Pancar Motor San. ve Tic. A.Ş.'nin hisselerinin %25,45'inin S.S.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,

Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER : Ilgaz SARIOĞLU, Hüseyin ORMAN

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifi

D. TARAFLAR: - S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifi

Sivrihisar Cad., No:180, Eskişehir

- Şekerbank T.A.Ş.

Büyükdere Cad., 1. Levent, No:171, A Blok, İstanbul

- S.S. Konya Pancar Ekicileri Kooperatifi

Beyşehir Cad., No:1, P.K.148, Konya

E. DOSYA KONUSU: Pancar Motor San. ve Tic. A.Ş.’nin hisselerinin %25,45’inin S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifi tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.11.2007 tarih ve 280 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 28.12.2007 tarihli ve 8428 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri çerçevesinde hazırlanan 11.1.2008 tarih ve 2007-2-203/Öİ-08-I.S. sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 11.1.2008 tarih ve REK.0.06.00.00-120/14 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-06 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda;

1- bildirim konusu devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun ve 1997/1 sayılı Tebliğ

kapsamında bir devralma işlemi olduğu,

2- işlemle ilgili olarak tarafların toplam cirolarının ve pazar paylarının 1997/1 sayılı

Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen ciro ve pazar payı eşiğini aşmadığı ve bu

nedenle söz konusu işlemin bildirime tabi bir işlem olmadığı,

ifade edilmiştir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili İşlem ve Taraflar

H.1.1. İşlemin Kapsamı ve Amacı

16.11.2007 tarihli Hisse Senedi Devir ve Ferağ Beyannamelerinde yer aldığı üzere, Pancar Motor A.Ş.’nin Şekerbank T.A.Ş.’ye (Şekerbank) ait %20,45’lik hissesi ile S.S. Konya Pancar Ekicileri Kooperatifine (KPEK) ait %5,1’lik hissesi S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifi (EPEK) tarafından devralınması taraflarca kabul edilmiştir.

Bildirim formunda belirtildiği üzere, hâlihazırda Pancar Motor A.Ş.’nin %26,1’lik hissesi EPEK’e ait olup, devralma işlemi öncesi devredilen firma, EPEK ile Şekerbank tarafından birlikte yönetilmiştir. Söz konusu devir işlemi sonrasında ise, EPEK toplam %51,65’lik hisse ile Pancar Motor A.Ş.’nin tam kontrolüne sahip olacaktır.

Tablo 1: Pancar Motor A.Ş.’nin Devir Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapısı

Hisse Sahipleri Devir İşlemi Öncesi (%) Devir İşlemi Sonrası (%)

EPEK 26,1 51,6

H.1.2. Taraflar

H.1.2.1. Pancar Motor A.Ş.

Hisselerinin bir kısmı devre konu Pancar Motor A.Ş., Türkiye'de dizel motor üretmek üzere, 23.1.1956 yılında ülkenin küçük motor gereksinimini karşılamak amacıyla kurulmuştur.

Şirketin faaliyet alanı sulama motorlarının (dizel ve elektrik), motopomp, pompa, jeneratör, çapa makineleri, bahçe traktörleri ve yedek parça imalatı ve satışı alanında faaliyet göstermektedir.

H.1.2.2. S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifi (EPEK)

EPEK, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu kapsamında faaliyet gösteren değişir ortaklı ve değişir sermayeli, zirai amaçlı bir ortaklıktır. EPEK, Eskişehir’deki çiftçilere pancar üretimi için gerekli alet, makine, tohum, gübre vb. tarımsal araçların tedarikini ve satışını yapmaktadır.

H.1.2.3. S.S. Konya Pancar Ekicileri Kooperatifi (KPEK)

KPEK, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu kapsamında faaliyet gösteren değişir ortaklı ve değişir sermayeli, zirai amaçlı bir ortaklıktır. KPEK, Konya’daki çiftçilere pancar üretimi için gerekli alet, makine, tohum, gübre vb. tarımsal araçların tedarikini ve satışını yapmaktadır.

H.1.2.4. Şekerbank T.A.Ş. (Şekerbank)

Şekerbank, şeker pancarı üreticisi ve şeker sektörünün finansal ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla 1953 yılında, Pancar Kooperatifleri Bankası adı altında Eskişehir’de kurulmuştur. Şekerpancarı üreticilerinin Pancar Kooperatiflerindeki küçük birikimlerinin birleşmesiyle oluşturulan sermaye ile çalışmaya başlayan banka, 1956

yılında Ankara'ya taşınarak Şekerbank adını almıştır. Şekerbank, 1993 yılından itibaren özel banka statüsüyle hizmet vermektedir.

Şekerbank’ın ortakları; Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yard. Sandığı Vakfı %33.98, TuranAlem Securities JSC %33.98, Pankobirlik ve Pancar Ekicileri Kooperatifleri %1.29 (10 adet) ve Halka Arz %30.75 olarak şekillenmiştir.

Şekerbank'ın Türkiye çapında 232 şubesi, 1 yurtdışı temsilciliği ve 10 Bölge Müdürlüğü (2 İstanbul, 8 Anadolu) bulunmaktadır.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1 İlgili Ürün Pazarı

Hisselerinin bir kısmı devre konu Pancar Motor A.Ş.’nin faaliyet alanı motor, sulama motorları, motopomp, jeneratör, çapa makineleri ve bahçe traktörlerinin üretimi ve satışıdır.

Yakıttan elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinelere motor denilmektedir. Yakıtlarına göre motorlar, dizel, benzin ve LPG’li olmak üzere ayrılırlar. Pancar Motor A.Ş. genel kullanım amaçlı motorlar üretmekte ve satışını yapmaktadır. Motopomp ise anılan motorun miline pompa eklenmesiyle yeraltından su çekme amaçlı kullanılmaktadır. Pompalar ise su çıkarmak amaçlı kullanılan içinde çark bulunan aletlerdir.

Jeneratör ise yakıttan elde ettiği enerji ile elektrik üretme amacıyla kullanılmaktadır. Çapa makineleri ise bahçe çapalamakta kullanılmaktadır. Bahçe traktörleri ise bahçe işlerinde genel amaçlı kullanılmakta, üzerine monte edilen çeşitli aparatlarla toprağın ve ürünün işlenmesinde kolaylık sağlamaktadır.

Pancar Motor A.Ş. genel amaçlı motor ve sulama amaçlı motopompların üretimini ve satışını yapmakta, diğer ürünlerin ise sadece satışını yapmaktadır.

Anılan ürünleri alt pazarlar olarak tanımlamak mümkünse de Pancar Motor A.Ş.’nin ana faaliyetinin dizel motor üretimi olması, anılan motorların tarımsal amaçlı kullanılması, diğer ürünlerin söz konusu motora aparatlar eklenmesi suretiyle işlev görmesi sebebiyle ilgili ürün pazarı “tarımsal amaçlı dizel motor pazarı” olarak tanımlanmıştır.

Son yıllarda yeraltından su çıkarma tekniklerinde meydana gelen (elektrikli pompalar vb) değişiklikler nedeniyle motopompların ve dizel motorların pazar payı gittikçe azalmaktadır.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Türkiye sınırları içerisinde ilgili ürünler bakımından rekabet şartlarının farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti” olarak ele alınmıştır.

H.3. Değerlendirme

H.3.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

Dosya konusu işlemle birlikte EPEK, Pancar Motor A.Ş.’nin kontrolünü eline geçirecektir. İşlem sonrası Pancar Motor A.Ş.’nin yapısında kontrol değişikliği olacağından söz konusu bildirimin 1997/1 sayılı Tebliğ 2. maddesinin (b) bendi kapsamında bir devralma işlemi olduğu sonucuna varılmıştır.

H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme

1997/1 sayılı Tebliğ’in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar başlığı altındaki 4. maddesinde, “Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu işlemle ilgili olarak; Pancar Motor A.Ş.’nin “ilgili ürün pazarı” kısmında bahsedilen ürünlere ait ciroları ve pazar payları aşağıda yer almaktadır.

Tablo 2: Pancar Motor A.Ş.’nin ürün bazında cirosu ve pazar payı

Ürün Ciro (YTL) Pazar Payı (%)

1

Dizel Motor (……….) (…)

140

EPEK’in cirosu ise (………..) YTL olup, bu cironun (……..) YTL’si Pancar Motor A.Ş. ürünlerinin satışından elde edilmiştir.

KPEK’in cirosu ise (………….) YTL olup, bu cironun çok cüzi bir kısmı Pancar Motor A.Ş. ürünlerinin satışından elde edilmiştir.

Şekerbank ise bankacılık faaliyetinde bulunmakta olup ilgili ürün pazarına ilişkin herhangi bir alım satımı bulunmamaktadır.

İlgili ürün pazarının Pancar Motor A.Ş.’nin ürün gamından oluştuğu düşünüldüğünde ve anılan teşebbüsün cirosunun (………….) YTL olduğu göz önüne alındığında, bu rakamın Tebliğ’de öngörülen ciro eşiğini aşmadığı anlaşılmaktadır.

Pazar payları açısından Pancar Motor A.Ş.’nin önce ürün bazında pazar payı Tablo 2’de sunulmakta olup aşağıda ise “tarımsal amaçlı dizel motor” alanında teşebbüslerin pazar payı yer almaktadır.

Tablo 3: 2006-2007 yılı tarımsal amaçlı dizel motor pazar payı

Firma 2006 yılı (%) 2007 yılı (%)

Lombardini Motor (….) (..…)

Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen pazar payının ve ciro eşiğinin aşılmaması nedeniyle bildirim konusu işlemin izne tabi bir devralma işlemi olmadığı anlaşılmıştır.

1 Bu alanda üretilen motorlar motopomp ürünlerinde kullanıldığından reel olarak motor pazar payı %3’tür.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında olduğuna, ancak tarafların toplam pazar payları ve cirolarının aynı Tebliğ’de öngörülen eşikleri aşmaması nedeniyle izne tabi olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.