Tyco Holding VII Aps'nin Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin % 100 hissesini devralması…

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : D2/1/H.S.Ö.-99/1 (Devralma)

Karar Sayısı: 99-57/612-389

Karar Tarihi: 14.12.1999

A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU

Üyeler: Dr. Kemal EROL, Sadık KUTLU, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER

B- RAPORTÖRLER: Hakan Suat ÖLMEZ, Arif Ogün SARI, İbrahim AYDEMİR

C- BİLDİRİMDE BULUNAN: Tyco Holding VII Aps

Temsilcisi: Yael ALBUKREK

Güllü Sk., No: 1, 80830, 3. Levent/İstanbul

D- TARAFLAR: - Tyco Holding VII Aps

c/o Mogens Bach Dragsted Schlüter Aros

Radhuspladsen 4, 1550 Kopenhag/DANİMARKA

- TSP Tıbbi Ürünler Sanayi ve Pazarlama A.Ş.

Sanbir Bulvarı, 3. Bölge, 6. Cad., No: 39, 34860

Kıraç-Büyükçekmece/İstanbul

- Yusuf DUEK

Armanlı Sitesi, 5. Blok No: 9 Yeniköy/İstanbul

- Eti DUEK

Armanlı Sitesi, 5. Blok No: 9 Yeniköy/İstanbul

- Ari DUEK

Alsit Mah. B-48 Büyükdere/İstanbul

- Edi DUEK

Birlik Sok. Engin Sitesi No: 177 D.12 Levent/İstanbul

- Musa MİTRANİ

Valikonağı Cad. Yapı Kredi Vakıf Binası 13/3

80220 Nişantaşı/İstanbul

- J.Aluf Medina

Valikonağı Cad. Bingöl Apt. No: 78/7 Nişantaşı/İstanbul

- Yaşuva Kastro

Fahri Gizden Sok. No: 18/2 Yaşam Apt.

Gayrettepe Beşiktaş/İstanbul

- M. Cemal ÖZMUMCU

Cemil Topuzlu Cad. No: 115/2 Çiftehavuzlar/İstanbul

E- DOSYA KONUSU: Tyco Holding VII Aps’nin Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin % 100 hissesini devralması işlemine izin verilmesi talebi.

REKABET KURUMU 1

F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 15.11.1999 tarih, 3750 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 29.11.1999 tarih, D2/1/H.S.Ö.-99/1 sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 6.12.1999 tarih, REK.0.06.00.00/51 sayılı Başkanlık önergesi ile 99-56 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 601-383 sayılı karar ile konu tetkike alınmıştır.

Söz konusu rapor ve bu rapora ilişkin adı geçen raportörlerce hazırlanan bilgi notunu içeren 10.12.1999 tarih, REK.0.06.00.00/59 sayılı Başkanlık önergesi, 99-57 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ hükümleri çerçevesinde, devralma işleminin gerçekleşmesi halinde ilgili ürün pazarlarında, hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı, ayrıca Hisse Satım Sözleşmesinde; Tyco Holding VII Aps tarafından, % 100 hisse alımı suretiyle devralmak istediği Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ye yüklediği 5 (beş) yıllık rekabet yasağı’nın, bu devralma işleminin tüm maddi değerler ve know-how içeren maddi olmayan hakları da kapsamasından dolayı makul bir süre olduğu, fakat Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin üretim ve dağıtım birimlerini kiralamış bulunan TSP Tıbbı Ürünler Sanayı ve Pazarlama A.Ş.’ ye yüklenen 5 (beş) yılllık rekabet yasağının makul süreler içerisinde olmadığı ve bu sürenin makul bir süre olarak düşünülen 2 (iki) yıla indirilmesi durumunda devralma işlemine izin verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. İlgili Pazar

H.1.1. Ürün Pazarı: Devralma işlemine konu olan Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş., fiilen tek kullanımlı şırınga ve iğne pazarı ile digital ve manuel tansiyon ölçme aleti pazarında faaliyet gösteren bir şirkettir. Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden hareketle başvurunun değerlendirilmesinde İlgili ürün pazarı, cilt altı (hipodermik) kullanım da dahil olmak üzere, insanlar ve hayvanlar üzerinde kullanım amaçlı tek kullanımlık şırınga ve iğne pazarı olarak belirlenmiştir.

H.1.2. Coğrafi Pazar: İlgili ürün pazarına konu ürünlerin Türkiye genelinde satımının mümkün olması ve pazar farklılaşması yaratacak faktörlerin bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak kabul edilmiştir.

H.2. İşleme Konu Teşebbüsler

H.2.1. Tyco Holdings VII Aps (Tyco)

Danimarka kanunlarına göre kurulmuş olan Tyco, Bermuda'da bulunan Tyco International Lmd. şirketler grubuna bağlı olan ve Luksemburg'ta kurulu bulunan Tyco Group Sarl şirketinin % 100 bağlı şirketidir.

Tyco grubunun Türkiye’de ilgili ürün pazarında faaliyeti bulunmamaktadır. Ancak Tyco grubunun, Türkiye’de % 100 sahip olduğu üç bağlı şirketi mevcuttur. Bunlar; plastik palto askısı pazarında faaliyette bulunan Karner Batts Askı İthalat

REKABET KURUMU 2

İhracat ve Ticaret Ltd. Şti. ve her ikisi de elektrik-elektronik bağlantı sistemleri konusuyla iştigal eden AMP Elektrik-Elektronik Bağlantı Sistemleri Tic. Ltd. Şti. ile serbest bölgede faaliyet gösteren AMP Trading B.V.’dir.

H.2.2. Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Tıbset)

Tıbset 16.2.1977 tarihinde İstanbul’da % 100 yerli sermayeyle kurulmuş, fiilen tek kullanımlı şırınga ve iğne pazarı ile digital ve manuel tansiyon ölçme aleti pazarında faaliyet gösteren bir şirkettir. 26.10.1998 tarihinde Tıbset, tüm üretim ve dağıtım birimini ve ona bağlı unsurları TSP Tıbbi Ürünler Sanayi ve Pazarlama A.Ş.’ye kiralamıştır. Bu nedenle kiralama süresince Tıbset üretime ara vermiştir. H.2.3. TSP Tıbbi Ürünler Sanayi ve Pazarlama A.Ş. (TSP)

TSP, tıbbi malzeme imalatı, ihracatı, genel distribütörlüğü, komisyonculuğu ile alım ve satımı yapan İstanbul'da kurulu bir firmadır . TSP, Tıbset’in fabrikasını ve dağıtım ağını 26.10.1998 tarihinde kiralamıştır ve halen işletmektedir. İlgili devralma işlemi gerçekleştiğinde TSP ve Tıbset arasındaki kira sözleşmesi sona erecek ve Tıbset faaliyetine yeniden başlayacaktır. TSP'nin ise ilgili ürün pazarında faaliyeti kalmayacaktır.

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.3.1. İşlemin 4054 Sayılı Kanun'un 7. Maddesi ile 1997/1 Sayılı

Tebliğ Kapsamında Değerlendirilmesi

Başvuruya konu işlem, yabancı menşeli olan Tyco tarafından, % 100 yerli sermayeli olarak kurulu bulunan Tıbset'in hisselerinin tamamının devralınması işlemine izin verilmesi talebidir.

1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendinde, “herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” teşebbüsler arası birleşme ve devralma sayılan hallerden biri olarak belirlenmiştir. Bu çerçevede, Tıbset'in % 100 hissesinin Tyco tarafından devralınması işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ anlamında bir "devralma" dır.

1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde, “birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, Ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü yer almaktadır. Bildirime konu devir işlemi bu hüküm ile getirilen pazar payı ve ciro eşikleri açısından değerlendirildiğinde, tarafların sahip olduğu toplam cironun anılan Tebliğ'de belirtilen eşiğin altında olduğu, ancak pazar payı eşiği dikkate alındığında, Tıbset'in sahip olduğu % 40 lık pazar payı yönüyle, 1997/1 sayılı Tebliğ’de yer alan %25 sınırını aşmasından dolayı, söz konusu işlemin, Rekabet Kurulu’ndan izin alınması gereken bir devralma işlemi olduğu görülmektedir.

Tıbset'in, ilgili ürün pazarında % 40’lık payı ile en yüksek pazar payına sahip olduğu ve diğer teşebbüslerin pazar payları da dikkate alındığında piyasada lider

REKABET KURUMU 3

durumda bulunduğu görülmektedir. Ancak, Tıbset’in hisselerini devralacak olan Tyco'nun, devralma işlemine konu olan ilgili ürün pazarında doğrudan herhangi bir faaliyeti olmadığı gibi, bu pazarda kontrol ettiği herhangi bir teşebbüs de bulunmamaktadır. Devralma işlemiyle Tıbset faaliyetine aynen devam edecek, sadece hissedarları değişecektir. Başka bir ifadeyle işlem sonucunda, Tıbset'in hissedarlarının değişmesi dışında pazar payının yükselmesi veya daha önceki konumunun güçlenmesi söz konusu değildir. Bu nedenle bildirime konu devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesinde belirtilen bir hakim durum yaratması veya mevcut bir hakim durumu güçlendirmesi ve böylece rekabeti olumsuz yönde etkilemesinin söz konusu olmadığı anlaşılmıştır.

H.3.2. Rekabet Yasağı Maddesinin Değerlendirilmesi

Bildirime konu devralma işlemiyle ilgili olarak yapılan"Hisse Alım Sözleşmesi"nin XI no’lu"Rekabet Yasağı" maddesinde; Tyco tarafından, Tıbset hissederlarına ve bu şirketin fabrikasını ve pazarlama ağını yaklaşık 1(bir) yıldan beri kiralamakta olan TSP'ye, ilgili devralma işleminin gerçekleşmesinin ardından başlamak üzere 5 yıllık rekabet yasağı yüklenmektedir.

Teşebbüsler arası devir işlemlerinde genellikle devralan tarafın devredenin devir işleminden sonra kendisiyle rekabet etmemesi yönünde bir şart ileri sürdüğü görülmektedir. Bu durum, özellikle devir işlemine konu olan pazara yabancı olan devralan teşebbüsler ile mevcut pazarda müşteri portföyü ve “know-how” oluşturmuş devreden teşebbüsler arası devralmalarda söz konusu olmaktadır. Devralanın “know-how” ve kendine ait müşteri portföyünü oluşturabilmesi; bir başka deyişle piyasaya adaptasyonunun sağlanabilmesi için makul bir süreye gereksinim duyulması nedeniyle, rekabet etmeme anlaşmalarını ticari hayatın bir gereği olarak değerlendirmek yerinde olacaktır. Rekabet Otoriteleri de, devralma işlemlerinde, satın alınan varlıkların (know-how, müşteri portföyü, satış stratejileri vs.) değer ifade eden bir bütün olarak alınması gerektiği esasına dayalı olarak, devreden tarafa getirilen konuyla ilgili faaliyette bulunma sınırlamalarına belli süreler için ilgili pazarda rekabet etme yasakları getiren hükümlere “zorunlu kısıtlamalar” kavramı çerçevesinde olumlu yaklaşımlar sergileyebilmektedirler.

Dosya konusu devralma işleminde, Tıbset % 100 hisse devriyle yabancı menşeli Tyco'ya geçmektedir. Bunun sonucunda bütün maddi haklar yanında teknik bilgiler, formüller, spesifikasyonlar, müşteri ve pazar bilgileri, pazarlama ve satış belgeleri, markalar, “know-how”, mülkiyet bilgileri ve müşteri portföyü gibi maddi olmayan hakların da devir kapsamında olacağı muhakkaktır.

Yukarıdaki bilgiler doğrultusunda; devralan tarafın hisse alım sözleşmesinde, ilgili coğrafi pazar ile sınırlı olarak Tıbset'in ortaklarına ve bu şirketin fabrikasını ve pazarlama ağını kiralayan TSP'ye yüklenen 5 (beş) yıllık rekabet yasağı, know-how ve üretim spesifikasyonlarının da devir kapsamında olmasından dolayı makul bir yan sınırlama olarak mütalaa edilmektedir.

I- SONUÇ

Yukarıda yer verilen tespitler ve değerlendirmeler doğrultusunda;

- Tyco Holding VII Aps’nin Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin

% 100 hissesini devralması işleminin; tarafların sahip olduğu toplam pazar payı

REKABET KURUMU 4

yönüyle, 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi bir işlem olduğuna, ancak bu işlem sonucunda, ilgili pazarda hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına,

- Devralma işlemiyle ilgili olarak yapılan"Hisse Alım Sözleşmesi"nin'Rekabet Yasağı' maddesinde yer alan; Tyco Holding VII Aps tarafından, Tıbset Steril Tıbbi Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ye ve bu şirketin fabrikasını ve pazarlama ağını kiralamış bulunan TSP Tıbbı Ürünler Sanayı ve Pazarlama A.Ş.'ye, ilgili devralma işleminin gerçekleşmesinin ardından başlamak üzere 5 yıl süreli rekabet yasağı getirilmesinin, zorunlu ve makul bir yan sınırlama olduğuna,

bu nedenlerle, bildirim konusu devralma işlemine izin verilmesine OYÇOKLUĞU ile

karar verilmiştir.

REKABET KURUMU 5