İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş.'nin % 61,19 oranındaki hissesinin Alamana Industries Co. S.A.K.

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,

M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.

B. RAPORTÖRLER: M. Oğuzcan BÜLBÜL, Harun GÜNDÜZ

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Alamana Industries Co. S.A. K. ve Saint Gobain Isover

Vekili Av. Aybige MUTLUER

Ahular sokak No:15 34337, Etiler-İstanbul

D. TARAFLAR: - Alamana Industries Co. S.A.K.

P.O Box 20244 Safat, Airport Road, Shuwaikh, KUVEYT - Saint Gobain Isover

Les Miroirs, 18 Avenue d’Alsace, 92400,

Courbevoie, FRANSA

- Koç Holding A.Ş.

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Temel Ticaret A.Ş.

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Koç Yapı Malzemeleri A.Ş.

Orhanlı Cad. Aylar Demir Sanayi Yolu, No:8

Kurtköy, İstanbul

- Semahat S. ARSEL

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Suna KIRAÇ

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Rahmi M. KOÇ

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Mustafa V. KOÇ

Azizbey Sok. no:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- M. Ömer KOÇ

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- Ali Y. KOÇ

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

- RMK Mahdumları A.Ş.

Azizbey Sok. No:1 Kuzguncuk 34674 İstanbul

E. DOSYA KONUSU: İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin % 61,19 oranındaki hissesinin Alamana Industries Co. S.A.K. ve Saint Gobain Isover tarafından kurulacak İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanlı Ortak Girişim tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.9.2006 tarih ve 6486 sayı ile giren bildirim üzerine, söz konusu devralmaya ilişkin olarak talep edilen ek bilgi ve belgeler, Kurum kayıtlarına 1.11.2006 tarih, 7155 sayı, 14.11.2006 tarih, 7593 sayı, 15.11.2006 tarih, 7611 sayı ve 17.11.2006 tarih, 7684 sayı ile intikal eden yazılarla tamamlanmıştır. 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 17.11.2006 tarih, 2006-1-141/Öİ-06-MOB sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 20.11.2006 tarih, REK.0.05.00.00-120/222 sayılı Başkanlık önergesi ile 06-85 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;

- Alamana Industries Co. S.A.K. ve Saint Gobain Isover’in bir araya gelerek

İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanlı yeni bir ortak girişim şirketi

kurmaları işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a

dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında bir işlem olduğu,

ancak; tarafların ilgili ürün pazarlarındaki toplam pazar payları ve ciroları

yönüyle anılan Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olmadığı,

- 18 Ekim 2006 tarihli Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi’nin 14.2. maddesi ile

getirilen rekabet yasağına ilişkin düzenlemenin yan sınırlama olarak kabul

edilebileceği,

- Alamana Industries Co. S.A.K. ve Saint Gobain Isover’in bir araya gelerek

İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanıyla kuracakları ortak girişim şirket ile

İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş.’yi devralması işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ

kapsamında izne tabi bir işlem olduğu, bununla birlikte, işlem sonucunda

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen nitelikte bir hakim durum

yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece

ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı,

- 5 Eylül 2006 tarihli Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi’nin 10.11. maddesi ile

getirilen üç (3) yıllık rekabet yasağına ilişkin düzenlemenin yan sınırlama

olarak kabul edilebileceği;

ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Alamana Industries Co. S.A.K (Alamana)

Kuveyt’te kurulu bir şirket olan Alamana, Kuveyt’te hisselerinin tamamını elinde bulundurduğu Kuwait Insulating Material Manufacturing Company (KIMMCO) adındaki iştiraki aracılığıyla, izolasyon malzemelerinin üretimi ve pazarlanması faaliyetlerini yürütmektedir. Bildirim konusu işlem bakımından belirlenen ilgili ürün

pazarlarında ise Alghanim ailesi tarafından kontrol edilmekte olan Alamana’nın ve Alamana tarafından kontrol edilmekte olan şirketlerin ne doğrudan ne de dolaylı olarak faaliyeti bulunmamaktadır.

Bildirim konusu işlem ile İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş.’nin %61.19 oranındaki hisselerinin Saint Gobain Isover ve Alamana’dan her birinin %50 oranında iştiraki ile kurulacak olan İzocam Izolasyon Yatırım A.Ş. tarafından devralınması hedeflenmektedir. Bu çerçevede Alamana’nın, bildirim konusu hisse devri işleminin gerçekleştirilmesi amacıyla Türkiye’de kurulmuş olan Alghanim İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanlı bir iştiraki bulunmaktadır. İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş.’nin %49,9 oranındaki hissesine, İstanbul Ticaret Sicili’ne tescil edilmiş Alghanim İzolasyon Yatırım A.Ş. sahip olacaktır.

H.1.2. Saint Gobain Isover (Isover)

Isover, merkezi Paris’te olan bir şirket olup, Compagnie de Saint-Gobain (Saint Gobain) şirketinin inşaat malzemeleri iş birimi içerisinde yer almakta ve izolasyon sektöründe faaliyetlerini yürütmektedir. Saint-Gobain Grubu dünya genelinde cam, sanayi seramiği, zımpara, paketleme ürünleri ve inşaat malzemelerinin üretimi, işlenmesi ve dağıtımı faaliyetlerinin yanı sıra, inşaat malzemeleri dağıtıcılığı ile de uğraşmaktadır.

Şirket Türkiye’de ise inşaat malzemeleri sektöründe Saint-Gobain Weber Markem A.Ş. unvanında bir iştirake sahiptir. Söz konusu şirket bina malzemeleri alanında faaliyette bulunmakta olup, ayrıca Türkiye’de seramik yapıştırıcısı ve harç gibi ürünleri üretmekte ve pazarlamaktadır. Buna ek olarak, 2005 yılında BPB Grubu’nun devralınmasının ardından, Türkiye’de inşaat malzemeleri sektöründe BPB Gypsum Production & Trading Ltd. Şti. unvanında bir iştiraki daha olmuştur. Söz konusu şirket, alçı tozu alanında faaliyette bulunmaktadır. Saint-Gobain’in Türkiye’de ayrıca Saint-Gobain Abrasives adında bir şirketi daha bulunmaktadır. Söz konusu şirket yalnızca zımpara ürünlerine ilişkin faaliyette bulunmaktadır. Ancak bildirim konusu işlem bakımından belirlenen ilgili ürün pazarlarında, Saint-Gobain’in Türkiye’deki iştiraklerinden hiçbirisi faaliyette bulunmamaktadır.

H.1.3. İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş. (İzocam)

130

Türkiye’de yalıtım sektörünün tüm segmentlerinde faaliyet göstermekte olan İzocam, Koç Holding A.Ş., Temel Ticaret A.Ş., Koç Yapı Malzemeleri A.Ş. ve RMK Mahdumları A.Ş. aracılığıyla nihai olarak Koç ailesi tarafından kontrol edilmektedir. İzocam 1967 yılından itibaren Isover’in lisans sahibi olarak TEL Prosesiyle camyünü, 1993 yılından itibaren de Isover’in bağlı iştiraki ISOVER G+H AG’nin lisans sahibi olarak SILLAN Prosesiyle taşyünü üretmektedir. 1995 yılında üretime alınan ekstrude polistiren tesisi ise OWENS CORNING lisansıyla HYDROVAC Prosesiyle foamboard (XPS) üretmektedir. 2000 Yılında üretimine başlanan elastomerik kauçuklar için ARMACELL GmbH lisansı alınmıştır. 2005 yılında devir alınan Tekiz Tesisinde ise izolasyonlu ve izolasyonsuz saç çatı ve cephe panelleri üretilmektedir.

H.2.Devralma İşlemi

Dosyadan edinilen bilgilere göre, İzocam’ın %61.19 oranındaki hisseleri, Isover ve Alamana’dan her birinin %50 oranında iştiraki ile kurulacak olan İzolasyon Yatırım adlı ortak girişim tarafından devralınacaktır. Bu amaçla 5.9.2006 tarihinde bir “Hisse Devir ve Temlik Sözleşmesi” imzalanmış olup, ilgili sözleşmenin 5.1. maddesinde de belirtildiği üzere; sözleşmenin yürürlüğe girebilmesi, hisse devrine ilişkin olarak Rekabet Kurulu’ndan izin alınması ön şartına bağlanmıştır. Devralma işlemi sonrasında İzocam’ın kontrolüne sahip olacak olan Izolasyon Yatırım, 18.10.2006 tarihinde akdedilen “Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi”ne istinaden 14.11.2006 tarihinde tescil edilerek kuruluşunu tamamlamıştır.

H.3. İlgili Pazar

H.3.1. İlgili Ürün Pazarı

160

Dosyada yer alan bilgilerden, İzocam tarafından üretilen ürünler birer yalıtım malzemesi olmakla birlikte, bu ürünlerin kullanımı uygulamalara ve kullanım amaçlarına göre birbirinden farklılaşmakta olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, ilgili ürün pazarları, İzocam tarafından üretimi yapılan “cam yünü, taş yünü, Ekspande Polistiren (EPS), Ekstrude Polistiren (XPS) ve poliüretan (sandviç paneller)” olarak tespit edilmiştir.

H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar

İzocam’ın satışlarını tüm Türkiye genelinde gerçekleştirmelerinden hareketle ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak kabul edilmiştir.

H.4. Değerlendirme

H.4.1. Ortak Girişim Değerlendirmesi

Dosya konusu işlemin sonucunda, İzolasyon Yatırım, Isover ve Alamana’dan her birinin %50 oranında iştiraki ile 18.10.2006 tarihinde akdedilen “Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi”ne istinaden 14.11.2006 tarihinde tescil edilerek kuruluşu tamamlanmıştır.

180

Dosyada yer alan bilgilere göre, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ göz önüne alındığında, yukarıda ayrıntılarından bahsedilen başvuru konusu işlem, söz konusu Tebliğ’in 2. maddesi anlamında yoğunlaşma doğurucu bir ortak girişimdir.

H.4.2. Ortak Girişim’in Ciro ve Pazar Payı Değerlendirmesi

1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında olan Ortak Girişim taraflarının ilgili ürün pazarında herhangi bir faaliyeti olmadığından ciro ve pazar payı bulunmamaktadır. Dolayısıyla, işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olmadığı anlaşılmaktadır.

H.4.3. Ortak Girişim’in İzocam’ı Devralması İşlemine İlişkin Değerlendirme

H.4.3.1. İşlemin Niteliği

Bu işlem sonrası İzocam, Koç Topluluğu kontrolünden tamamen çıkmış

olacağından bildirim konusu işlem, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1

sayılı Tebliğ’in 2(b) maddesi kapsamında bir devralma niteliğindedir.

Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, tarafların 2006 yılının ilk altı ayında

yaptıkları satışlar neticesinde ilgi ürün pazarlarında sahip olduğu pazar payları

aşağıdaki şekildedir:

Tablo 1: Türkiye Camyünü Pazarında Teşebbüslerin Sahip Olduğu Pazar Payları

Unvan Pazar Payları (%)

Alamana (….)

Tablo 2: Türkiye Taşyünü Pazarında Teşebbüslerin Sahip Olduğu Pazar Payları

Unvan Pazar Payları (%)

Alamana (….)

Tablo 3: Türkiye Ekstrude Polistiren (XPS) Pazarında Teşebbüslerin Sahip Olduğu Pazar Payları

Unvan Pazar Payları (%)

Alamana (….)

Tablo 4: Türkiye Ekspande Polistiren (EPS) Pazarında Teşebbüslerin Sahip Olduğu Pazar Payları

Unvan Pazar Payları (%)

Alamana (….)

Tablo 5: Türkiye Poliüretan (Sandviç Paneller) Pazarında Teşebbüslerin Sahip Olduğu Pazar Payları

Unvan Pazar Payları (%)

Alamana (….)

H.4.3.2. Ciro ve Pazar Payı Değerlendirmesi

İlgili ürün pazarlarından “sandviç paneller” ve “Ekstrude Polistiren (XPS)” olarak tanımlanan pazarlar hariç, ilgili ürün pazarını oluşturan diğer alt pazarlarda İzocam’ın sahip olduğu pazar paylarının ve (…………) YTL olan 2005 yılı cirosunun, 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen pazar payı ve ciro eşiğinin üzerinde olması nedeniyle, anılan devralma işleminin Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğu anlaşılmaktadır.

H.4.3.3. Devralma İşlemin İlgili Ürün Pazarlarındaki Rekabete Etkisi

Dosyada yer alan bilgilerden, ilgili ürün pazarlarında faaliyet gösteren birçok teşebbüsün bulunduğu, ithalatın ve alternatif temin kaynaklarına ulaşmanın önünde herhangi bir engel olmadığı, pazara girişi engelleyen teknolojik, yasal veya sermaye miktarına bağlı herhangi bir giriş engelinin olmadığı ve başvuru konusu devralma işlemi sonucunda, İzocam’ın ilgili ürün pazarlarında sahip olduğu payların, taraflarının söz konusu pazarlarda faaliyeti olmayan bir Ortak Girişim’e geçeceği dikkate alındığında, söz konusu devralma işlemi sonucunda hâkim durum yaratılması veya hâkim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır. H.4.3.4. Yan Sınırlamalar

4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine tabi ortak girişimlerde ana teşebbüsler ile ortak girişim arasında ana işlemin bir parçası olarak düzenlenen bir takım rekabet sınırlamaları özellikle rekabet etmeme yükümlülükleri, dağıtım anlaşmaları veya lisans anlaşmaları gibi düzenlemeler işlemle doğrudan ilgili ve zorunlu olduğu sürece yan sınırlama olarak değerlendirilmekte ve izin verilmektedir. Yan sınırlama olarak kabul edilmeyen sınırlamalar ise 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi çerçevesinde ayrıca değerlendirilebilmektedir. Birleşme/devralma işlemine ilişkin bir rekabet yasağının yan sınırlama olarak kabul edilmesi ve bu çerçevede işlemle birlikte değerlendirilmesi için söz konusu yasağın “yoğunlaşma ile doğrudan ilgili ve gerekli olma”, “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” kriterlerini sağlaması gerekmektedir. Taraflar arasında 5.9.2006 tarihinde akdedilen “Hisse Devir Sözleşmesi”nin 8.7. maddesi “Kapanış tarihinden sonra üç (3) yıl süreyle, Satıcılardan her biri, dolaysız veya dolaylı olarak (i) Kapanış Tarihinde yürütülmekte olduğu şekliyle Şirketin Esas Faaliyet Konusu ile rekabet etmeyecek, uğraşmayacak veya bu konuda iş yapmayacak veya (ii) Kapanış Tarihinde yürütülmekte olduğu şekliyle Şirketin Esas Faaliyet Konusunda çalışan herhangi bir kuruluş ile işbirliği veya ona iştirak etmeyecek (Koç Grup Şirketlerinin yukarıdaki (i) ve (ii) ile ilgili mevcut sözleşmeleri hariç) veya (iii) Kapanış tarihinden sonra altı 86) ay süreyle, istihdam sözleşmeleri Şirketçe feshedilmiş olan çalışanlardan başka Şirket’in kilit elemanlarını (Şirketin Müdürleri, Bölüm Başkanları ve Fabrika Yöneticileri) işe almayacak, istihdam etmeyecek, bunlara teklif yapmayacak veya bunları işten ayrılmaya teşvik etmeyecek veya bu yönde etkilemeye çalışmayacaktır; ancak, Türk İş Kanunu’nun hükümleri saklıdır” şeklide düzenlenmiştir

Buna göre satıcı ortaklara ilgili pazarlarda 3 yıl süreyle rekabet yasağı getirilmektedir. Yoğunlaşma işlemleriyle birlikte getirilen düzenlemelerin yan

sınırlama olarak değerlendirilebilmesi için; bunların işlemle doğrudan ilgili, işlemin yürütülebilmesi için gerekli, kapsamının belirli ve sınırlı olması gerekmektedir. Devralmalarda satıcıya rekabet yasağı getirilmesinin amacı, maddi varlıklar ile satıcının geliştirdiği ticari itibar ve know-how gibi maddi olmayan varlıkların tüm değerleriyle alıcıya geçmesinin sağlanmasıdır. Bunun için, alıcının müşteri tabanı oluşturabileceği ve satıcıdan devraldığı know-how’dan tam anlamıyla faydalanabildiği ölçüde ve sürede satıcının rekabetçi davranışlarından korunması gerekmektedir. Bu itibarla, rekabet etmeme yükümlülüğünün, işlemin istenen

1

sonucu doğurmasına katkıda bulunduğu kabul edilmektedir.

Bildirim konusu olayda getirilen rekabet sınırlaması incelendiğinde, söz konusu sınırlamanın işlemle doğrudan ilgili, işlemin yürütülebilmesi için gerekli ve kapsamının belirli ve sınırlı olduğu görülmektedir. Know-how devrinin söz konusu olduğu durumlarda üç yıllık rekabet etmeme süresi makul görülmektedir. Başvuru konusu işlemde, satıcı tarafın elinde bulunan ve listesi “Hisse Devir Sözleşmesi”nin ekindeki 6.2.16 (a) numaralı ekte yer alan ticari marka ve patentlerin tamamının alıcı Ortak Girişim’e devredilmesi söz konusu olduğundan, “Hisse Devir Sözleşmesi”nde yer alan üç yıllık rekabet yasağının yan sınırlama olarak değerlendirilebileceği kanaatine ulaşılmıştır.

Diğer taraftan 18.10.2006’da akdedilen Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi’nin 14.2 maddesi;

280

“Bölüm 14.2 Rekabet etmeme

Her bir hissedar, kendi ve bağlı şirketleri adına, her bir hissedara ayrı ayrı, bu hissedar veya bağlı şirketlerinden herhangi biri hissedar olduğu sürece, diğer hissedarın ön yazılı onayı olmadan ortak girişim süresi boyunca şu aşağıdakilerden herhangi birini Türkiye Cumhuriyeti içinde yapmayacağını veya bağlı şirketlerinden herhangi birini yapmasına izin vermeyeceğini beyan ve taahhüt eder;

(i) Tek başına veya müştereken dolaylı veya dolaysız olarak, İzocam işi

ile rekabet eden herhangi biri işi yürütmek, bu tip işe yatırım yapmak

veya dahil olmak veya

(ii) Şirketin veya İzocam’ın herhangi bir çalışanını transfer etmek veya işe

almak.

Ancak, Lisans Sözleşmelerindeki bölgesel sınırlamalar istisnasıyla, hissedarların mevcut işlerini izolasyon piyasasında kovalama haklarına hiçbir şey engel olmayacaktır…”

şeklinde düzenlenmiştir. Söz konusu madde değerlendirildiğinde, ana teşebbüslere getirilen rekabet yasağının yan sınırlama olarak nitelendirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.

300

1 Rekabet Kurulu’nun 23.3.2006 tarih, 06-20/257-64 sayılı Kararı.

(http://www.rekabet.gov.tr/pdf/06-20-257-64.pdf)

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

1. Alamana Industries Co. S.A.K. ve Saint Gobain Isover’in bir araya gelerek İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanlı yeni bir ortak girişim şirketi kurmaları işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında bir işlem olduğuna, ancak tarafların ilgili ürün pazarlarındaki toplam pazar payları ve ciroları yönüyle izne tabi olmadığına,

2. 18.10.2006 tarihli “Müşterek Teşebbüs Sözleşmesi”nin 14.2. maddesi ile getirilen rekabet yasağına ilişkin düzenlemenin yan sınırlama olarak kabul edilmesine,

3. Alamana Industries Co. S.A.K. ve Saint Gobain Isover’in bir araya gelerek İzocam İzolasyon Yatırım A.Ş. unvanıyla kuracakları ortak girişim şirket ile İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş.’yi devralması işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğuna, ancak işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına,

4. 5.9.2006 tarihli “Hisse Devir Sözleşmesi”nin 8.7. maddesi ile getirilen üç (3) yıllık rekabet yasağına ilişkin düzenlemenin yan sınırlama olarak kabul edilmesine,

OYBİRLİĞİ ile kabul edilmiştir.