Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş. ile Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.'nin toplam sermayesinin…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN

B. RAPORTÖRLER: Cengiz SOYSAL, Mehmet Selim ÜNAL

E. DOSYA KONUSU: Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş. ile Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin toplam sermayesinin yüzde ellisinin Park Holding A.Ş. ve Turgay Ciner tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.5.2005 tarih ve 2858 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 20.5.2005 tarih ve 3425 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 23.5.2004 tarih, 2005-1-43/Öİ-05-CS sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 23.5.2005 tarih, REK.0.05.00.00/104 sayılı Başkanlık önergesi ile 05-36 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Aytemiz Grubu ile Park Grubu arasında gerçekleşecek devralma işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu, ancak söz konusu devralmanın 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve

bunun sonucunda ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran nitelikte bulunmadığı, bu nedenle söz konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

Söz konusu devralmaya taraf olan teşebbüslerden Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş.’nin faaliyet alanlarının akaryakıt ve madeni yağ dağıtımı, Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin ise doğalgaz satışı ve LPG dağıtımı olduğu dosya mevcudu bilgilerden anlaşılmaktadır. Park Grubu’nun ise bahsi geçen pazarlarda herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bildirimin taraflarının devre konu pazarlarda oldukça düşük pazar payları bulunduğu dikkate alındığında, anılan teşebbüslerin faaliyet alanları bakımından yapılabilecek en dar kapsamlı ilgili ürün pazarı tanımlarında dahi devralma işleminin değerlendirmesinde sonucu etkileyecek bir durumun ortaya çıkmayacağı, dolayısıyla ayrıntılı bir ilgili pazar tanımlamasına gerek olmadığı görülmektedir. Bununla birlikte, yapılacak değerlendirmelerde kullanılmak üzere benzer Kurul kararları da dikkate alınarak, ilgili ürün pazarları

- Akaryakıt dağıtımı (beyaz ürünler jet yakıtı hariç),

- Akaryakıt dağıtımı (siyah ürünler),

- Madeni yağ satış ve dağıtımı,

- LNG satışı,

- CNG satışı,

- LPG dağıtımı (otogaz),

- LPG dağıtımı (tüplü),

- LPG dağıtımı (dökme) olarak belirlenmiştir.

İlgili ürün pazarlarından akaryakıt, madeni yağ ve LPG satış ve dağıtımı pazarlarında ürünlerin dağıtımının ülke genelinde gerçekleştirildiği ve daha dar bir tanımlamaya yol açacak herhangi bir iktisadi ya da hukuki hususun mevcut olmadığı noktasından hareketle, bu ürünlere ilişkin ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak tespit edilmiştir. LNG ve özellikle CNG satışı pazarlarının ise daha dar coğrafi pazar tanımlarına konu olabileceği görülmektedir. Bununla birlikte, yapılabilecek en dar coğrafi pazar tanımlarının dahi mevcut dosya kapsamındaki değerlendirmelerin sonucunu etkilemeyecek olması sebebiyle bir coğrafi pazar tanımlaması yapılmasına gerek görülmemiştir. H.2. Taraflar

H.2.1. Aytemiz Grubu

Aytemiz Grubu akaryakıt dağıtımı, madeni yağ satış ve dağıtımı, istasyon işletmeciliği, istasyonsuz bayilik, LPG dağıtımı, doğalgaz satışı, doğalgaz iletimi; karbondioksit, kurubuz, sıvı oksijen, sıvı azot ile diğer endüstriyel ve tıbbi gazların (asetilen, azotprotoksit, helyum, argon) üretimi, depolanması ve dağıtımı; lastik tozu üretimi, zemin kaplamaları, halı saha zeminleri, park ve oyun sahaları altyapıları yapımı, boya ve izolasyon kimyasal bileşenlerinin üretimi gibi konularda faaliyet gösteren şirketleri bünyesinde barındırmaktadır. Bu

teşebbüslerden yalnızca Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş. ile Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş. söz konusu devralmaya taraf olmaktadır. H.2.2. Park Grubu

Turgay Ciner tarafından kontrol edilen ve Ciner Grubu olarak da bilinen Park Grubu, enerji ve madencilik, ticaret ve hizmet, turizm ve havacılık ile medya sektörlerinde üç holding ve gruba bağlı şirketlerle faaliyet göstermektedir.

H.2.2.1 Park Holding A.Ş.

Park Holding A.Ş. bağlı ortaklıkları ve iştirakleriyle enerji ve madencilik, medya, turizm ve havacılık, ticaret ve hizmet alanlarında faaliyette bulunmaktadır. Park Holding A.Ş.’nin hissedarları ve pay oranları aşağıdaki tabloda gösterilmektedir:

Tablo 1- Park Holding A.Ş.’nin Sermaye Yapısı

Hissedar Adı Pay Oranı (%)

Turgay Ciner 84,60

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.3.1. İşlemin Niteliği

120

Aytemiz Grubu ile Park Grubu arasında yapılacak pay satın alma sözleşmesi neticesinde Park Grubu (Park Holding A.Ş. ve Turgay Ciner özelinde), Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş.’de doğrudan, Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.’de ise dolaylı olarak yüzde elli ortak olacaktır. Ortaklık yapısında oluşacak değişiklik aşağıdaki tablolarda gösterilmektedir:

Tablo 2 - Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş.’nin Devirden Önceki ve Sonraki Hissedar Yapısı

DEVİRDEN ÖNCEKİ DURUM DEVİRDEN SONRAKİ DURUM

Ortağın Adı Pay Adedi Devredilecek Pay Adedi Pay Adedi

Park Holding A.Ş. --- 24.500.000.000

Turgay Ciner --- 500.000.000

Toplam 50.000.000.000 25.000.000.000 50.000.000.000

130

Tablo 3- Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin Devirden Önceki ve Sonraki Hissedar Yapısı

DEVİRDEN ÖNCEKİ DURUM DEVİRDEN SONRAKİ DURUM

Ortağın Adı Pay Adedi Devredilecek Pay Pay Adedi

Adedi

Aytemiz Akaryakıt 19.360.000 --- 19.360.000

Dağıtım ve Pazarlama

A.Ş

Toplam 20.000.000 320.000 20.000.000 Tablo’dan da görüldüğü üzere Park Grubu ve Aytemiz Grubu, devir işlemleri sonunda her iki şirkette doğrudan ya da dolaylı olarak %50 pay sahibi olacaktır. Her iki grubun %50 pay sahibi olmasının yanında, imzalanacak olan “Ortaklar Arası Sözleşme”de yer alan aşağıdaki hususlar da devir işleminin sonucunda bu iki şirkette Park Grubu ve Aytemiz Grubu’nun ortak kontrole sahip olacağını göstermektedir:

- genel kurulda karar alınabilmesi için esas sermayenin en az yüzde

altmışını temsil eden pay sahiplerinin olumlu oy kullanması şartı,

- altı kişiden oluşacak yönetim kurulu üyelerinin yarısının Aytemiz Grubu,

yarısının da Park Grubu’nun göstereceği adaylar arasından genel kurulca

seçilecek olması,

- stratejik kararların alınabilmesi bakımından yönetim kurulunun en az beş

üyesinin aynı yöndeki olumlu oyu şartı.

H.3.2. Hukuksal Değerlendirme

1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 2 nci maddesinin (b) bendinde “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi “ birleşme ve devralma sayılan haller arasında gösterilmiştir. Bu çerçevede, bildirim konusu pay devri işleminde Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş. ile Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş.’de ortak kontrolün oluşması sebebiyle, söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in anılan maddesi anlamında kontrol değişikliğine yol açan bir devralmadır.

Devir işleminin taraflarından Aytemiz Grubu’nun ilgili pazarlara ilişkin ciro ve pazar payı bilgilerini gösteren bilgiler aşağıdaki tabloda yer almaktadır:

170

Tablo 4- 2004 Yılına İlişkin Aytemiz Grubu Ciro ve Pazar Payı Bilgileri

Park Grubu’nun ise söz konusu pazarlara yönelik herhangi bir faaliyeti ve dolayısıyla ciro veya pazar payı bulunmamaktadır. Bu sebeple Aytemiz Grubu’na ilişkin söz konusu bilgiler, iki grubun halihazırdaki toplam pazar payı ve ciro bilgilerini yansıtır niteliktedir.

Tablodan görüldüğü üzere belirlenen ilgili ürün pazarları bakımından 2004 yılı ciroları ve pazar payları gözönüne alındığında;

- madeni yağ satış ve dağıtımı,

- doğalgaz satışı (LNG-CNG),

- LPG dağıtımı (tüplü),

- LPG dağıtımı (dökme)

ilgili ürün pazarlarında gerçekleşen devirlerin, 1997/1 Tebliğ’in 4. maddesi uyarınca izne tabi olmadığı; diğer yandan

190

- akaryakıt dağıtımı (beyaz ürünler),

- akaryakıt dağıtımı (siyah ürünler),

- LPG dağıtımı (otogaz)

pazarlarındaki devralmanın ise anılan Tebliğ’deki ciro eşikleri aşıldığından izne tabi olduğu anlaşılmıştır.

Siyah ve beyaz akaryakıt ürünleri birlikte dikkate alındığında, sektördeki teşebbüslerin pazar payları ile LPG dağıtımı pazarında (dökme, tüplü ve otogaz birlikte) faaliyet gösteren belli başlı teşebbüslere ilişkin pazar payları, aşağıdaki şekilde oluşmaktadır:

Tablo 5- Pazar Payları Tablo 6- Pazar Payları

Akaryakıt Dağıtımı (%) LPG Dağıtımı (%)

Park Grubu’nun ilgili pazarlarda hiçbir faaliyeti bulunmayışı, Aytemiz Grubu’nun ise oldukca düşük pazar paylarına sahip olması dikkate alındığında, söz konusu devralma işleminin, ilgili pazarlarda hakim durum yaratan veya hakim durumu güçlendiren bir nitelik arz etmediği kanaatine varılmıştır.

H.3.3. Rekabet Etme Yasağının Değerlendirilmesi

Taraflar arasındaki Ortaklar Arası Sözleşme’nin 10. maddesinde, her iki grupta yer alan pay sahipleri için, Aytemiz Akaryakıt Dağıtım ve Pazarlama A.Ş ve Aytemiz Gaz Ticaret ve Sanayi A.Ş. adlı teşebbüslerin faaliyetlerine yönelik olarak (akaryakıt dağıtımı, LPG dağıtımı, madeni yağ üretim/toptan satışı, LNG toptan satışı, CNG toptan satışı ve CNG iletimi) pay sahipliğinin devamı müddetince bir rekabet yasağı getirilmektedir. Yine aynı sözleşmenin 10.3 maddesinde; “Bu maddede yer alan yükümlülükler, herhangi bir Pay Sahibi açısından, söz konusu Pay Sahibinin bağlı olduğu grubun, diğer grupla birlikte Şirkette ortak kontrolü devam ettiği müddetçe bağlayıcı olmaya devam edecektir.” ifadesine yer verilmiştir. Maddede öngörülen rekabet yasağının süresi ve kapsamı yönünden makul bir sınırlama olduğu ve yan sınırlama olarak değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna, bununla birlikte işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut hakim durumu güçlendiren ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığına, dolayısıyla bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.