ELF markası altında faaliyet gösteren Selyak A.Ş. Petrol Ürünleri Üretim ve Pazarlama A.Ş.'nin Total Oil Türkiye A.Ş.'ye devredilmesinden sonra ELF bayisi olan Muammer Uğur ile bu şirket arasında yaşanan anlaşmazlıkların ve bayilik ve intifa sözleşmelerinin sürelerinin 4054 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmesi talebi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,
Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER: Mert KARAMUSTAFAOĞLU, Burak SAĞLAM
C. ŞİKAYET EDEN: Muammer UĞUR
İnönü Mah. Sefa Sk. No:23/1 Ödemiş/İzmir
D. HAKKINDA İLK İNCELEME
YAPILAN: Total Oil Türkiye A.Ş.
Eski Büyükdere Cd. Oycan İş Mrk.No:15 K.7 Maslak/İstanbul E. DOSYA KONUSU: ELF markası altında faaliyet gösteren Selyak A.Ş. Petrol Ürünleri Üretim ve Pazarlama A.Ş.’nin Total Oil Türkiye A.Ş.’ye devredilmesinden sonra ELF bayisi olan Muammer Uğur ile bu şirket arasında yaşanan anlaşmazlıkların ve bayilik ve intifa sözleşmelerinin sürelerinin 4054 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmesi talebi.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet dilekçesinde özetle, başvuru sahibi Muammer Uğur’un İzmir ili Ödemiş ilçesinde akaryakıt bayiliği yaptığı, önceleri ELF markası altında faaliyet göstermekte olan Selyak A.Ş. Petrol Ürünleri Üretim ve Pazarlama A.Ş.’nin (Selyak) bayisi olduğu, anılan teşebbüsle aralarında 20 yıllık intifa sözleşmesinin bulunduğu, fakat daha sonra Selyak’ın Total Oil Türkiye A.Ş. (Total Oil) tarafından devralınması neticesinde Total Oil bayisi olduğu, ELF tabelasını Total Oil tabelasıyla değiştirmesi karşılığında Total Oil’in kendisine çeşitli vaatlerde bulunduğu, fakat daha sonra bunları yerine getirmekten kaçındığı, bunun sonucu olarak şikayetçi ve Total Oil arasında anlaşmazlıkların baş gösterdiği ve şikayetçinin bayilik faaliyetine son verdiği, daha sonra aynı bölgede belediyeden gerekli izinleri alarak tekrar faaliyetine başlamak istediği fakat bunun Total Oil tarafından intifa hakkının kendisinde olduğu ve bunun ancak Total Oil ile yeni sözleşme imzalamasıyla mümkün olduğu belirtilerek engellendiği ve ayrıca Total Oil’in bayilikten feragat karşısında şikayetçiden (…….) TL istediği belirtilmiş, durumun değerlendirilerek kendisine bildirilmesi talep edilmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 22.06.2009 tarih ve 4353 sayı ile giren şikayet üzerine, yapılan incelemeler sonucunda düzenlenen 24.7.2009 tarih ve 2009-1- 72/İİ-09-MK sayılı İlk İnceleme Raporu, 28.7.2009 tarih ve REK.0.05.00.00-110/146 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09–34 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak imzalanan intifa sözleşmesinin 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında olduğu ifade edilmektedir.
Sayfa 2
09-34/795-198
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Dosyadaki bilgilere göre, şikayetçi ile Total Oil arasındaki sözleşmenin 4.1. maddesi uyarınca tarafların arasında münhasır bir dikey ilişki bulunduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca sözleşmenin Selyak Lehine İntifa Hakkı Tesisi’nin düzenlendiği 4.15. maddesinde, bayinin, Selyak lehine, istasyonun bulunduğu gayrimenkul ile mütemmim cüz ve teferruatı üzerinde Selyak tarafından belirlenecek şartlarla 20 yıl süreli intifa hakkı tesis edeceği ifade edilmiştir. Raportörlerce bayiden istenen ek belge talebi kapsamında gönderilen intifa hakkını düzenleyen resmi senette de intifa hakkının başlangıç tarihinin 29.06.1993 olarak düzenlendiği görülmektedir. Selyak ile şikayetçi arasında imzalanan bayilik anlaşmasının başlangıç tarihi ise 1.7.1993’tür.
Total Oil, ELF markasıyla faaliyet gösteren Selyak’ı külli halefiyet esasları çerçevesinde tüm aktif ve pasifleriyle devralmış, bunun sonucu olarak Total Oil 20 yıl süreli intifa hakkının da yine külli halef sıfatıyla sahibi haline gelmiştir. Bu durum, Total Oil’in şikayetçinin intifa hakkı kapsamında istasyonun bulunduğu taşınmaza ve istasyona müdahelesini sonlandırması amacıyla açtığı dava kapsamında Ödemiş 2. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından da, 13.2.2009 tarih ve 2009/6 sayılı kararında ifade edilmiştir.
Öte yandan, Rekabet Kurulunun intifa ve benzeri etkiye sahip sözleşmeler ile bayilik sözleşmelerinin ilişkisi ile ilgili olarak vermiş olduğu 30.10.2008 tarihli 08-61/997-389 sayılı Total-Akdağ kararı ve onu takip eden benzer kararlarında ortaya konulan ilkeler çerçevesinde, 18.9.2005 yılından önce imzalanan sözleşmelerin asgari hadde indirme ilkesi gereğince 18.9.2010 tarihine kadar grup muafiyetinden yararlanacağı kararına varılmıştır. Bu bağlamda, durumun rekabet hukuku açısından değerlendirilmesi kapsamında, söz konusu intifa sözleşmesinin 18.9.2005 tarihi itibarıyla kalan süresi 5 yılı aştığından, söz konusu sözleşmenin 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığı değerlendirilmektedir.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin imzalanan intifa sözleşmesinin 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Başkan V.
Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI
Mehmet Akif ERSİN Doç. Dr. Mustafa ATEŞ İsmail Hakkı KARAKELLE
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY Murat ÇETİNKAYA Reşit GÜRPINAR
Sayfa 3
09-34/795-198
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.