirme

(7) GARANTİ ve ING, bankacılık hizmetleri ve dosya konusu bakımından ilgili ürün pazarları olan çok markalı kredi kartları ihracı ve üye işyeri edinme pazarlarında birbirlerine rakip konumundadır. 2002/2 sayılı Tebliğ’e göre; “Rakip teşebbüsler arasında yapılan dikey anlaşmalar, bu Tebliğ ile tanınan muafiyetten yararlanamaz. Ancak sağlayıcının anlaşma konusu malların hem üreticisi hem de dağıtıcısı olduğu, alıcının ise bu mallarla rekabet eden malların üreticisi değil dağıtıcısı olduğu dikey anlaşmalar bu Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanır.” Bu çerçevede dosya konusu sözleşme 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanamamaktadır.

H.3.3. Bireysel Muafiyete İlişkin Değerlendirme

(8) Bilindiği üzere Kanun’un 5. maddesine göre Kurul, aşağıda belirtilen şartların tamamının varlığı halinde bireysel muafiyet kararı verebilmektedir.

a) Malların üretim ve dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve iyileşmelerin ya da ekonomik veya teknik gelişmenin sağlanması:

(9) Dosya konusu sözleşme ile çok markalı kredi kartlarına yönelik üye işyeri edinme pazarında kapalı ağ olarak faaliyet gösteren Bonus üye işyeri ağı ING’nin kredi kartı kullanıcılarının kullanımına açık olmaya devam edecektir. Bu yolla ING yeni bir yaygın üye işyeri ağı oluşturmaya gerek kalmaksızın Platform Bankaları’nın oluşturduğu mevcut üye işyeri ağında ihraç ettiği kartları kullandırma imkânına sahip olacaktır. ING böylelikle yeni üye işyeri anlaşmaları yapmasa dahi mevcut üye işyeri ağından faydalanarak güçlü bir marka ile çok markalı kredi kartları piyasasındaki pazar payını koruyabilme imkânına kavuşacaktır. Bunun yanı sıra genişleyen üye işyeri ağı sayesinde daha kolay yeni müşteri edinebilecek ve kart kullanıcılarından elde ettiği ciroyu da artırabilecektir.

(10) Dosya konusu sözleşme, dolaylı olarak çok markalı kredi kartları hizmetinin sunulmasında gelişme ve iyileşme sağlanması amacına da hizmet etmektedir. ING altyapı yatırımlarını artırmak yerine Bonus’un mevcut geniş ağından faydalanabilecek; yeni POS terminali yatırım, bakım, onarım ve gerekli insan kaynağı maliyetine katlanmayacak ve mevcut ağa isterse yeni üye işyerleri eklemek suretiyle faaliyet gösterecektir. Bu anlamda sözleşme ile bir bakıma ING’nin ölçek ekonomisinden faydalanması söz konusu olmaktadır. Bunun yanı sıra güçlü bir marka yaratmanın gerektirdiği reklam, müşteri memnuniyeti, ilişki yönetimi yatırımlarından tasarruf sağlayacaktır. Böylece ING müşterileri açısından, bankacılık hizmetlerinin önemli bir

bölümü olan kredi kartları pazarında hizmet alımında iyileşme sağlanması söz konusu olacaktır.

(11) Ayrı POS cihazı yerleştirilmesi bankalar açısından maliyeti artıran bir unsur olduğu gibi, bu maliyetin takas komisyonuna yansıtılması sonucunda ekonominin geneline de bir maliyet yüklenmektedir. Bankaların POS cihazı yerleştirmek için katlandıkları maliyetleri bankalar arası işlemlerde uygulanacak takas komisyonuna yansıttıkları bilinmektedir. İhraççı banka kabulcü bankadan takas komisyonu almakta; kabulcü banka bunu üye işyerine, üye işyeri de bunu fiyatlar yoluyla tüketiciye yansıtmaktadır. Söz konusu işbirliği bu anlamda taraf bankalara bir maliyet avantajı sunacak ve bankaların kaynaklarını daha etkin bir şekilde kullanmalarına olanak tanıyacaktır.

(12) Bu çerçevede Kanun’un 5. maddesinin (a) bendindeki şartın sağlandığı anlaşılmaktadır.

b) Tüketicinin bundan yarar sağlaması:

(13) Dosya konusu sözleşme vasıtasıyla ING kredi kartı hamillerinin çok markalı kredi kartı hizmetinin sağladığı avantajlardan yararlanması yoluyla tüketicilerin güvenli hizmet almaları ve yaygın bir üye işyeri ağına sahip olan Bonus’un sağladığı ödül/puan uygulamasından faydalanmaları sağlanmış olmaktadır. Bunun yanı sıra, ING sözleşme ile sağladığı maliyet tasarrufu avantajını diğer hizmetleri daha iyi sunabilmek için kullanabilecektir.

(14) Kredi kartı pazarı çift taraflı pazar özelliğindedir ve bu pazarlarda bir arz edici tarafından sunulan aynı ürüne karşı birbirini etkileyen iki farklı talep söz konusudur. Bunlardan ilki kart kullanıcısının talebi, ikincisi ise üye işyerinin talebidir. Kart kullanıcıları bakımından kredi kartı ne kadar çok üye işyerine sahipse karta olan talep o oranda artmaktadır. Aynı şekilde bir kredi kartı ne kadar çok tüketici tarafından kullanılmaktaysa üye işyerlerinin o kredi kartına ait POS cihazını yerleştirme ihtimali artacaktır. Kart kullanıcıları ve üye işyerleri arasındaki bu pozitif dışsallık nedeniyle, tüketici boyutundaki bir fayda artışının üye işyerlerine de yansıması söz konusudur.

(15) Bu çerçevede Kanun’un 5. maddesinin (b) bendinde öngörülen koşulun da gerçekleştiği anlaşılmıştır.

c) İlgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmaması:

(16) Dosya konusu sözleşme ile taraflara -Bonus markası ile verilen hizmetin standardının korunması amacıyla getirilmiş olan tarafların kendi program üyeleri, kart hamilleri ve kart uygulamaları hariç olmak üzere- kredi kartı ve üye işyeri pazarlamasında bir sınırlama getirilmemektedir.

(17) Dosya konusu sözleşme ile 17.06.2008 tarihli sözleşmenin süresinin uzatılmış olduğu dikkate alındığında, Bonus Platform bankalarının toplam pazar paylarında bir artışın söz konusu olmayacağı görülmektedir. ING’nin düşük pazar payı da göz önünde bulundurulduğunda, ilgili pazarın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmayacağı anlaşılmaktadır.

(18) İlgili pazarda benzer anlaşmalar 2002 yılından beri yapılmakta olup hâlihazırda ilgili pazardaki rekabet, bankaların birbirleriyle olan rekabetinden çıkıp, pazarda öne çıkan World, Bonus, Axess, Advantage, Maximum gibi kart sistemleri arasındaki rekabete dönüşme sürecini tamamlamaktadır. Küçük ölçekli bankalar bu anlaşmalar ile bu sürece dâhil olma imkânına kavuşmaktadır. Diğer yandan Platform Bankalarının Bonus markası dışında kredi kartlarının da bulunduğu ve taraflar arasında imzalanan

sözleşmelerle ilgili bankaların tüm kartlarını Bonus markası altında toplama yükümlülüğü getirilmediği görülmektedir.

(19) Aşağıdaki tabloda Bonus Kredi Kartı Programına dahil olan bankaların kredi kartı cirosu ve sayısı bazında pazar paylarına yer verilmektedir:

Tablo 5: Bonus Platform Bankaları Pazar Payları

2012 yılı 2013 yılı

Platform Üyeleri Kredi Kartı Adedi Ciro Bazında Kredi Kartı Adedi Ciro Bazında

(20) Bu hususlar dikkate alındığında, işlem neticesinde ilgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmayacağı ve Kanun’un 5. maddesinin (c) bendindeki şartın da gerçekleştiği kanaatine ulaşılmaktadır.

d) Rekabetin (a) ve (b) bendlerindeki amaçların elde edilmesi için zorunlu olandan fazla sınırlanmaması:

(21) Dosya kapsamında işlem tarafları sözleşme ile teşebbüslerin üye işyeri ve kart kullanıcılarının sayısını artırmanın amaçlandığını; uygulama esasları, hizmet standartları, iletişim ve marka standartlarına ilişkin hükümlere GARANTİ’nin marka imajının korunması amacıyla yer verildiğini; bu hükümlerde yer alan kısıtlamalar ortaya çıkan yararla kıyaslandığında rekabetin zorunlu olandan fazla kısıtlanmadığını belirtmişlerdir. Diğer taraftan kredi kartları pazarında tüketicilerin birden fazla karta sahip oldukları ve taksit oranı ve ödüller açısından en uygun bankanın kredi kartını kullanabildikleri, bu nedenle rekabetçi yapıya sahip pazarda tüketiciye sağlanan hizmet, iletişim ve marka standartlarının korunmasının büyük önem arz ettiği vurgulanmıştır.

(22) Yukarıda da belirtildiği gibi sözleşmede tarafların Bonus Kredi Kartı Programı dışında müşterilerine sunabilecekleri diğer özel avantajlar konusunda herhangi bir kısıtlama bulunmamaktadır.

(23) Bu tespitler çerçevesinde Kanun’un 5. maddesinin (d) bendindeki koşulun da gerçekleştiği anlaşılmıştır. Bu çerçevede bildirim konusu işleme bireysel muafiyet tanınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. 1

I. SONUÇ

(24) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

1. Türkiye Garanti Bankası A.Ş. ile ING Bank A.Ş. arasında 01.10.2013 tarihinde

akdedilen “Bonus Kredi Kartı Program Paylaşımı Sözleşmesi”ne menfi tespit

belgesi verilemeyeceğine,

1 Rekabet Kurulu’nun 04-48/639-158, 06-63/861-251, 07-79/983-381, 08-47/665-259, 09-14/316-80, 10-52/961-336, 11-44/991-337, 14-07/149-64 ve 14-16/296-127 sayılı kararları ile Bonus Kart Paylaşım Programına ilişkin aynı nitelikteki sözleşmelere de bireysel muafiyet tanınmıştır.

2. Türkiye Garanti Bankası A.Ş. ve ING Bank A.Ş.’nin birbirine rakip teşebbüsler olmaları nedeniyle, söz konusu Sözleşme’nin 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlanamadığına,

3. Bahse konu sözleşmeye 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde muafiyet tanınmasına

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.