Invensys plc.’nin demiryolu sinyalizasyon alanında faaliyet gösteren işletmelerinin tam kotrolünün Siemens…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

(1) D. DOSYA KONUSU: Invensys plc.’nin demiryolu sinyalizasyon alanında faaliyet gösteren işletmelerinin tam kotrolünün Siemens Aktiengesellschaft tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 27.02.2013 tarih ve 1210 sayı ile giren bildirim üzerine düzenlenen 13.03.2013 tarih ve 2013-2-9/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

G.1. Taraflar

G.1.1. Devralan: Siemens Aktiengesellschaft (Siemens)

(4) Siemens Şirketler Grubu’nun nihai ana şirketi olan ve herhangi bir teşebbüs veya şahıs tarafından yönetilmeyen Siemens, Türkiye'de sanayi, enerji, finansal kiralama, sağlık hizmetleri ile altyapı çözümleri alanlarında çalışmaktadır. Siemens’in söz konusu alanlarda tamamına sahip olduğu bağlı şirketleri aracılığıyla, aşağıdaki biçimde faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır:

 Aydınlatma: Siemens iştirakleri olan Osram Ampul Ticaret A.Ş. ve Siteco

Aydınlatma Tekniği Tic. ve San. Ltd. Şti. aracılığıyla,

 Finansal Kiralama: Siemens tamamına sahip olduğu iştiraki olan Siemens

Finansal Kiralama A.Ş. aracılığıyla,

 Sağlık Hizmetleri: Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş. bünyesinde ve ayrıca Siemens

Healthcare Diagnostik Ticaret Ltd. Şti. tarafından,

 Enerji, Sanayi, Altyapı ve Şehircilik Çözümleri: Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.

bünyesinde

yürütülmektedir.

(5) Diğer taraftan, Siemens'in demiryolu sinyalizasyonuna özgülenmiş herhangi bir iştiraki bulunmamakta ve Türkiye’deki demiryolu sinyalizasyon faaliyetleri, bölgesel bir işletme olan Siemens Aktiengesellschaft Österreich tarafından, yine bölgesel bir Türk işletmesi olduğu belirtilen Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin desteği ile yürütülmektedir.

G.1.2. Devreden Taraf: Invensys plc. (Invensys)

(6) Hisseleri Londra Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem gören ve herhangi bir teşebbüs ya da kişi tarafından yönetilmeyen Invensys, dünya çapında faaliyet gösteren bir teknoloji şirketidir.

G.1.3. Devredilen İşletmeler: Invensys Rail

(7) Dosya mevcudu bilgilere göre Invensys Rail, ana hat ve toplu taşıma hatlarının güvenli ve etkin işlemesi amaçlı çalışan demiryolu sinyalizasyon sistemlerini dünya genelinde sağlamakta olup, devralma işlemi sonucunda Siemens'in Demiryolu Otomasyonu İş Birimi’ne entegre edilecektir.

(8) İşlem kapsamında Invensys'in, Invensys Rail'i oluşturan, çeşitli ülkelerde yerleşik; Invensys Iberica SAU, Invensys Rail Corporation, Invensys Australia Corporate Pty Ltd., Westinghouse Brake and Signal Holdings Limited, Invensys Rail (Singapore) Pte Ltd., Invensys Westinghouse Rail Technical Consultancy Services (Beijing) Limited ve Invensys Rail Systems India Pvt Ltd. unvanlı iştiraklerinin doğrudan Siemens'e devredileceği bildirilmiştir. 1

(9) Invensys Rail'in Türkiye'de herhangi bir iştiraki veya bağlı işletmesinin olmadığı, bununla birlikte, iştiraklerinden biri olan Dimetronic S.A.'nın Türkiye'de bir şubesinin bulunduğu ifade edilmiştir. Ancak, söz konusu şube son üç yıl içerisinde herhangi bir gelir elde etmemiştir.

G.2. İlgili Pazar

G.2.1. İlgili Ürün Pazarı

(10) Devre konu teşebbüslerin demiryolu sinyalizasyon alanındaki faaliyetleri, demiryolu sinyalizasyonu projeleri ve demiryolu sinyalizasyonu ürünleri şeklinde iki alt sınıfa ayrılmaktadır.

(11) Demiryolu sinyalizasyonu projeleri, demiryolu trafiğini kontrol etmek ve trenler ile demiryolu ağının güvenli işleyişini temin etmek amacıyla tasarlanmış sinyalizasyon sistemlerini ifade etmektedir. Sinyalizasyon projeleri genellikle, projeye özel mühendisliği, geliştirme ve proje yönetimini, gerekli ekipmanın üretimini ve teminini, kurulumunu, test edilmesini ve bunun yanında bakımını içermektedir.

(12) Sinyalizasyon projeleri, ana hat demiryolları (ana hat segmenti) ve toplu taşıma demiryolları (toplu taşıma segmenti) ile ilgili olabilmektedir. Toplu taşıma segmentinin ise "metro alt segmenti" ve "hafif demiryolu alt segmenti" şeklinde alt segmentlere ayrılabileceği belirtilmektedir. Dosya kapsamında ayrıca, demiryolu sinyalizasyon projeleri müşterilerinin genellikle ya ana hat uygulamasında T.C. Ulaştırma Bakanlığı Devlet Demiryolları (TCDD) Genel Müdürlüğü gibi devlet demiryolu ağı işletmecilerinden ya da toplu taşıma uygulamalarında İstanbul Büyükşehir Belediyesi 1 19.03.2013 tarih ve C 80/16 sayılı Avrupa Birliği (AB) Resmi Gazetesi’nde Siemens’in 12.03.2013 tarihinde dosya mevcudu işlem kapsamında, 139/2004 sayılı mevzuat uyarınca AB Komisyonu’na başvurduğu ve yapılan ön incelemede başvuru konusu işlemin ilgili mevzuata tabi olduğunun tespit edildiği duyurulmuştur. Komisyon’un internet sitesinden ise hâlihazırda incelemelerine devam ettiği anlaşılmıştır.

gibi bölgesel/yerel ağ işletmecilerinden oluştuğu ve ihtiyaçlarını ihale süreçleri ile karşılama yoluna gittikleri belirtilmiştir.

(13) Yukarıda anılan segmentlerin gerek dayandığı teknolojiler, gerekse arz açısından önemli ölçüde ikame edilebildiği görülmektedir. Diğer taraftan demiryolu sinyalizasyon ürünleri ise sinyalizasyon projelerinde kullanılan sinyalizasyon parçalarıdır. Dosya kapsamında, sinyalizasyon ürünlerinin normalde ayrıca satılmadığı ve sinyalizasyon projesi kapsamında tedarik edildiği bildirilmiştir. Siemens ve Invensys Rail'in ürettiği sinyalizasyon ürünlerinin çoğunun, kendi sinyalizasyon projeleri kapsamında tedarik edildiği ifade edilmiştir. Dolayısıyla, dosya açısından demiryolu sinyalizasyon projeleri ve ürünleri bir bütün olarak ele alınmıştır.

(14) Bildirim konusu devralma işlemi neticesinde önemli ölçüde yoğunlaşma artışının beklenmemesi nedeniyle dosya konusu devralma işleminin değerlendirilmesi aşamasında kesin bir ilgili ürün pazarı tanımlanmasına gerek duyulmamakla birlikte, devralma işlemine konu teşebbüslerin faaliyetlerinin demiryolu sinyalizasyonu alanında yoğunlaştığı dikkate alınarak, işlemden etkilenen ürün pazarının en dar şekilde “demiryolu sinyalizasyon sistemleri pazarı” olduğu varsayılmıştır.

G.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

(15) İlgili ürün pazarları kapsamında yer alan hizmetlerin Türkiye genelinde sunulmasının mümkün olması ve pazar farklılaşması yaratacak faktörlerin bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

G.3. Değerlendirme

(16) Invensys’nin demiryolu sinyalizasyonu alanında faaliyet gösteren işletmelerinden oluşan bölümünün (Invensys Rail) tam kontrolünün Siemens ve iştiraklerine devredilmesi nedeniyle dosya konusu işlem, 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (Tebliğ)”in 5. maddesinin 1. fıkrası kapsamında bir devralma işlemidir. Ayrıca, tarafların cirolarının anılan Tebliğ’in 7. maddesinde öngörülen eşikleri aşması sebebiyle, işlem Rekabet Kurulu iznine tabidir.

(17) Dosya kapsamında, demiryolu sinyalizasyonu işinin bir ihale pazarı olduğu belirtilerek, bu pazar kapsamında pazar paylarının makul bir şekilde yalnızca sipariş alım verileri 2 üzerinden hesaplanabildiği açıklanmıştır. Ayrıca, Türkiye’de sınırlı sayıda projenin bulunduğu ve ihalelere göre pazar paylarının oluştuğu anlaşılmıştır. Bu bağlamda teşebbüslerin pazar paylarının, ilgili yılda ihale kazanılıp kazanılmaması durumuna göre yıllar içinde büyük ölçüde dalgalanacağı beklenmektedir. Söz konusu husus dikkate alınarak, dosya mevcudunda devralma işlemine taraf teşebbüslerin son beş yıla ilişkin pazar payları incelenmiştir. Bu çerçevede, demiryolu sinyalizasyon projeleri alanında Siemens ve Invensys Rail’in son beş yılda toplamda sırasıyla %(…..) ve %(…..) oranında pazar payı elde ettiği görülmüştür. Söz konusu dönemde rakip teşebbüslerin sipariş alım tutarları ve buna göre hesaplanmış pazar paylarına bakıldığında ise devralma işlemi sonucunda Siemens’in %(…..)’lik pay ile en büyük pazar payına sahip teşebbüs haline geleceği, en yakın rakibin ise söz konusu dönemde %(…..) oranında pazar payı elde eden Ansaldo’nun olacağı anlaşılmıştır. Bununla birlikte, tarafların işlem öncesindeki pazar payları dikkate alındığında, işlemin pazardaki yoğunlaşmaya olan etkisinin oldukça sınırlı ölçüde kalacağı kanaatine varılmıştır.

2 Sipariş alımının, ihale katılımcıları arasından kazanan teşebbüse verilen ihalenin değerini ifade ettiği belirtilmiştir.

(18) Ayrıca dosya mevcudundan, işlem taraflarının son beş yıl içerisinde Türkiye'deki faaliyetlerinin yalnızca demiryolu sinyalizasyonu projelerinin metro alt segmentinde sınırlı ölçüde örtüştüğü; Siemens'in Türkiye'deki son metro teklifinin 2008 yılında gerçekleştiği; söz konusu projeden sonra Siemens’in Türkiye'de metro alt segmentinde herhangi bir ihale kazanmadığı ve kayda değer herhangi bir ürün satışı gerçekleştirmediği anlaşılmıştır. Bunun yanı sıra Invensys Rail'in Türkiye’de sadece cüzi miktarda demiryolu sinyalizasyonu ürünü sattığı, her iki teşebbüsün Türkiye'de, birbirinden farklı demiryolu sinyalizasyon ürünleri satışı yaptıkları ve bu ürünlerin satışı alanında her bir tarafın tahmini pazar payının %(…..)’in altında kaldığı da ifade edilmiştir.

(19) Yukarıda yer verilen bilgiler ışığında, ilgili pazarda çok sayıda teşebbüsün faaliyet gösterdiği ve gerek demiryolu sinyalizasyon projeleri gerekse bu alanda satış yapılan ürünler dikkate alındığında işlem sonucunda demiryolu sinyalizasyon sistemleri pazarında kayda değer bir yoğunlaşma artışının gerçekleşmeyeceği kanaatine varılmıştır.

H. SONUÇ

(20) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.