Uşak Kahveciler Esnaf Odası'nın internet saat ücretini belirlemesine rağmen üyelerin buna uymadığı hakkındaki…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)

Üyeler: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,

Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN

B. RAPORTÖR: Ümit Nevruz ÖZDEMİR

C. ŞİKÂYET EDEN: - Ali Osman KIRMIZI

Atatürk Mah. Çivril Cad. No: 8/B Uşak

D. HAKKINDA İLK

İNCELEME YAPILAN: - Uşak Kahveciler Esnaf Odası

Köme Mh Ahmet Yılancıoğlu İş Hanı Kat:1 Uşak E. DOSYA KONUSU: Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın internet saat ücretini belirlemesine rağmen üyelerin buna uymadığı hakkındaki şikâyet.

F. İDDİALARIN ÖZETİ : Yapılan başvuruda;

 Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın (Oda) internet saat ücretini 1 YTL’den

1,5 YTL’ye çıkardığı,

 Buna karşılık, Uğurlu İnternet Cafe’nin bu karara uymayarak saat

ücretini 0,75 YTL’ye indirdiği,

 Bunun sonucunda, rekabetin daha da arttığı ve kimi internet cafelerin

fiyatı 0,50 YTL’ye kadar indirdiği

belirtilerek bu durumun önlenmesi ve tekrarlanmaması için gerekli önlemlerin alınması talep edilmektedir.

G. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 4.7.2007 tarih ve 4529 sayı ile giren başvuru üzerine yapılan inceleme neticesinde hazırlanan, 19.7.2007 tarih ve 2007-2-135/İİ-07-ÜNÖ sayılı İlk İnceleme Raporu 27.7.2007 tarih ve REK.0.06.00.00-110/240 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-63 sayılı Rekabet Kurulu toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;

 Şikâyet konusuna ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal

bulunmadığından şikâyetin reddedilmesi gerektiği,

 Oda kararı ile ilgili olarak bu aşamada bir önaraştırma ya da

soruşturma açılmasına gerek olmadığı, Oda’ya 4054 sayılı Kanun’un 9.

maddesinin 3. fıkrası çerçevesinde “sabit veya asgari ücret

belirlenmesine yönelik kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında

rekabet ihlali oluşturacağı ve bu tür davranışlardan kaçınılması

gerektiği” yönünde görüş bildirilmesinin yerinde olacağı

ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

07-63/778-284

I.1. Uşak Kahveciler Esnaf Odası ile İlgili Değerlendirme

4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 3. maddesinde teşebbüs birlikleri “teşebbüslerin belirli amaçlara ulaşmak için oluşturduğu tüzel kişiliği haiz ya da tüzel kişiliği olmayan her türlü birlikler” olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla, Uşak Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği üyesi olan ve teşebbüs niteliği hakkında şüphe bulunmayan kahveci esnafının çatısı altında toplandığı Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın 4054 sayılı Kanun’da tanımlanan şekilde bir teşebbüs birliği olduğu anlaşılmaktadır. Bu bağlamda, Oda tarafından alınan kararlar da teşebbüs birliği kararı olarak değerlendirilmiştir.

I.2. Değerlendirme

Şikâyet konusunu internet cafelerin Oda tarafından alınan karara uymayarak rekabeti artırdıkları ve belirlenen fiyatın altında ücret belirledikleri oluşturmaktadır. Pazarda rekabetin artması sonucu fiyatların düşmesi rekabetin sağlanmasından beklenen en önemli sonuçlardan birini oluşturmaktadır. Bu bağlamda, dosya kapsamında şikâyet edilen husus 4054 sayılı Kanun’la amaçlanan bir süreci işaret etmektedir. Dolayısıyla, şikâyet konusu 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal oluşturmadığından şikâyetin reddedilmesi gerektiğine kanaat getirilmiştir.

Öte yandan, şikâyet dilekçesinden içeriği tam olarak bilinmemekle birlikte Oda tarafından fiyat belirlenmesi yönünde bir karar alındığı anlaşılmaktadır. 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde “Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.” hükmüne yer verilmekte; maddenin (a) bendinde ise “Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” 4. maddeye aykırı durumlardan biri olarak belirlenmektedir. Bu bağlamda, Oda’nın internet saat ücretinin 1 YTL’den 1,5 YTL’ye çıkarılması şeklindeki hizmet satım fiyatının belirlenmesi yönündeki kararı 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin (a) bendinde örneklenen şekilde bir ihlal olarak düşünülebilecek olmakla birlikte, rekabet hukukunda ve uygulamasında sabit veya asgari fiyat belirlenmesi bir ihlal oluşturmaktayken azami ya da tavsiye fiyat belirlenmesi olanaklı kabul edilmektedir.

Nitekim 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu’ nun 62. maddesinde de,

“Bu Kanuna tabi esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetlerin fiyat

tarifeleri, bağlı bulundukları odalarca hazırlanır ve odanın mensubu olduğu

birlik yönetim kurulu tarafından fiyat tarifesinin sunulmasından sonra otuz

gün içinde onaylanır veya reddedilir. Onaylanan fiyat tarifesi belediye, mülki

amirlik ve ilgili odaya yedi gün içerisinde bildirilir ve bu andan itibaren

yürürlüğe girer. Fiyat tarifeleri, uygulanacak azami hadleri gösterir.”

ifadelerine yer verilerek odaların ve bağlı oldukları birlik yönetimlerinin üyeleri tarafından sunulan hizmetler için azami fiyatları belirleyebileceği hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla, Oda tarafından alınan kararın azami ya da tavsiye fiyatın belirlenmesi şeklinde olduğu kabul edilirse, gerek rekabet hukuku ve uygulaması gerekse 5362 sayılı Kanun’la getirilen hüküm dikkate alınarak,

07-63/778-284

4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir işlem yapılmaması gerektiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Oda tarafından alınan internet saat ücretinin 1 YTL’den 1,5 YTL’ye çıkarılması yönündeki kararın sabit ya da asgari fiyat belirlenmesi şeklinde olduğu da düşünülebilir. Bu durumda 4054 sayılı Kanun anlamında bir ihlalden bahsedilebilecektir fakat kararın herhangi bir sonuç doğurmadığı şikâyet dilekçesinden anlaşılmaktadır. Oda tarafından alınan karara rağmen fiyatlar önceki seviyesinin de altına inmesi alınan kararın hizmetin sunulduğu pazarda herhangi bir etki doğurmadığına işaret etmektedir. Kararın hizmetin sunulduğu pazarda bir etkisinin oluşmadığı anlaşılmakla birlikte, rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyıp taşımadığı ya da bu tür bir etkiyi doğurabilecek nitelikte olup olmadığı konusunda herhangi bir bilgiye ulaşılamamıştır.

Dolayısıyla, Oda kararı ile ilgili olarak bu aşamada bir önaraştırma ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığı, Oda’ya 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin 3. fıkrası çerçevesinde “sabit veya asgari ücret belirlenmesine yönelik kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali oluşturacağı ve bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği” yönünde görüş bildirilmesinin yerinde olacağına kanaat getirilmiştir.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

1- Başvuru konusu ile ilgili olarak, 4054sayılı Kanun çerçevesinde

önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek

olmadığına, şikâyetin reddine,

2- Uşak Kahveciler Esnaf Odası’na 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin 3.

fıkrası uyarınca, “sabit veya asgari ücret belirlenmesine yönelik

kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali oluşturacağı ve

bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği” yönünde görüş

bildirilmesine

OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.