İçeriğe geç
Tüm kararlar

Rekabet Kurulu Kararı

Nazilli'de faaliyet gösteren İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği, Makine Mühendisleri Odası Aydın…

Rekabet İhlali09-52/1260-323Karar tarihi: 04.11.2009Yayımlanma tarihi: 31.12.2009

Nazilli'de faaliyet gösteren İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği, Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği ve Mimarlar Odası Nazilli Temsilciliği'nin havuz sistemi oluşturmak ve şehir dışından gelen mühendislerin proje çizmelerini engellemek suretiyle rekabeti kısıtladıkları iddiası.

Karar bilgileri

Karar sayısı
09-52/1260-323
Karar tarihi
04.11.2009
Yayımlanma tarihi
31.12.2009
Karar türü
Rekabet İhlali

Karar metni

9 sayfa · 20.477 karakter

Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.

Resmî kararı Rekabet Kurumu'nda görüntüle

Sayfa 1

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı: 2009-4-147(Önaraştırma)
Karar Sayısı: 09-52/1260-323
Karar Tarihi: 4.11.2009

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)

Üyeler: Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı

KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat

ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR

B. RAPORTÖRLER : Metin HASSU, Canan KARAMANOĞLU

C. ŞİKÂYET EDEN: (……………………………)

D. ŞİKÂYET EDİLEN: - İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği

Yeni Mh. 137. Sk. No:18/4 Nazilli/Aydın

- Mimarlar Odası Nazilli Temsilciliği

Altıntaş Mh. Mimar Sinan Cd. Sağlık Apt. No:53/1

Nazilli/Aydın

- Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği

Güzelhisar Mh. Adnan Menderes Blv. 41. Sk. No:23/A

Aydın

E. DOSYA KONUSU : Nazilli’de faaliyet gösteren İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği, Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği ve Mimarlar Odası Nazilli Temsilciliği’nin havuz sistemi oluşturmak ve şehir dışından gelen mühendislerin proje çizmelerini engellemek suretiyle rekabeti kısıtladıkları iddiası.

F. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet dilekçesinde özetle; Nazilli ilçesinde faaliyette bulunan İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği, Mimarlar Odası Nazilli Temsilciliği ve Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği’nin proje havuzu oluşturmak suretiyle tüketicilerin mühendis ve mimar seçme haklarını ellerinden aldıkları ve ilçe dışından gelen mühendis ve mimarlara baskı yapmak suretiyle anılan mühendis ve mimarların ilçede faaliyette bulunmalarını engelledikleri iddia edilmektedir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 26.6.2009 tarihinde giren, Aydın İl Emniyet Müdürlüğü’nün, B.05.1.EGM.4.09.00.16.08.(22114)-248000 sayılı

Sayfa 2

yazısının ekinde yer alan başvuru üzerine hazırlanan 5.8.2009 tarih ve 2009-4- 147/İİ-09-MH sayılı İlk İnceleme Raporu, 26.8.2009 tarih ve 09-39 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına 09-39/940-M sayı ile karar verilmiştir.

İlgili karar uyarınca düzenlenen 27.10.2009 tarih ve 2009-4-147/ÖA-09-MH sayılı Önaraştırma Raporu aynı tarih, REK.0.08.00.00-110/374 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-52 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiasını destekler nitelikte yeterli kanıt bulunmadığından, bu teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı görüşüne yer verilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

İncelemeye konu dosyanın içeriği ve yapılan şikâyetin inşaat, mimar ve makine mühendisleri odalarının uygulamalarına yönelik olması sebebiyle, ilgili ürün pazarı “mimarlık hizmetleri”, “makine mühendisliği hizmetleri” ve “inşaat mühendisliği hizmetleri” olarak tespit edilmiştir.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

Mühendisler ve mimarlar proje çizimi ve fenni mesuliyet (teknik uygulama sorumluluğu) olmak üzere başlıca iki alanda hizmet vermektedirler.

Proje hizmetleri sunabilmek için herhangi bir coğrafi alan kısıtlaması olmayıp, farklı illerde bulunan mühendis ve mimarlar Türkiye’nin her yerinde proje hizmetleri sunabilmektedirler. Bu doğrultuda proje hizmetleri için ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

I.2. Yapılan Tespitler ve Deliller

I.2.1. Yapılan Görüşmeler

I.2.1.1. Şikayetçi ile Yapılan Görüşme

Şikâyetçi Raportörlerle yaptığı görüşmede, ilgili dilekçede adının geçmesine rağmen, şikâyeti kendisinin yapmadığı; ancak mühendis ve mimar odalarının havuz kurduğu hususunda duyumlar aldığını; (……………) olarak çalıştıkları inşaat mühendisinin Nazilli’deki mühendis ve mimar odalarının havuz kurduğunu kendilerine bildirdiğini; son bir yılda müteahhit olarak yıllardır birlikte çalıştığı inşaat mühendislerinin ücretlerinin ayda iki katına kadar çıktığını; havuz

Sayfa 3

nedeniyle fiyatların arttığını, ancak istedikleri mühendisleri seçme haklarının devam ettiğini belirtmiştir.

I.2.1.2. Nazilli Belediyesi Yetkilisi ile Yapılan Görüşme

Raportörlerin görüştüğü Nazilli Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürü konu hakkında, mühendis ve mimar odaları arasında havuz kurulduğu duyumunu aldıklarını; havuz nedeniyle bölgedeki tek fiyat uygulamasıyla birlikte, fiyatların yükseldiğini; ancak kendilerine resmi bir başvuru intikal etmediğini; projelerin mühendislik odasından sonra belediye tarafından onaylandığını; dışarıdan gelen mühendislerin Nazilli’deki projelerde iş almasının önünde bir engel bulunmadığını; Belediye’ye onay için gelen işlerde, farklı ilçelerdeki mühendislerin yaptığı projelerin de bulunduğunu ifade etmiştir.

I.2.1.3. Mimarlar Odası İzmir Şubesi Nazilli Temsilciliği Yetkilisi ile Yapılan Görüşme

Temsilcilik yetkilisi konuya ilişkin olarak, Oda’ya bağlı 14 büro bulunduğunu; üye mimarların havuz kurduğuna ilişkin iddiaların asılsız olduğunu; her bir mimarın yaptığı proje ve iş sayısı farklı olmakla birlikte, ücretlerin Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB)’nin çıkarmış olduğu yönetmelikle belirlenen asgari fiyat tarifesine yakın hatta bazı durumlarda bunun altında uyguladığını; ayrıca, Nazilli dışından gelen mimarların projelerinin de Odalarınca onaylandığını; dolayısıyla, Nazilli’deki mimarların bir araya gelerek fiyat birlikteliği yapması ve fiyatı yükseltmesinin mantıklı ve mümkün olmadığını söylemiştir.

I.2.1.4. İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği Yetkilisi ile Yapılan Görüşme

Temsilcilik yetkilisi konu hakkında, Oda’ya bağlı olarak çalışan yaklaşık 21 inşaat mühendisinin bulunduğunu; son birkaç aydır, asgari ücretlerin uygulanıp uygulanmadığına dair fiyat ve fatura denetimi yapılmasının -mühendisler üzerinde fiyat baskısı oluşturabileceği gerekçesiyle- Ankara’daki İnşaat Mühendisleri Odası tarafından istenmediğini; temsilciliğe bağlı mühendislerin, herhangi bir havuz uygulaması içinde olmadığını; iş ve müşteri paylaşımı yapılmadığını; mühendis başına düşen proje sayısının ve meblağların farklı olduğunun ilgili belgelerde yer aldığını; piyasada TMMOB tarafından belirlenen asgari fiyat tarifesinin hem altında hem de üstünde fiyatlandırma yapıldığını; Temsilcilikte Nazilli dışındaki ilçe ve bölgelerden gelen projelerin onayı sırasında zorluk çıkarılmadığını belirtmiştir.

I.2.1.5. Elektrik Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği Yetkilisi ile Yapılan Görüşme

Yetkili, Oda’ya bağlı olarak serbest çalışan 4 elektrik mühendisi bulunduğunu; elektrik mühendislerinin kurdukları bir havuz sistemi bulunmadığını; Oda üyesi mühendislerin yapmış olduğu proje sayısının farklı olduğunu; EMO asgari ücret yönetmeliği gereği, üyelerinin sunmuş oldukları hizmetleri bu seviyeden ücretlendirdiklerini; fiyatlar genelde asgari ücret seviyesinde belirlendiğini;

Sayfa 4

Temsilciliğe bağlı olmayan, Nazilli dışından gelen elektrik mühendislerinin yürüttüğü projelerin de mevcut olduğunu; diğer bölgelerden gelen elektrik mühendislerinin faaliyetlerinin zorlaştırıldığı iddialarının asılsız olduğunu ifade etmiştir.

I.2.1.6. Makine Mühendisleri Odası Adın Temsilciliği Yetkilisi ile Yapılan Görüşme

Raportörlerin görüştüğü Temsilcilik yetkilisi; Oda’ya bağlı olarak serbest çalışan yaklaşık 26 makine mühendisi bulunduğunu; piyasadaki hizmet fiyatlandırmalarının asgari ücretin altında ya da üstünde olabildiğini; tek fiyat uygulaması yapılmadığını; Oda’ya bağlı her mühendisin yaptığı iş sayısının farklı olduğunu; diğer ilçelerden gelen makine mühendislerinin projelerinin üç gün içinde onaylanmasının gerektiğini; Temsilciliğin bu şekilde gelen projeleri onaylamama hakkı ve yetkisinin bulunmadığını; eksiklik olmadığı halde onay verilmeyen projeler için proje sahibi mühendisin Ankara’daki makine mühendisleri odası genel merkezindeki disiplin kuruluna başvurma hakkına sahip olduğunu söylemiştir.

I.2.2. Tespit Edilen Belgeler

I. İnşaat Mühendislerinin 2008 ve 2009 yılı proje dağılımları ve toplam vize ücretleri (Mühendisler hazırladıkları projelerin tutarı üzerinden sabit ve belirli bir oranda bağlı bulundukları odaya vize ücreti ödemektedirler.)

Tablo 1: 2008 ve 2009 Yılı Proje Dağılımı ve Toplam Vize Ücretleri

……….ticari sır.........

TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Aydın Şubesi Nazilli Temsilciliği’nden alınan diğer belgelerde, TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası’nın mesleki denetim hizmetlerine yönelik fatura denetimi yapılmamasına dair bir yönetim kurulu kararı aldığı görülmektedir. Diğer taraftan, odaya bağlı mühendislerin kestikleri bazı fatura örneklerinden, proje bedellerinin asgari ücret düzeyinin altında veya üstünde faturalandırıldığı anlaşılmaktadır.

II. Mimarların 2009 yılında gerçekleştirdikleri proje dağılımları

Tablo 2: 2009 yılı Ocak-Eylül dönemindeki proje dağılımları

……….ticari sır.........

Sayfa 5

Mimarlar Odası İzmir Şubesi Nazilli Temsilciliği’nden alınan diğer belgelerde, odaya bağlı çalışan mimarların, asgari proje fiyatı altından fatura kestikleri görülmüştür.

Mimarlar Odası İzmir Şubesi Nazilli Temsilciliği’ndeki incelemede, Aydın il sınırları dışından gelen mühendislerin onaylanmış projelerine dair belgeler alınmıştır.

III. Makine Mühendislerinin 2008 ve 2009 yılı toplam proje ücretleri

Tablo 3: 2008 ve 2009 yılı toplam proje bedelleri

……….ticari sır………

190

Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği’nden alınan diğer belgelerde, Aydın il sınırları dışından gelen mühendislerin projelerine de onay verildiği görülmektedir.

IV. Elektrik Mühendislerinin 2009 yılı proje dağılımları ve toplam vize ücretleri

Tablo4: 2009 Yılı Proje Dağılımı ve Toplam Vize Ücretleri

200

……….ticari sır………

Elektrik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi’nden gelen diğer belgelerde, yapılan proje sayısı ve metrekarelerinin farklı olduğu ve Aydın il sınırları dışından gelen mühendislerin projelerinin de onaylandığı görülmektedir.

J. GEREKÇE ve HUKUKİ DAYANAK

Teşebbüsler arasında gerçekleştirilen havuz uygulamaları, fiyat birliği ve müşteri paylaşımı gibi rekabet hukuku bağlamında ihlal olarak değerlendirilen eylemlere yol açtığından yasaklanmıştır. Serbest müşavir mühendislerin (SMM) oluşturduğu havuz anlaşmaları hakkında Kurumumuza şimdiye kadar çok sayıda başvuru olmuş ve bazı şikâyetler doğrultusunda, söz konusu havuz uygulamalarına yönelik önaraştırmalar açılmıştır.

TMMOB’a bağlı meslek odaları, halen yürürlükte olan yönetmelikler gereği asgari ücret tarifeleri yayımlamakta ve üyelerinin tarifelerde yer alan tutarlara uymalarını sağlamak için fatura denetimi yapmaktadırlar. SMM’ler üyesi oldukları Odalara ödemeleri gereken Mesleki Denetim Bedellerini ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi (KDV) Kanunu uyarınca ödemeleri gereken KDV tutarlarını bu miktarlar üzerinden ödemek zorundadırlar. Ayrıca kesilen faturalar asgari ücret

Sayfa 6

tarifelerinde yer alan tutarlar üzerinden kesilmek zorunda olduğu için, SMM’ler gelir vergisi beyanlarını da bu tutarlar üzerinden yapmaktadırlar. Bununla birlikte fiilen daha düşük bir noktada oluşan piyasa fiyatlarından dolayı % 50 lere varan fiyat indirimleri yapılmaktadır. Bu koşullar altında aldıkları ücretlerin yaklaşık yarısını vergi olarak ödeyen SMM’ler, tahsil ettikleri ücretleri asgari ücret tarifesinde yer alan tutarlara yaklaştırmak ve piyasada denetimi sağlamak için proje havuzu oluşturmak gibi değişik uygulamalara gitmektedirler.

Söz konusu uygulamalarda oda harcı ve vergilerini asgari ücret üzerinden ödemelerinden kaynaklanan zararlarını azaltma amacı güdülmekte olup, TMMOB’un asgari ücret uygulamasına ilişkin mevzuatının etkisiyle oluşan bu tür eylemler, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin (a) bendi kapsamında bir ihlal kabul edilemez.

Öte yandan, asgari ücret uygulaması, TMMOB Serbest Mühendislik ve Mimarlık Hizmetleri Asgari Ücret Yönetmeliği 7. maddesi kapsamında her Odanın kendisinin hazırladığı “En Az Bedel Tarifesi” isimli düzenlemeye dayanmaktadır. Ancak TMMOB’un ve TMMOB’a bağlı odaların asgari ücret belirleme yetkisi herhangi bir Kanun’a dayanmamakta, bu nedenle bu uygulamanın yasal dayanağı bulunmamaktadır. Nitekim TMMOB ve TMMOB’a bağlı odaların yasal dayanağı olmayan asgari ücret uygulamaları daha önce de Rekabet Kurulu kararlarına konu olmuştur. İzmir Ticaret Odası ve bir serbest şehir plancısının başvurusu üzerine TMMOB ve TMMOB Şehir Plancıları Odası hakkında yürütülen soruşturma sonucunda 22.1.2002 tarih ve 02-04/40-21 sayılı kararında Rekabet Kurulu,

- TMMOB ve TMMOB’a bağlı Şehir Plancıları Odası’nın doğrudan yasal dayanağı olmadığı halde, asgari hizmet bedeli belirlenmesini zorunlu kılan ve bunun altında ücretle hizmet verilmesini yasaklayan karar ve uygulamalarının 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesine aykırı olduğuna,

- Kanunun 9/1. maddesi uyarınca TMMOB ve Şehir Plancıları Odası’nın asgari ücretleri belirlemeye ilişkin uygulamalarına son verilmesine

karar vermiştir.

Söz konusu karar taraflara 9.4.2003 tarihinde tebliğ edilmiş, taraflardan 60 günlük süre içerisinde asgari ücret uygulamalara ilişkin düzenlemelere son vermeleri istenmiştir.

Bahsi geçen kararın ardından, TMMOB ve Şehir Plancıları Odası tarafından Kurul’un 22.1.2002 tarih ve 02-04/40-21 sayılı kararına karşı Danıştay 10. Dairesi nezdinde yürütmeyi durdurma talebiyle iki dava açılmış, anılan Daire 17.11.2003 tarih ve 2003/2564, 2003/2705 sayılı kararlarında dava konusu yönetmeliklerin hukuksal niteliklerini dikkate alarak yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne karar vermiştir. Sonrasında Kurul’un TMMOB ve Şehir Plancıları Odası’na yönelik söz konusu kararı, Danıştay 13. Dairesi tarafından soruşturmacı üyenin karara katılımı nedeniyle usul yönünden 14.11.2006 günlü E:2005/1668 K:2006/4329 sayılı ve 8.7.2005 günlü E:2005/916 K:2005/3436 sayılı kararlarıyla iptal edilmiştir.

Sayfa 7

Rekabet Kurulu tarafından soruşturmacı üyenin karara katılımı nedeniyle usul yönünden iptal edilen 22.1.2002 tarih ve 02-04/40-21 sayılı kararın yerine yeni bir karar alınmamış, Kurul 16.5.2007 tarih ve 07-41/453-M sayılı kararıyla TMMOB tarafından kendi birliklerine bağlı meslek odalarının asgari ücret tarifelerinin ve TMMOB üyesi olan Şehir Plancıları Odası’nca şehir plancılarının asgari ücret tarifelerinin belirlenmesine dayanak oluşturan ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’a aykırı bulunan yönetmeliklerin iptali için dava açılmasına ve bu konuda Başkanlığa yetki verilmesine karar verilmiştir. Ancak açılan davaların, Danıştay 13. Dairesi tarafından alınan 16.11.2007 günlü ve E:2007/10830 ve K:2007/7326 sayılı, 1.2.2008 günlü ve E: 2007/10829 K: 2008/1745 sayılı kararlarla, Kurum’un TMMOB ve TMMOB’a bağlı odalarca yapılan düzenlemelerin rekabeti engelleyici, bozucu veya kısıtlayıcı olduğunu ileri sürerek iptalleri için dava açma ehliyeti olmadığı sonucuna varılarak ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir. Bunu sonucunda ise Rekabet Kurumu tarafından Danıştay 13. Dairesi’nce verilen söz konusu kararlar hakkında 7.1.2008 ve 4.4.2008 tarihlerinde Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulu nezdinde temyiz davası açılmış, ancak dava süreci henüz sonuçlanmamıştır. Kurumumuza intikal eden Aydın Emniyet Müdürlüğü’nden gelen başvurunun ekinde yer alan şikâyet dilekçesinde adı geçen Zeynel Abidin BEYAZIT, Raportörlerle yaptığı görüşmede, kendisinin böyle bir şikâyette bulunmadığını ve dilekçenin altında yer alan imzanın kendisine ait olmadığını ve savcılığın başlattığı soruşturmada da bu hususu dile getirdiğini ifade etmiştir. Ancak, Nazilli’de faaliyetlerini sürdüren inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi ve mimar odalarının havuz kurduğunu ve bu nedenle 6 ay içinde fiyatların ilk katına kadar çıktığını da ifadesine eklemiştir.

(………………………….) ile yapılan görüşmenin ardından, mühendis ve mimarların projelerinin onaydan geçtiği Nazilli Belediyesi’nin yetkilisi ile görüşülmüştür. Yetkili, havuz ile birlikte tek fiyat uygulaması nedeniyle bölgedeki fiyatların yükseldiğini; ancak kendilerine bu konuda bir şikayetin gelmediğini belirtmiştir. Diğer ilçelerden gelen mühendislerin projelerinin onaylanmasında bir sıkıntı yaşanmadığını ifade etmiştir.

Şikâyet dilekçesinde ve yapılan görüşmelerde aktarılan Nazilli’deki inşaat, makine ve elektrik mühendis ve mimar odalarının havuz kurmak suretiyle fiyatları artırdığı ve şehir dışından gelen mühendislerin proje çizmelerinin engellendiği iddiaları, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin (a) bendinde yasaklanan “Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” ile (b) bendinde yasaklanan “Mal veya hizmet piyasalarının bölüşülmesi ile her türlü piyasa kaynaklarının ve unsurlarının paylaşılması ya da kontrolü” hükümleri çerçevesinde değerlendirilecektir.

İnşaat Mühendisleri Odası Nazilli Temsilciliği yetkilisi ile yapılan görüşmelerde, Temsilciliğe bağlı mühendislerin herhangi bir havuz kurma girişiminde bulunmadıkları, herkesin istediği mühendis ile çalışabildiği ve müşteri veya iş paylaşımının söz konusu olmadığı dile getirilmiştir. Temsilciliğe bağlı mühendislerin 2008 ve 2009 yılları arasındaki yaptıkları proje ölçütleri ve proje

Sayfa 8

bedellerinin belirli bir yüzdesi olarak odaya ödedikleri vize ücretleri Tablo-1’de gösterilmiştir. Buna göre, odaya bağlı mühendislerin yaptıkları proje metrekareleri ve tutarlarının farklılaştığı, kimi mühendislerin yıl boyunca 40.000 metrekareye kadar hizmet verdiği gözlemlenirken bazılarının ise hiçbir projede yer almadığı görülmektedir. Örneğin, (………………) 2008 yılı boyunca 4.270 metrekare proje yapmışken, (………………..) 40.184 metrekare proje yapmıştır. Ayrıca tespit edilen belgelerden, proje fiyatlandırmalarının asgari ücret düzeyinin hem altında hem de üstünde oluşabildiği anlaşılmaktadır. Proje bedelleri müşteri ve hizmet veren arasındaki pazarlık gücüne ve işin yapısına göre değişkenlik göstermektedir.

Mimarlar Odası İzmir Şubesi Nazilli Temsilciliği ile yapılan görüşmede, odaya bağlı mimarların bir araya gelerek havuz oluşturduklarına ilişkin iddiaların asılsız olduğu belirtilmiştir. Tablo 2’de de gösterildiği şekilde, her bir mimarın yapmış olduğu proje metrekareleri farklılık göstermektedir. Ayrıca odaya bağlı çalışan mimarların asgari ücret tarifesine yakın veya altında proje bedeli belirledikleri görülmektedir. Ayrıca diğer illerden gelen mimarların onaylanmış projelerine ilişkin örnekler de mevcuttur.

Makine Mühendisleri Odası Aydın Temsilciliği ile yapılan görüşmede, makine mühendislerinin proje bedellerini asgari ücret tarifesinin altında ya da üstünde belirledikleri ancak fiyat birlikteliği içinde olmadıkları veya havuz gibi bir oluşumda yer almadıkları dile getirilmiştir. Diğer il ve ilçelerden gelen projelerin onaylanmaması gibi bir durumun söz konusu olmadığı, temsilciliğin eksiklik görmediği bir projeyi onaylamama gibi bir keyfiyet içinde olamayacağı, böyle bir durumda proje sahibinin Ankara’daki makine mühendisleri odası genel merkezindeki disiplin kuruluna başvurma hakkının saklı olduğu ifade edilmiştir. Makine Mühendisleri Odası’nda yapılan incelemede, diğer illerden gelen projelere verilen onay örnekleri bulunmuştur.

Elektrik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Nazilli Temsilciliği ile yapılan görüşmede, elektrik mühendislerinin kurdukları iddia edilen bir havuz sisteminin bulunmadığını, hizmet bedellerinin asgari ücret tarifesine göre belirlendiği ve temsilciliğe bağlı olmayan ve diğer illerden gelen mühendislerin projelerine de onay verildiği ifade edilmiştir. Ayrıca Elektrik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi’nin almış olduğu karar gereği, mühendislerin hangi ilde yapılmış olursa olsun projelerini istedikleri odaya onaylatabilme imkânına sahip olduğu vurgulanmıştır. Nazilli Temsilciliği adına Elektrik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi’nden Kurumumuza gönderilen belgelerden ve Tablo 4’teki verilerden elektrik mühendislerin yaptıkları proje sayısı, çeşidi ve bu projelerin bedellerinin belirli bir yüzdesi üzerinden odaya ödedikleri vize ücretlerinin farklı olduğu, dolayısıyla pazar, müşteri ve gelir paylaşımı iddialarının gerçekçi olmadığı anlaşılmaktadır. Yukarıda yer verilen deliller ve değerlendirmeler sonucu Nazilli ilçesinde faaliyet gösteren makine, inşaat ve elektrik mühendisleri ile mimarların proje bedelleri için tek fiyat belirleyerek havuz oluşturdukları ve şehir dışından gelen mühendislerin proje çizmelerini engellemek suretiyle rekabeti kısıtladıkları yönündeki iddialar hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı kanaatine varılmıştır.

Sayfa 9

K. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.

Aynı toplantıda alınan kararlar

Bu toplantının tüm kararları

Bu kararın işiniz için ne anlama geldiğini konuşalım

Rekabet hukuku uyumu, soruşturmalar ve birleşme-devralma süreçlerinde uçtan uca destek veriyoruz.