Televizyon yayıncılığı pazarının %90'ını oluşturan teşebbüslerin birlikte kurdukları Anten İşletme ve Teknik…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,

Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER: Ali DEMİRÖZ, Hakan BİLİR, Evrim Özgül KAZAK

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - İhbar

D. HAKKINDA İLK İNCELEME

YAPILANLAR: - Anten İşletme ve Teknik Hizmetler A.Ş.

Cevdet Paşa Cad. İnşirah Sok. No: 1/1, Bebek, İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Televizyon yayıncılığı pazarının %90’ını oluşturan

teşebbüslerin birlikte kurdukları Anten İşletme ve Teknik Hizmetler Anonim

Şirketi (Anten A.Ş.) vasıtası ile 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında

Kanun’un 4. ve 7. maddelerini ihlal ettikleri iddiası.

F. İDDİALARIN ÖZETİ : Şikayet dilekçesinde özetle;

- İzlenme oranları ve reklam pastasından aldıkları paylar itibariyle Türkiye’deki ulusal televizyon yayımcılığının en büyük aktörleri durumunda olan rakip teşebbüslerin, mali bakımdan zayıf olan ulusal televizyon yayımcısı teşebbüslerle, bölgesel ve yerel televizyon yayımcısı teşebbüsleri dışlayarak Anten A.Ş. unvanlı bir ticaret şirketi kurdukları,

- Söz konusu şirketin bütün Türkiye’yi kapsayacak bir sayısal karasal yayın şebekesi kurmayı amaçladığı,

- Türkiye Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK)’nun gerek açık gerek örtülü teşviki ve desteğiyle hareket eden ve halihazırda kullanılmakta olan analog sistemden sayısal karasal sisteme (DVB-T) geçiş sürecinde, Kurul’un birtakım yetkileri kendisine havale edilerek televizyon yayıncılığı açısından hayati roller üstlenecek olan söz konusu şirketin, esas itibariyle, yatay piyasada rakip durumda bulunan büyük televizyon yayımcısı teşebbüslerin birlikte hareket etmek suretiyle dikey dağıtım zincirinde hakim durum yaratmaya yönelik girişimi temsil ettiği, bu açıdan Anten A.Ş.’nin 4054 sayılı Kanun’un 4/1 hükmü anlamında rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan bir dizi anlaşmayı perdelediği gibi, 7/1 madde anlamında birden fazla teşebbüsün hakim durum yaratmaya yönelik olarak, ilgili piyasalardaki rekabetin ortadan kaldırılmasını doğuracak şekilde birleşmelerini ifade ettiği,

- Anten A.Ş.’nin ilgili piyasanın %90’ını oluşturan sermaye grupları tarafından oluşturulduğu ve yönlendirildiği, oluşum dışında kalan şirketlere iştirak yönünde bir çağrıda bulunulmadığı gibi, katılmak isteyenlere menfi cevap verildiği, ülkemizde faaliyet gösteren iki yüzü aşkın bölgesel ve yerel televizyon yayımcısı teşebbüsten yalnızca üç tanesinin Anten A.Ş.’ye kabul edilmesinin ayrımcılığın boyutlarını açıkça ortaya koyduğu, öte yandan Anten A.Ş. esas sözleşmesinde, bölgesel ve yerel yayıncılara hasredilen C Grubu hisselerin şirket sermayesinin %10’unu aşamayacağı düzenlendiği gibi, bu gruptaki hissedarların yönetim kuruluna aday olmak hakkından dahi mahrum bırakıldıkları, Anten A.Ş.’nin sayısal karasal sisteme geçiş sürecinde üstleneceği roller çerçevesinde durumun bölgesel ve yerel televizyon yayımcısı teşebbüsler açısından taşıdığı mahzurların açık olduğu,

- RTÜK’ün karasal sayısal siteme geçiş sürecinde yayımcılığa ait hayati önemi haiz bulunan düzenleyici yetkileri, kendi yasasına aykırı ve ihalesiz olarak Anten A.Ş.’ye devretmeye hazırlandığı, 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun’un münhasıran karasal analog sisteme ilişkin düzenlemeleri içerdiğinden, yasama organınca bu hususta yeni bir düzenleme yapılmadıkça RTÜK’ün sayısal sistemle ilgili düzenleyici yetkisi bulunmadığı,

- Radyo ve televizyon yayımlarının aktarılmasında halen kullanılmakta olan karasal analog sistemin, RTÜK’ün frekans tahsis ihalesini yapmaması sebebiyle, teşebbüsler arasında ciddi bir eşitsizlik ve ilgili piyasalarda aşılması güç rekabet engelleri doğurduğu, karasal sayısal sistemin uygulanmaya başlayacağı yeni dönemde, frekans tahsisi ve kanalların yerleştirilmesi gibi önemli düzenleyici yetkilerle donatılması planlanan bu oluşumun, mevcut rekabet engellerini derinleştirerek Türkiye’de radyo ve televizyon yayımcılığının geleceğini reklam pazarının %90’ına sahip bulunan bir oligopolün tasarrufuna teslim edeceği

ifadelerine yer verilerek, açıklanan sebeplerle rekabetin tesisi ve ihlalden önceki

durumun korunması için yerine getirilmesi ya da kaçınılması gereken davranışları

kapsayan bir kararın Anten A.Ş.’ye bildirilmesi ve nihai karar verilinceye kadar ihlalden

önceki durumu koruyucu nitelikte tedbirlerin alınması talep edilmektedir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 26.12.2007 tarih ve 4373 sayı ile giren

başvuru üzerine hazırlanan 11.1.2008 tarih ve 2007-2-232/İİ-08-AD sayılı İlk İnceleme

Raporu, 11.1.2008 tarih ve REK.0.06.00.00-110/13 sayılı Başkanlık önergesi ile

Kurul’un 08-06 sayılı toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ : İlgili raporda; Rekabet Kurulu’nun 8.1.2008 tarih ve

08-03/35-11 sayılı kararı ışığında, başvuru konusu şikayet ile ilgili herhangi bir işlem

tesis edilmesine gerek olmadığı, bu anlamda şikayetin reddedilmesi gerektiği ifade

edilmektedir.

I. DEĞERLENDİRME

Rekabet Kurumu kayıtlarına 23.7.2007 tarih ve 4928 sayı ile intikal eden

Birleşme/Devralma Başvurusu ile RTÜK’ten T1, T2 veya T3 lisansı almak suretiyle

televizyon işletmeciliği pazarında kamu veya özel olarak faaliyet gösteren 20 tüzel

kişilik tarafından kurulan Anten A.Ş. unvanlı ortak girişime ilişkin izin talebinde

bulunulmuştur. İlgili Bildirim Formu’nda yer verilen bilgilere göre, bildirime konu ortak

girişim anlaşması ile taraflar; radyo ve televizyon vericileri için anten taşıyıcı yapıları

(direkler, kuleler ve benzeri) ile televizyon yayınlarının iletim ve naklinde kullanılan

vericileri ve yayın teçhizatını kurmak, işletmek, bakım ve onarımlarını yapmak, söz konusu vericiler ve yayın teçhizatını lisans veya yayın izni ya da geçici yayın izni sahibi televizyon yayıncılarına kiralamak amacıyla Anten A.Ş. isimli ortak girişimi kurmaktadırlar.

Söz konusu Bildirim’in değerlendirildiği 17.12.2007/ 2007-2-210/Öİ-07-AD sayılı Öninceleme Rapor’u Rekabet Kurulu’nun 8.1.2008 tarih ve 08-03/35-11 sayılı toplantısında ele alınmıştır. Söz konusu Karar’ın Sonuç Bölümü’nde aynen;

“Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

Anten A.Ş.’nin Ana Sözleşmesi’nin “Amaç ve Konu” başlıklı 3. maddesinde yer alan “İlgili mevzuat çerçevesinde sahip olduğu anten taşıma yapıları ve teçhizatı vasıtası ile alt yapı ve hizmet işletmeciliği yapmak”,

“RTÜK tarafından yayın lisansı veya geçici yayın izni verilen yayıncılara lisanslarında belirtilen nitelikte ve belirlenen bölgede yayın yapmasını sağlayacak hizmet vermek” “Şirketin hedefi bütün Türkiye’yi kapsayacak bir sayısal karasal yayın şebekesi kurmaktır”

gibi ifadeler ile Anten A.Ş. tarafından gönderilen yazıda yer alan

“RTÜK’ten yayın lisansı almış bütün yayıncılara Türkiye’nin her köşesinde, içerik sağlama dışında kalan her türlü teknik desteği ve olanakları sağlamak, bu amaçla tüm Türkiye’yi kapsayacak şekilde karasal sayısal yayıncılık zincirinde yer alan çoklayıcı, iletim, verici ve anten hizmetleri konusunda faaliyet göstermesi amaçlanmaktadır”

ifadelerinin (Anten A.Ş. Ortak Girişim Anlaşması/Ana Sözleşmesi’nin);

 Anten A.Ş.’nin mevcut ortaklık yapısı ve

 Halihazırda karasal sayısal yayıncılığın yapılabilmesi için gerekli olan altyapı

işletmeciliğine ilişkin temel faaliyet alanlarında (multipleks/platform işletmeciliği)

düzenlemelerin mevcut olmaması

koşulları göz önüne alınarak yapılan değerlendirmesinde;

Anten A.Ş.’nin,

 (gerekli düzenlemeler olmaksızın ve

 Kıt bir kaynak olan frekansın, analog yayıncılığa benzer şekilde, tahsis

edilmeksizin)

Ana Sözleşmesinde yer alan ve kısaca “iletim”, “çoklama/platform”, “verici” ve “anten” işletmeciliği gibi alanların tümünde faaliyet göstermesinin, fiilen sayısal yayıncılığa geçiş anlamına geleceği ve bu durumun da (hem yayıncılık hem de internet erişim hizmetleri ve mobil uygulamalar gibi yayıncılık dışındaki alanlarda rekabetin getireceği faydalar ve fırsatların elde edilebilmesi için gereklilik arz eden) karasal sayısal platform işletmeciliği de dahil olmak üzere sayısal yayıncılık altyapı hizmetlerinde fiili bir tekelin yaratılması riskini taşıdığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu çerçevede;

A- Bildirim konusu işlemin (Anten A.Ş. Ortak Girişim Anlaşması/Ana Sözleşmesi)

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı

“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında

Tebliğ”in 2. maddesinde sayılan birleşme veya devralma sayılan hallerden birisi

olarak değerlendirilemeyeceğine, bu nedenle başvuru konusu işlemin 4054 sayılı

Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir birleşme/devralma işlemi olmadığına; 4.

maddesi kapsamında rekabeti sınırlayıcı bir işbirliği anlaşması olduğuna,

B- Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi çerçevesinde

değerlendirilmesi neticesinde;

1- Anten A.Ş.’nin kısaca “anten taşıyıcı yapılarının kurulum ve işletilmesi” anlamına gelebilecek faaliyetine;

Mevcut Ana Sözleşme’nin “Hisse miktarına ve oranına bakılmaksızın hissedarlar iş bu şirketin hizmetlerinden eşit şartlarda yararlanır, hissedarlara eşit hizmet tarifesi uygulanır. Şirket hissedarı olmayanlara da farklı ama eşit tarife uygulanır” şeklindeki 7.5. maddesinin “Hisse miktarına ve oranına bakılmaksızın hissedarlar ve üçüncü kişiler işbu şirketin hizmetlerinden (Anten A.Ş.’nin sahibi olacağı fiziki altyapının, fiyat başta olmak kaydıyla, makul ve ayrımcılık içermeyecek koşullarda üçüncü tarafların erişimine sunulması da dahil olmak üzere) eşit şartlarda yararlanır” şeklinde tadil edilmesi koşuluyla

Kanun’un 5. maddesi uyarınca süresiz olarak muafiyet tanınmasına,

2- Anten A.Ş.’nin sayısal yayıncılık iletim hizmetini yapabilmek amacıyla anten taşıyıcı yapılarının kurulum ve işletimi dışında kalan hizmetleri ifade eden faaliyetlerine ise karasal sayısal yayıncılığın yapılabilmesi için gerekli olan altyapı işletmeciliğine ilişkin temel faaliyet alanlarında (multipleks/platform işletmeciliği de dahil olmak üzere) rekabetçi yapıyı tesise yönelik gerekli düzenlemelerin ilgili düzenleyici kuruluşlar (RTÜK, Telekomünikasyon Kurumu vb.) tarafından yapılması kaydıyla Kanun’un 5. maddesi uyarınca 5 yıl süre için bireysel muafiyet tanınmasına,

karar verilmiştir.”

ifadelerine yer verilmiştir. Yukarıda sonucuna da yer verilen Rekabet Kurulu’nun 8.1.2008 tarihli kararı ışığında, başvuru konusuna yönelik olarak yeni bir işlem tesis edilmesine gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; dosya konusu başvuru ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, başvurunun reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

170