İçeriğe geç
Tüm kararlar

Rekabet Kurulu Kararı

Arçelik A.Ş.'nin yetkili servis işletmeleri ile oluşturduğu satış sonrası servis sistemi için mevcut…

Menfi Tespit ve Muafiyet01-22/199-55Karar tarihi: 08.05.2001Yayımlanma tarihi: 09.08.2002

Arçelik A.Ş.'nin yetkili servis işletmeleri ile oluşturduğu satış sonrası servis sistemi için mevcut anlaşmalara bireysel muafiyet verilmesi ve bu anlaşmaların yerine akdedilecek yeni anlaşmaya (Yetkili Servis Sözleşmesi) menfi tesbit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.

Karar bilgileri

Karar sayısı
01-22/199-55
Karar tarihi
08.05.2001
Yayımlanma tarihi
09.08.2002
Karar türü
Menfi Tespit ve Muafiyet

Karar metni

7 sayfa · 21.182 karakter

Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.

Resmî kararı Rekabet Kurumu'nda görüntüle

Sayfa 1

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : D3/1/K.Ü.-01/1 (Muafiyet/Menfi Tespit)

Karar Sayısı: 01-22/199-55

Karar Tarihi: 8.5.2001

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Prof. Dr. Tamer MÜFTÜOĞLU

Üyeler: Dr.Kemal EROL, İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER

B- RAPORTÖRLER: Kürşat ÜNLÜSOY, Bülent GÖKDEMİR

C- BAŞVURUDA BULUNAN: Arçelik A.Ş.

D- TARAFLAR: - Arçelik A.Ş.

Tuzla 81719/İSTANBUL

- Yetkili Servis İşletmeleri

E- DOSYA KONUSU: Arçelik A.Ş.’nin yetkili servis işletmeleri ile oluşturduğu satış sonrası servis sistemi için mevcut anlaşmalara bireysel muafiyet verilmesi ve bu anlaşmaların yerine akdedilecek yeni anlaşmaya (Yetkili Servis Sözleşmesi) menfi tesbit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.

F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.5.1998 tarih, 1046 sayı ve 29.2.2000 tarih, 721 sayı ile giren başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 5, 8 ve 10. maddeleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 24.4.2001 tarih, D3/1/K.Ü.-01/1 sayılı Muafiyet / Menfi Tespit Ön İnceleme Raporu 26.4.2001 tarih, REK.0.07.00.00/24 sayılı Başkanlık önergesi ile 01-22 sayılı Kurul gündemine alınarak karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ:- Mevcut anlaşmanın “Tanımlamalar” başlıklı maddesinin “Yedek Parça ve İşçilik Fiyat Katoloğu” tanımında ve 8, 11 ve 17. maddelerinde yer alan rekabeti kısıtlayıcı hükümlerin kaldırılması ya da doğrudan veya dolaylı olarak fiyat tespiti içermeyecek bir şekilde düzeltilmesi ve anlaşmanın 7. maddesi hükmünün kaldırılması ya da yetkili servis işletmelerinin nesnel kalite özelliklerine bağlı kalarak başka sağlayıcılardan yedek parça almasını engellemeyecek tarzda yeniden kaleme alınması koşuluyla söz konusu anlaşmaya bireysel muafiyet tanınabileceği,

- Arçelik A.Ş. ile yetkili servis işletmeleri arasında akdedilen mevcut anlaşmaların yerine geçecek olan yeni anlaşma ile yetkili servis işletmelerine, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı sınırlamalar getirilmesi nedeniyle söz konusu anlaşmaya menfi tespit belgesi verilemeyeceği,

- Diğer taraftan mevcut anlaşmanın yerine akdedilecek olan yeni anlaşmanın ilk halinde tavsiye niteliğini aşan ve dolaylı fiyat tespiti içeren bir hükmün yer almasına karşın, bu hükmün ek bildirimde bulunularak 1998/7 sayılı Tebliğ’in 8. maddesinin

REKABET KURUMU 1

Sayfa 2

(e) bendi anlamında doğrudan ya da dolaylı olarak fiyat kısıtlaması içermeyecek şekilde düzeltilmesi nedeniyle, sözü edilen anlaşmanın son haliyle 1998/7 sayılı Franchise Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında olduğu

düşünülmektedir.

H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

Ürün Pazarı: İlgili ürün pazarının tespitinde; tüketicinin gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan ya da yüksek ikame edilebilirliği olan mal ve hizmetlerden oluşan pazarın dikkate alınması gerekmektedir. Bu ölçütlerden hareketle ve bildirime konu olan anlaşmaların belli markadaki ürünlere yönelik satış sonrası tamir hizmetlerini kapsadığı göz önünde bulundurularak; ilgili ürün pazarı elektrikli ev aletleri tamir hizmetleri pazarı olarak belirlenmiştir.

Coğrafi Pazar: Teşebbüslerin faaliyet gösterdikleri alanın, rekabet koşullarının yeterli derecede homojen ve özellikle rekabet koşullarının komşu bölgelerden hissedilir derecede farklı olması; ilgili coğrafi pazarın tespitinde büyük bir önem taşımakta ve belirleyici olmaktadır. Bu çerçevede; bildirime konu olan anlaşmaların ülke geneline yönelik olması da dikkate alınarak ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak tesbit edilmiştir.

H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

Başvuruya konu olan bildirimde, yeni anlaşmanın yürürlüğe girmesine kadar geçecek süre için mevcut anlaşmalara bireysel muafiyet talep edilmektedir.

Mevcut anlaşma hükümleri 4054 sayılı Kanun'un 5. maddesindeki koşullar açısından aşağıda değerlendirilmiştir:

a) Malların üretim ve dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve iyileşmelerin ya da ekonomik veya teknik gelişmenin sağlanması;

Anlaşma sonucunda, uzmanlaşma, ölçek ekonomilerine ulaşılması, üretim maliyetlerinin düşmesi, çıktı miktarının artması ve çıktı miktarında sürekliliğin sağlanması, ekonomik olmayan üretim birimlerinin tasfiye edilmesi, ürün yelpazesinin genişlemesi, tüketici hizmetlerinde kalitenin artması gibi sonuçların doğması durumunda (a) bendindeki koşulun karşılandığı söylenebilir.

Arçelik A.Ş. ile başvuru konusu anlaşmaları akdeden yetkili servis işletmeleri’nin yalnız Beko ve Arçelik markalı ürünlere servis hizmeti vermeleri; tamir ve bakım konusunda Arçelik A.Ş. tarafından sürekli olarak periyodik eğitimlerden geçirilmeleri; müşteri memnuniyetini sağlayacak ve kurum imajını koruyacak nitelikte çeşitli teknik ve ticari bilgilerle desteklenmeleri dolayısıyla, söz konusu servis işletmeleri elektrikli ev aletleri konusunda özellikle garanti süresi dışına çıkmış olan her markaya satış sonrası hizmet veren bağımsız servis birimlerine göre çok daha etkin çalışmaktadırlar. Bu birimler kaliteli teçhizat ve yedek parça kullanmak zorundadırlar ve bu zorunluluk doğal olarak hizmet kalitesinde artışı beraberinde getirecektir. Ayrıca; Arçelik A.Ş. ile yetkili servisler arasında karşılıklı bilgi alışverişi ve teknik işbirliği üzerine oturtulmuş olan servis sistemi, hizmet rasyonelleşmesini sağlayabilecek niteliktedir.

REKABET KURUMU 2

Sayfa 3

Yetkili servis işletmelerinin tamamına yakını küçük ölçekli işletmelerdir. Küçük ölçekli işletmeler, daha büyük ölçekte çalışan işletmelere göre tüketici tercihlerini yakalamada üstünlüğe sahiptirler. Yetkili servis işletmeleri, Arçelik A.Ş. ile yapmış olduğu servis anlaşması neticesinde müşteri profilini markaya bağımlı olarak daraltmıştır. Bu durumda tüketici tercihlerini yakalamadaki kabiliyeti bir kat daha artacak ve buna ek olarak Arçelik A.Ş., yetkili servislerinden elde edeceği geri bildirimleri kullanarak üretiminde, tüketici zevk ve tercihlerini dikkate alarak gerekli değişiklikleri gerçekleştirebilecektir. Dolayısıyla servis hizmetlerinin kalitesinde ciddi artışlar meydana gelecektir.

b) Tüketicinin bundan yarar sağlaması;

Yapılan anlaşma sonucundaki kazanımdan uygulamada belli oranlarda tüketicinin de pay alması beklenmektedir. Tüketici yararı, genel anlamda sunumu yapılan mal ve hizmetlerin fiyatlarındaki düşüşler olarak algılansa da, arzın sürekliliği, ürün kalitesindeki artış, yeni bir rakibin piyasaya girmesi vb. şeklindeki kazanımlar da bu koşulun sağlanmış olması anlamına gelmektedir.

Bildirim konusu yetkili servis anlaşmaları sonucu tüketicilerin elde edeceği fayda, fiyatlardaki düşüşten çok arzın sürekliliği ve özellikle ürün kalitesindeki artış şeklinde kendini gösterir. Yetkili servis işletmeleri, anlaşma gereği yalnız Beko ve Arçelik markalı ürünlere servis hizmeti vermektedirler. Bunun yanı sıra Arçelik A.Ş. yetkili servislere belli süreçler içerisinde teknik eğitim ve meslek içi eğitim desteği vermekte ve bu sayede yetkili servislerin söz konusu ürünlerin servis hizmetlerinde uzmanlaşması sağlanarak yüksek verim elde edilmektedir. Sağlanan yüksek verimin tüketiciler üzerinde iki türlü etki yaratması beklenmektedir. Birincisi; artan verimlilikle birlikte maliyetlerin düşmesi ve bunun fiyatlara yansımasıyla tüketici daha kaliteli hizmeti daha ucuza elde etme imkanı bulacaktır. İkincisi ise; sağlanan teknik ve eğitim desteği ile hem hizmetin sunumunda süreklilik ve güven tesis edilmiş olacak hem de kalitede artış temin edilecektir.

Yapılan yetkili servis anlaşmaları neticesinde tüketiciler için, servis hizmetinin gereğince yerine getirilmediği durumlarda üretici firmaya başvurarak sıkıntısını giderme imkanı doğmaktadır. Anlaşma gereğince üretici firma, yetkili servislerin faaliyetlerini, müşteri tatminini sağlamak ve hizmet kalitesini muhafaza etmek amacıyla düzenli olarak denetlemektedir. Bu şekilde oluşturulan denetleme mekanizması ile belli bir hizmet standardı, tüm tüketiciler için eş zamanlı olarak yaratılmış olacaktır.

c) İlgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmaması;

Arçelik A.Ş. ile söz konusu anlaşmaları akdeden yetkili servis işletmelerinin tümünün, küçük ve orta ölçekli şirketler olduğu, Türkiye’de bu alanda faaliyet gösteren toplam 6943 civarında servis işletmesi bulunduğu, bunlardan 515'inin Arçelik A.Ş. hizmet markası altında faaliyet gösterdiği dosya mevcudu bilgi ve belgeden tesbit edilmiştir.

Türkiye genelindeki servis işletmeleri hizmet markaları bazında şöyledir:

Servis Arçelik Bağımsız Vestel Profilo Candy AEG Vestel İşletmesi Beko Servisler Ariston Bosch Singer Electrolux

Toplam 515 5243 196 643 107 121 118

REKABET KURUMU 3

Sayfa 4

Arçelik A.Ş. ile yetkili servisler arasında akdedilen anlaşma sonucunda ilgili coğrafi pazar Türkiye geneli olarak ele alındığında piyasadaki rekabet koşullarında önemli ölçüde değişiklik olmamaktadır. Tablodan da görüldüğü üzere; Türkiye genelinde servis işletmelerinin yaklaşık %75’ini serbest olarak faaliyet gösteren bağımsız servis işletmeleri oluşturmaktadır.

d) Rekabetin (a) ve (b) bentlerindeki amaçların elde edilmesi için zorunlu olandan fazla sınırlanmaması;

Bu maddeye göre tarafların üzerine getirilen rekabet kısıtlamalarının, anlaşma sonucu elde edilecek faydaların ortaya çıkması için zorunlu olmaları gerekir. Anlaşma ile getirilen temel rekabet kısıtlaması Arçelik A.Ş.’nin arz ettiği ürünler haricindeki ürünlere servis hizmeti verilmemesi ve bu ürünlerle rekabet halinde bulunan ürünlere ilişkin sair ticari faaliyetlerde bulunulmamasıdır.

(a) ve (b) bentlerindeki amaçlar; ekonomik ve teknik gelişmenin sağlanması ve tüketicinin bundan belli bir pay almasıdır. Bu amaçların gerçekleşmesi, yukarıda açıklandığı üzere, etkin bir servis sistemi kurulmasına, üreticilerin servis birimlerini teknik olarak desteklemesine ve belirli ürünlerde uzmanlaşmaya bağlıdır. Anlaşma ile getirilen ve yukarıda yer verilen temel rekabet kısıtlamasının, (a) ve (b) bentlerindeki amaçların elde edilebilmesi için zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer yandan Arçelik A.Ş. ile yetkili servisler arasında akdedilen mevcut anlaşmanın bireysel muafiyetten yararlanabilmesi için, yukarıda sözü edilen amaçların elde edilebilmesi için zorunlu olmayan, ancak anlaşmada yer alan ve rekabet kısıtlaması da içeren hükümleri bulunmaktadır.

Özetle; mevcut anlaşmanın 4054 sayılı Kanun’un 4. madde hükümlerinin uygulanmasından muaf tutulabilmesi için anlaşmanın “Tanımlamalar” başlıklı maddesinin “ Yedek Parça ve İşçilik Fiyat Katoloğu ” tanımında ve 7, 8, 11 ve 17. maddelerinde yer alan rekabeti kısıtlayıcı hükümlerin kaldırılması ya da mevzuata uygun hale getirilmesi gerekmektedir.

Dosya mevcudu bilgi ve belgeden, mevcut anlaşmaların yerine akdedilmesi düşünülen yeni anlaşma (Yetkili Servis Sözleşmesi) ile ilgili olarak menfi tespit başvurusunda bulunulduğu ve bu başvurunun reddedilmesi halinde anılan anlaşmaya bireysel muafiyet talep edildiği belirlenmiştir.

Menfi tespit; bir anlaşmanın, kararın, eylemin veya birleşme ve devralmanın Kanun’un 4, 6 ve 7. maddelerine aykırı olmadığını göstermektedir. 1998/7 sayılı Franchise Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nde tanımlanan franchise anlaşmalarında, franchise verenin başka kişilere aynı yerde başka franchise vermemesi ya da franchise alanın rakip mallara ilişkin faaliyette bulunmaması gibi çeşitli açılardan ticaret özgürlüğünü normal koşullara göre daha fazla kısıtlayıcı kayıtların bulunması, rekabetin sınırlanması sonucunu doğurmaktadır.

Bildirime konu olan yeni anlaşmanın 19. maddesi ile, yetkili servise anlaşma kapsamında yer alan ve servis verme sorumluluğu altına girmiş olduğu ürünler dışındaki ürünlere servis, onarım ve montaj hizmetleri vermeme şeklinde temel bir rekabet sınırlaması getirilmesi dolayısıyla söz konusu anlaşmaya menfi tespit belgesi verilemeyeceği açıktır.

REKABET KURUMU 4

Sayfa 5

Öte yandan, akdedilmesi düşünülen yeni anlaşmanın 1998/7 sayılı Franchise Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’ne uyumlu hale getirildiği dosya mevcudu bilgi ve belgeden anlaşılmaktadır.

1998/7 sayılı Franchise Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nin Tanımlar kısmında franchise ve franchise anlaşması kavramları şu şekilde tanımlanmıştır:

"Franchise: Son kullanıcılara malların yeniden satılması veya hizmetlerin sunumu için kullanılacak olan markalar, ticaret unvanları, mağaza işaretleri, faydalı modeller, tasarımlar, telif hakları, know-how veya patentlere ilişkin fikri veya sınai mülkiyet haklarından oluşan bir sistemi ifade eder.

Franchise Anlaşması: Franchise verenin, franchise alana, doğrudan veya dolaylı mali katkı karşılığında, belirli türden mal ve/veya hizmetleri pazarlaması amacıyla bir franchise kullanılması hakkını verdiği ve en azından;

- Ortak bir marka veya işletme adının kullanılması ve tesislere ve/veya ulaşım araçlarına yeknesak bir görünüm verilmesi,

- Franchise veren tarafından franchise alana know-how aktarılması,

- Franchise alanın anlaşma süresince franchise veren tarafından sürekli olarak ticari ve teknik açıdan desteklenmesi,

yükümlülüklerini içeren bir anlaşmadır."

Franchise sisteminde, franchise verenin ürettiği malların sadece bir bölgede tekel hakkına sahip olarak satımı söz konusu değildir. Bu sistemde, malların veya hizmetlerin sürümü kapsamlı ve yeknesak bir pazarlama ve yönetim anlayışı çerçevesinde yapılır. Franchise sisteminin merkezinde ad, marka, sembol gibi gayri maddi mallara sahip olan ve üretim, pazarlama ve dağıtım konusundaki ilkeleri belirleyen, bunlar arasındaki uyumu sağlayan, franchise veren adını alan bir işletmeci bulunur. Tüketiciler karşısında, sürümü franchise verenin direktifleri doğrultusunda yapan, belli bölgelerde kendi ad ve hesabına faaliyette bulunan sürüm birimleri ise, franchise alan olarak ifade edilir.

Franchise sisteminde franchise veren, franchise alanın işletmesi için kapsamlı bir edim paketi getirmektedir. Bu paket, işletmenin en ince noktasına kadar donanımını, işletme politikası anlayışını ve işletmenin idari organizasyonunu içermektedir. Sistem, franchise veren tarafından en ince ayrıntılarına kadar düzenlenmiştir. Franchise alanlar, sanki sistemin kurucusunun bir şubesiymiş gibi franchise sistemiyle yoğun ve dikey olarak bütünleşmiş ve bu suretle franchise verenlerin, franchise alanlar üzerindeki kontrol ve etkisi de artmıştır.

Franchise anlaşması, tek bir malı veya mal gruplarını içermemekte, franchise alanın işletmesine ilişkin faaliyetlerin tümünü kapsamaktadır. Hatta bu mal ya da mal gruplarının dışında yalnızca hizmetin sunulduğu ilişkileri içeren düzenlemelerin franchise anlaşması olarak nitelendirilmesine herhangi bir engel bulunmamaktadır.

Franchise anlaşmaları ile ilgili olarak yukarıda verilen bilgiler ışığında; Arçelik A.Ş. ile yetkili servis işletmeleri arasında akdedilmesi düşünülen yeni anlaşmanın “franchise anlaşması” tanımına uyup uymadığı aşağıda değerlendirilmiştir.

REKABET KURUMU 5

Sayfa 6

Akla gelebilecek ilk soru herhangi bir teşebbüsün sahip ve fiilen hakim olduğu bir “sistem”i (“franchise”ı) kendisi kullanmaksızın başkalarının kullanımına açmasının franchise anlaşmalarının ruhuna aykırı olup olmadığıdır. Ancak, franchise veren tarafından oluşturulmuş bir sistemin mutlaka franchise veren tarafından da fiilen kullanılıyor olması zorunlu değildir. Sistem sahibinin imtiyaz verdiği kişilerle yaptığı anlaşmalar, franchise anlaşmalarının diğer asli unsurlarını ihtiva ediyorsa, sistem sahibinin bu sistemin kullanılması vasıtasıyla tüketiciye ulaştırılan mal veya hizmetlerden, sistemi kullanmaksızın iktisadi menfaat elde ediyor olması, söz konusu hukuki ilişkiyi bir franchise ilişkisi olmaktan çıkarmamaktadır.

1998/7 sayılı Tebliğ’de öngörülen “franchise anlaşması” tanımında franchise verenin sistemi bizzat kullanıyor olması şartı aranmamaktadır. Bu nedenle, Arçelik A.Ş.’nin satış sonrası servis sistemini kullanmıyor ya da kullanmayacak olması anılan anlaşmanın Tebliğ’deki asli unsurları taşıması kaydıyla “franchise anlaşması” olarak nitelendirilmesine engel teşkil etmemektedir.

Bildirime konu anlaşmada taraflar, ne “sürekli ve dönemsel ödeme” (yıllık brüt cironun belli bir oranı veya maktu olarak yapılan ödeme) şeklinde ne de “ön ödeme” (anlaşmanın akdi ile yapılan toplu ödeme) şeklinde bir franchise ücreti kararlaştırmamışlardır.

1998/7 sayılı Tebliğ’de franchise hakkının tanınmasının karşılığı olarak “doğrudan veya dolaylı ücret” terimi yerine “doğrudan veya dolaylı mali katkı” ifadesi kullanılmaktadır. Dolayısıyla, kurulması düşünülen satış sonrası servis sistemi, servis şubeleri kurma yoluna gidilmesi halinde bizzat doğrudan ve pahalı bir yatırım yapacak olan Arçelik A.Ş.’ye, çok daha az bir maliyetle, hem mamullerin satışının devamını (veya artmasını) sağlamak hem de müşteri gözünde kendisine ait gözüken bir işletme organizasyonuna kavuşmak imkanı vereceğinden; yetkili servis işletmelerinin Arçelik A.Ş.’ye sağladığı bu iktisadi menfaatin 1998/7 sayılı Tebliğ’in “franchise anlaşması” tanımındaki “dolaylı mali katkı” kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Anlaşmaya taraf olan tüm yetkili servis işletmeleri, Arçelik markasını kullanmaktadır ve servis hizmeti verilen işyerlerinde yeknesak bir görünüm sağlamak durumundadırlar. Anlaşmanın 8.1, 9.4, 10.1 ve 11. maddeleri dikkate alındığında, anılan maddelerde yer alan hükümlerin yeknesak görünümün sağlanması yönünde olduğu görülmüştür.

Arçelik A.Ş., birçok tanınmış markada elektrikli ev aletleri üreten firmaları bünyesinde bulunduran Koç Grubu’na bağlı olarak üretim faaliyetinde bulunmaktadır ve bu konuda uzmanlaşmıştır. Şirket yetkili servis işletmelerine, satış sonrası tamir hizmetlerinin görülebilmesi amacıyla, ürettiği elektrikli ev aletlerine ilişkin gizli ve belirlenmiş bilgileri içeren bir know-how vermektedir. Bu hususa ilişkin hükümler “Tanımlar (İşçilik Arıza Kitabı)” başlıklı maddede ve 1.1, 13.1. maddelerde yer almaktadır.

Anlaşma hükümlerine göre, yetkili servis işletmeleri anlaşma süresince teknik ve mali açıdan desteklenebilecektir. Şirket’in ticari ve teknik açıdan sürekli destek yükümlülüğü altında olduğunun anlaşmada açıkça ifade edilmemesine karşın hem anlaşmanın tamamının Medeni Kanun’un 2. maddesi hükmüne dayanan güven prensibi doğrultusunda hem de anlaşmanın amacını düzenleyen 1. maddesinin

REKABET KURUMU 6

Sayfa 7

yorumlanması neticesinde; Şirket’in sürekli destek yükümlülüğünü asli bir borç olarak yüklendiği sonucu doğmaktadır. Bu hususa ilişkin hükümler 9.2 ve 14. maddelerde yer almaktadır.

Ayrıca Tebliğ’de yer alan diğer hükümler çerçevesinde incelendiğinde, söz konusu anlaşmanın Tebliğ hükümlerini karşıladığı görülmektedir.

Bildirime konu olan anlaşmanın ilk halinde tavsiye niteliğini aşan dolaylı bir fiyat tespiti olmasına karşın ek bildirimde yer alan yeni anlaşmanın son halinde 1998/7 sayılı Tebliğ’in 8. maddesinin (e) bendi anlamında doğrudan ya da dolaylı olarak fiyat kısıtlaması yer almamaktadır. Bu nedenle, söz konusu anlaşmanın anılan Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanabileceği kanaatine varılmıştır.

İ- SONUÇ

Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde; Arçelik A.Ş.’nin yetkili servis işletmeleri ile oluşturduğu satış sonrası servis sistemi için mevcut anlaşmalara bireysel muafiyet verilmesi ve bu anlaşmaların yerine akdedilecek yeni anlaşmaya (Yetkili Servis Sözleşmesi) menfi tesbit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi ile ilgili olarak;

1) a) Mevcut anlaşmanın “Tanımlamalar” başlıklı maddesinin “Yedek Parça ve İşçilik Fiyat Katoloğu” tanımında ve 8, 11 ve 17. maddelerinde yer alan rekabeti kısıtlayıcı hükümlerin kaldırılması ya da doğrudan veya dolaylı olarak fiyat tespiti içermeyecek bir şekilde düzeltilmesi ve anlaşmanın 7. maddesi hükmünün kaldırılması ya da yetkili servis işletmelerinin nesnel kalite özelliklerine bağlı kalarak başka sağlayıcılardan yedek parça almasını engellemeyecek tarzda yeniden kaleme alınması koşuluyla ve başvuru tarihinden itibaren 5 yıl süre ile söz konusu anlaşmaya bireysel muafiyet tanınmasına,

b) Bu koşulların yerine getirilmesi için kararın tebliğinden itibaren ilgili taraflara 45 gün süre verilmesine ve bu süre içerisinde, öngörülen düzeltmelerin yapıldığına dair belgelerin Kurum’a sunulmasına,

c) Aksi takdirde 4054 sayılı Kanun’un 56. maddesi uyarınca anlaşmanın geçersiz olacağının, Kurulumuzca öngörülen düzeltmeler yapılmadan uygulamaya devam edilmesi halinde haklarında soruşturma açılacağının ve aynı Kanun’un 16 ve 17. maddeleri uyarınca işlem yapılacağının ilgili taraflara bildirilmesine,

2) Arçelik A.Ş. ile yetkili servis işletmeleri arasında akdedilen mevcut anlaşmaların yerine geçecek olan yeni anlaşma ile yetkili servis işletmelerine, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı sınırlamalar getirilmesi nedeniyle, menfi tespit belgesi verilemeyeceğine,

3) Mevcut anlaşmanın yerine akdedilecek olan yeni anlaşmanın ilk halinde tavsiye niteliğini aşan ve dolaylı fiyat tespiti içeren bir hükmün yer almasına karşın, bu hükmün ek bildirimde bulunularak 1998/7 sayılı Tebliğ’in 8. maddesinin (e) bendi anlamında doğrudan ya da dolaylı olarak fiyat kısıtlaması içermeyecek şekilde düzeltilmesi nedeniyle, sözü edilen anlaşmanın son haliyle 1998/7 sayılı Franchise Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında olduğuna

OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

REKABET KURUMU 7

Aynı toplantıda alınan kararlar

Bu toplantının tüm kararları

Bu kararın işiniz için ne anlama geldiğini konuşalım

Rekabet hukuku uyumu, soruşturmalar ve birleşme-devralma süreçlerinde uçtan uca destek veriyoruz.