Rekabet Kurulunun 22.11.2019 tarihli ve 19-41/689-M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında,…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN,

Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN

B. RAPORTÖRLER : Selvi KOCABAY, Emircan AKSAKAL, Selçuk YILMAZ,

Büşra ÖZCAN

C. İLGİLİ TARAF: - Groupe SEB İstanbul Ev Aletleri Ticaret A.Ş.

Sun Plaza Dereboyu Caddesi Bilim Sokak No:5 K:2

Maslak 34398 İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 22.11.2019 tarihli ve 19-41/689-M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında, 07.01.2020 tarihinde Groupe SEB İstanbul Ev Aletleri Ticaret A.Ş.’de yapılmak istenen yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 22.11.2019 tarihli ve 19-41/689-M sayılı kararıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 40. maddesinin birinci fıkrası uyarınca Groupe SEB İstanbul Ev Aletleri Ticaret A.Ş.’nin (GROUPE SEB İSTANBUL) nihai satış noktalarında yeniden satış fiyatını belirleyerek ve Türk Philips Ticaret A.Ş.’nin (PHILIPS) ticari bilgilerinin GROUPE SEB İSTANBUL bünyesinde paylaşılmak suretiyle 4054 sayılı Kanun'un 4. maddesini ihlal ettiği iddialarının incelenmesi amacıyla önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.

(3) İlgili karar çerçevesinde 07.01.2020 tarihinde görevli meslek personeli tarafından GROUPE SEB İSTANBUL’a yerinde inceleme yapmak üzere gidilmiştir. Ancak teşebbüs nezdinde yapılmak istenen yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması sonucunu doğuran eylemler ile karşı karşıya kalınmıştır.

(4) Bunun üzerine düzenlenen 08.01.2020 tarih ve 2019-2-036/BN-1 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(5) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda;

- Önaraştırma kapsamında 07.01.2020 tarihinde yerinde inceleme yapılmak istenen

Groupe SEB İSTANBUL’un yerinde incelemeyi engellediği,

- Anılan teşebbüse 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi

uyarınca idari para cezası verilmesi gerektiği,

ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Olayların Özeti

(6) Yerinde inceleme yapmak üzere görevlendirilen meslek personeli tarafından 07.01.2020 günü saat 10.30'da Sun Plaza Dereboyu Caddesi Bilim Sokak No:5 K:2 Maslak 34398 İstanbul adresinde bulunan GROUPE SEB İSTANBUL’a gidilmiştir. Görevli meslek personelinin Rekabet Kurumu (Kurum) kimlik kartlarının ibrazının

akabinde teşebbüse saat 10.37’de girilmiştir. Saat 10.46’da teşebbüs avukatı (…..)’a telefonda inceleme konusu hakkında bilgi verilmiştir. Teşebbüs Genel Müdürü’nün toplantıda olduğu ifade edilmiş, ardından yetki belgeleri İnsan Kaynakları Direktörü (…..)’e verilmiş ve organizasyon şeması talep edilmiştir. Saat 10.56’da organizasyon şeması raportörlere sunulmuştur. Saat 11.03’te toplantıdan çıkan Genel Müdür (…..) ile görüşme yapılmış ve inceleme konusu hakkında detaylı bilgi verilmiş, yetki belgesi ve Kurum kimlik kartları ibraz edilerek, 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinin Kurul emrinde çalışan uzmanlara verdiği yetkiler ile aynı Kanun’un 16. ve 17. maddelerinde düzenlenen idari para cezaları hakkında bilgi edinilmesi sağlanmıştır.

(7) Teşebbüs Genel Müdürü’ne inceleme yapılacak teşebbüs çalışanlarının listesi verilmiş ve bu kişilerin habersiz şekilde teşebbüs dışına çıkmamaları hususunda uyarılmaları talep edilmiştir. İnceleme yapılacak teşebbüs çalışanlarına ait bilgisayarlar talep edildiğinde bazı çalışanların teşebbüs binasında olmadığı öğrenilmiştir. Bunun üzerine, kapı giriş sistemi üzerinde yapılan incelemede ilgili kişilerden; (…..)'ın 11:11:54'te, (…..)'ın 11:16:13'te, (…..)'in 11:19:09'da rutin toplantıya katılmak üzere satış departmanında çıktıkları bilgisi edinilmiştir. Söz konusu kişiler tekrar teşebbüs binasına davet edilmiş ancak bu kişiler teşebbüse giriş yapmamıştır. Bunun üzerine (…..)ve (…..)'ın posta kutularına uzaktan erişilmiştir. (…..)'in bilgisayarının ise odasında olduğu öğrenilmiş ve bu bilgisayarda inceleme yapılmıştır.

(8) İnceleme esnasında GROUPE SEB İSTANBUL eski Genel Müdürü (…..)’ın halihazırda Fransa’da Groupe SEB Senior Vice President Eurasia pozisyonunda çalışmakta olduğu öğrenilmiştir. (…..)’ın posta kutusuna 12:20’de erişim talep edilmiş, ilgili talep İnsan Kaynakları Direktörü (…..) tarafında e-posta yoluyla Fransa Groupe SEB Grup Hukuk Direktörü (…..)’e saat 12:25’de iletilmiştir. Saat 12:29’da (…..), (…..)’ın GROUPE SEB İSTANBUL’da çalışmadığını ve Türkiye’de çalıştığı dönemde kullandığı posta kutusuna erişilip erişilemeyeceğini araştıracağını ifade eden bir yanıt göndermiştir.

(9) İlgili e-mail akabinde durum raportörlere bildirilmiş ve konu İnsan Kaynakları Direktörü (…..) tarafından (…..)’e telefonda izah edilmiştir. Yapılan telefon görüşmesinin ardından saat 16:08’de (…..) tarafından gönderilen e-postada, (…..)’ın Aralık 2018’de GROUPE SEB İSTANBUL’daki görevinin sonlandığı ve posta kutusuna mevcut standartlar ve yasal düzenlemeler doğrultusunda teknik olarak erişimin mümkün olmadığı belirtilmiştir. İnsan Kaynakları Direktörü (…..) tarafından (…..)’ın posta kutusundaki verilerin ilgili yerel mevzuat ve Genel Veri Koruma Yönetmeliği (General Data Protection Regulation (GDPR)) kapsamında olmasından ötürü erişim talebinin olumlu karşılanamayacağı raportörlere iletilmiştir. (…..)’ın mevcut pozisyonu Office 365 adres defteri üzerinden Senior Vice President Eurasia olarak teyit edilmiş ve mevcut pozisyonun GROUPE SEB İSTANBUL ile ilgili olduğu, görev süresi boyunca işle alakalı yaptığı yazışmaların kişisel veri olarak değerlendirilemeyeceği, incelemenin yalnızca işle ilgili yazışmaları kapsayacağı raportörler tarafından teşebbüs yetkililerine iletilmiştir.

(10) İlgili bilgiler teşebbüs yetkilileri tarafından (…..)’e telefon görüşmesi vasıtasıyla aktarılmış olup söz konusu e-maillere erişim için yeniden gerekli iznin verilmesi ve ilgili aksiyonların alınması talep edilmiştir. Yapılan telefon görüşmelerinin ardından (…..)’e e-posta aracılığıyla raportörlerin gerekçeli talepleri iletilmiş (saat 18:02’de) ancak (…..)’den olumlu ya da olumsuz geri dönüş alınamamıştır. Sonuç olarak Senior Vice President Eurasia unvanını haiz (…..)’ın posta kutusuna erişilememiştir. Bunun üzerine

saat 21:30 civarında “Yerinde İncelemenin Engellenmesine İlişkin Tutanak” hazırlanarak raportörler ve teşebbüs yetkilileri tarafından imzalanmıştır.

(11) Diğer taraftan 08.01.2020 günü saat 14:40’ta Groupe SEB İstanbul avukatları (…..) ve (…..) tarafından Kurum telefonla aranarak (…..)’ın e-postalarına uzaktan erişimin sağlanabileceği belirtilerek raportörler yerinde inceleme yapmak üzere GROUPE SEB İSTANBUL’a davet edilmiştir. Ardından saat 15.41’de (…..) tarafından e-posta aracılığıyla yerinde incelemenin tamamlanmasına ilişkin davet yinelenmiştir. Yerinde incelemede görevli meslek personeli tarafından 08.01.2020 günü saat 17:35’te GROUPE SEB İSTANBUL’a gidilerek inceleme yapılmıştır.

G.2. Değerlendirme

(12) Yerinde inceleme yetkisi, 4054 sayılı Kanun’un ihlal edilip edilmediğinin ortaya çıkarılmasında kullanılan en önemli araçların başında gelmektedir. Bu yetkinin etkin bir şekilde kullanılması, verimli sonuçlar elde edilebilmesi bakımından büyük öneme sahiptir.

(13) 4054 sayılı Kanun’un “Yerinde İnceleme” başlıklı 15. maddesi;

“Kurul, bu Kanunun kendisine verdiği görevleri yerine getirirken gerekli gördüğü hallerde, teşebbüs ve teşebbüs birliklerinde incelemelerde bulunabilir. Bu amaçla teşebbüslerin veya teşebbüs birliklerinin:

a) Defterlerini, her türlü evrak ve belgelerini inceleyebilir ve gerekirse suretlerini alabilir, b) Belirli konularda yazılı veya sözlü açıklama isteyebilir,

c) Teşebbüslerin her türlü mal varlığına ilişkin mahallinde incelemeler yapabilir.

İnceleme, Kurul emrinde çalışan uzmanlar tarafından yapılır. Uzmanlar incelemeye giderken yanlarında incelemenin konusunu, amacını ve yanlış bilgi verilmesi halinde idarî para cezası uygulanacağını gösteren bir yetki belgesi bulundururlar.

(Ek: 01.08.2003-4971/ 25. Md.) İlgililer istenen bilgi, belge, defter ve sair vasıtaların suretlerini vermekle yükümlüdür. ….”

şeklinde düzenlenmiştir

(14) 07.01.2020 tarihinde GROUPE SEB İSTANBUL’da gerçekleştirilen yerinde incelemede, şikayet konusu iddialara ilişkin olarak yerinde incelemede görevli meslek personeli tarafından incelenmesi gerekli görülen kişilerin bilgisayarlarında (zorunlu olması durumunda e-posta kutularına uzaktan erişim de sağlanarak) inceleme yapılmıştır. Öte yandan, inceleme başladıktan sonra bilgisayarında inceleme yapılacak GROUPE SEB İSTANBUL çalışanlarının teşebbüs dışına çıkmamaları konusunda uyarılmasına rağmen (…..) ve (…..) isimli çalışanların çıkış yapması nedeniyle söz konusu kişilerin bilgisayarında inceleme yapılamamış, sadece e-postalarına uzaktan erişim sağlanabilmiştir. Bunun yanı sıra, halihazırda Groupe SEB’in Fransa’daki genel merkezinde Türkiye’den de sorumlu üst düzey yönetici olarak görev yapan Groupe SEB İstanbul eski Genel Müdürü (…..)’ın e-postalarına uzaktan erişim sağlanarak inceleme yapılamamıştır.

(15) Şikayet başvurusunda, Groupe SEB İstanbul ile aynı pazarda rekabet halinde olan PHİLİPS’in ciro, ürün, fiyat, ay, gün, kanal, bayi, bölge, satış şeklinde detaylı içeriği haiz bilgilerinin Groupe SEB Genel Müdürü (…..) tarafından ele geçirildiği, bu bilgiler vasıtasıyla rakibin güçlü bölge satış noktalarının öğrenilerek bu noktaları hedef alan stratejiler geliştirildiği, bu noktalar bakımından fiyat eşitleme yönteminin uygulandığı iddia edilmiştir. Bunu yanı sıra, (…..) tarafından teşebbüs direktörlerine ve müdürlerine

bu hususta gönderilen e-postalara şikayet başvurusunun ekinde yer verilmiştir. Gerek bahsedilen iddia konusu, gerekse GROUPE SEB İSTANBUL tarafından nihai satış noktalarında yeniden satış fiyatını belirlendiği iddiasına ilişkin olarak (…..)’ın özellikle Türkiye’de GROUPE SEB İSTANBUL Genel Müdürü olarak görev yaptığı döneme ait e-postalara erişim önaraştırma açısından önem arz etmektedir. Dolayısıyla, teşebbüs yetkilileri tarafından GROUPE SEB İSTANBUL eski Genel Müdürü (…..)’ın e- postalarına uzaktan erişim sağlanamayarak yerinde incelemenin engellendiği kanaatine varılmıştır.

(16) 4054 sayılı Kanun’un “İdari Para Cezası” başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde “yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması” idari para cezası verilmesi gereken hallerden biri olarak düzenlenmiştir. Yukarıda yer verilen bilgi ve değerlendirmeler ışığında GROUPE SEB İSTANBUL’a yerinde incelemeyi engellemesi nedeniyle 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca 2018 yılı gayri safi gelirlerinin binde beşi oranında idarî para cezası verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

(17) Diğer yandan 4054 sayılı Kanun’un “Nispi Para Cezaları” başlıklı 17. maddesi; aynı maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde geçen “yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması” halinde, ilgili teşebbüs ya da teşebbüs birliklerine her gün için yıllık gayri safi gelirlerinin onbinde beşi oranında idarî para cezası verileceğini ve yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorlaştırılması fiiline ilişkin idari para cezasının fiilin gerçekleştiği günü takip eden günden itibaren verilebileceğini düzenlemektedir.

(18) Groupe SEB İstanbul’un 08.01.2020 tarihinde, yerinde incelemede görevli meslek personelini (…..)’ın e-postalarına uzaktan erişim sağlayarak yerinde inceleme yapmak üzere şirket merkezine davet etmesi ve meslek personeli tarafından aynı gün yerinde incelemenin tamamlanmış olması hususu dikkate alınarak 4054 sayılı Kanun’un 17. maddesinde düzenlenen nispi idari para cezasının mevcut koşullar altında uygulanmasına yer olmadığı kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(19) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

 Rekabet Kurulunun 22.11.2019 tarih ve 19-41/689-M sayılı kararı uyarınca

yürütülmekte olan önaraştırma kapsamında 07.01.2020 tarihinde yerinde

inceleme yapılmak istenen Groupe SEB İstanbul Ev Aletleri Ticaret A.Ş.’nin

yerinde incelemeyi engellediğine,

 Bu nedenle, Groupe SEB İstanbul Ev Aletleri Ticaret A.Ş.’ye 4054 sayılı Kanun’un

16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca 2018 yılı gayri safi gelirlerinin

binde beşi oranında olmak üzere (…..) TL idari para cezası verilmesine,

gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.