Adnan Polat Enerji Yatırımı A.Ş.’nin ortak kontrolünün Maxis Girişim Sermayesi Portföy Yönetimi A.Ş.
Birleşme ve Devralma21-51/704-348Karar tarihi: 21.10.2021Yayımlanma tarihi: 07.03.2022
Adnan Polat Enerji Yatırımı A.Ş.’nin ortak kontrolünün Maxis Girişim Sermayesi Portföy Yönetimi A.Ş. Temiz Enerji Girişim Sermayesi Yatırım Fonu tarafından devralınması işlemi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ,
Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK
B. RAPORTÖRLER: Çağlar Deniz ATA, Emre KARA
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: - Polat Holding A.Ş.
Gürsel Mah. İmrahor Cad. Polat Ofis No:23 B Blok Kat:5
Kağıthane/İSTANBUL
(1) D. DOSYA KONUSU: Adnan Polat Enerji Yatırımı A.Ş.’nin ortak kontrolünün Maxis Girişim Sermayesi Portföy Yönetimi A.Ş. Temiz Enerji Girişim Sermayesi Yatırım Fonu tarafından devralınması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 24.09.2021 tarih ve 21437 sayı ile intikal eden ve eksiklikleri 13.10.2021 tarih, 22052 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 13.10.2021 tarih ve 2021-2-058/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Kurum kayıtlarına 24.09.2021 tarih, 21437 sayı ile intikal eden ve Polat Holding A.Ş. (POLAT) tarafından yapılan başvuruda; POLAT kontrolündeki Adnan Polat Enerji Yatırımı A.Ş.’nin (APEY) hisselerinin %(…..)’sinin Türkiye İş Bankası A.Ş. (İŞ BANKASI) kontrolündeki Maxis Girişim Sermayesi Portföy Yönetimi A.Ş. Temiz Enerji Girişim Sermayesi Yatırım Fonu (MAXİS) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir.
(5) APEY hisselerinin tamamının sahibi POLAT olup, POLAT hisselerinin %(…..)'i ise Adnan POLAT'a aittir. Böylelikle dolaylı olarak APEY, Adnan POLAT tarafından kontrol edilmektedir. POLAT’ın geriye kalan %(…..)’lik hissesi ise diğer aile üyelerine aittir. Bildirim Formunda Adnan POLAT dışındaki diğer aile üyelerinin APEY ve iştirakleri üzerinde belirleyici etki sağlama imkânı olmadığı belirtilmektedir. İşlem sonrasında APEY’in %(…..) oranında hissesi MAXİS’e ait olacak, %(…..) oranında hisse ise POLAT’ta kalacaktır.
(6) Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’un (Kılavuz) 48. paragrafında iki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişinin başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahip olması durumunda ortak kontrolden söz edileceği vurgulanmış; ortak kontrole örnek olarak ise oy haklarında ya da karar alma organlarına atamada eşitlik, veto hakları ve oy haklarının ortaklaşa kullanılması sayılmıştır.
Sayfa 2
(7) Bildirime konu işlem ile APEY üzerinde POLAT ve MAXİS’in eşit oranda hisseye sahip olacağı, ayrıca sekiz kişilik yönetim kurulunun üyelerinden dördünün MAXİS’in; dördünün ise POLAT’ın gösterdiği adaylar arasından genel kurul tarafından seçileceği, yönetim kurulu kararlarının ise en az beş üyenin olumlu oyu ile alınacağı anlaşılmaktadır. Ayrıca Pay Sahipliği Sözleşmesi’nde önemli kararlar ile ilgili olarak, birbirini izleyen iki toplantının nisaplarının oluşmaması nedeniyle ilgili organın toplanamaması veya birbirini izleyen iki toplantıda ilgili konu hakkında bir karar alınamaması hali “kilitlenme” olarak tanımlanmış ve bu kilitlenme durumunun nasıl çözüleceği düzenlenmiştir. Açıklamalar çerçevesinde işlem sonrasında APEY üzerinde POLAT ve MAXİS’in ortak kontrolünün tesis edileceği değerlendirilmektedir
(8) Sonuç olarak, POLAT’ın tek başına kontrol ettiği APEY işlemle POLAT ve MAXİS’in ortak kontrolüne geçeceğinden, bildirim konusu işlem 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralmadır. İşlem, taraflarının cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasındaki eşikleri aşması nedeniyle, izne tabidir.
(9) APEY, Türkiye elektrik piyasasında yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı elektrik üretim faaliyeti göstermektedir. Bu kapsamda 14 farklı proje şirketi ve bu şirketlerin kontrolündeki sekiz farklı elektrik santrali ile APEY elektrik üretimi pazarında faaldir. APEY’in uhdesinde bulunan proje şirketlerine ve bu şirketlerin (eğer varsa) kontrol ettiği enerji üretim santrallerine aşağıda yer verilmiştir [1]:
Tablo 1- APEY’in Kontrolünde Bulunan Şirketler ve Faaliyetleri
Proje Şirketi Faaliyet
Didem Enerji Elektrik Üretim A.Ş. Süleymanlı GES [2] ve Yenifoça GES
Gülay Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Süleymanlı GES ve Yenifoça GES
Kâinat Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Süleymanlı GES ve Yenifoça GES
Selim Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Süleymanlı GES ve Yenifoça GES
Çelebi Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Süleymanlı GES ve Yenifoça GES
Muzaffer Mangır Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Yenifoça GES
Erguvan Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Göktepe RES
Polat Enerji Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Doğrudan elektrik üretim faaliyeti yoktur.
Soma Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Soma RES
Doruk Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Seyitali RES
Poyraz Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Poyraz RES
Al - Yel Elektrik Üretim A.Ş.
Geycek RES
Şua Elektrik Üretim A.Ş.
Cıngıllı GES
Güneşli Enerji Elektrik Üretim A.Ş.
Herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır.
Kaynak: Bildirim Formu
(10) POLAT, başta elektrik piyasası ve gayrimenkul sektöründe proje geliştirme, yatırım ve yönetim alanı olmak üzere çeşitli sektörlerde faaliyet göstermektedir. Adnan POLAT 09.05.2000 tarihinde kurulan POLAT ve iştirakleri aracılığıyla yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı elektrik üretimine başlamıştır. Hâlihazırda Adnan POLAT, APEY ve iştirakleri ile POLAT’ın iştiraki olan Meltem Enerji Elektrik Üretim A.Ş. (MELTEM) aracılığıyla bu alanda faaldir.
(11) MAXİS, İŞ BANKASI kontrolünde bulunan bir risk ve girişim sermayesi yatırım şirketidir. MAXİS enerji üretimi alanında doğrudan faal olmayıp; İŞ BANKASI, İş Portföy Yönetimi A.Ş., Altyapı Girişim Sermayesi Yatırım Fonu (İŞ GSY) aracılığıyla 1 Bildirim Formunda Menemen GES ve Yenifoça GES’in satılarak devredilmesi için 05.10.2021 tarihinde Hisse Devir Sözleşmesi imzalandığı belirtilmiştir. Şirketlerin elden çıkarma süreci devam etmekte olup işlem henüz sonlanmadığı için pazar payı ve ciro hesaplamalarına bu şirketler de dahil edilmiştir. 2 Güneş enerjisi santrali (GES)
3 Rüzgar enerjisi santrali (RES)
Sayfa 3
elektrik enerjisi üretimi alanında faaliyet göstermektedir. İŞ GSY’nin doğrudan veya
dolaylı kontrolünde bulunan RES şirketlerine ve İŞ GSY’nin bu şirketlerdeki hisse
oranına aşağıda yer verilmiştir:
Tablo 2: İŞ GSY RES Şirketleri 4
Teşebbüs Kontrolün Niteliği Hisse Oranı (%) Akyurt Rüzgâr Enerji Üretim ve Ticaret A.Ş. Ortak kontrol (…..)
Mursal Enerji Ü retim Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Ortak kontrol
(…..)
Beşiktepe Enerji Üretim ve Ticaret A.Ş.
Ortak kontrol
(…..)
Deniz Res Enerji Yatırımları A.Ş.
Tek kontrol
(…..)
Bereketli Elektrik Enerji Üretim ve Tic. A.Ş.
Tek kontrol
(…..)
Kaynak: Bildirim Formu
(12) Tarafların elektrik üretimi bakımından kurulu güç ve elektrik satışı bazında sahip
oldukları pazar payları, miktar ve değer olarak satış rakamları ile işlem sonucunda
ulaşacakları pazar payları aşağıdaki gibidir:
Tablo 3: İşlem Taraflarının Pazar Payları
APEY 2018 2019 2020
Elektrik Satış Değeri (TL) (…..) (…..) (…..)
Elektrik Satış Miktarı (MWh)
(…..)
(…..)
(…..)
Kurulu Güç (MW)
529,50
555,50
607,00
Pazar Payı (%, Kurulu Güç)
(…..)
(…..)
(…..)
Pazar Payı (%, Üretim/Satış Miktarı)
(…..)
(…..)
(…..)
POLAT 2018 2019 2020
Elektrik Satış Değeri TL
(…..)
(…..)
(…..)
Elektrik Satış Miktarı (MWh)
(…..)
(…..)
(…..)
Kurulu Güç (MW)
8,00
8,00
8,00
Pazar Payı (%, Kurulu Güç)
(…..)
(…..)
(…..)
Pazar Payı (%, Üretim/Satış Miktarı)
(…..)
(…..)
(…..)
İŞ BANKASI 2018 2019 2020
Elektrik Satış Değeri TL
(…..)
(…..)
(…..)
Elektrik Satış Miktarı (MWh)
(…..)
(…..)
(…..)
Kurulu Güç (MW)
89,60
89,60
89,60
Pazar Payı (Kurulu Güç)
(…..)
(…..)
(…..)
Pazar Payı (Üretim/Satış Miktarı)
(…..)
(…..)
(…..)
TOPLAM 2018 2019 2020
Toplam Pazar Payı (%, Kurulu Güç) (…..) (…..) (…..) Toplam Pazar Payı (%, Üretim/Satış Miktarı) (…..) (…..) (…..) Kaynak: Bildirim Formu
(13) Yukarıdaki tabloda görüldüğü üzere işlem sonrasında tarafların kurulu güç bazında
toplam pazar payları %(…..) seviyesinde gerçekleşirken, satış miktarı bazında payları
ise %(…..) seviyesine ulaşmaktadır. Diğer taraftan pazarda faaliyet gösteren çok
sayıda rakip teşebbüs bulunmaktadır. Nitekim elektrik üretimi ve satışı pazarında
lisanslı elektrik kurulu kapasite bazında 2020 yılı itibarıyla Elektrik Üretimi A.Ş.
%24,05; Enerjisa Enerji A.Ş. %4,02; Eren Enerji Elektrik Üretim A.Ş. %3,12; Gebze
Elektrik Üretimi Ltd. Şti. %1,78 pazar payına sahiptir [6].
(14) Açıklamalar çerçevesinde bildirime konu işlemin herhangi bir pazarda etkin rekabetin
4 İŞ GSY’nin yukarıda unvanlarına yer verilen teşebbüsler dışında %(…..) kontrolünde bulunan Deniz
GES Yenilenebilir Enerji Üretim ve Tic. A.Ş. unvanlı bir şirket daha bulunmakta olup bu şirketin gayri
faal olduğu Bildirim Formunda beyan edilmektedir.
5 Bereketli Elektrik Enerji Üretim ve Ticaret A.Ş. hisselerinin tamamı, İş Portföy Yönetimi A.Ş. Altyapı
Girişim Sermayesi Yatırım Fonu’nun %(…..) hissedarı olduğu Deniz RES Enerji Yatırımları A.Ş.
tarafından 29 Aralık 2020 tarihinde satın alınmıştır. Deniz RES 12 Ekim 2020 tarihinde kurulmuştur;
Bereketli Elektrik dışında başka bir varlığı ya da faaliyeti bulunmamaktadır.
önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağı kanaatine varılmaktadır.
(15) Son olarak, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 13. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi açısından rekabetçi davranışların koordinasyonu riski taşıyıp taşımadığı değerlendirilmiştir. Ortak girişim taraflarından POLAT işlem sonrasında elektrik üretimi ve satışı pazarındaki faaliyetine yalnızca iştiraki MELTEM ile devam edecektir. Elektrik üretim ve satışı pazarında çok oyuncunun bulunduğu, yoğunlaşmanın yüksek olmadığı bilinmekle beraber MELTEM’in elektrik üretimi kurulu gücünün yalnızca 8 MW, elektrik üretim ve satışındaki pazar payının ise %(…..), İŞ BANKASI’nın elektrik üretimi kurulu gücünün 89 MW, pazardaki payının ise %(…..) olduğu göz önüne alındığında, POLAT ve İŞ BANKASI’nın işlem sonrasında elektrik üretimi ve satışı pazarındaki etkinliğinin önemsiz seviyede kaldığı bu nedenle koordinasyon riskinin olmadığı değerlendirilmektedir.
H. SONUÇ
(16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.