Yıldız Holding A.Ş. tarafından Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş.

Rekabet Kurumu Başkanlığından;

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA

Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN

B. RAPORTÖRLER : Hakan Deniz KARAKOÇ, Didem ULUÇ, İbrahim Hilmi KOÇAK

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Yıldız Holding A.Ş.

Temsilcisi: Av. Ayşegül ÖZFINDIK

Kısıklı Mah. Ferah Cad. No:1 Üsküdar/İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: Yıldız Holding A.Ş. tarafından Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş. hisselerinin %98,79’unun Asya Katılım Bankası A.Ş.’den devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.09.2013 tarih ve 6757 sayı ile giren bildirim üzerine düzenlenen 11.10.2013 tarih ve 2013-3-64/Öİ sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; bildirime konu işleme izin verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Taraflar

G.1.1. Devralan: Yıldız Holding A.Ş. (Yıldız Holding)

(4) Yıldız Holding, bisküvi, kek, çikolata ve çikolata kaplamalı ürünler, margarin ve sıvı yağ, mutfak ürünleri, süt ve sütlü ürünler, içecek ve dondurulmuş ürünler, toptan ticaret, ambalaj, kişisel bakım, doğrudan pazarlama, gayrimenkul ve finans alanlarında faaliyet göstermekte olup, ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.

Tablo 1. Yıldız Holding’in Hissedarlık Yapısı

Hissedarlar Oran (%)

Kökler Yatırım Holding A.Ş. (…..)

G.1.2. Devreden: Asya Katılım Bankası A.Ş. (Bank Asya)

(5) Bank Asya, Türkiye'nin altıncı özel finans kurumu olarak 1996 yılında faaliyetlerine başlamış, tabana yayılmış yerli sermayeye dayanan, çok ortaklı bir yapısı olan, faizsiz bankacılığın gereklerine uyarak üretime destek olmayı amaç edinerek faaliyetlerini sürdüren bir şirket olup, ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.

Tablo 2. Bank Asya’nın Hissedarlık Yapısı

Hissedarlar Oran (%)

Ortadoğu Tekstil Tic. San. A.Ş. (…..)

G.1.3. Devrin Konusu: Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş. (Adapazarı Şeker)

(6) Adapazarı Şeker, kristal şeker üretimi yanında şeker üretimi artıklarından elde edilen yan ürün melas, yaş küspe, pancar kuyruğu üretimiyle iştigal etmektedir.

G.2. İlgili Pazar

G.2.1. Şeker Mevzuatı

(7) Ülkemizde, şeker ürünleri için 19.04.2001 tarih ve 24378 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4634 sayılı Şeker Kanunu (4634 sayılı Kanun) kabul edilmiştir.

(8) 4634 sayılı Kanun’un birinci maddesinde, 4634 sayılı Kanun’un amacının yurt içi talebin yurt içi üretimle karşılanması ve gerektiğinde ihracata yönelik olarak Türkiye’de şeker rejiminin, şeker üretimindeki usul ve esaslar ile fiyatlandırmanın, pazarlama şart ve yöntemlerinin düzenlenmesi olduğu, 7. maddesinde ise bu amacın gerçekleştirilmesi için Şeker Kurumunun yetkilendirildiği ifade edilmektedir.

(9) 4634 sayılı Kanun’un 2. maddesinde şirket “Bir veya birden fazla sayıda şeker fabrikasını bünyesinde bulunduran ve/veya işleten tüzel kişilik” olarak tanımlanmıştır. Bu bakımdan kararda şeker üreten teşebbüsler için “şirket” ifadesi kullanılmıştır.

(10) Şeker Kurumu, 4634 sayılı Kanun’un 3. maddesi uyarınca, yurt içi şeker talebi ile fabrikaların işleme ve üretim kapasitelerini göz önünde bulundurarak her yıl şirketlerin A ve B [1] kotalarını belirlemektedir. Yine aynı maddede piyasaya yeni girecek olan teşebbüslerin veya şirketlerin yeni bir fabrika kurabilmeleri veya mevcut fabrikaların kapasitelerini arttırabilmeleri için Şeker Kurulundan izin alınması gerektiği belirtilmektedir.

G.2.2. İlgili Ürün Pazarı

(11) 21.01.2010 tarih ve 10-08/65-29 sayılı Kurul kararında ilgili ürün pazarının ham madde alım pazarı ve nihai ürün pazarı olarak iki şekilde ele alınması gerektiği belirtilmiştir. Şeker fabrikaları ham madde olarak şeker pancarını kullanmaktadır ve ülkemizde şeker kamışı üretimi olmadığından bu anlamda alternatifi yoktur. Benzer şekilde 20.09.2004 tarih ve 04- 60/858-201 sayılı Kurul kararında nişasta ve nişasta bazlı sektörler grubunun gerek ana ham maddesinin mısır olması, gerekse de kullanım alanlarının baklava, helva, dondurma,

[1] 4634 sayılı Kanun’un 2. maddesinde A kotası “Yurt içi talebe göre üretilen ve pazarlama yılı içinde iç pazara verilebilen şeker miktarı”, B kotası “A kotasının belli bir oranına tekabül eden ve güvenlik payı için bulundurulmak üzere üretilen şeker miktarı” ve C kotası ise ” A ve B kotaları dışında üretilen ve yurt içinde pazarlanamayan şeker ile işlenmek üzere ihraç kaydıyla temin edilen ham ve beyaz şekeri” ifade etmektedir.

unlu mamuller, sakız, reçel vb. alanlarda ağırlıklı olarak endüstriyel amaçlı kullanılması nedeniyle sakkaroz kökenli tatlandırıcılar ile nişasta kökenli tatlandırıcıların ayrı pazarlarda ele alınması gerektiği belirtilmiştir.

(12) Ayrıca sakkaroz kökenli şeker, üretime katılan şeker pancarının belirli bir oranından elde edilmekte ve aynı şekilde işlenen pancarın %3-4’ü kadar melas üretimi yapılmaktadır. Bu kapsamda melas üretimi şeker pancarı payına paralel olacağından ayrıca değerlendirmeye gerek görülmemiştir. Yan ürünlerden biri olan küspenin de hayvan yemi olarak kullanılması sebebiyle, alternatifleri olmasından dolayı tek başına bir pazar olarak ele alınmamıştır.

(13) Yukarıda verilen bilgiler doğrultusunda ilgili ürün pazarları ham madde alım pazarı bakımından “şeker pancarı” ve nihai ürün pazarı bakımından “sakkaroz kökenli şeker” olarak belirlenmiştir.

(14) Şeker Kurumunun varlığı sonucu, şeker pancarı alım pazarı tümüyle düzenlenmiş olup, bu sebeple mevcut dosya kapsamında yapılan değerlendirme, nihai ürün pazarına (sakkaroz kökenli şeker) yönelik olacaktır.

G.2.3. İlgili Coğrafi Pazar

(15) Şeker Kurumunun her şeker fabrikasının şeker pancarı alımı yapabileceği bölgeleri belirleyen düzenlemeleri nedeniyle ilgili coğrafi pazarlar şeker pancarı için “alım yapılan bölgeler”, sakkaroz kökenli şeker için ise satışların tüm ülkeye yapılabilmesinin mümkün olması nedeniyle “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

G.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

(16) Bildirim konusu işlem, ciro eşikleri bakımından 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) kapsamında olan bir devralma işlemidir.

(17) Dosya içeriğinden, işlem taraflarının 2012 yılı cirolarının, Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (2012/3 sayılı Tebliğ) ile değişik 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde öngörülen eşikleri aştığı anlaşıldığından, bildirime konu işlem izne tabidir.

(18) Yıldız Holding’in, Asya Katılım Bankası A.Ş.’nin Adapazarı Şeker’deki %98,79 oranındaki hissesini devralması ile birlikte oluşacak ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.

Tablo 3. Adapazarı Şeker’in Devralma Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapısı

Devralma Öncesi Devralma Sonrası

Hisse Hisse

Hissedar Hissedar

Oranı (%) Oranı (%)

(19) Bu çerçevede, işlem sonrasında devre konu şirketin kontrolünün Yıldız Holding’e geçmesiyle birlikte şirketin kontrolünde kalıcı değişiklik meydana gelecektir.

(20) Adapazarı Şeker’in üretilen kristal şeker baz alındığında toplam sakkaroz kökenli şeker pazarı içerisindeki payının 2012 yılı itibarıyla sadece %(…..)olduğu dosya içeriğinden anlaşılmıştır. Diğer yandan Yıldız Holding’in bu pazarda herhangi bir faaliyeti olmadığından, işlem neticesinde nihai ürün pazarı olan sakkaroz kökenli şeker pazarında

Adapazarı Şeker’in devrinden kaynaklanan herhangi bir yoğunlaşma artışı söz konusu olmayacaktır. Benzer bir durum, ham madde pazarı olarak değerlendirilen şeker pancarı pazarı bakımından da geçerlidir.

(21) Öte yandan, dosya içeriğinden anlaşıldığı üzere yüksek pazar payına sahip rakiplerin varlığı ve ülkemizde şeker piyasasındaki satış kanallarının çeşitliliği dikkate alındığında, devre konu işlem sonrasında Hızlı Tüketim Malları (HTM) perakendeciliği pazarında iştirakleri (Şok Marketler Ticaret A.Ş., Şok Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş. ve Onur Ekspres Mağazacılık A.Ş.’nin organize HTM perakendeciliğinde pazar payı 2012 yılı itibarıyla toplam %(…..)’dir.) bulunan Yıldız Holding’in faaliyet gösterdiği alt pazar bakımından rekabeti kısıtlayıcı etki doğurmayacağı kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(22) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.