Fida Film'in Cinebonus ve AFM sinema zincirleri haricinde tüm sinemalardan kendi ithal ettiği filmlere kesin garanti bedeli isteyerek bu iki sinema grubunu kayırdığı ve Cinebonus Grubu'nun yapmış olduğu kampanya sebebiyle kendi sinemalarının zarara uğradığı iddiaları.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
E. DOSYA KONUSU: Fida Film’in Cinebonus ve AFM sinema zincirleri haricinde tüm sinemalardan kendi ithal ettiği filmlere kesin garanti bedeli isteyerek bu iki sinema grubunu kayırdığı ve Cinebonus Grubu’nun yapmış olduğu kampanya sebebiyle kendi sinemalarının zarara uğradığı iddiaları.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Gönderilen şikâyet dilekçesinde özetle;
- Kendilerinin Eskişehir’de Yapay Sinemacılık bünyesinde sinema işletmeciliği,
Yapay Dış Ticaret bünyesinde ise tüm Türkiye’de sinemalara lamba, objektif,
makine ve her türlü yedek parça tedariki yaptıkları, bu sayede yurt çapında tüm
sinemaların sıkıntı ve zorluklarını yakından görüp takip ettikleri,
- İstanbul’da banka destekli Mars Cinebonus ve Finansbank AFM sinemalarının bir
Sayfa 2
mal ve hizmetin satışını bir başka mal ve hizmetin alınmasına bağlayarak haksız
rekabet oluşturdukları, bu bankaların Türkiye’de bulunan 1600 sinemanın rekabet
ortamına müdahalede bulunarak suç işledikleri,
- Film dağıtıcılarının ve tüm sinemaların reklam konusunda Fida Film’in
hâkimiyetinde bulunduğu, bu iki sinema zincirinin dışında kendi ithal ettiği ve
yapımcılığını yaptığı filmlere tüm sinemalardan kesin garanti bedeli isteyerek bu
iki sinema zincirini kayırdığı, bunun sonucunda da Türk sinema piyasasının
yabancı kuruluşların tekeline geçmesine neden olarak Anadolu’da bulunan hiçbir
sinemaya yaşama hakkı vermediği belirtilmekte,
- Sonuç olarak 10 salona sahip kendi sinemalarının zarara uğradığı, bundan vergi
kaybı doğduğu
ifade edilerek, Eskişehir’de Cinebonus’a ait olan Neo AVM Sinemaları için gerçekleştirilen kampanya detayları ile Fida Film tarafından ithal edilen ve dağıtıcılığını Warner Bros’un yaptığı film için kendi sinemalarından talep edilen teminat bedeli ile ilgili yazışma dökümü ek olarak sunulmakta ve 4054 sayılı Kanun çerçevesinde gereğinin yapılması talep edilmektedir.
Önaraştırma sürecinde 07.09.2009 tarih 6411 sayı ile Kurum kayıtlarına giren Yapay Sinemacılık adına (…………………………..) imzalı ek şikâyet dilekçesi de önaraştırma kapsamında değerlendirilmiştir. Bu dilekçede yukarıda yer verilen iddialar tekrar dile getirilmiş ve ek olarak Cinebonus’a ait olan Neo AVM Sinemaları için yapılan yeni kampanya eklenmiştir.
G. DOSYA EVRELERİ:
Kurum kayıtlarına 19.06.2009 tarih, 4314 sayıyla giren şikâyet dilekçesi üzerine hazırlanan 16.7.2009, 2009-2-136/İİ-09-HSÖ sayılı İlk İnceleme Raporu 20.7.2009 tarih ve REK.0.06.00.00-110/256 sayılı Başkanlık Önergesi ile 6.8.2009 tarih ve 09- 35 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek, şikâyet konusu iddia ile ilgili olarak Fida Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş. (Fida Film) ve Cinebonus (Mars Entertainment Group) ve AFM Grubu hakkında önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.
Yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 10.9.2009 tarih ve 2009-2-136/ÖA-09-AÖU sayılı Önaraştırma Raporu 11.09.2009 tarih, REK.0.06.00.00-110/360 sayılı Başkanlık Önergesi ile 16.09.2009 tarih ve 09-42 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; şikâyete konu olan Fida Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş. ve Mars Entertainment Group hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmektedir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Kuruma intikal eden başvurunun eklerinde, NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi AVM Müdürü tarafından kiracılarına gönderilmiş olan ve NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezinin 16 Nisan-16 Mayıs dönemini kapsayacak ve sadece ilginin fazla olması halinde bitiş tarihi uzatılabilecek “Ücretsiz Sinema Bileti” kampanyası yapmayı
Sayfa 3
planladığına, kampanyanın bu dönemde NeoPlus’tan 15 TL’lik yemek yiyene 1 sinema biletinin hediye edilmesi veya Cinebonus’tan 2 sinema bileti alana 1 biletin bedava olarak verilmesine yönelik olduğuna, biletlerin 31.7.2009 tarihine kadar kullanılabileceğine ilişkin bir yazışma örneği ile NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi Reklam Pazarlama Halkla İlişkiler Sorumlusu tarafından iş ortaklarına gönderilmiş ve NeoPlus Outlet ve Yaşam Merkezi’nde 4.6.2009 tarihinde yeni bir kampanyaya başlandığına, bu kampanyada tüm mağazalardan 10 TL’lik tek fişe 1 sinema bileti veya sinemadan 1 bilet alana 2 sinema biletinin hediye edildiğine, sinema biletlerinin 31 Temmuza kadar kullanılabileceğine ilişkin bir yazı yer almaktadır. Kampanya, Cinebonus Grubu’nun sınırlı bir dönem için yapmış olduğu bir uygulama olup, AFM Sinemalarının kampanya ile bir ilgisinin olmadığı anlaşılmıştır.
Bunun gibi, 07.09.2009 tarih ve 6411 sayılı yazının ekinde yer alan broşürdeki bilgilerden, yapılmakta olan yeni kampanya çerçevesinde ramazan ayı boyunca (29.08.2009 – 19.09.2009) NeoPlus’da yer alan fast food mağazalarından 10 TL ve üzeri alışveriş yapanlara 1 sinema bileti hediye edilmekte olduğu görülmüştür.
Cinebonus Grubu’na yönelik olan bu şikâyetin 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal teşkil edebilmesi için Cinebonus Grubu’nun sinema işletmeciliği pazarında tek başına rekabeti etkileyecek güce sahip olması, diğer bir ifadeyle hâkim durumda bulunması ve ayrımcı uygulamalarda bulunması gerekmektedir. Zira, şikâyete konu uygulama Cinebonus’un tek başına gerçekleştirdiği bir eylem olup, rakipleriyle imzaladığı rekabeti engelleyici herhangi bir anlaşmaya ilişkin değildir. Bu bakımdan eylemin Kanun’un 6. maddesi çerçevesinde incelenmesi gerekmektedir.
Cinebonus Sinemaları Mars Grubu’nun çatısı altında bulunmaktadır. Sinema işletmeciliği pazarında Mars Grubu dışında AFM, Tüze ve Alarko Grubu (CineCity Sinemaları) gibi büyük gruplar faaliyet göstermektedir. Söz konusu grupların güçleri dikkate alınarak Mars Grubu’nun sinema işletmeciliği pazarında tek başına hâkim durumda olduğunu iddia etmek mümkün olmamaktadır. Öte yandan ekonomik kriz koşulları da dikkate alındığında hâkim durumda olsa dahi bir grubun kendi bünyesinde yer alan şirketlerle kısa dönemli kampanyalar yapması, onları desteklemesi, hâkim durumun kötüye kullanılması veya ayrımcı uygulama olarak nitelendirilemeyecektir. Bu nedenlerle, Cinebonus’a yönelik şikâyet konusu eylemin 4054 sayılı Kanun’u ihlal eder bir nitelik taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Şikâyet konusu diğer uygulama ise Fida Film’in Cinebonus ve AFM zincirleri dışında kendi ithal ettiği ve yapımcılığını yaptığı filmlere tüm sinemalardan kesin garanti bedeli isteyerek bu iki sinema zincirini kayırdığı yönündedir.
Fida Film’e ve sinema filmi dağıtımı pazarına yönelik olarak Kurumda önceki tarihlerde gerçekleştirilmiş olan incelemeler doğrultusunda, Fida Film’in sadece perde reklamcılığı pazarında hâkim durumda olduğu, öte yandan Warner Bros gibi küresel dağıtıcıların da yer aldığı sinema filmi dağıtımı pazarında hâkim durumda olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sebeple Fida Film’in iddia konusu eyleminin gerçekleştiriliyor olduğu varsayımı altında bile hâkim durumun kötüye kullanılmasından ve bir ayrımcılıktan bahsedilemeyecektir.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara ilişkin olarak Fida Film Yapım Dağıtım ve Reklamcılık A.Ş., Cinebonus Sinemaları (Mars Entertainment Group) ve AFM Grubu hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi
Sayfa 4
uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
140
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.