İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN, Şükran KODALAK,

Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN

B. RAPORTÖRLER: Muhammed Safa UYGUR, Nezir Furkan KIRAN,

Abdulsamed TÜRLÜ

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Re’sen

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN LAR:

- ADAD Ulus. Taş. Den. Ve Tic. Ltd. Şti.

Kıbrıs Şehitleri Cad. 1443 Sok. No:185/202 Alsancak/İzmir

- Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti.

Egemenlik Mah. 6108 Sok. No:51/9c Işıkkent Bornova / İzmir

- Anakaya İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda Tekstil Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.

Egemenlik Mah. 6045 Sok. No:6 Bornova/İzmir

- Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.

1472 Cad. No:36 K:3 D:6 Konak/İzmir

- Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük

Talatpaşa Blv. Kurtkaya Apt. No:76 K.7 D.13-14 Alsancak/İzmir

- Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.

Egemenlik Mah. 6112 Sok. No:1 K:1 Daire:137 Ticaret Merkezi Işıkkent

Bornova/İzmir

- Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti.

Egemenlik Mah. 6107/6 Sok. No:8, 35070 Işıkkent Bornova/İzmir

- Çardak Kardeşler Nak. Tic. Ltd. Şti.

Egemenlik Mah. 6108/1 Sok. No:26/A Bornova/İzmir

- Çimen Nakliyat İsmail Çimen

2468 Sok. No.11 D:2 Gültepe / İzmir

- Damper Taşımacılık İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.

1583/2 Sok. No:2 Rodkar İş merkezi B Blok D:107 Konak/İzmir

- Deniz Nakliyat Memet Karabakan

Cengizhan Mah. 2193/3 Sok. No:14 K:4 Bayraklı / İzmir

- Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.

Atatürk Cad. No:398 K:6 D:611 Alsancak/İzmir

- Ege Ekspres Ulus. Taş. Hizm. Tic.Ltd. Şti. adına vekili Av. Serkan ONUKAR

Ali Çetinkaya Bulv. No: 21 Palas Apt. K:7 D:7 Alsancak/İzmir

- Ege Konteyner Nakliyecileri Derneği

Mansuroğlu Mah. 1593/1 Sk. No:28 D:13 Bayraklı/İzmir

- Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler Nakliyat Nesim Söylemez’den Oluşan Ekonomik Bütünlük

1472 Sok. No:36/2 Alsancak/İzmir

- Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş. ve EKC Lojistik Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük

Kıbrıs Şehitleri Cad. No:159 K:2 D:3 Alsancak/İzmir

- Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi

7057 Sok. No:124 Balcıoğlu Depo Yanı Pınarbaşı Bornova/İzmir

- Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. Sümer Mah. Çal Cad. No:69 Merkezefendi/ Denizli

- Eysel Lojistik A.Ş.

Evka 3 Mah. 119/30 Sok. No:7/A Bornova/İzmir

- Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.

Kavaklıdere Mah. Çıtak Sok. No:2 Bornova/İzmir

- Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. Mansuroğlu Mah. 286/1 Sok. No:15 D:18 Bayraklı/İzmir

- Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti.

Mustafa Kemal Mah. 677/51 Sok. No:22 Buca/İzmir

- Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş.

Hürriyet Mah. Mehmet Akif Cad. No:100 K:3 Şirinyer Buca/İzmir

- Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.

Egemenlik Mah. Aydınlar Cad. No:5 Bornova/İzmir

- Güriş Loj. Dep. Dağ. Taş. Hiz. Ltd. Şti.

İsmet Kaptan Mah. 1362 Sok. No:43 E. Tolunay İş Merkezi K:8 D:82 Konak/İzmir

- Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti

- 1443 Sk. No:148 D:302 Alsancak/İzmir

- İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Işıkkent 6125/1 Sok. No: 13 Bornova/İzmir

- İzgi Nakliyat ve Tur. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti.

119/30 sok. No:7/A Bornova/İzmir

- Karataş Lojistik Kerem Karataş

1471 Sok. No:35 K:2 D:2 Alsancak/İzmir

- Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.

1202/2 sokak No:31 Kat:3 Daire Gıda Çarşısı 312 Konak/İzmir

- Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

1203/11 Sok. No:4/413 Karahasan Atlı İş Merkezi Yenişehir/İzmir

- Mesut İnşaat Taahhüt Madencilik Petrol San Ve Dış Tic. Ltd. Şti. Naldöken Mah.129/10 Sok. No:47 D 4.Sanayi Sit. Bornova/İzmir

- Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz

Rafet Paşa Mah. 5370 Sok. No:5 Çamdibi Bornova/ İzmir

- Öztürk Kırşehir Nak. Ltd. Şti.

Mansuroğlu Mah. 273 Sok. No:18/7 Bayraklı/İzmir

- Özaytekin Nakliyat Süleyman Özaytekin

1494 Sok. No:24 Alsancak/İzmir

- Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti.

Gürpınar Mah. 7004 / 6 Sok. No:4 Bornova/İzmir

- Seçkinler Loj. Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti.

6108/1 Sok. No:26/1 Egemenlik Mah. Işıkkent Bornova/İzmir

- Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti.

6108 Sok. No:18-A Işıkkent Bornova/İzmir

- Tokyürek Lojistik Hizmetleri ve Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti.

Gürpınar Mah. 7004/12 Sok. No:4 Bornova/İzmir

- Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti.

1202/2 Sok. No:31 K:3 D:308 Gıda Çarşısı Yenişehir/İzmir

- Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti.

Yenişehir Mah. Gaziler Cad. 361/2 Sok. K:4 D:403 Konak/İzmir

- Yanardağ Lojistik A.Ş.

Evka 3 Mah. 119/30 Sok. No: 7/A Bornova/İzmir

- Yaparoğlu Lojistik A.Ş.

Naldöken Mah E881129/10 Sok. No:39/2A 35050 Bornova/İzmir

- Yesnak Lojistik Tic. A.Ş.

Erzene Mah. 113 Sok. No:107 K:4 D:7 Bornova/İzmir

- Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

7401. Sok. No:8 Kemalpaşa Mah. Bornova/İzmir

- Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti.

Yunus Emre Mah. 7402/7 Sk No:17 Pınarbaşı Bornova / İzmir

- Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi

Ticaret Ltd. Şti.

1203/1 Sok. No:6 K:1 D:102 Yenişehir Konak/İzmir

- YPR Lojistik Yasin Yaparoğlu (Vekili Av. Mücahit EKİNCİ)

Kıbrıs Şehitleri Cad. No:159 K:2 D:3 Alsancak/İzmir

(1) E. DOSYA KONUSU: İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti.

(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Yürütülen bir dosya kapsamında gerçekleştirilen yerinde incelemelerde, sözü edilen teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar (ücret tespit anlaşmaları) yapmak suretiyle 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal etmiş olabileceklerine ilişkin çeşitli bilgi ve belgeler tespit edilmiştir.

(3) G. DOSYA EVRELER İ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 15.11.2018 tarih ve 18- 43/686-M say ı l ı karar ı ile İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin fiyat tespiti yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti amacıyla yürütülen soruşturma kapsamında, Adad Ulus. Taş. Den. ve Tic. Ltd. Şti.’de (ADAD) ve Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.’de (DOZTAŞ) gerçekleştirilen yerinde incelemelerde elde edilen çeşitli bilgi ve belgeler üzerine, sözü edilen teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine

yönelik 03.10.2019 tarih ve 19-34/510-M sayı ile karar ile bir önaraştırma başlatılmıştır.

(4) İ lgili karar uyar ı nca d ü zenlenen 13.12.2019 tarih ve 2019-4-065/ Ö A say ı l ı Ö nara ş t ı rma Raporu g ö r üşü lerek karara ba ğ lanm ış t ı r.

(5) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; hakkında önaraştırma yapılan teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca teşebbüslere soruşturma açılmasına gerek olmadığı; bununla birlikte, bahse konu teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçü nc ü f ı kras ı uyar ı nca, Kanun’ un 4. maddesi kapsamında rekabeti kısıtlayıcı anlaşma niteliğindeki her türlü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklarında mezkur Kanun çerçevesinde işlem başlatılacağının bildirilmesi yönünde, görüş yazısı gönderilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

(6) Öte yandan raportör Muhammed Safa UYGUR tarafından ise, 4054 sayılı Kanun’un 1. maddesi, 2. maddesi ve 3. maddesinin gerekçesine dayanılarak emek piyasalarının 4054 sayılı Kanun’un uygulama alanına girmediği, bu nedenle İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri iddiasına ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna farklı görüşle katılmakla birlikte sözü edilen eylemler nedeniyle teşebbüslere 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında görüş gönderilmesine dair kanaate katılınmadığı ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

(7) Dosya kapsamında önaraştırmanın konusunu, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmaları oluşturmaktadır. İncelemenin işgücü pazarına ilişkin olması sebebiyle çalışanlara yönelik bir pazar tanımı yapılabilecektir.

(8) Bununla birlikte İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. paragrafında; “inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı yapılmayabili r” ifadeleri yer almaktadır. Bu çerçevede mevcut dosya bakımından, kesin bir ilgili ürün pazarı tanımı yapılmamıştır.

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

(9) Dosya konusu bakımından ilgili coğrafi pazar “İzmir limanları çıkışlı ve varışlı kara yolu güzergâhları” olarak belirlenebilecektir. Ancak işbu dosya kapsamında yapılacak değerlendirmeleri etkilemeyeceğinden, ilgili coğrafi pazarın belirlenmesine gerek bulunmamaktadır.

I.2. Tespitler ve Değerlendirme

I.2.1. Soru ş turma Dosyas ı nda Yer Alan Belgeler

(10) Kurulun 15.11.2018 tarih ve 18-43/686-M sayılı kararı ile yapılan önaraştırma kapsamında ger ç ekle ş tirilen yerinde incelemelerde elde edilen bilgi ve belgelerden i ş bu dosyan ı n konusu ile ilgili olanlara a ş a ğı da yer verilmektedir:

(11) Belge 1: DOZTAŞ’ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen ve ADAD temsilcisi taraf ı ndan 06.09.2016 tarihinde g ö nderilen [1] e-posta yaz ış mas ı nda a ş a ğı daki ifadeler yer almaktad ı r:

“…Şö f ö r al ış veri ş inin azalmas ı i ç in herkesin ayl ı k maa ş /harc ı rah/ ö zel haklar gibi

kalemlerini nakliye ü cretleri gibi sabitlemesi gerekti ğ i d üşü n ü yorum. Kendi

aralar ı nda konu ş up ö rnek te ş kil ediyor.”

(12) Belge 2: ADAD’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen ve ADAD temsilcisi taraf ı ndan 20.10.2017 tarihinde g ö nderilen [2] e-postada yer alan ifadelere a ş a ğı da yer verilmi ş tir:

1 Anılan e-postanın alıcı bölümünde şu kişi ve teşebbüsler yer almaktadır: Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti. (PANTRANS), Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti., Yaparoğlu Lojistik A.Ş. çalışanı (…..), Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş. çalışanları (…..) ve (…..), Öztürk Kırşehir Nak. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. çalışanları (…..) ve (…..), Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), ADAD çalışanı (…..), Yesnak Lojistik Tic. A.Ş. çalışanı (…..), İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Yanardağ Lojistik A.Ş. çalışanı (…..), Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. çalışanı (…..), Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler Nakliyat Nesim Söylemez’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti. çalışanı (…..), Karataş Lojistik Kerem Karataş çalışanı (…..), Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi çalışanı (…..), Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. (…..), Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. (GÜNAYDIN LOJİSTİK) çalışanları (…..) ve (…..), Çimen Nakliyat İsmail Çimen çalışanı (…..), Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti., Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. (ATLAS) çalışanı (…..), Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş. ve EKC Lojistik Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz çalışanı (…..), Özaytekin Nakliyat (…..), Seçkinler Loj. Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti. çalışanı (…..) ve GÜNAYDIN çalışanı (…..).

2 Sözü edilen e-postanın alıcı bölümünde şu kişi ve teşebbüsler yer almaktadır: Öztürk Kırşehir Nak. Ltd. Şti. çalışanı (…..) GÜNAYDIN çalışanı (…..), Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti çalışanı (…..), Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yaparoğlu Lojistik A.Ş. (YPR LOJİSTİK) çalışanı (…..), Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş. çalışanları (…..) ve (…..), Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yesnak Lojistik Tic. A.Ş. çalışanı (…..), Yanardağ Lojistik A.Ş. çalışanı (…..), Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. çalışanı (…..), Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler Nakliyat Nesim Söylemez’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti. çalışanı (…..), Karataş Lojistik Kerem Karataş çalışanı (…..), Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi çalışanı (…..), Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. çalışanları (…..) ve (…..), ÇİMEN çalışanı (…..), Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Doztaş Turizm Petrol

“Na ç izane fikrim olarak nakliye fiyatlar ı n ı n yan ı na bundan sonraki s ü re ç te, ş of ö r istikrar ı n ı ve dedikodular ı da (Ö rnek ş u firma bu kadar veriyor vb) engellemek ad ı na, Ş of ö r maa ş lar ı n ı Harc ı rah seferlerini Firma/Nakliyeci aras ı ndaki s ö zle ş me metinlerini sabitleyebilirsek, Bundan sonraki s ü re ç i ş imiz yaln ı zca firmalara verece ğ imiz hizmet ile ö ne çı km ış olaca ğı z.”

(13) Yap ı lan yaz ış malardan g ö r ü lebilece ğ i ü zere te ş ebb ü sler aras ı nda ş of ö r maa ş lar ı n ı n

sabitlenmesine y ö nelik ileti ş imlerin bulundu ğ u g ö r ü lmektedir.

I.2.2. Yerinde İ ncelemelerde Elde Edilen Bilgi ve Belgeler

(14) Ö nara ş t ı rma kapsam ı nda yap ı lan yerinde incelemelerde elde edilen bilgi ve belgelere

a ş a ğı da yer verilmektedir:

(15) Belge 3: Atlas Yurti ç i Yurtd ışı Ta ş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ü r. Tic. Ltd. Ş ti.’ de (ATLAS)

yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK. DERNE Ğİ” isimli

Whatsapp grubundaki 10.11.2017 tarihli yaz ış malarda ş u ifadelere yer verilmi ş tir: “(…..) (TOKY Ü REK LOJ İ ST İ K):

Arkada ş lar bu ara ş of ö r arkada ş larda sorun olmaya ba ş lad ı lar ben maa ş lara 400 tl zam yapt ı m bana s ö ylenen falanca nakliyeci bu parayi veriyor.bu 2 Arkada ş kimin yan ı na gidecegini duydum.yarin o iki arkada şı m ı n yan ı na gidip bu tip insanlar ı temizlemeniz laz ı m.ve bu arkada ş lar ı ise almamalarini s ö ylucem. saygilar”

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

“Aynen (…..) abi o kunuda m üş teriler kadar ö nemli”

(…..) (G Ü R İŞ):

“Bence m üş teriden daha ö nemli...”

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

👍

(…..) (PANTRANS):

“Arkada ş lar bu sorunlar ı n ba ş lang ı c ı da biziz...

Çö z ü m ü retecek ki ş ilerde biziz.

Konular ı dernek ç at ı s ı alt ı nda ivedilikle çö zece ğ iz

Bu arada bo ş durmay ı p birbirimizle diyaloglar ı geli ş tirece ğ iz.”

(…..) (TOKY Ü REK LOJ İ ST İ K):

“(…..) bu konu ç ok acil”

(…..) (PANTRANS):

“Tamam abi sadece sende de ğ il bu sorun. Hepimizde var.

Tabiki en ö ncelikli sorunlar ı m ı zdan.”

Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti. çalışanı (…..), Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm

Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti., Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Atlas Yurtiçi

Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. Ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti. çalışanı (…..), Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan

Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Ekinci

Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş. ve EKC Lojistik Ltd. Şti.’den

Oluşan Ekonomik Bütünlük çalışanı (…..), Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.

çalışanı (…..), Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz çalışanı (…..), Özaytekin Nakliyat (…..), Seçkinler Loj.

Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti. çalışanı (…..).

…

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“De ğ erli arkada ş lar

Ş of ö r ve ş of ö r ü cretleri konusunda bu ortamda bilgi al ış veri ş i yapmadan ü cret art ışı na gitmeyin. Ortamda herkes her ş eyi yaz ı yor bu konuyu da ortama ta şı y ı n Ş of ö r ü n a ğ z ı s ö ylemi ile hareket etmeyelim. Yoksa bu i ş in i ç inden çı kamay ı z. S ü r ü c ü lerin elinde oyuncak oluruz. S ü r ü c ü a çığı ortada hepimizce bilinen bir konu hepimizin garaj ı nda bo ş ara ç lar ı var. Bu Durumda olan herhangi bir taraf a çığı n ı kapatmak i ç in ü cret art ışı na gitmesi hepimizin aya ğı na s ı kmas ı anlam ı na gelir.” …

(16) Belge 4: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER

NAK.DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 19.11.2017 tarihli yaz ış malarda ş u

ifadelere yer verilmi ş tir:

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

“Kimmi ş o arkada ş lar gelsinler ben onlara sendikay ı g ö sterecem

Girsinler kumda oynas ı nlar o arkada ş lar

O sendikac ı lar anca emek ç ilerin kan ı n ı emerler

Y ı llarca bunun ö rneklerini g ö rd ü k”

(…..) (ANAKAYA LOJ İ ST İ K):

“Kapat ı n bu sendika meselesini”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“De ğ erli arkada ş lar

Bu konu hafife al ı nmamal ı!!!

Sendikalar ı n ç al ış anlar ı n kanlar ı n ı emdikleri bu ç al ış anlar sayesinde bunlar ü zerinden alacaklar ı aidatlarla gelirlerini artt ı racaklar ı a ş ikar. Ancak bunu biz biliyoruz. Sendikan ı n tepesindeki a ğ alar ç al ış anlar ı m ı z aras ı na onlardan ve t ü m s ü r ü c ü lerin g ü venini kazanabilecek bir veya birka ç ki ş iyi kendi taraflar ı na ç ekip bunlar ü zerinden t ü m grubu ö rg ü tlemeye ç al ışı yor.

Tabii onlara en hassas noktalardan yakla şı yorlar;

daha fazla maa ş,

daha az ç al ış ma,

daha fazla mesai ü creti,

daha fazla sosyal ö denek,

daha fazla daha fazla

Tabi bunlarda ç al ış an insan i ç in i ş tah kabart ı c ı talepler haline d ö n üşü yor. Ve neden olmas ı n diye ba ş l ı yorlar d üşü nmeye. Sonra k üçü k gruplar halinde dedikodular f ı s ı lda ş malardan ba ş l ı yor.

Sonra

Sonras ı ile ilgili bir ç ok ö rnek var. Sonu ç olarak s ü r ü c ü lerimizin de bize ihtiyac ı var bizlerin de onlara ihtiyac ı. Mesele bu k ış k ı rt ı c ı lar ı n s ü r ü c ü lerimizi ö rg ü tlemeye ç al ış acak olan bu arabozucular ı n kim oldu ğ unu tespit etmek i ç in her birimiz kendi taraf ı m ı zda g ü vendi ğ imiz s ü r ü c ü lerimiz Ü zerinden bunu sorgulamal ı ula ş t ığı m ı z sonu ç lar ı birlikte konu ş mal ı ve de ğ erlendirmeliyiz.”

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

“Ç ok do ğ ru s ö yledin (…..) abi”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Di ğ er tarafta s ü r ü c ü lerimizin taleplerini de tabii ki hi ç e sayal ı m demiyorum. Mevcut ko ş ullar i ç eresinde onlar ı n ş artlar ı n ı ve ko ş ullar ı n ı iyile ş tirmek tabii ki. Bizim g ö revimiz ancak onu da mevcut rekabet ç i ko ş ullar ı i ç ersinde birlikte yapaca ğı m ı z sonraki toplant ı larda g ü ndeme al ı p yapmal ı y ı z.”

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

“Ama bu t ü r ö rg ü tlenmeye hayat ı m ı z pahas ı na İ zin vermemeliyiz.”

(…..) (YESNAK):

“Vestel de ç al ış t ığı m y ı llarda (…..) in bir s ö z ü hi ç akl ı mdan çı kmaz.

Benim ç al ış an ı m ı sendikaya muhta ç etmeyin.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Bizim ü lkemizde sendikalar g ö revlerini yurtd ışı ndaki benzerleri gibi yerine getirseler benim ş ahs ı m ad ı na s ö yleyeyim diyecek bir ş eyim yok. Ancak bizim ü lkemizde sendikala ş man ı n ç al ış anlar ü zerindeki alg ı s ı yukar ı da da belirtti ğ im gibi daha fazla maa ş daha az ç al ış ma.

Daha fazla maa şı n s ı n ı r ı da yok

Maalesef alg ı bu”

(17) Belge 5: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER

NAK.DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 23.11.2017 tarihli yaz ış malarda ş u

ifadelere yer verilmi ş tir:

(…..) (YPR LOJ İ ST İ K):

“Facebook ta izmir liman ş of ö rleri yard ı mla ş ma grubunda sgk primleri maa ş yetersizlikleri ile ilgili yaz ı lar payla şı yor. Dernek kurucusu oldu ğ undan bahsediyor.”

(18) Belge 6: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.

DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 03.01.2018 tarihli yaz ış malarda ş u ifadelere

yer verilmi ş tir:

(…..) (DOZTA Ş):

“Arkada ş lar birli ğ imizi kutluyorum ger ç ekten her g ü n g ö r üş t üğü m ü z (…..) yan ı mda 2 y ı ld ı r ç al ış an sigortas ı devam eden ve bana hala borcu olan ş of ö r ü m ü bug ü n i ş e ba ş latm ış ve hi ç sorma gere ğ i bile duymam ış. (…..) arkada şı m ı kutluyorum ger ç ekten.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“S ü r ü c ü konusunda ö nemli !

Bunun i ç inde bir yol haritas ı belirlemek laz ı m”

(…..) (DOZTA Ş):

“(…..) abi ben anlad ı m ki bu konu kimseyi rahats ı z etmiyor bu konuda herkes kendine g ö re bi yol ç izecek art ı k”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Di ğ er tarafta s ü r ü c ü lerimizin taleplerini de tabii ki hi ç e sayal ı m demiyorum.

Mevcut ko ş ullar i ç erisinde onlar ı n ş artlar ı n ı ve ko ş ullar ı n ı iyile ş tirmek tabii ki bizim g ö revimiz ancak onu da mevcut rekabet ç i ko ş ullar ı i ç ersinde birlikte yapaca ğı m ı z sonraki toplant ı larda g ü ndeme al ı p yapmal ı y ı z.”

(…..) (DOZTA Ş):

“Ama bu t ü r ö rg ü tlenmeye hayat ı m ı z pahas ı na İ zin vermemeliyiz.”

(…..) (SERHAT LOJ İ ST İ K):

“(…..) ben (…..) ile görüştüm. Personel alımlarında ise başvuru yapan kişinin daha önceki işvereni ile görüşmek gerektiğini ve bunu bir prensip haline gelmesi gerektiğini anlattım. Bu önemli bir konu ve dernekteki ilk toplantıda konuşulması gerektiğini bilmenizi isterim.”

(…..) (İ ZG İ NAKL İ YAT):

Bunu prensip haline getirmeniz laz ı m mesajla ş of ö rler x firmada ç al ışı yor hafta ortas ı i ş i b ı rak ı yorum diyor sonrada tazminat ı m ne olacak diyor eski firmas ı yla ili ş kisini kesmeden di ğ er firmada sigorta giri ş i yap ı l ı yor

…

(…..): (Tespit edilememiştir.):

“Sevgili Arkadaşlar

Hay ı rl ı, kazas ı z ve belas ı z mutlu ve sa ğ l ı kl ı bol bereketli bir y ı l dilerim. Arkada ş lar yeni y ı lda ş of ö r maa ş lar ı ve yolluklarla ilgili ç al ış mam ı z var m ı acaba. Yine bu konuda da ortak bir karar al ı rsak ş of ö r arkada ş lar ı m ı z ı n i ş de ğ i ş tirme olaylar ı n ı n olmayaca ğı kan ı s ı nday ı m.”

(19) Belge 7: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.

DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 16.01.2018 tarihli yaz ış malarda ş u ifadelere

yer verilmi ş tir:

(…..) (G Ü R İŞ):

“(…..) abi (…..) b ö l ü k eski ş of ö r ü nm üş nas ı l biri var m ı s ı k ı nt ı s ı?”

…

(…..) (KARATA Ş LOJ İ ST İ K):

“(…..) abi 5 veya 6 sene bizimle ç al ış t ı ama ç ocuklar ile ge ç imsizlik oldu yoksa (…..)

abi iyi bir insan.”

(…..) (G Ü R İŞ):

“Te ş ekk ü r ederim amca.”

…

(…..) (ANAKAYA):

“B ü t ü n arkada ş lar ı n dikkatine en k ı sa bir zamanda ş of ö r arkada ş lar ı n ekondere kay ı tl ı

arkada ş lar ayn ı maa ş a sabitleyelim. (…..)”

(…..) (Tespit edilememiştir.):

👍👍👍👍

(20) Belge 8: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK.

DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubunda yap ı lan 17.01.2018 ve 18.01.2018 tarihli

yaz ış malarda ş u ifadelere yer verilmi ş tir:

(17.01.2018)

(…..) (PANTRANS):

“Merhabalar,

(…..) adl ı ş of ö r i ş ba ş vurusunda bulunursa... (…..)/YILMAZLAR ile g ö r üşü lmesini rica ederim.”

(…..) (KAYABA Ş I NAKL İ YAT):

👍 bu payla şı mlar ç ok olumlu

…

(…..) (Tespit edilememiştir.)

“İ yi ak ş amlar Arkada ş lar bizden ayr ı lan ş of ö rler (…..) ve (…..) hangi arkada ş lar ı n yan ı nda ç al ışı yorsa yar ı n omlarla irtibata ge ç mek isterim. L ü tfen irtibata ge ç erlerse sevinirim.”

(…..) (YILMAZ KARDE Ş LER):

“Ş of ö rlere imzalat ı lan s ö zle ş me ö rne ğ i olan var m ı aram ı zda? Varsa ö rne ğ ini g ö nderebilir misiniz? Herkes s ö zle ş mesiz mi ç al ış t ı r ı yor bu ş of ö rleri, yok mu kimsede s ö zle ş me ö rne ğ i olan?”

(…..) (CEYHAN KARDE Ş LER):

“(…..)

Yeni g ö rd ü m yar ı n g ö ndereyim.”

(…..) (YILMAZ KARDE Ş LER):

“Tamamd ı r (…..)”

(…..) (DEN İ Z NAKL İ YAT):

“(…..) abi burdan yollarsan herkeste ö rne ğ i bulunsun.”

(…..) (SERHAT LOJ İ ST İ K):

<Medya dahil edilmedi>

(…..) (YILMAZ KARDE Ş LER)

“Eyvallah (…..) abi sa ğ olas ı n.”

(…..) (SERHAT LOJ İ ST İ K):

Eyvallah

…

(18.01.2018)

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“G ö nderilen personel S ö zle ş meyi inceledik. Bizede referans olabilecek yerleri var. Ama 10. Ü cret k ı sm ı nda banka terimleri ge ç medi ğ i i ç in ilk okudu ğ unda elden para ö deniyor gibi bir his yarat ı yor. Bizim kulland ığı m ı z s ö zle ş melerde bunlar. Bu arada yeni y ı la girdik. Mevcut m üş teri g ö r üş meleri devam ediyor. Asgari ü cretteki ya ş anan art ış a g ö re personel ü cretlerimizde de gereken d ü zenlemeler herkes taraf ı ndan muhtemelen yap ı l ı yordur. Daha ö nce de bu konuda yazm ış t ı m bu konuda da birliktelik yapmam ı z

veya birlikte konu ş arak Hareket etmemiz gerekiyor. Sadece ü cret olarak de ğ il personel de ğ i ş ikli ğ i veya ge ç i ş leri konusu da ö nemli.”

(…..) (EGE EKSPRES):

“(…..) ç ok ö nemli bir konu Firmalar aras ı nda 100-150 TL fark olabilir ama ü zerindeki farklar s ı k ı nt ı yaratacakt ı r.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

Bir konuda uyarmak istiyorum. Piyasada mevcut ara ç say ı s ı belli fakat buna kar şı l ı k t ı r ş of ö r ü say ı s ı da belli. Malum ş of ö r s ı k ı nt ı s ı ortada. Alttan adam yeti ş miyor. Herkesin garaj ı nda bo ş arabas ı var. Bu y ü zden ş u hususta herkesi uyarmak istiyorum. Ş of ö r tedarik edece ğ im diye ü cretleri Anlams ı z bir ş ekilde artt ı rmak birbirimizden olan ge ç i ş lere sebep olur. Ü cret artt ı rarak adam artm ı yor. Sen artt ı r ben art ı k bunun sonu yok bu i ş ten hepimiz zarar g ö r ü r ü z. Sak ı n yanl ış anla şı lmas ı n s ü r ü c ü lerimizi yok pahas ı na ç al ış t ı ral ı m demiyorum. Birlikte bir araya gelelim bir seviye belirleyelim bu seviyeye g ö re herkes kendi durumunu d ü zenlesin aksi taktirde s ı k ı nt ı ya ş ar ı z.”

(21) Belge 9: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK. DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 03.02.2018, 05.02.2018, 07.02.2018 ve 09.02.3019 tarihli yaz ış malarda ş u ifadelere yer verilmi ş tir:

(03.02.2018)

(…..) (PANTRANS):

“(…..) adl ı ş of ö r YILMAZLAR nakliyattan sorunlu bir ş ekilde ayr ı lm ış t ı r.

Bilgilerinize.”

(…..) (YILMZALAR PETROL):

Selam g ü nayd ı n. Arkada ş lar (…..) yazd ığı ş ahs ı sizlerden ricam i ş e almay ı n detayl ı bilgi i ç in arayabilirsiniz

(…..) (İ ZG İ NAKL İ YAT):

“Ok”

(…..) (Ç ARDAK):

“(…..) bey ok.”

…

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“(…..) mrb ş of ö r al ı mlar ı nda referans ara ş t ı rma esnas ı nda da birbirimizi ararsak daha iyi olur kan ı s ı nday ı m selamlar.”

(…..) (PANTRANS):

“Tabi ki abi.”

…

(…..) (Ç ARDAK):

“Bizden ayr ı lan (…..) adl ı ş of ö r Ç ARDAK nakliyattan sorunlu bir ş ekilde ayr ı lm ış t ı r. Detayl ı bilgi i ç in l ü tfen aray ı n ı z.”

(05.02.2018)

(…..) (YPR LOJ İ ST İ K):

“G ü nayd ı n hay ı rl ı i ş ler, (…..) isimli ş of ö r i ş ten çı kart ı lm ış t ı r. Bana zarar ı olmu ş tur. İş e alacak olan benimle irtibata ge ç erse faydas ı na olur.”

(…..) (Tespit edilememi ş tir.):

“Ok”

(…..) (TOKY Ü REK LOJ İ ST İ K):

“Arkada ş lar g ü nayd ı n benden ayr ı lan (…..) isimli ş of ö r ü i ş e almay ı n sorunlu ayr ı ld ı. Bilginize.”

(…..) (F İ DANLAR LOJ İ ST İ K):

“G ü nayd ı n. Dernek ç at ı s ı alt ı nda isim if ş a etmeyin sonu ç lar ı k ö t ü olur. Bu ve bunun gibi konular i ç in ayr ı bir platform olu ş turulsun say ı n y ö netim.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“(…..) do ğ ru s ö yl ü yor. Bizler bir s ü r ü c ü bizlere i ş m ü racaat ı yapt ığı nda daha ö nce nerede ç al ış t ığı n ı sorar ve eski firmas ı n ı arayarak referans almam ı z ve ayn ı ş ekilde b ö yle bir ortamda bize m ü racaat eden personeli tan ı yan varsa beni ö zelden aras ı n dersek daha do ğ ru olur.”

(07.02.2018)

(…..) (EYSEL LOJ İ ST İ K):

“Arkada ş lar hay ı rl ı ak ş amlar. Ş u an firmam ı zda sigortal ı ç al ış makta olan (…..) isimli personel i ş ten e ş i ameliyat olacak diye izin ald ı. Duyumlar ı ma g ö re ba ş ka firmada i ş ba şı yapm ış. Ş ahs ı i ş e alan arkada ş benimle irtibata ge ç erse sevinirim. Hay ı rl ı ak ş amlar.”

…

(09.02.2018)

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Hay ı rl ı cumalar bu hafta ba şı nda bir ş of ö r ü m i ş i b ı rakt ı ve bir sonraki g ü n di ğ er firmaya is ba şı yapt ı fakat i ş e alan arkada ş beni aramad ı. Burada ç al ışı rken çı k ı p di ğ er tarafa i ş ba şı yapmas ı ayartmak anlam ı na geliyor ve bu durumda hi ç ho ş de ğ il.”

(…..) (ANAKAYA LOJ İ ST İ K):

“Ş of ö r ü n ad ı n ı soyad ı n ı yaz adam sende ç al ış t ığı n ı s ö ylemese kim bilecek.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Bu ortamda isim te ş hir etmek daha ö ncede yazm ış t ı k hukuksal olarak s ı k ı nt ı olu ş turur. Esas olan daha ö ncede yazm ış t ı m. Personeli i ş e alan ş irket s ü r ü c ü n ü n referans ı n ı ara ş t ı rmal ı. Hepimizin adam ihtiyac ı var bu ger ç ek. Ancak ihtiyac ı m ı z ı ö n planda tutarak garajda arabam ı z yat ı yor diye gelen adam ı hi ç soru ş turmadan i ş ba şı yapt ı r ı rsak bu ve buna benzer olaylar ı daha ç ok konu ş uruz.”

(22) Belge 10: ATLAS’ ta yap ı lan yerinde incelemede elde edilen “EGE KONTEYNER NAK. DERNE Ğİ” isimli Whatsapp grubundaki 04.07.2018 ve 05.07.2018 tarihli yaz ış malarda ş u ifadelere yer verilmi ş tir:

(04.07.2018)

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“De ğ erli meslekta ş lar ı m

Piyasadaki mevcut ş of ö r s ı k ı nt ı s ı yani azl ığı bir problem. Bu problem son be ş y ı ld ı r kronik bir ş ekilde devam etmektedir. Biz kurum olarak devletin baz ı kurumlar ı yla bir tak ı m anla ş malar yaparak e ğ itim programlar ı d ü zenledik. Bu e ğ itimler sonucunda say ı yeterli olmasa da belli say ı da bu konuda tecr ü besi olmayan bireyleri sekt ö re kazand ı rd ı k. Hatta bu kursiyerlerden bir ç o ğ u sonras ı nda bizden ayr ı larak halihaz ı rda dernek b ü nyesinde de olan baz ı firmalar da i ş ba şı yapt ı. Bu konuda herhangi bir s ı k ı nt ı m ı z yoktur. Ancak bu azl ı k yani s ü r ü c ü yetersizli ğ i konusu devam etti ğ i m ü ddet ç e fiyat artt ı rarak bu sorunu çö zmek m ü mk ü n de ğ ildir. Çü nk ü s ı k ı nt ı n ı n sorunun kendisi S Ü R Ü C Ü AZLI Ğ I, YETERS İ ZL İĞİ D İ R. Ü cret yetersizli ğ i de ğ ildir. Fiyat artt ı rmak kar şı l ığı nda di ğ er i ş yapan firmalar ı n da ayn ı yola girmesine tepki vermesine neden olacakt ı r. Bu da sekt ö rdeki b ü t ü n s ü r ü c ü leri tetikleyecektir. Daha komik bir anlat ı mla bu s ü re ç bizi ilerde a çı k art ı rmaya do ğ ru g ö t ü recektir. S ü r ü c ü lerin elinde oyuncak olacak ve yok mu artt ı ran demelerine sebep olacakt ı r. Sorunun çö z ü m ü sekt ö re yeni personel kazand ı rmakt ı r.

(…..) (Tespit edilememi ş tir.):

“Ç ok do ğ ru (…..) abi resmen oyuncak olduk…”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“Bu anlamda kurslar ı m ı z devam etmektedir. En az B s ı n ı f ı ehliyeti olan ama bu i ş i yapmak isteyen adaylar varsa bize y ö nlendirin. Sorunu ancak kayna ğı art ı rarak çö zebiliriz. Bundan sonras ı nda tabii ki her firma her kurum kendi karar ı n ı kendi verecektir. Ama tekrar s ö yl ü yorum yap ı lan bu t ü r hareketler sorunu çö zmez, aksine sorun i ç ine ba ş ka sorunlar ı da getirir. Selamlar.”

…

(…..) (YORULMAZO Ğ LU):

“Konteyner i ş ine ç al ışı lacak ş of ö r bulunam ı yor. Ş ehirleraras ı ta şı mac ı l ı k olarak ilan verdi ğ in zaman bizim bu ş of ö rlere verdi ğ iniz paran ı n ç ok ç ok alt ı nda adam bulunabiliyor. Bizim konteyner i ş i limanlar ı n s ı k ı nt ı l ı olmas ı ndan dolay ı ş of ö r ü bulunam ı yor. B ö yle sudan bir sebeple bu kadar y ü ksek maa ş vermek uygun de ğ il, herkesi etkiliyor ö yle ya da b ö yle.”

(…..) (ATLAS):

“4 tane ş of ö r ü m i ş i b ı rakt ı. Sadece nemport liman ı y ü z ü nden. Maa ş lardaki gayretimizi nemport liman ı n ı yapt ı r ı mda kullansak s ı k ı nt ı n ı n yar ı s ı n ı çö zm üş oluruz.”

(…..) (MESUT İ N Ş AAT):

“Gidin bak ı n Mersin İ stanbul her tarafta konteyn ı r askeri ü cretin bir kuru ş u yukar ı s ı nda de ğ il, taviz vere vere bu hale getirdiniz. Benimde tenteli aya ğı m var ama o ayr ı konten ayr ı. Ve ş uanda piyasan ı n en d üşü k maa şı n ı ben verdi ğ imden Emin’ im.”

(…..) (YPR LOJ İ ST İ K):

Bu hafta sonu ş of ö rler bana dedi ç ardak 2600 tl yapt ı diye, bu hafta gelecekler 2750 yapm ış diyecekler. Ben ş u an da 2350 tl maa ş veriyorum.”

(…..) (MESUT İ N Ş AAT):

“Fazla veriyorsun. Ben olsam derim gidin ç ardakta ç al ışı n, bu kadar basit.”

(…..) (G Ü NAYDIN LOJ İ ST İ K):

“S ü r ü c ü lerimiz art ı k eski nesil de ğ il yeni nesil s ü r ü c ü ler! Ben b ö yle adland ı rmaya ba ş lad ı m. Hepsi ç ok iyi bir ş ekilde sosyal medya’ y ı kullan ı yor birbirleriyle ortak gruplar ı ndan haberle ş iyor. Di ğ er taraftan hakl ı olarak sosyal beklentileri de g ü n ve g ü n art ı yor. Dedim ya yeni nesil s ü r ü c ü ler. Aralar ı ndaki bu g üç l ü ileti ş im ile bir tarafta olu ş an bir iyile ş tirmeyi an ı nda birbirlerine duyurup taban ı n tamam ı ndaki bu beklentiyi pompalayarak ü zerimizde bask ı kurmaya ç al ışı yorlar. Hepimizin garaj ı nda birka ç arac ı s ü rekli zaten s ü r ü c ü eksikli ğ inden bo ş ta. Ü cretleri g ö zden ge ç irmeyelim demiyorum. Hep birlikte sekt ö r ü sekt ö r ü n durumunu piyasa ve rekabet ko ş ullar ı bizim d ışı m ı zdaki b ö lgeleri ve o b ö lgelerdeki s ü r ü c ü leri bu b ö lgelerin imkanlar ı n ı da g ö z ö n ü nde tutarak birlikte bir de ğ erlendirme yapal ı m. Aksi taktirde bir tarafta yap ı lan bir hareket domino etkisiyle hepimize zarar verecek. Tabii ki biz de s ü r ü c ü lerimizin bu konudaki beklentileri ve kar şı la ş t ığı m ı z da ş artlar bu yapam ı yoruz diyece ğ iz onlar da bize hep iyi olan ö rne ğ i g ö sterecekler. Maalesef S ü r ü c ü lerimiz ile kar şı kar şı ya gelece ğ iz. Ş uan ge ç mi ş i olan ş irkette eski olan i ç erde k ı dem tazminat ı olan personeller k ı dem tazminatlar ı n ı b ı rak ı p ayr ı lam ı yorlar. Ama maalesef bir y ı l ı doldurmam ış personeller s ü rekli de ğ i ş iyor. Bir derne ğ imiz var. Evet hepimizin s ü r ü c ü problemi var. Ç ardak nakliyat da yapt ığı i ş dolay ı s ı yla yap ı lan i ş bedensel bir tak ı m hizmetleri de gerektirdi ğ i i ç in bu ş ekilde davranm ış olabilir. Di ğ er taraftan kimsenin nas ı l davranaca ğı na da kar ış amay ı z. Bunu da ayr ı ca belirtmek isterim. Ama dernek b ü nyesinde bu tip sorunlar ı m ı z ı ortaya koyup birlikte isti ş are ederek birbirimizin haberi olarak hareket edersek birbirimizi bilgilendirirsek biz de en az ı ndan kendi i ç imizde nas ı l davranaca ğı m ı z ı veya nas ı l savunaca ğı m ı z konusunda refleks geli ş tiririz.”

(…..) DAMPER TA Ş IMACILIK (DAMPER):

“T ı pk ı fiyat listesi gibi, maa ş ve harc ı rahlar ı da d ü zenleyip mutab ı k kalmam ı z gerekli. Aksi taktirde sirk ü lasyon devam edecektir.”

(…..) (İ ZG İ NAKL İ YAT):

“Aynen kat ı l ı yorum.”

(…..) (Tespit edilememi ş tir.):

👍🏻

(…..) (PANTRANS):

“Burada da %5 i kullanaca ğı z m ı?”

(…..) (ATLAS):

“acente ş of ö rlerine %5 😉 fazla verip olay ı lehimize ç evirmeye ç al ışı r ı z.”

(05.07.2018)

(…..) (Tespit edilememi ş tir.):

“G ü nayd ı n arkada ş lar rahat olun her ay 7 ki ş i yeti ş tirip 2 adet al ı p 5’ i piyasaya çı k ı yor. Ne kadar say ı y ı art ı r ı rsak bir m ü ddet sonra piyasa doyuma ula ş acakt ı r.”

I.3. De ğ erlendirme

I.3.1. İş g ü c ü Pazar ı ndaki Rekabet İ hlallerine İ li ş kin Teori ve Uygulama

I.3.1.1. Al ı m Taraf ı ndaki Rekabet İ hlallerinin De ğ erlendirilmesi

(23) 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesinin ikinci f ı kras ı n ı n (a) bendinde s ö z ü edilen maddenin birinci f ı kras ı kapsam ı nda yasaklanan anla ş ma, uyumlu eylem ve te ş ebb ü s birli ğ i kararlar ı na “mal veya hizmetlerin al ı m ya da sat ı m fiyat ı n ı n, fiyat ı olu ş turan maliyet, k â r gibi unsurlar ile her t ü rl ü al ı m yahut sat ı m ş artlar ı n ı n tespit edilmesi” ö rnek olarak verilmektedir. Bu bak ı mdan al ı m piyasalar ı nda ger ç ekle ş ebilecek ihlallerin Kanun kapsam ı nda olmas ı n ı engelleyecek bir husus bulunmamaktad ı r.

(24) Kurulun kiraz al ı m ı yapan te ş ebb ü slerin kirazlar ı n al ı m fiyat ı n ı ve di ğ er ko ş ullar ı anla ş arak belirlediklerine ili ş kin karar ı nda [3], taraflar ı n fiyat konusunda yaz ı l ı anla ş maya vard ığı ve anla ş man ı n uygulanmas ı n ı sa ğ lamak ü zere koordinat ö r atand ığı ortaya konulmu ş tur. S ö z konusu anla ş man ı n bir al ı m karteli olu ş turdu ğ u belirtilen kararda bu tip bir anla ş man ı n a çı k ş ekilde 4054 say ı l ı Kanun’ un 4.maddesini ihlal etti ğ i belirtilmektedir. Kararda ayr ı ca al ı m fiyat ı n ı n te ş ebb ü slerce belirlenmesinin fiyat tespiti ve m üş teri payla şı m ı gibi anla ş ma t ü rleriyle ayn ı nitelikte kabul edilerek per se ihlal niteli ğ i ta şı d ığı vurgulanm ış ve k ı sa bir bireysel muafiyet de ğ erlendirmesine de yer vermi ş tir.

(25) Kurul yaprak t ü t ü n karar ı nda [4] ise Ege B ö lgesi’ nde 14 adet te ş ebb ü s ü n bir araya gelerek t ü t ü n ü reticileri ile yapt ı klar ı s ö zle ş melerle al ı m ş artlar ı n ı ve fiyatlar ı n ı birlikte tespit edip uygulamak suretiyle 4054 say ı l ı Kanun’ u ihlal ettikleri iddias ı n ı incelemi ş tir. Bir ihlal tespiti i ç ermeyen kararda al ı m yapan te ş ebb ü slerin ü reticiye veya ü retici firmalara kar şı bir araya gelmek ve al ı m g ü c ü yaratmak suretiyle fiyat ı bask ı alt ı na almaya ç al ışı p ç al ış mad ı klar ı ara ş t ı r ı lm ış t ı r. Te ş ebb ü slerin al ı m g ü c ü uygulayabilmesi i ç in pazarda al ı c ı lar ı n al ı mlar ı n b ü y ü k k ı sm ı n ı yap ı yor olmalar ı ve toplam al ı c ı say ı s ı, al ı m pazar ı nda giri ş engellerinin bulunmas ı, arz e ğ risinin pozitif e ğ imli olmas ı ve al ı c ı lar aras ı ndaki ileti ş im gibi belli ba ş l ı kriterlerin aranaca ğı ifade edilmi ş tir. Bu anlamda karar i ç erisinde te ş ebb ü slerin monopson g ü c ü yaratmas ı na y ö nelik bir nevi etki analizine yer verilmi ş olsa da ayr ı ca Kanun’ un 4.maddesinin ama ç bak ı m ı ndan da ihlal edilebilece ğ i vurgulanarak olay ö zelinde yap ı lan anla ş malar ı n rekabeti ihlal etme amac ı ta şı mad ığı belirtilmi ş tir.

(26) Avrupa Komisyonu (Komisyon) taraf ı ndan, 2017 y ı l ı nda yap ı lan etilen al ı mlar ı na y ö nelik inceleme duyurusunu [5], 2012 y ı l ı nda ba ş lat ı lan soru ş turman ı n sonu ç lanmas ı yla al ı nan ak ü geri d ö n üşü mlerine y ö nelik al ı m karteli ü yesi te ş ebb ü sleri ihlalden dolay ı cezaland ı ran karar takip etmi ş tir [6]. Komisyon ard ı ndan 2018 y ı l ı nda sitiren monomer isimli kimya ü r ü n ü al ı mlar ı na y ö nelik inceleme [7] ve 2019 y ı l ı nda ise iki Frans ı z perakendeci te ş ebb ü s ü n yapt ığı ortak al ı mlara y ö nelik soru ş turma ba ş latt ığı n ı duyurmu ş tur [8]. Keza Alman Rekabet Otoritesi Bundeskartellamt yak ı n tarihli karar ı yla otomotiv ü reticilerinin ç elik al ı mlar ı nda fiyatlar ı belirlemeye y ö nelik davran ış lar ı ndan 3 Kurulun 24.07.2007 tarihli ve 07-60/713-245 sayılı kararı.

4 Kurulun 19.9.2002 tarihli ve 02-56/699-283 sayılı kararı.

5 https://ec.europa.eu/competition/elojade/isef/case_details.cfm?proc_code=1_40410

6 https://ec.europa.eu/competition/antitrust/cases/dec_docs/40018/40018_2611_3.pdf

7 https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/STATEMENT_18_4101

[8] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/IP_19_6216. Konuyla alakalı olarak yapılan açıklamada ortak alımların etkinlik yaratabileceği hususu da göz ardı edilmemiş, fakat kazanılan bu etkinliğin tüketicilere yansıtılması konusunda oluşan şüphelere vurgu yapılmıştır.

dolay ı rekabet ihlali i ç erisinde olduklar ı n ı saptam ış ve soru ş turulan te ş ebb ü slere para cezas ı uygulam ış t ı r [9].

I.3.1.2. İş g ü c ü Pazar ı na İ li ş kin Rekabet İ hlallerinin De ğ erlendirilmesi

(27) Ç al ış anlar te ş ebb ü slerin en ö nemli varl ı klar ı ndan biridir. Do ğ al olarak bir ç ok i ş veren ç al ış anlar ı n ı n i ş ten çı kmas ı n ı engelleme e ğ ilimindedir. Ö zellikle ü retken bir ç al ış an ı n rakip te ş ebb ü se ge ç mesi durumunda i ş veren i ç in hat ı r ı say ı l ı r bir zarar ı n do ğ aca ğı n ı s ö ylemek m ü mk ü nd ü r [10]. Bu durum ö zellikle inovasyon a ğı rl ı kl ı rekabetin g ö r ü ld üğü y ü ksek teknoloji i ç eren sekt ö rlerde nitelikli ç al ış anlar i ç in ge ç erli olacakken, niteliksiz ç al ış anlar ı n istihdam edildi ğ i sekt ö rlerde ayn ı durumun ç al ış an arz ı n ı n k ı s ı tl ı oldu ğ u haller a çı s ı ndan ge ç erli olaca ğı n ı s ö ylemek de m ü mk ü nd ü r. Bu anlamda ç al ış an mobilitesi [11] te ş ebb ü slerin pazardaki i ş yap ış bi ç imlerini, dolay ı s ı yla pazardaki g üç lerini de do ğ rudan etkileyebilmektedir. Bunun yan ı s ı ra ü retim s ü recinde en ö nde gelen maliyetlerden biri eme ğ in maliyetidir. Bir ba ş ka deyi ş le te ş ebb ü slerin ü retim s ü recinde yapt ı klar ı al ı mlar ı n ba şı nda emek gelmektedir. Bu temellerde, te ş ebb ü slerin ç al ış anlar ı n mobilitelerini azaltmakta ve ü cretlerini bask ı lamakta yarar ı olabilece ğ i a çı kt ı r.

(28) Te ş ebb ü slerin s ı kl ı kla kulland ığı istihdam y ö ntemlerinden biri rakip te ş ebb ü slerin ç al ış anlar ı ile irtibata ge ç erek onlar ı kendi te ş ebb ü slerinde ç al ış malar ı i ç in “ayartmaya” ç al ış malar ı d ı r. Bu noktada ç o ğ unlukla ç al ış anlar ı kazanmaya ç al ış an teklif ç i te ş ebb ü s ü n sundu ğ u g ö rece y ü ksek ü cretler ç al ış anlar ad ı na b ü y ü k ö nem ta şı maktad ı r. Di ğ er bir deyi ş le ç al ış an transferlerini sa ğ layan en ö nemli unsur te ş ebb ü sler aras ı maa ş farkl ı l ı klar ı d ı r. Bu farkl ı l ı klar i ş g ü c ü pazar ı a çı s ı ndan rekabeti olu ş turan esas unsur oldu ğ undan, te ş ebb ü sler rakipleri ile yapacaklar ı maa ş lar ı n sabitlemesine veya do ğ rudan ç al ış anlar ı n ayart ı lmamas ı na y ö nelik anla ş malar ile i ş g ü c ü pazar ı na y ö nelik rekabeti ortadan kald ı rmay ı tercih edebilmektedir. Bu anla ş ma t ü rlerinin yan ı s ı ra ç al ış anlara ili ş kin hassas bilgilerin payla şı lmas ı, i ş ko ş ullar ı n ı n rakiplerce belirlenmesi gibi ihlal t ü rlerine de rastlanabilece ğ i belirtilmelidir [12].

(29) Bu noktada i ş g ü c ü pazar ı nda ya ş anan rekabet ihlalleri a çı s ı ndan zarar teorisine y ö nelik olu ş abilecek şü phelerin giderilmesi gerekmektedir. Temel bir yakla şı mla rekabet hukuku, ü r ü nlerin al ı c ı lar ı n ı n ve sat ı c ı lar ı n ı n serbest piyasa olanaklar ı n ı korumay ı ama ç lad ığı gibi i ş g ü c ü hizmetlerinin al ı c ı lar ı ve sat ı c ı lar ı ad ı na da ayn ı amac ı ta şı maktad ı r [13]. 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesi mal ve hizmet piyasalar ı ndaki rekabetin do ğ rudan veya dolayl ı olarak engellenmesini, bozulmas ı n ı ya da k ı s ı tlanmas ı n ı ihlal olarak kabul etmi ş tir. Keza i ş g ü c ü pazar ı ndaki eylem ve anla ş malar ile mal ve hizmet piyasalar ı ndaki rekabetin dolayl ı olarak engellenmesi de m ü mk ü nd ü r [14].

9 https://www.bundeskartellamt.de/SharedDocs/Meldung/EN/Pressemitteilungen/2019/21_11_2019_Bu ssgeld_Stahl.html

10 SHY, O. ve STENBACKA, R. (2019) “Anti-poaching agreements in labor markets” Economic Inquiry, Vol. 57, No. 1, s.243-263.

11 Çalışan mobilitesi kavramı emek faktörünün firmalar, meslekler ve coğrafi bölgeler arasındaki hareket dinamiğini ifade etmektedir. Bkz. GÜNDOĞAN,N, BİÇERLİ, M.K. (2004) “Çalışma Ekonomisi” T.C Anadolu Üniversitesi Yayını No:1451, s.131.

12 OECD (2019), “Competition Concerns in Labour Markets – Background Note”, s.19-21.

13 Roman v. Cessna Aircraft Co., 55 F.3d 542, 544-45 (10th Cir. 1995)

[14] 4054 sayılı Kanun’un 3. maddesinin gerekçesinde yer alan “Kuşkusuz, toplu pazarlık esasının kabul edildiği emek piyasası bu tanımın dışındadır.” ifadesinin işverenler arasında yapılan anlaşmaları kanun kapsamı dışında tutmak amacı taşımadığı değerlendirilmektedir. Gerekçedeki toplu pazarlık esasına yapılan vurgu toplu iş sözleşmeleri, sendikalar gibi kurumların rekabet hukuku uygulamalarına konu edilip edilemeyeceği tartışması açısından önem taşıyacak olsa bile, Kurul kararlarında da yer verildiği

(30) Bu t ü r ihlallerin a çı klanmas ı ad ı na ö ncelikle monopson g ü c ü ne sahip te ş ebb ü slerin pazarda olu ş turabilece ğ i zarara de ğ inilecektir. Zira i ş verenler tek ba ş lar ı na i ş g ü c ü pazar ı na y ö nelik bir monopson g ü c ü n ü haiz olmasa da yapacaklar ı anti rekabet ç i anla ş malarla bu g ü c ü elde edebilmektedirler. İş g ü c ü pazar ı nda monopson g ü c ü ne sahip bir te ş ebb ü s ü n fazla say ı da ç al ış an kayb ı ya ş amadan maa ş lar ı azaltabilece ğ i kabul edilmektedir. İş g ü c ü pazar ı nda maa ş lar ı n sabitlenmesi/bask ı lanmas ı ve ç al ış an mobilitesinin k ı s ı tlanmas ı durumunun t ü keticiye yans ı mas ı ise tart ış mal ı bir konudur. Bu konu Kurulun 19-06/64-27 say ı l ı BF İ T (Bfit Sa ğ l ı k ve Spor Yat ı r ı m ve Tic. A. Ş.) karar ı i ç erisinde de irdelemi ş tir. Kararda:

“Di ğ er al ı m kartellerinde oldu ğ u gibi, i ş g ü c ü piyasas ı nda rekabeti k ı s ı tlayan

te ş ebb ü slerin katland ı klar ı i ş g ü c ü maliyetini azaltarak k â rlar ı n ı art ı rmas ı m ü mk ü n

olup bu k â r art ışı n ı n da teoride belirli rekabet ç i pazar ko ş ullar ı alt ı nda, çı kt ı

pazar ı nda t ü keticilere refah art ışı olarak yans ı ma ihtimali bulunmaktad ı r. Ancak bu

anla ş malar i ş g ü c ü piyasas ı nda ç al ış anlar ı n refah ı nda ç ok daha ç arp ı c ı ş ekilde

azalmaya sebep olmakta ve i ş g ü c ü pazar ı nda, rakipler aras ı m üş teri payla şı m ı n ı n

çı kt ı pazarlar ı nda yarataca ğı na benzer etkiler yaratmaktad ı r. Bu ç er ç evede bu

anla ş malar ı n yatay pazar payla şı m ı anla ş malar ı na benzer anti-rekabet ç i etkiler

do ğ uraca ğı, i ş g ü c ü piyasas ı nda ç al ış anlar ı n i ş de ğ i ş tirme imk â nlar ı n ı s ı n ı rlayarak

dolayl ı olarak maa ş lar ı n sabitlenmesine yol a ç aca ğı ö ng ö r ü lmektedir. Bir ç ok yazar

taraf ı ndan desteklenen, ABD Adalet Bakanl ığı n ı n yukar ı da yer verilen kararlarda

ve a çı klamalardaki yakla şı m ı, bu anla ş malar ı n çı kt ı pazarlar ı ndaki ihtimal

dahilindeki dolayl ı etkilerinden ziyade girdi pazarlar ı na bir ba ş ka deyi ş le i ş g ü c ü

pazarlar ı na getirdi ğ i do ğ rudan k ı s ı tlara odaklanmaktad ı r.”

ifadelerine yer verilmi ş tir. Di ğ er bir anlat ı mla Kurul bahse konu tipteki anla ş malar ı n t ü ketici ö zelindeki yans ı malar ı ndan ziyade i ş g ü c ü pazar ı ndaki yans ı malar ı na ö ncelik verilebilece ğ ini karara ba ğ lam ış t ı r.

(31) Bununla birlikte ü cret tespiti ve ç al ış an ayartmama gibi anla ş malar ı n ü retilen ü r ü n ya da sunulan hizmetin niteli ğ inde ve niceli ğ inde sat ış pazar ı n ı n de ğ i ş kenlerine g ö re d üşüş yaratabilece ğ ini, dolay ı s ı yla t ü ketici refah ı nda d üşüş g ö zlemlenebilece ğ ini kabul eden g ö r üş ler de bulunmaktad ı r [15]. Literat ü rde, ç al ış anlar rekabet ç i bir pazarda emeklerinin marjinal de ğ erinin kar şı l ığı olan seviyede bir maa ş al ı rlarken, monopson g ü c ü n ü haiz bir te ş ebb ü s ü n (ya da anti rekabet ç i uzla ş malar yoluyla birden fazla te ş ebb ü s ü n) maa ş lar ı bask ı lamas ı sonucunda emek arz ı n ı n d üş ece ğ i, emek arz ı n ı n d üş mesiyle ü retimin dolay ı s ı yla çı kt ı n ı n azalaca ğı, azalan çı kt ı sonucunda fiyatlar ı n y ü kselece ğ i ve son t ü ketici ad ı na refah kayb ı ya ş anaca ğı ifade edilmektedir [16]. Son olarak i ş g ü c ü pazar ı n ı n monopson yap ı s ı, monopole benzer ş ekilde da ğı t ı m etkinli ğ inin olu ş mas ı n ı engelleyebilecektir [17].

(32) De ğ inilen bu tart ış malara i ş g ü c ü pazar ı nda monopson g ü c ü n ü n kullan ı m ı na ili ş kin olmas ı sebebiyle daha ziyade etki temelli analizlere ışı k tutmas ı ad ı na yer verilmi ş olup ilerleyen k ı s ı mda ifade edilece ğ i ü zere pazarlar ı n al ı m taraflar ı nda ama ç y ö n ü nden rekabet ihlali yaratan anla ş ma ve/veya uyumlu eylemlerin olmas ı da m ü mk ü nd ü r. üzere teşebbüsler arasındaki işgücü pazarına yönelik anlaşmaların 4054 sayılı Kanun kapsamında incelenebilir olduğu görülmektedir.

[15] MARINESCU, I. ve HOVENKAMP, H. (2018) “Anticompetitive Mergers in Labor Markets” Institute For Law And Economics, Research Paper No. 18-8, s.39.

16 HOVENKAMP, H. (2019) “Competition Policy for Labour Markets” U of Penn, Inst for Law & Econ Research Paper No. 19-29, s.2-3; NAIDU, S., POSNER, E. & WEYL, E. G. (2018) “Antitrust Remedies for Labor Market Power”, 132 HARV. L. REV. 536.

17 OECD (2019), “Competition Concerns in Labour Markets – Background Note”, s.10.

Esasen, i ş g ü c ü pazarlar ı na y ö nelik rekabet hukuku uygulamas ı n ı n esas k ı sm ı n ı olu ş turan ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı sabitlemeye/ ç al ış an ayartmamaya y ö nelik yap ı lan anla ş malar pazar ı n al ı m taraf ı nda kurulan kartellerden farkl ı de ğ ildir. Nitekim pazar ı n al ı m ya da sat ı m taraf ı nda bulunmalar ı farkl ı l ığı d ışı nda; ç al ış an ayartmama anla ş malar ı ile m üş teri/pazar payla şı m ı anla ş malar ı n ı n, ü cret tespiti anla ş malar ı ile fiyat tespiti anla ş malar ı n ı n temel bir farkl ı l ığı bulunmad ığı gerek doktrinde gerekse de kararlar ile ortaya konulmu ş tur [18].

(33) Bu noktada ç al ış an ayartmama ve ü cret tespiti anla ş malar ı ba ş ta olmak ü zere i ş g ü c ü pazar ı na y ö nelik olarak Amerika Birle ş ik Devletleri’ nde (ABD) g ö r ü len davalar ve haz ı rlanan rehbere yer verilecek daha sonras ı nda Avrupa Birli ğ i (AB) ü lkelerinin konuya yakla şı m ı ve Kurul kararlar ı de ğ erlendirilecektir.

(34) ABD Adalet Bakanl ığı (DOJ) taraf ı ndan ç al ış an ayartmama anla ş malar ı na y ö nelik 2007-2013 y ı llar ı aras ı nda silikon vadisinde faaliyet g ö steren y ü ksek teknoloji ş irketlerine kar şı baz ı davalar y ü r ü t ü lm üş t ü r. Bu davalardan ilkinde Adobe, Apple, Google, Intel, Intuit, ve Pixar’ı n birbirlerinin belirli ç al ış anlar ı n ı ayartmamak ü zerine anla ş t ı klar ı iddia edilmi ş tir. DOJ davan ı n uzla ş ma ile sonu ç lanmas ı ndan ö nce yay ı nlad ığı a çı klamada anla ş malar ı n per se kanuna ayk ı r ı oldu ğ u sonucuna ula ş sa da [19], United States v. Lucasfilm Ltd. [20] ve United States v. eBay [21] davalar ı nda oldu ğ u gibi davan ı n uzla ş ma ile sonu ç lanmas ı dolay ı s ı yla mahkeme ilgili ihlalin per se ya da rule of reason de ğ erlendirme standartlar ı ndan hangisine tabi oldu ğ u konusunda nihai karar ı n ı a çı klamam ış t ı r.

(35) Bir di ğ er davada ise Arizona’ daki hastane ve bak ı m merkezlerinin olu ş turdu ğ u ve toplu al ı mlar yapan bir te ş ebb ü s birli ğ inin, ü yelerine hem ş ire sa ğ layan b ü rolar ile yapt ığı anla ş ma incelenmi ş tir. Bu anla ş man ı n hastaneler aras ı nda hem ş ire sa ğ lamaya y ö nelik rekabeti d üşü rd üğü, hem ş ire sa ğ layan b ü rolara ö denecek ü creti (dolay ı s ı yla hem ş irelere ö denecek maa ş lar ı) azaltt ığı ndan bahisle kanunu ihlal etti ğ i karara ba ğ lanm ış t ı r [22].

(36) 2016 y ı l ı nda ise ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC) ve DOJ birlikte bir rehber dok ü man (Rehber) yay ı mlam ış olup burada rakip firmalar aras ı nda yap ı lan ve birbirilerinin ç al ış anlar ı n ı i ş e almama (ç al ış an ayartmama) ya da maa ş lara ili ş kin rekabet etmeme (ü cret tespiti) anla ş malar ı n ı n per se ihlal say ı laca ğı belirtilmi ş tir [23]. Rehber i ş verenler aras ı ndaki rekabetten t ü keticilerin de yarar sa ğ layabilece ğ ini, çü nk ü rekabet ç i i ş g ü c ü n ü n daha fazla ya da daha nitelikli ü r ü n ve hizmet yaratabilece ğ ini belirtmi ş tir. Bu dosyada da ö nem ta şı yan, Rehber’ in ortaya koydu ğ u en ö nemli ilke a çı k ü cret tespiti/ ç al ış an ayartmama anla ş malar ı n ı n (naked wage fixing/no poaching agreements) per se ihlal niteli ğ i ta şı mas ı d ı r. A çı k anla ş ma, i ş verenler aras ı ndaki me ş ru 18 “In re: Railway Industry Employee No-Poach Antitrust Litigation”, Civil No. 2:18-MC-00798-JFC, MDL No. 2850 (https://www.justice.gov/atr/case-document/file/1131056/download); United States v. eBay, Inc., 968 F.Supp.2d 1030 (N.D. Cal. 2013); TALADAY, J. M ve MEHTA, V. (2017), “Criminalization of wage-fixing and no-poaching agreements” CPI’s North America Column, s.1-2; Phillip E. Areeda and Herbert Hovenkamp (2019), Antitrust Law - An Analysis of Antitrust Principles and Their Application, Wolters Kluwer.

19 DOJ açıklamasında ayrıca, paylaşım anlaşmalarının girdi veya çıktı pazarında gerçekleştirilmesinin bir farkının bulunmadığını vurgulamıştır. “Competitive Impact Statement at 7–8, United States v. Adobe Sys., Inc. (No. 10-CV-01629) (D.D.C. 2010)”

20 Complaint, U.S. v. Lucasfilm Ltd., No. 1:10-cv-02220 (D.D.C. 2010)

21 Amended Complaint, United States v. Ebay, Inc., No. 12-CV05869 EJD (N.D. Cal. 2013)

22 Complaint, United States v. Arizona Hosp. & Healthcare Ass’n & AzHHA Service Corp., No. CV07- 1030-PHX at 2 (D. Ariz. 2007)

23 DOJ-FTC Antitrust Guidance For Human Resource Professionals, 2016.

bir i ş birli ğ inden ba ğı ms ı z ya da bu i ş birli ğ i a çı s ı ndan makul bir ş ekilde gerekli olmayan anla ş ma olarak tan ı mlanm ış t ı r. Bu tip a çı k anla ş malar ı n Rehber’ de yer alan yakla şı ma g ö re rekabet ç i etkilerinden ba ğı ms ı z olarak rekabet ihlali olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Ger ç ekten de me ş ru i ş birlikleri yahut anla ş malar i ç erisinde yer alan i ş g ü c ü pazar ı na ili ş kin s ı n ı rlamalara etki temelli de ğ erlendirmelerle yakla ş man ı n do ğ ru oldu ğ u de ğ erlendirilmektedir. Keza Komisyon ve Kurul da a ş a ğı da a çı klanaca ğı ü zere yan s ı n ı rlama doktrini i ç erisinde baz ı kararlar ı nda ç al ış an ayartmama anla ş malar ı n ı yan s ı n ı rlama olarak de ğ erlendirmi ş tir. Bununla birlikte ö rne ğ in devralma, ortak giri ş im, ortak al ı m gibi genel ç er ç evedeki anla ş malar ı n uygulanmas ı a çı s ı ndan ö ng ö r ü lmemi ş s ı n ı rlamalar ı n ama ç bak ı m ı ndan ihlal olarak de ğ erlendirmesi m ü mk ü nd ü r.

(37) Rehber sonras ı d ö nemde ABD’ de dikkat ç eken kararlardan ilkinde DOJ [24], 2018 y ı l ı nda demiryolu te ç hizat ı sa ğ lay ı c ı s ı rakip iki te ş ebb ü se y ö nelik olarak, mevcut i ş verenin ö nceden onay ı olmadan birbirlerinin ç al ış anlar ı na i ş teklif etmeme ve i ş e almamaya ili ş kin bir anla ş ma i ç erisinde olduklar ı gerek ç esiyle a çı lan soru ş turma sonucunda ald ığı karar ile te ş ebb ü sler aras ı nda yap ı lan ç al ış an ayartmama anla ş malar ı n ı n rekabet ihlali yaratt ığı tespitinde bulunmu ş, bununla birlikte davay ı uzla ş ma yoluyla kapatm ış t ı r. Kararda uzla ş ma sonucu te ş ebb ü slere getirilen kesin yasaklar aras ı nda, yan s ı n ı rlama olarak nitelendirilebilecek ç al ış an ayartmama anla ş malar ı n ı n bulunmad ığı g ö r ü lmektedir.

(38) Yak ı n tarihte sonu ç lanan ü cret tespiti anla ş malar ı na ili ş kin soru ş turmada ise FTC, evde bak ı m hizmeti sunan te ş ebb ü slere terapist istihdam ı sa ğ layan iki b ü ronun terapistlerin maa ş lar ı n ı sabitlemeye/d üşü rmeye y ö nelik bir anla ş ma i ç erisinde olduklar ı ve benzer te ş ebb ü sleri maa ş lar ı sabitleyerek terapistlerin transferlerini engellemeye davet ettikleri konusunu incelemi ş tir. Uzla ş ma ile sonu ç lanan soru ş turma sonunda FTC, belirli y ü k ü ml ü l ü kler getirdi ğ i soru ş turulan taraflar ı n ç al ış anlar ı n maa ş lar ı na (ve ç al ış anlara yap ı lan her t ü rl ü ö demelere) y ö nelik hi ç bir uzla ş ma i ç erisine giremeyece ğ ine ve maa ş lara y ö nelik bilgi de ğ i ş imi yapamayaca ğı na h ü kmetmi ş tir. Karar y ö n ü nde oy kullanan üç FTC ü yesinin yay ı nlad ığı a çı klamada [25] 2016 y ı l ı ndaki Rehber’ e at ı f yap ı larak, ç al ış anlar ı n rekabet ç i pazarlarda kazanmas ı gereken ü cretleri kazanmas ı n ı n sa ğ lanmas ı fikrinin halen ge ç erlili ğ ini korudu ğ u ifade edilmi ş tir. A çı klamada dikkat ç eken bir unsur da, soru ş turma konusu anla ş ma ile rakiplerin pazar ı n normal i ş leyi ş inin yerine kendi uzla ş an iradelerini koyduklar ı n ı n, bu anla ş man ı n rekabet ç i i ş leyi ş e do ğ as ı gere ğ i zarar verdi ğ inin ve per se ihlal niteli ğ i ta şı d ığı n ı n vurgulanmas ı d ı r. A çı klamay ı kaleme alan ü yeler ayn ı zamanda bu dosya ö zelinde para cezas ı verilmesi ş artlar ı n ı n olu ş mad ığı ger ç e ğ inin yan ı nda, ileride bu tip ihlallere y ö nelik para cezas ı uygulanmas ı ndan ka çı n ı lmayaca ğı n ı belirtmi ş tir [26].

(39) AB’ de birle ş me ve devralma i ş lemlerinde, ç al ış an ayartmama h ü k ü mleri i ş lemin ger ç ekle ş mesi ile do ğ rudan ilgili ve gerekli olmas ı ko ş ulu ile yan s ı n ı rlama olarak de ğ erlendirilmektedir. Bunun yan ı nda ç e ş itli ü lke otoritelerinin i ş g ü c ü pazar ı ndaki ihlallere y ö nelik kararlar ı bulunmaktad ı r. Frans ı z ve İ ngiliz Rekabet Otoriteleri, manken 24 United States v. Knorr-Bremse AG and Westinghouse Air Brake Technologies Corporation, No. 1:18- cv-00747 (03.04.2018)

25 https://www.ftc.gov/system/files/documents/public_statements/1552414/171_0134_your_therapy_so urce_commission_statement.pdf

[26] Karara yönelik karşı oyu bulunan yargıç açıklamasında, fiyat anlaşması gibi ücret tespiti anlaşmalarının da zor ve nadir tespit edilen anlaşmalar olduğu ve adli sorumluluk doğurabilecek per se ihlaller yarattığı gerçeğine rağmen ağır yükümlülükler içermeyen bir uzlaşma kararının bu gibi dosyalar adına uygun olmadığını ifade etmiştir.

(https://www.ftc.gov/system/files/documents/public_statements/1552484/171_0134_your_therapy_sou rce_dissentingstatementchopra.pdf)

ajanslar ı na y ö nelik y ü r ü tt ü kleri ve oda ğı nda fiyat anla ş malar ı n ı n oldu ğ u soru ş turmalar i ç erisinde dolayl ı olarak ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı n belirlenmesine y ö nelik etki do ğ uran h ü k ü mleri de incelemi ş ve bu anla ş malar ı ama ç y ö n ü nden kanuna ayk ı r ı bulmu ş tur [27]. Keza İ spanya Rekabet Otoritesi de 2010 y ı l ı nda al ı nan bir karar ı nda [28], tespit edilen navlun sevkiyat ı karteli dahilinde ç al ış anlar ı i ş e alma ile ilgili ko ş ullar ü zerinde de anla ş maya var ı ld ığı n ı, dolay ı s ı yla rekabetin ama ç bak ı m ı ndan k ı s ı tlad ığı n ı tespit etmi ş tir. Ayr ı ca halihaz ı rda maa ş lar ı n ve bir ç ok ç al ış ma ko ş ulunun rakiplerce belirlendi ğ i şü phesiyle bir soru ş turma y ü r ü tmektedir [29]. Hollanda’ da ise 2010 y ı l ı nda al ı nan bir kararda, 15 hastanenin aras ı ndaki incelemeye konu anla ş man ı n di ğ er h ü k ü mlerinin yan ı s ı ra bir hastanede ç al ış an anestezi uzmanlar ı na ek ö deme yap ı lmamas ı na y ö nelik bir madde i ç erdi ğ i g ö r ü lm üş ve mahkeme taraf ı ndan bu h ü km ü n rekabete ayk ı r ı oldu ğ u sonucuna var ı lm ış t ı r [30]. Avrupa ve ABD d ışı ndaki rekabet otoritelerinin de ç e ş itli kararlar ı ve rehber ç al ış malar ı bulunmaktad ı r [31].

(40) Kurulun da konu hakk ı nda gerek ç al ış an ayartmama h ü k ü mlerine gerekse de ü cret tespiti ve maa ş bilgisi payla ş maya de ğ inen kararlar ı bulunmaktad ı r. Ö ncelikle yukar ı da de ğ inildi ğ i ü zere Kurul baz ı devralma kararlar ı nda devralma s ö zle ş melerinin i ç inde yer verilen istihdam etmemeye y ö nelik ş artlar ı yan s ı n ı rlama kavram ı dahilinde de ğ erlendirerek, i ş lemin uygulanmas ı yla do ğ rudan ilgili ve gerekli olup olmad ığı n ı incelemi ş tir [32]. Bunun yan ı nda Kurul kararlar ı i ç erisinde ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı n rakip i ş verenlerce sabitlenmesine y ö nelik de ğ erlendirmelere rastlanmaktad ı r. 28.07.2005 tarih ve 05-49/710-195 say ı l ı Kurul karar ı nda dizi yap ı mc ı lar ı n ı n oyuncu transferi yapmama ve sabit ü cret uygulanmas ı hususlar ı nda aralar ı nda anla ş t ı klar ı iddias ı incelenmi ş tir. Karar i ç erisinde:

“4054 say ı l ı Kanunun 4. maddesinin (a) bendi gere ğ ince” mal veya hizmetlerin al ı m

ya da sat ı m fiyat ı n ı n, fiyat ı olu ş turan maliyet, k â r gibi unsurlar ile her t ü rl ü al ı m yahut

sat ı m ş artlar ı n ı n tespit edilmesi” yasakt ı r. Bu ç er ç evede, tv dizisi yap ı mc ı lar ı,

oyuncu ü cretlerini anla ş ma yoluyla belirledikleri takdirde, bu eylemin maddede bahsi

ge ç en al ı m fiyatlar ı n ı belirleme anlam ı na gelece ğ i ve bu durumun a çı k bir bi ç imde

rekabetin engellenmesi amac ı n ı ta şı yaca ğı ve al ı nan prensip kararlar ı n ı n

uygulanmas ı halinde piyasada rekabetin engellenece ğ i a çı kt ı r.”

de ğ erlendirmesine yer verilmi ş tir. An ı lan de ğ erlendirmede Kurulun ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı n belirlenmesine y ö nelik anla ş malar ı al ı m fiyatlar ı n ı n belirlenmesine y ö nelik bir anla ş ma olarak niteledi ğ i ve b ö yle bir anla ş man ı n rekabetin engellenmesi amac ı n ı ta şı yaca ğı n ı ifade etti ğ i g ö r ü lmektedir. Bununla birlikte yap ı lan incelemeler sonucunda

[27] Décision n° 16-D-20 du 29.09.2016 French Competition Council (Fransız Rekabet Otoritesi); Competition and Markets Authority (İngiliz Rekabet Otoritesi), Case CE/9859-14, “Conduct in the modelling sector” (16.12.2016).

28 https://www.cnmc.es/expedientes/s012008;http://ec.europa.eu/competition/ecn/brief/04_2010/es_frei ght.pdf.

29 Case S/DC/0612/17 Montaje y Mantenimiento Industrial (İspanya Rekabet Otoritesi).

30 LJN: BM3366 (Court of Hertogenbosch) HD 200,056,331 Karar Tarihi: 05.04.2010, Yayınlanma Tarihi: 04.05.2010.

31 Singapore v. Employment Agencies, The Competition Commission of Singapore, CCS 500/001/1 (Singapur Otoritesinin, 16 istihdam bürosunun çalışanlarının aylık maaşlarını sabitlediği gerekçesiyle kanunun amaç bakımından ihlal edildiğine yönelik kararı.); Hong Kong Otoritesinin konuyla ilgili bülteni (https://www.compcomm.hk/en/media/press/files/20180409_Competition_Commission_Advisory_Bulle tin_Eng.pdf); Japon Otoritesinin konu hakkındaki raporu (https://www.jftc.go.jp/en/pressreleases/yearly- 2018/February/180215.html).

32 Kurulun 09.05.2012 tarihli, 12-25/717-203 sayılı; 20.05.2008 tarihli, 08-34/455-160 sayılı; 18.06.2009 tarihli, 09-29/602-143 sayılı; 18.09.2008 tarihli, 08-54/847-338 sayılı; 29.11.2007 tarihli, 07-88/1113-435 sayılı kararları.

yeterli delil bulunamad ığı ndan Kurul taraf ı ndan bir soru ş turma y ü r ü t ü lmemi ş olup, oyuncu ü cretlerinin sabitlenmesi suretiyle rekabetin k ı s ı tlanmas ı ihtimali bulundu ğ undan, 4054 say ı l ı Kanun’ un 9. maddesinin üçü nc ü f ı kras ı uyar ı nca hakk ı nda ö nara ş t ı rma yap ı lan te ş ebb ü slere yaz ı l ı g ö r üş g ö nderilmesine h ü kmedilmi ş tir.

(41) 03.03.2011 tarihli ve 11-12/226-76 say ı l ı Kurul karar ı nda ise, T ü rkiye Ö zel Okullar Birli ğ i Derne ğ ine mensup ö zel okullar aras ı nda yap ı lan bir anla ş mada “Kurumlar bir ba ş ka ö zel okulun öğ retmeni ya da ç al ış an ı na do ğ rudan transfer teklifi yapamazlar” h ü km ü n ü n de yer ald ığı g ö r ü lmektedir. Kararda ilgili anla ş man ı n 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesi kapsam ı nda oldu ğ una ve 5. maddesi kapsam ı nda muafiyet alamayaca ğı na h ü kmedilirken, ö zel okullarda g ö rev yapan öğ retmenlerin ba ş ka okullara ge ç i ş ini zorla ş t ı rabilece ğ inin de g ö r ü ld üğü, bu anla ş maya konu ilkelerin t ü keticilere belirgin bir fayda sa ğ lamad ığı; aksine gerek t ü keticilere gerekse bu okullarda g ö rev yapan öğ retmenlere zarar verdi ğ i belirtilmi ş tir. İş bu dosya a çı s ı ndan ilgili kararda ö nem ta şı yan as ı l husus ise ö zel okullar aras ı nda yap ı lan toplant ı lara y ö nelik olarak “rakip te ş ebb ü sler aras ı nda yap ı lan bu toplant ı larda, okul ü cretlerinin tespiti, maa ş ve burs gibi temel rekabet parametrelerine ili ş kin bilgi payla şı m ı yap ı ld ığı ndan, te ş ebb ü sler aras ı nda herhangi bir anla ş ma bulunmasa bile, salt bu bilgi de ğ i ş imleri dahi rekabeti k ı s ı tlay ı c ı bir nitelik ta şı yabilirler.” de ğ erlendirmesidir. Bu de ğ erlendirme ile Kurul maa ş bilgilerini de rekabete duyarl ı bilgiler aras ı nda sayarak bu konudaki bilgi de ğ i ş imlerinin ihlal yaratabilece ğ ini a çı k ç a ortaya koymu ş tur.

(42) Son olarak Kurul 2019 y ı l ı nda ald ığı BF İ T karar ı nda, BF İ T ve/veya BF İ T’ in ba ş ka bir franchise alan ı taraf ı ndan ç al ış t ı r ı lmakta/eskiden ç al ış t ı r ı lm ış olan veya rakip firmalarda ç al ış m ış olan hi ç bir personeli BF İ T’ in ö nceden yaz ı l ı onay ı olmaks ı z ı n ç al ış t ı ramayaca ğı n ı ifade eden h ü k ü mleri de ğ erlendirmi ş tir. Kararda ilgili h ü km ü n i ş e al ı mlar ı b ü t ü n ü yle yasaklamad ığı ve franchise verenin ö nceden yaz ı l ı onay ı olmas ı ko ş ulunu arad ığı, bu nedenle klasik bir ç al ış an ayartmama anla ş mas ı olmad ığı ifade edilmi ş tir. Ayr ı ca ilgili ç al ış anlar ı n transferinin yap ı ld ığı n ı g ö sterir bilgi ve belgelere de ula şı ld ığı ndan, personel transferinin k ı s ı tlanmad ığı n ı n s ö ylenebilece ğ i belirtilmi ş tir. Bununla beraber Kurul ilgili h ü km ü n dolayl ı da olsa i ş g ü c ü piyasas ı nda olu ş turabilece ğ i olas ı etki bak ı m ı ndan 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesi kapsam ı nda oldu ğ u sonucuna ula şı lm ış t ı r. Yap ı lan bireysel muafiyet de ğ erlendirmesi sonucunda ise ilgili h ü km ü n i ş g ü c ü piyasas ı nda rekabeti gere ğ inden fazla k ı s ı tlayabilece ğ i ve personel transferi konusunda, franchise verenin onay ı n ı n ne konuda talep edildi ğ i a çı k olmamas ı sebebiyle zorunlu olandan fazla s ı n ı rlama i ç erdi ğ i gerek ç esiyle anla ş maya muafiyet tan ı nmam ış t ı r. Sonu ç olarak ilgili h ü km ü n s ö zle ş me s ü resi ile s ı n ı rland ı r ı lmas ı ve yaz ı l ı onay ı n gerek ç esinin a çı k ç a belirtilmesi ve Kanun’ un 9. maddesinin üçü nc ü f ı kras ı uyar ı nca g ö r üş bildirilmesine karar verilmi ş tir.

I.3.2. Tespitlere İ li ş kin De ğ erlendirmeler

I.3.2.1. Belge 1’ e İ li ş kin De ğ erlendirme

(43) Belge 1 ba ş l ığı alt ı nda yer verilen ve ADAD taraf ı ndan di ğ er te ş ebb ü slere yollanan e- postada, ş of ö rlerin te ş ebb ü sler aras ı ndaki ge ç i ş ini engellemeye y ö nelik olarak ş of ö rlere yap ı lan (yan haklar dahil) b ü t ü n ö demelerin sabitlenmesinin ama ç land ığı g ö r ü lmektedir. E-posta i ç erisinde maa ş lar ı n sabitlenmesine y ö nelik uygulaman ı n nakliye ü cretlerinin sabitlenmesi olarak an ı lan fiyat tespiti anla ş mas ı na benzer ş ekilde y ü r ü rl üğ e konulmas ı ndan bahsedilmektedir [33].

33 E-posta içerisinde yer verilen fiyat tespiti yapıldığına yönelik hususu Kurul, yukarıda sözü edilen 2018- 4-036 sayılı dosya kapsamında, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan

I.3.2.2. Belge 2’ ye İ li ş kin De ğ erlendirme

(44) Belge 2 ba ş l ığı alt ı nda yer verilen ve ADAD taraf ı ndan te ş ebb ü slere yollanan e- postada, ş of ö rlerin aralar ı nda ald ı klar ı ü cretlere ili ş kin bilgi payla şı m ı yapmalar ı ndan rahats ı z olundu ğ u, maa ş lar ı n sabitlenmesiyle bu durumun engellenece ğ inin d üşü n ü ld üğü, b ö ylelikle ş of ö r istikrar ı n ı n sa ğ lanmas ı n ı n (ş of ö rlerin farkl ı i ş verenler i ç in ç al ış mas ı n ı n engellenmesinin) ama ç land ığı anla şı lmaktad ı r. Ayr ı ca “yaln ı zca firmalara verece ğ imiz hizmet ile ö ne çı km ış olaca ğı z.” ifadesi ile de ş of ö r maa ş lar ı n ı n sabitlenmesi ile i ş g ü c ü pazar ı nda eme ğ in al ı m ı na y ö nelik rekabetin ortadan kalkaca ğı n ı n kabul edildi ğ i ve rekabetin al ı m pazar ı nda de ğ il yaln ı zca hizmetin sunulmas ı na y ö nelik devam etmesinin ama ç land ığı anla şı lmaktad ı r.

I.3.2.3. Belge 3’ e İ li ş kin De ğ erlendirme

(45) Belge 3 alt ı nda yer verilen Whatsapp yaz ış mas ı i ç erisinde, TOKY Ü REK taraf ı ndan ş of ö rlere yap ı lan zam miktar ı n ı n payla şı ld ığı, bu miktar ı n ü st ü nde maa ş veren te ş ebb ü slerin varl ığı n ı n g ü ndeme gelmesinden dolay ı ilgili te ş ebb ü slerle irtibata ge ç ilip ş of ö rlerin istihdam edilmemelerinin sa ğ lanaca ğı ifade edilmi ş tir. At ı lan di ğ er mesajlarda da bu konunun m üş teriler kadar ö nemli oldu ğ u [34], konunun dernek ç at ı s ı alt ı nda çö z ü lmesi beklenen ö ncelikli konulardan oldu ğ u belirtilmi ş tir. İ fadelerden ş of ö rlerin te ş ebb ü sler aras ı nda ge ç i ş yapmas ı n ı n bir sorun olarak alg ı land ığı ve taraflar ı n bunun çö z ü m ü i ç in ad ı m atma haz ı rl ığı nda oldu ğ u anla şı lmaktad ı r. Bu ad ı m ı n, do ğ rudan maa ş bilgisi payla şı lmas ı ve maa ş farkl ı l ı klar ı n ı n vurgulanmas ı dolay ı s ı yla maa ş lar ı n sabitlenmesine y ö nelik oldu ğ u de ğ erlendirilmektedir. Zira tespit i ç erisinde G Ü NAYDIN taraf ı ndan at ı lan mesajda “Ş of ö r ve ş of ö r ü cretleri konusunda bu ortamda bilgi al ış veri ş i yapmadan ü cret art ışı na gitmeyin” ifadesine yer verilmi ş tir. G Ü NAYDIN ayr ı ca piyasadaki ş of ö r a çığı n ı ve bir te ş ebb ü s ü n maa ş larda art ış a gitmesinin b ü t ü n te ş ebb ü sleri etkileyece ğ ini vurgulam ış t ı r.

I.3.2.4. Belge 4’ e İ li ş kin De ğ erlendirme

(46) Belge 4 alt ı nda yer verilen Whatsapp yaz ış mas ı nda, ç al ış anlar ı n sendikal faaliyet y ü r ü tmeleri ihtimalinden do ğ an rahats ı zl ı k payla şı lm ış, bu gibi bir durumda kar şı la şı lmas ı muhtemel ö zl ü k haklar ı n ı n artt ı r ı lmas ı y ö n ü ndeki talepler vurgulanm ış ve sonu ç olarak ş of ö r ü cretlerinde yap ı lacak art ışı n d ü zenlenecek toplant ı larda al ı nacak kararlarla yap ı laca ğı ifade edilmi ş tir. An ı lan ifadeler te ş ebb ü slerin yapt ı klar ı n ı ifade ettikleri toplant ı lar ı n konular ı ndan birinin de ç al ış an maa ş lar ı oldu ğ unu ortaya koymaktad ı r. Di ğ er bir deyi ş le te ş ebb ü slerin i ç erisinde olmalar ı muhtemel daha geni ş bir uzla ş ma i ç erisine ş of ö r maa ş lar ı n ı n belirlenmesi hususunu da dahil ettikleri anla şı lmaktad ı r.

I.3.2.5. Belge 5’ e İ li ş kin De ğ erlendirme

(47) Belge 5 alt ı nda yer verilen Whatsapp yaz ış mas ı i ç erisinde, YPR LOJ İ ST İ K’ in İ zmir liman ı na y ö nelik faaliyet g ö steren te ş ebb ü slerde ç al ış an ş of ö rlerin yard ı mla ş t ığı bir grup i ç erisinde maa ş lara ili ş kin rahats ı zl ı klar ı n payla şı ld ığı bilgisini verdi ğ i g ö r ü lmektedir. Bu bilginin te ş ebb ü slerin maa ş lara y ö nelik kararlar ı ortak alma iradelerini do ğ rudan ifade ettikleri bir yaz ış ma grubu i ç erisinde payla şı ld ığı dikkate karayolu konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin, fiyat tespiti ve müşteri paylaşımı yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak halihazırda başlatılan soruşturma kapsamında incelemektedir. Belge 1’de yer verilen teşebbüslerin tamamı anılan soruşturmanın tarafı konumunda bulunmaktadır.

34 Müşterilere/satışlara yönelik yapılan anlaşmanın kast edildiği değerlendirilmiştir.

al ı nd ığı nda, ç al ış anlar ı n ö zl ü k haklar ı na ili ş kin tutumlar ı n ı n da yine te ş ebb ü slerce beraberce takip edildi ğ i izlenimi do ğ maktad ı r.

I.3.2.6. Belge 6’ ya İ li ş kin De ğ erlendirme

(48) Belge 6 alt ı nda yer verilen Whatsapp yaz ış mas ı i ç erisinde, DOZTA Ş’ı n bir ç al ış an ı n ı n kendisine sorulmadan ba ş ka bir te ş ebb ü s ç e i ş e ba ş lat ı lmas ı ndan rahats ı zl ı k duydu ğ unun belirtildi ğ i ve imal ı olarak te ş ebb ü sler aras ı ndaki birli ğ e ayk ı r ı hareket edildi ğ inin belirtildi ğ i g ö r ü lmektedir. Payla şı lan bu bilgiyi takiben SERHAT LOJ İ ST İ K ç al ış an ı derhal konuyu ilgili i ş verene iletti ğ ini belirterek i ş e ba ş vuru yapan ki ş inin daha ö nceki i ş vereni ile g ö r üş mek gerekti ğ ine y ö nelik kriteri ortaya koymu ş tur. Ayr ı ca konunun dernekte yap ı lacak ilk toplant ı da g ö r üşü lmesi gerekti ğ i ifade edilmi ş tir.

(49) An ı lan tespit i ç erisindeki ifadelerden te ş ebb ü slerin ç al ış an transferlerine y ö nelik bir uzla ş ma i ç erisinde olduklar ı n ı n de ğ erlendirilebilece ğ i anla şı lmaktad ı r. Zira bu iddia olunan uzla ş man ı n aksine bir eylemin tepkiyle kar şı land ığı ve ilgili te ş ebb ü s ü n uyar ı ld ığı g ö r ü lmektedir. Ayr ı ca planlanan toplant ı lar i ç in de bu konunun bir konu ba ş l ığı olarak yer ald ığı ifadesi dikkat ç ekmektedir. Te ş ebb ü sler aras ı ndaki bu uzla ş ma ç al ış anlar ı n ba ş ka bir te ş ebb ü se ge ç i ş i konusunda i ş verenler aras ı nda muhtemel bir anla ş may ı i ş aret etti ğ inden yukar ı da ayr ı nt ı lar ı na yer verilen ç al ış ma ayartmama anla ş malar ı n ı akla getirmektedir. Ayr ı ca te ş ebb ü slerin sorun olarak g ö rd üğü ç al ış an transferlerine y ö nelik, belge i ç erisinde son olarak bu durumun ş of ö r maa ş lar ı ve yolluklar ı na y ö nelik yap ı lacak bir ç al ış ma ile çö z ü me kavu ş turulaca ğı vurgusu bulunmaktad ı r.

I.3.2.7. Belge 7’ ye İ li ş kin De ğ erlendirme

(50) Belge 7 alt ı nda yer verilen Whatsapp yaz ış mas ı i ç erisinde, Belge 6’ da de ğ inilen i ş verenler aras ı ndaki “prensibe” uygun ş ekilde te ş ebb ü slerin ş of ö r istihdam etmeden ö nce bu ki ş iler hakk ı nda bilgi payla ş t ığı g ö r ü lmektedir. Fakat Belge 7 i ç erisindeki bilgi payla şı m ı n ı n daha ç ok ç al ış an ı n niteliklerine/ki ş ili ğ ine referans olma ş eklinde ger ç ekle ş ti ğ i kabul edilebilecektir. Bununla birlikte tespitin son b ö l ü m ü nde ANAKAYA taraf ı ndan ş of ö rlerin maa ş lar ı n ı n te ş ebb ü slerce ayn ı d ü zeyde sabitlenmesine y ö nelik do ğ rudan bir mesaj at ı ld ığı g ö r ü lmektedir.

I.3.2.8. Belge 8’ e İ li ş kin De ğ erlendirme

(51) Belge 8 alt ı nda yer verilen yaz ış malarda te ş ebb ü slerin kendi te ş ebb ü slerinden ayr ı lan ç al ış anlar ı n di ğ er te ş ebb ü slerde istihdam edilmemelerine y ö nelik ortak anlay ış a binaen kendileriyle irtibata ge ç ilmesini talep ettikleri anla şı lmaktad ı r. Zira belge i ç inde yer verilen ifadeler, Belge 7’ de de ğ inilen ç al ış ana ö nceki i ş vereni taraf ı ndan referans olunmas ı ş eklinde kabul edilebilecek ileti ş imlerin aksine, ç al ış anlar ı n ba ş ka bir te ş ebb ü s taraf ı ndan istihdam edilmesinin engellenmesine y ö nelik bir niyetin oldu ğ u izlenimi uyand ı rmaktad ı r.

(52) Belge i ç erisinde ayr ı ca ş of ö rlerin i ş s ö zle ş melerinin grup i ç erisinde payla şı ld ığı g ö r ü lmektedir. Tespiti m ü mk ü n olmayan bu s ö zle ş meler i ç erisinde maa ş lara y ö nelik bir bilginin yer al ı p al ı nmad ığı bilinmemekle birlikte, bu payla şı m ı n di ğ er belgelerle beraber de ğ erlendirildi ğ inde taraflar ı n maa ş lar ba ş ta olmak ü zere personel politikalar ı n ı koordinasyon i ç inde olu ş turduklar ı na y ö nelik bir anlam ta şı yabilece ğ i de ğ erlendirilmektedir.

(53) Belgede yer alan yaz ış man ı n son k ı sm ı nda maa ş lar ı n belirlenmesi konusundaki “birliktelik” ele al ı nd ı ktan sonra “Sadece ü cret olarak de ğ il personel de ğ i ş ikli ğ i veya ge ç i ş leri konusuda ö nemli” ifadelerine yer verilmektedir. Yine devam eden k ı s ı mda

te ş ebb ü sler aras ı ndaki 100-150 TL’ nin ü st ü ndeki farklar ı n sorun yarataca ğı ifade edilmektedir. Bu anlamda belge i ç erisindeki ifadelerin taraflar ı n ç al ış an transferlerini engelleme yolunda maa ş lar ı n belli bir seviyede sabitlenmesini yahut art ış lar ı n bask ı lanmas ı n ı ama ç lad ı klar ı n ı ortaya koydu ğ u de ğ erlendirilmektedir. Ayr ı ca belge i ç erisindeki ifadelerden konteyner ta şı y ı c ı s ı te ş ebb ü slerin piyasada ya ş anan ş of ö r say ı s ı s ı k ı nt ı s ı nedeniyle ara ç lar ı n ı n tamam ı n ı faaliyette tutmakta zorlanabildi ğ i anla şı lmaktad ı r.

I.3.2.9. Belge 9’ a İ li ş kin De ğ erlendirme

(54) Belge 9 alt ı nda yer verilen yaz ış malar ı n tamam ı yla ç al ış anlar ı n ba ş ka te ş ebb ü slere ge ç i ş leriyle alakal ı oldu ğ u g ö r ü lmektedir. Bir ç ok te ş ebb ü s ü n ayr ı lan ç al ış anlar ı n ı n isimlerini vererek ba ş ka te ş ebb ü sler taraf ı ndan istihdam edilmemesine y ö nelik ifadelerinin g ö r ü ld üğü yaz ış malarda, “… bir ş of ö r ü m i ş i b ı rakt ı ve bir sonraki g ü n di ğ er firmaya is ba şı yapt ı fakat ise alan arkada ş beni aramad ı burada ç al ışı rken çı k ı p di ğ er tarafa is ba şı yapmas ı ayartmak anlam ı na geliyor ve bu durumda hi ç ho ş de ğ il” ifadesi ile ç al ış an ayartma durumlar ı n ı n tepkiyle kar şı land ığı g ö r ü lmektedir. S ö z konusu durum di ğ er belgelerle beraber d üşü n ü ld üğü nde, bu konuda te ş ebb ü sler aras ı nda bir uzla ş ma olabilece ğ ini ortaya koydu ğ u de ğ erlendirilmektedir.

I.3.2.10. Belge 10’ a İ li ş kin De ğ erlendirme

(55) Belge 10 alt ı nda yer verilen yaz ış malarda, sekt ö rde ya ş anan ş of ö r azl ığı ndan do ğ an s ı k ı nt ı lar ı n dile getirildi ğ i, G Ü NAYDIN’ı n bu konuda e ğ itim programlar ı d ü zenlemesi sonucunda sekt ö re belli say ı da ş of ö r kazand ı rd ığı, bu ş of ö rlerin baz ı lar ı n ı n ba ş ka te ş ebb ü sler taraf ı ndan da istihdam edildi ğ i g ö r ü lmektedir. İ lerleyen k ı s ı mda bir te ş ebb ü s ü n maa ş artt ı rmas ı n ı n di ğ er te ş ebb ü sleri de mecburen maa ş artt ı rmaya zorlad ığı ndan bahisle te ş ebb ü sler taraf ı ndan konunun çö z ü m ü yle alakal ı olarak ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı n sabitlenmesine y ö nelik ifadeler kullanm ış t ı r. Belgede yer verilen “maa ş lardaki gayretimizi nemport liman ı n ı yapt ı r ı mda kullansak s ı k ı nt ı n ı n yar ı s ı n ı çö zm üş oluruz” ifadesi, te ş ebb ü slerin maa ş lara y ö nelik gayretinin ş of ö rler i ç in i ş i b ı rakma nedenleri aras ı nda g ö sterilen limanlardaki bekleme s ü relerine y ö nelik problemlerin çö z ü m ü i ç in kullan ı lmas ı gerekti ğ i belirtmektedir. “Maa ş lardaki gayretimizi” ifadesinden te ş ebb ü slerin ç al ış an maa ş lar ı n ı n sabitlenmesine y ö nelik iradelerini uyumla ş t ı rmak ad ı na ç aba g ö sterdikleri anla şı lmaktad ı r. Ek olarak YPR LOJ İ ST İ K taraf ı ndan do ğ rudan maa ş bilgisinin de payla şı ld ığı ve maa ş farkl ı l ı klar ı n ı n ç al ış anlar ı n transferine neden olmas ı y ö n ü yle ele ş tirildi ğ i g ö r ü lmektedir. Ayr ı ca te ş ebb ü slerin dosya kapsam ı nda ayr ı nt ı lar ı tespit edilemeyen bir usulle, acente ş of ö rlerine “%5” olarak an ı lan bir uygulama kapsam ı nda maa ş ö demek ü zerinde mutab ı k kald ı klar ı anla şı lmaktad ı r.

I.3.3. Dosya Kapsam ı nda Yap ı lan Genel De ğ erlendirme

(56) 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesi belirli bir mal veya hizmet piyasas ı nda do ğ rudan veya dolayl ı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da k ı s ı tlama amac ı n ı ta şı yan veya bu etkiyi do ğ uran yahut do ğ urabilecek nitelikte olan te ş ebb ü sler aras ı anla ş malar, uyumlu eylemler ve te ş ebb ü s birliklerinin bu t ü r karar ve eylemlerini yasaklamaktad ı r. Kanun’ un 4. maddesinin (a) bendinde ise “mal veya hizmetlerin al ı m ya da sat ı m fiyat ı n ı n, fiyat ı olu ş turan maliyet, k â r gibi unsurlar ile her t ü rl ü al ı m yahut sat ı m ş artlar ı n ı n tespit edilmesi” bu hallere ö rnek olarak say ı lmaktad ı r.

(57) Bilindi ğ i ü zere rekabet hukukunda “anla ş ma” kavram ı geni ş yorumlanmakta, anla ş man ı n yaz ı l ı olmas ı, hukuken ge ç erli olmas ı veya bir yapt ı r ı m i ç ermesi gerekmemektedir. Aksine 4054 say ı l ı Kanun’ un 4. maddesinin, ş ekline bak ı lmaks ı z ı n,

taraflar aras ı nda rekabeti k ı s ı tlay ı c ı bir irade uyu ş mas ı n ı i ç eren, t ü m anla ş ma ve/veya uyumlu eylemleri kapsad ığı kabul edilmektedir. Yine anla ş ma taraf ı herhangi bir te ş ebb ü s ü n, anla ş man ı n olu ş mas ı nda s ı n ı rl ı katk ı vermesi veya anla ş may ı tam olarak uygulamamas ı, te ş ebb ü s ü n anla ş man ı n taraf ı olmad ığı anlam ı na gelmemektedir.

(58) Dosya kapsam ı nda elde edilen belgelerden, İ zmir karayolu konteyner ta şı mac ı l ığı alan ı nda faaliyet g ö steren 45 te ş ebb ü s ü n ve bir te ş ebb ü s birli ğ inin gerek EKONDER isimli derne ğ in (Dernek) faaliyetleri alt ı nda gerekse de Dernek’ in ismiyle olu ş turulan Whatsapp grubunda bir araya gelmek suretiyle ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı sabitlemeyi ve ç al ış anlar ı n te ş ebb ü sler aras ı ndaki ge ç i ş lerini engellemeyi ama ç lad ı klar ı g ö r ü lmektedir. Bununla birlikte ö nara ş t ı rmada incelenen taraflar ı olu ş turan ve rekabet ihlali yaratabilecek yaz ış malarda ad ı ge ç en baz ı te ş ebb ü slerin [35] EKONDER ü yesi olmad ığı g ö r ü lmektedir. Bu anlamda ihlal isnad ı n ı n ilgili Dernek ile s ı n ı rland ı r ı lmas ı m ü mk ü n g ö r ü nmemektedir.

(59) Dosya kapsam ı nda yer alan tespitler i ç erisinde te ş ebb ü sler taraf ı ndan maa ş sabitlemeye ve ç al ış anlar ı n te ş ebb ü sler aras ı nda transfer olmas ı n ı n engellenmesine y ö nelik bir ç ok mesaj ı n payla şı ld ığı g ö r ü lm üş t ü r. Bununla birlikte ç al ış anlara y ö nelik var ı ld ığı d üşü n ü len uzla ş maya y ö nelik taraflarca herhangi bir itiraz yap ı ld ığı na ili ş kin bir belgeye de rastlanmam ış t ı r. Tam tersine te ş ebb ü sler gerek maa ş seviyelerini gerekse de kimi ç al ış anlar ı n rakip te ş ebb ü slere ge ç mesini tepkiyle kar şı lam ış t ı r. Bu durumun taraflar ı n 4054 say ı l ı Kanun’ un ihlali anlam ı na gelecek bir uzla ş ma i ç inde olduklar ı n ı i ş aret etti ğ i de ğ erlendirilmektedir.

(60) Te ş ebb ü sler aras ı ndaki anla ş man ı n yukar ı da “I.3.1.2. İş g ü c ü Pazar ı na İ li ş kin Rekabet İ hlallerinin De ğ erlendirilmesi” ba ş l ığı alt ı nda a çı klanan ihlallerden hangisini olu ş turdu ğ una y ö nelik de bir de ğ erlendirme yapmak gerekmektedir. Zira ö nara ş t ı rma kapsam ı nda elde edilen belgeler bir yandan ü cret tespiti anla ş mas ı n ı di ğ er yandan ise ç al ış an ayartmama anla ş mas ı n ı akla getirmektedir. Bu noktada a çı klamak gerekir ki, te ş ebb ü sler aras ı nda yap ı lan bir ü cret tespiti anla ş mas ı bir yandan te ş ebb ü slerin maliyetlerini d üşü r ü p, uyumlula ş t ı r ı rken di ğ er yandan da ç al ış an ayartmama anla ş malar ı na benzer ş ekilde ç al ış an mobilitesini k ı s ı tlamaktad ı r. Nitekim yukar ı da da a çı kland ığı ü zere ç al ış anlar ı n ba ş ka bir te ş ebb ü se ge ç mek istemesindeki temel fakt ö r ü ç o ğ u zaman maa ş farkl ı l ı klar ı olu ş turmaktad ı r. Bu anlamda ü cret tespiti anla ş malar ı bir al ı m karteli yaratmalar ı sebebiyle rekabet ihlali olu ş turmalar ı n ı n yan ı s ı ra Kurulun BF İ T karar ı i ç erisinde benimsedi ğ i i ş g ü c ü pazarlar ı na getirilen do ğ rudan k ı s ı tlamalar ı n anti rekabet ç i etkileri kapsam ı nda da de ğ erlendirilebilecektir. Sonu ç olarak ü cret tespiti ve ç al ış an ayartmama anla ş malar ı birbiriyle ba ğ lant ı l ı olarak benzer sonu ç lar do ğ urabilecek niteliktedir. Fakat bu dosya ö zelinde ç al ış anlar ı n maa ş lar ı n ı n sabitlenmesine y ö nelik ifadeler ve bu konuda te ş ebb ü slerin irade uyu ş mas ı i ç erisinde oldu ğ u daha netlik ta şı d ığı ndan, ihlale sebep oldu ğ u de ğ erlendirilebilecek as ı l anla ş ma ü cret tespiti anla ş mas ı olarak belirlenmi ş tir. Ç al ış anlar ı n ayart ı lmamas ı ve transferlerin engellenmesine y ö nelik hususlar ise ü cret tespiti anla ş mas ı n ı n bir par ç as ı yahut bu anla ş ma ile ula şı lmas ı d üşü n ü len sonu ç lardan biri olarak kabul edilebilecektir.

(61) Yukar ı da a çı kland ığı ü zere i ş g ü c ü pazar ı na y ö nelik s ı n ı rlama getiren anla ş malar ı n i ş verenler aras ı ndaki me ş ru bir i ş birli ğ inden ba ğı ms ı z ya da bu i ş birli ğ i a çı s ı ndan makul bir ş ekilde gerekli olmad ığı hallerde rekabet ihlalinin varl ığı n ı n tespiti daha net bir ş ekilde yap ı labilmektedir. Ancak dosya kapsam ı ndaki anla ş ma, herhangi me ş ru bir i ş birli ğ inin par ç as ı olmaktan ziyade taraflar ı n 2018-4-036 say ı l ı dosya kapsam ı nda 35 BİRLİK GÜMRÜK VE BİRLİKTAN’dan oluşan ekonomik bütünlük, ERCAN SERTEL-ALDIRMAZ, HERNAK, İSMAİL KAYA, TOKYÜREK.

yapt ı klar ı iddia olunan fiyat tespiti anla ş mas ı n ı n yan ı s ı ra al ı m taraf ı nda ger ç ekle ş tirilen a çı k bir anla ş ma niteli ğ indedir. Bu anlamda taraflar aras ı nda ger ç ekle ş tirilen ihlal konusu davran ış lar ı n da ama ç bak ı m ı ndan rekabet ihlali oldu ğ u de ğ erlendirilmektedir.

(62) Te ş ebb ü s yetkilileri belgeler i ç erisinde yer alan ifadelerinde ve yerinde incelemelerdeki beyanlar ı nda piyasada ş of ö r say ı s ı n ı n az oldu ğ unu, te ş ebb ü slerin kimi zaman baz ı ara ç lar ı n ı faaliyete ge ç iremediklerini belirtilmi ş lerdir. Bu hususun teyidi a çı s ı ndan a ş a ğı daki tabloda te ş ebb ü slerin ayl ı k ara ç say ı lar ı ve ş of ö r say ı lar ı kullan ı larak y ı ll ı k ortalama kapasite kullan ı m oranlar ı tespit edilmi ş tir:

Tablo 1:Teşebbüslerin Yıllık Ortalama Kapasite Kullanımları(Şoför Sayısı/Araç Sayısı x 100)

Teşebbüsler 2017 (%) 2018 (%) 2019 (%)

ADAD 105,14 120,00 108,64

Kaynak: Teşebbüslerden Elde Edilen Veriler

(63) Te ş ebb ü slerin ara ç say ı s ı ve ş of ö r say ı s ı ndan yola çı k ı larak haz ı rlanan kapasite kullan ı m oranlar ı na bak ı ld ığı nda bir ç ok te ş ebb ü s ü n %100’ e yak ı n yahut bu oran ı n ü st ü nde oldu ğ u g ö r ü lmektedir. Bu oran ı n %100’ü n ü st ü nde olmas ı te ş ebb ü s ü n o ay i ç inde kullan ı mda olan ara ç say ı s ı ndan fazla say ı da ş of ö r istihdam etti ğ i anlam ı na gelmektedir. Bununla birlikte yerinde incelemelerde elde edilen bordrolardan da g ö r ü lebilece ğ i ü zere ş of ö rlerin tamam ı n ı n 30 g ü n boyunca ç al ış m ı yor oldu ğ u dikkate al ı nd ığı nda, konteyner ta şı mac ı l ığı yapan bir te ş ebb ü s ü n tam kapasite ile ç al ış abilmesi i ç in istihdam etmesi gereken ş of ö r say ı s ı n ı n en az ı ndan ara ç say ı s ı miktar ı nda olmas ı gerekti ğ i de ğ erlendirilmektedir. Bu nedenle yukar ı daki tabloda yer alan %100’ü n alt ı ndaki oranlara sahip te ş ebb ü slerin ş of ö r a çığı oldu ğ u varsay ı labilecektir. Elbette bu durum ş of ö r istihdam etmede ya ş anan s ı k ı nt ı lardan kaynaklanabilece ğ i gibi te ş ebb ü s ü n faaliyetlerinin az olmas ı ndan da kaynaklanabilir. Kald ı ki tablo yard ı m ı yla ş of ö r say ı s ı na ili ş kin veri elde edilebilen te ş ebb ü slerden yola çı k ı larak piyasan ı n geneline y ö nelik yap ı lacak bir çı kar ı mda, piyasada ç ok b ü y ü k bir ş of ö r a çığı oldu ğ u tespitinde bulunmak m ü mk ü n g ö r ü nmemektedir. Esasen b ö yle bir durumun var oldu ğ u varsay ı m ı nda dahi te ş ebb ü slerin i ş g ü c ü pazar ı na y ö nelik rekabeti ortadan kald ı ran eylemlerinin hakl ı g ö r ü lemeyece ğ i a çı kt ı r.

(64) Te ş ebb ü sler tespitlerde ge ç en ifadelerinde, yapt ı klar ı eylemlere sebep olarak ş of ö r arz ı n ı n k ı s ı tl ı olmas ı n ı g ö stermektedir. Yukar ı da “I.3.1.2. İş g ü c ü Pazar ı na İ li ş kin Rekabet İ hlallerinin De ğ erlendirilmesi” ba ş l ığı alt ı nda a çı kland ığı ü zere ç al ış anlar rekabet ç i bir pazarda emeklerinin marjinal de ğ erinin kar şı l ığı olan seviyede bir maa ş al ı rlarken, maa ş lar ı n bask ı lamas ı sonucunda emek arz ı n ı n d üş ece ğ i, emek arz ı n ı n d üş mesiyle ü retimin dolay ı s ı yla çı kt ı n ı n azalaca ğı, azalan çı kt ı sonucunda fiyatlar ı n y ü kselece ğ i ve son t ü ketici ad ı na refah kayb ı ya ş anaca ğı ifade edilmektedir. İş bu dosya bak ı m ı ndan da te ş ebb ü slerin piyasada emek arz ı konusunda s ı k ı nt ı ya ş and ığı n ı

ifade etmelerinin yan ı nda maa ş lar ı sabitlemeye/bask ı lamaya y ö nelik anla ş malar i ç ine girmesinin, emek arz ı n ı artt ı rmaktan ziyade k ı s ı tlayaca ğı de ğ erlendirilmektedir. B ö ylelikle girdi pazar ı nda (i ş g ü c ü pazar ı nda) ya ş anacak do ğ rudan bir anti rekabet ç i etkinin yan ı nda çı kt ı pazar ı nda da emek arz ı n ı n k ı s ı tlanmas ı yla belli seviyede refah kayb ı n ı n olu ş mas ı beklenebilecektir.

(65) Bununla beraber te ş ebb ü slerden gelen ş of ö r say ı lar ı na ili ş kin verilerin tek ba şı na de ğ erlendirilmesi durumunda, te ş ebb ü slerin ş of ö r say ı lar ı n ı n de ğ i ş ken oldu ğ u g ö r ü lmektedir. Bu nedenle i ş g ü c ü pazar ı nda mobilitenin k ı s ı tlanm ış oldu ğ u ve ş of ö rlerin te ş ebb ü sler aras ı nda ge ç i ş yapamad ığı na ili ş kin bir çı kar ı mda bulunmak mevcut verilerle m ü mk ü n g ö r ü nmemektedir.

(66) Ek olarak te ş ebb ü slerden elde edilen son üç y ı la ait ayl ı k net ve br ü t ş of ö r maa ş lar ı n ı n ortalamas ı n ı n al ı nmas ı suretiyle olu ş turulan ortalama g ü nl ü k ü cret verilerinin ve asgari ü cret seviyesinin yer ald ığı tabloya a ş a ğı da yer verilmektedir.

Grafik 1: Günlük Ortalama Brüt Şoför Ücretleri

Günlük Ortalama Brüt Şoför Ücretleri

₺240

₺220

₺200

₺180

₺160

₺140

₺120

₺100

₺80

₺60

₺40

Kaynak: Teşebbüslerden elde edilen veriler.

Grafik 2: Günlük ortalama net şoför ücretleri

Günlük Ortalama Net Şoför Ücretleri

₺180

₺170

₺160

₺150

₺140

₺130

₺120

₺110

₺100

₺90

₺80

₺70

₺60

₺50

₺40

ANAKAYA

Kaynak: Teşebbüslerden elde edilen veriler

(67) Maa ş grafikleri incelendi ğ inde ş of ö r maa ş lar ı n ı n ç o ğ unlukla asgari ü cret seviyesinin biraz daha ü zerinde oldu ğ u g ö r ü lm üş t ü r. Nitekim te ş ebb ü slerden talep edilen bilgiler sonras ı Kuruma intikal eden cevabi yaz ı larda maa ş lar ı n asgari ü cret g ö zetilerek belirlendi ğ i vurgusu yap ı lm ış t ı r. Maa ş seviyesinin en y ü ksek oldu ğ u te ş ebb ü slerin (EGE EKSPRES ve G Ü R İŞ) ayr ı ca ş of ö r ve ara ç say ı s ı n ı n da en y ü ksek te ş ebb ü sler oldu ğ u dikkat ç ekmektedir. Bu bahisle b ü y ü k te ş ebb ü slerin daha y ü ksek seviyede maa ş ö demesi yapt ı klar ı varsay ı labilecektir.

(68) Bunun yan ı nda ş of ö rlere belirli avans ö demelerinin yap ı ld ığı ve sefer ba şı na harc ı rah ö demesinin de bir piyasa uygulamas ı oldu ğ u ifade edilmi ş tir. Yap ı lan yerinde incelemelerde de ş of ö rlere farkl ı g ü zergahlar i ç in farkl ı harc ı rah ö demelerinin yap ı ld ığı n ı g ö steren belgeler elde edilmi ş tir. Zira bu nedenle kimi te ş ebb ü slerin ö demelerinin baz ı aylardaki g ü nl ü k ortalamalar ı n ı n asgari ü cretin alt ı nda seyretti ğ i g ö r ü lmektedir. Ö denen harc ı rahlar ı n kar şı la ş t ı r ı lmas ı, verinin do ğ ru ş ekilde elde edilmesindeki zorluklar ve harc ı rah ö demelerinde baz al ı nan sefer say ı lar ı n ı n/g ü zergahlar ı n ı n te ş ebb ü sler aras ı nda uyum g ö stermemesi sebebiyle m ü mk ü n olmam ış t ı r.

(69) Grafikler incelendi ğ inde, g ü nl ü k ö demelerin farkl ı seviyelerde yer ald ığı ve b ü y ü k bir ö rt üş menin saptanamad ığı anla şı lmaktad ı r. Bunun yan ı nda grafik i ç erisinde ö demeler aras ı nda belirli bir paralellik g ö zlemlenmektedir. Fakat bu paralelli ğ in y ı l baz ı nda belirlenen asgari ü cret seviyeleriyle uyumlu oldu ğ u g ö r ü lmektedir. Bu anlamda te ş ebb ü slerin maa ş lar ı n belirlenmesindeki esas kriterin asgari ü cret seviyesi oldu ğ u y ö n ü ndeki a çı klamalar ı da do ğ rulanmaktad ı r. Ayr ı ca te ş ebb ü slerin harc ı rahlara ili ş kin farkl ı uygulamalar ı oldu ğ u d üşü n ü ld üğü nde, grafikteki asgari ü crete ba ğ l ı k ı s ı tl ı ö rt üş menin dahi de ğ i ş ebilece ğ i kabul edilmelidir.

(70) Ö te yandan, Dan ış tay ve ge ç mi ş Kurul kararlar ı ç er ç evesinde, ihlal konusu olay ı n tamamen a çı kl ığ a kavu ş turulmas ı imk â n ı n ı n varl ığı ihtimalinde; ihlalin soru ş turma a çı lmas ı n ı gerektirmeyecek ö l çü de hafif olmas ı ve/veya soru ş turma a çı lmadan da ihlalin t ü m etkileriyle ortadan kald ı r ı labilece ğ i ya da ihlalin t ü m etkileriyle sona erdirilmi ş

ve anti rekabet ç i zarar ı n telafi edilmi ş olmas ı veya yap ı sal engeller ve yasal d ü zenlemeler nedeniyle rekabete tam olarak a çı lmam ış pazarlarda ihlal olu ş turabilecek davran ış lar ı n saptanmas ı halinde Kurulun soru ş turma a ç maks ı z ı n di ğ er tedbirlere ba ş vurma yetkisinin bulundu ğ u de ğ erlendirilmektedir. Konuyla ilgili olarak Dan ış tay 13. Dairesinin 30.05.2014 tarihli ve E.2010/4818 say ı l ı Burdur Dershaneler karar ı nda da bu de ğ erlendirmelere yer verilerek;

“ö nara ş t ı rma a ş amas ı nda ihlal olu ş turmas ı muhtemel olan t ü m hususlar daval ı idare

taraf ı ndan tespit edilmi ş olup te ş ebb ü s birli ğ i karar ı n ı n uygulanmas ı zorunlu nitelikte

olmayan, tavsiye niteli ğ inde bir karar oldu ğ u ve kararda tespit edilen fiyatlar ı n

maksimum fiyat niteli ğ ini ta şı d ığı, karar ı n te ş ebb ü sler taraf ı ndan uygulanmad ığı ve

piyasada fiyat rekabetinin devam etti ğ i, fiyat rekabetinin devam etti ğ i ortamda

indirim oranlar ı ndaki k ı sa sureli uygulaman ı n oransal bazda olmas ı dolay ı s ı yla

fiyatlarda teklik sonucunu do ğ urmad ığı ve uygulaman ı n k ı sa sureli olarak baz ı

dershaneler taraf ı ndan uyguland ığı, Kurul taraf ı ndan fiyat birlikteli ğ i ö ng ö ren

te ş ebb ü s birli ğ i T ü z ü k h ü k ü mlerinin 4054 say ı l ı Kanun'a ayk ı r ı oldu ğ unun

saptanarak ilgili h ü k ü mlerin kald ı r ı lmas ı y ö n ü nde g ö r üş g ö nderilmesi karar ı al ı nd ığı

hususlar ı birlikte de ğ erlendirildi ğ inde, t ü m ayr ı nt ı lar ı yla ortaya konulan olayda,

te ş ebb ü s birli ğ ince al ı nan karar ı n uygulanmad ığı, yaln ı zca indirim oranlar ı na ili ş kin

maddenin baz ı dershaneler taraf ı ndan k ı sa sureli uygulanarak sonras ı nda

uygulaman ı n sona erdirildi ğ i ve gerek te ş ebb ü s davran ış lar ı gerek Rekabet

Kurulu'nun m ü dahalesi ile anti-rekabet ç i zarar ı n ortadan kald ı r ı ld ığı anla şı ld ığı ndan,

davac ı ş ik â yetinin reddi ile ilgili te ş ebb ü s birli ğ i ve te ş ebb ü slere 4054 say ı l ı

Kanun'un 9. maddesinin 3. f ı kras ı uyar ı nca g ö r üş bildirilmesine ili ş kin dava konusu

Kurul karar ı nda hukuka ayk ı r ı l ı k saptanmam ış t ı r.”

sonucuna ula şı lmaktad ı r.

(71) Nitekim Kurulun 06.05.2009 tarih, 09-21/438-106 say ı l ı Ç i ğ S ü t; 25.06.2014 tarih, 14- 22/428-192 say ı l ı Kuyumcular ve 30.12.2008 tarih, 08-76/1227-465 say ı l ı Ekmek kararlar ı nda ilgili co ğ rafi pazar ı n boyutu dikkate al ı narak uygulama etki do ğ urmu ş olsa bile etkinin ç ok s ı n ı rl ı d ü zeyde ger ç ekle ş mesi; 22.05.2018 tarih, 18-15/282-140 say ı l ı Oto Ekspertiz karar ı nda ihlal konusu ilk anla ş man ı n uygulanmamas ı, ikinci anla ş man ı n ise ç ok k ı sa bir s ü re uygulanmas ı; 03.04.2014 tarih, 14-13/238-104 say ı l ı Foto ğ raf St ü dyolar ı karar ı nda dosya konusu ekonomik faaliyetin kapsam ı n ı n dar olmas ı ve usul ekonomisinin dikkate al ı nmas ı gibi gerek ç eler dikkate al ı narak, rekabetin k ı s ı tlanmas ı amac ı n ı ta şı yan anla ş malar ı akdeden te ş ebb ü sler hakk ı nda soru ş turma a çı lmas ı yoluna gidilmemi ş ve te ş ebb ü slere 4054 say ı l ı Kanun’ un 9. maddesinin üçü nc ü f ı kras ı uyar ı nca g ö r üş g ö nderilmi ş tir.

(72) S ö z ü edilen bilgiler ç er ç evesinde, inceleme konusu olay baz ı ndaki de ğ erlendirmelerin yukar ı da yer verilen Dan ış tay ve Kurul kararlar ı ndaki de ğ erlendirmeler ile benzerlik arz etti ğ i anla şı lmaktad ı r. Dosya kapsam ı nda ihlal konusu iddialar ı n ö nara ş t ı rma safhas ı nda a çı kl ığ a kavu ş turuldu ğ u, bununla birlikte grafiklerdeki maa ş farkl ı l ı klar ı yla ortaya koyuldu ğ u ü zere anla ş man ı n piyasada g ö zle g ö r ü l ü r bir etki yaratmad ığı de ğ erlendirilmektedir. Ayr ı ca te ş ebb ü slerin ş of ö r say ı lar ı incelendi ğ inde ş of ö rlerin te ş ebb ü sler aras ı nda ge ç i ş yapmas ı n ı n engellendi ğ ine y ö nelik bir tespit yapman ı n da m ü mk ü n olmad ığı g ö r ü lmektedir. Zira te ş ebb ü sler tespitler i ç inde g ö r ü lece ğ i ü zere uygulamalar ı n hayata ge ç irilememesinden yak ı nmaktad ı r.

(73) Ek olarak İ zmir merkez ve ç evre il ç elerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla

konteyner ta şı mac ı l ığı yapan yakla şı k 200 te ş ebb ü s bulundu ğ u tahmin edilmektedir.

Dosya kapsam ı nda ise 47 te ş ebb ü s bulunmakta ve bu te ş ebb ü slerden baz ı lar ı n ı n

konteyner ta şı mac ı l ığı faaliyetlerine devam etmedi ğ i anla şı lmaktad ı r. Bu anlamda

te ş ebb ü slerin al ı m g ü c ü uygulayabilmesi i ç in pazarda al ı mlar ı n b ü y ü k k ı sm ı n ı yap ı yor

olmalar ı gerekti ğ i d üşü n ü ld üğü nde, dosya kapsam ı nda b ü y ü k bir al ı m g ü c ü de

yarat ı lmad ığı g ö r ü lmektedir. Dosya ö zelinde maa ş lar ı n belirlenmesindeki asgari ü cret

odakl ı yakla şı m da olas ı etkileri azaltmaktad ı r. Keza ilgili pazar ı n co ğ rafi boyutunun

k ı s ı tl ı olmas ı dikkate al ı nd ığı nda, Dan ış tay ve Kurul kararlar ı nda yer verilen ilkeler ve

usul ekonomisi ilkesi ç er ç evesinde bu a ş amada bir soru ş turma ba ş lat ı lmas ı na ihtiya ç

olmad ığı sonucuna ula şı lm ış t ı r. Bununla birlikte, 4054 say ı l ı Kanun’ un 9. maddesinin

üçü nc ü f ı kras ı uyar ı nca ilgili te ş ebb ü slere rekabeti k ı s ı tlay ı c ı anla ş ma niteli ğ indeki her

t ü rl ü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklar ı nda 4054 say ı l ı Kanun

ç er ç evesinde i ş lem ba ş lat ı laca ğı n ı n bildirilmesi y ö n ü nde g ö r üş yaz ı s ı g ö nderilmesinin

uygun olaca ğı kanaatine var ı lm ış t ı r.

J. SONUÇ

(74) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

a) Dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına,

b) Bununla birlikte; inceleme konusu iddialar kapsamında 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,

1. ADAD Ulus. Taş. Den. ve Tic. Ltd. Şti.

2. Arma Grup Lojistik Tic. Ltd. Şti.

3. Anakaya İnşaat Nakliyat Otomotiv Gıda Tekstil Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.

4. Atlas Yurtiçi Yurtdışı Taş. Kont. Dep. Hiz. ve Pet. Ür. Tic. Ltd. Şti.

5. Birlik Gümrük Müşavirliği ve Birliktan Nakl. Kim. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 6. Borkont Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.

7. Ceyhan Kardeşler Nakliyat Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

8. Çardak Kardeşler Nak. Tic. Ltd. Şti.

9. Çimen Nakliyat İsmail Çimen

10. Damper Taşımacılık İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.

11. Deniz Nakliyat Memet Karabakan

12. Doztaş Turizm Petrol Ürünleri Taşımacılık Seyahat Ticaret Ltd. Şti.

13. Ege Konteyner Nakliyecileri Derneği

14. Ege Ekspres Ulus. Taş. Hizm. Tic.Ltd. Şti.

15. Ege Söylemezler İnş. Taş. Loj. Gıd. Paz. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. ve Söylemezler

Nakliyat Nesim Söylemez

16. Ekinci Ulaştırma İlaçlama Nakliyat Petrol Ürünleri Turizm Ticaret ve San. A.Ş.

ve EKC Lojistik Ltd. Şti.

17. Ekşioğlu Nakliyat ve Ticaret Serkan Ekşi

18. Ercan Sertel Madencilik Lojistik ve Denizcilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.

19. Eysel Lojistik A.Ş.

20. Fidanlar Uluslararası Taşımacılık Turizm ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti.

21. Fuat Taşımacılık Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.

22. Gönültaş Nakliyat Lojistik Tamir Bakım Ltd. Şti.

23. Gültekin Lojistik Taşımacılık Ticaret A.Ş.

24. Günaydın Loj. Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.

25. Güriş Loj. Dep. Dağ. Taş. Hiz. Ltd. Şti.

26. Hernak Nakliyat Hafriyat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti.

27. İsmail Kaya Nakliyat Taah. Tur. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.

28. İzgi Nakliyat ve Tur. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti.

29. Karataş Lojistik Kerem Karataş

30. Kayabaşı Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi Ticaret Ltd. Şti.

31. Kol Nakliyat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

32. Mesut İnşaat Taahhüt Madencilik Petrol Sanayi ve Dış Ticaret Ltd. Şti.

33. Nur Nakliyat Kıyasettin Yılmaz

34. Özaytekin Nakliyat Süleyman Özaytekin

35. Öztürk Kırşehir Nak. Ulus. Taş. İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

36. Pantrans Ulus. Taş. Ltd. Şti.

37. Seçkinler Loj. Nak. Gıd. ve Kom. Ltd. Şti.

38. Serhat Lojistik Müm. Güm. Nak. Tic. Ltd. Şti.

39. Tokyürek Lojistik Hizmetleri ve Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti.

40. Toptaş Nak. Tic. Ltd. Şti.

41. Ulupınar Nakliyat ve Orman Ürünleri Tic. ve San. Ltd. Şti.

42. Yanardağ Lojistik A.Ş.

43. Yaparoğlu Lojistik A.Ş.

44. Yesnak Lojistik Tic. A.Ş.

45. Yılmaz Kardeşler Uluslararası Lojistik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

46. Yılmazlar Petrol Ürünleri Nakliyat Taş. İnş. Teks. Gıda Turz. San. Tic. Ltd. Şti. 47. Yorulmazoğlu Nakliyat Taahhüt Turizm Gıda Tarım ve Hayvancılık Sanayi

Ticaret Ltd. Şti.

48. YPR Lojistik- Yasin Yaparoğlu

isimli teşebbüslere aynı Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabeti kısıtlayıcı anlaşma

niteliğinde olabilecek her türlü eylemlerine son vermeleri, aksi takdirde haklarında 4054

sayılı Kanun çerçevesinde işlem başlatılacağı yönünde görüş bildirilmesi için

Başkanlığın görevlendirilmesine,

gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı

yolu açık olmak üzere, OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.

02.01.2020 tarih, 20-01/3-2 sayılı Karara ilişkin karşı görüş

Rekabet Kurulu ilgili kararında, İzmir merkez ve çevre ilçelerinde yer alan limanlara/limanlardan karayoluyla konteyner taşımacılığı yapan teşebbüslerin çalışan maaşlarını sabitlemeye yönelik anlaşmalar yapmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal edip etmediği incelenmiş, dosyada ve Kararda yer alan çok sayıda belge ve tespitler ile esasen ilgili teşebbüslerin çalışan (şoför) maaşlarını sabitlemeye ve çalışanların ayartılmaması ve teşebbüsler arasında transfere konu olmaması ile ilgili ihlal içerisinde oldukları tespit edilmiş (Kararın 32,33,59,60,61,64 üncü paragrafları) ancak; dosya kapsam ı nda ihlal konusu iddialar ı n ö nara ş t ı rma safhas ı nda a çı kl ığ a kavu ş turuldu ğ u, bununla birlikte grafiklerdeki maa ş farkl ı l ı klar ı yla ortaya koyuldu ğ u ü zere anla ş man ı n piyasada g ö zle g ö r ü l ü r bir etki yaratmad ığı, te ş ebb ü slerin ş of ö r say ı lar ı incelendi ğ inde ş of ö rlerin te ş ebb ü sler aras ı nda ge ç i ş yapmas ı n ı n engellendi ğ ine y ö nelik bir tespit yapman ı n da m ü mk ü n olmad ığı, zira te ş ebb ü slerin uygulamalar ı n hayata ge ç irilememesinden yak ı nd ı klar ı gerek ç eleriyle (Karar ı n 72 nci paragraf ı) konu ile ilgili soruşturma açmak yerine 4054 sayılı Kanunun 9/3. maddesi uyarınca ihlale son verilmesine yönelik görüş gönderilmesine karar vermiştir.

Esasen söz konusu incelemenin tarafı teşebbüsler hakkında yürütülen bir soruşturma bulunmaktadır. Kararın 61 inci paragrafında; “… taraflar ı n 2018-4-036 say ı l ı dosya kapsam ı nda yapt ı klar ı iddia olunan fiyat tespiti anla ş mas ı n ı n yan ı s ı ra al ı m taraf ı nda ger ç ekle ş tirilen a çı k bir anla ş ma niteli ğ indedir. Bu anlamda taraflar aras ı nda ger ç ekle ş tirilen ihlal konusu davran ış lar ı n da ama ç bak ı m ı ndan rekabet ihlali oldu ğ u de ğ erlendirilmektedir.” ifadeleri ile ilgili dosya kapsam ı nda tespit edilen ç al ış an ü cretleri ile ilgili ihlalin, mal veya hizmet al ı m ı bak ı m ı ndan 2018-4-036 say ı l ı dosya konusu ile ö rt üş t üğü anla şı lmaktad ı r.

Bu itibarla ilgili dosya konusunu olu ş turan ve tespit edilmi ş olan ihlalin, hali haz ı rda y ü r ü yen 2018-4-036 dosya kapsam ı na al ı narak soru ş turulmas ı gerekti ğ i kanaatiyle Kurul’un bu yöndeki çoğunluk görüşüne katılmamız mümkün olmamıştır.

Şükran KODALAK Hasan Hüseyin ÜNLÜ Ahmet ALGAN

Kurul Üyesi Kurul Üyesi Kurul Üyesi