Rekabet Kurulunun 11.05.2023 tarihli ve 23-21/410-140 sayılı kararının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü…

Rekabet Kurumu Başkanlığından;

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER : Sebahat Gözde BİRCAN, Alican ŞENTÜRK, Sabrican SARAK,

Merve AYDINÖZ ASLAN, Neşe SOYLU

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.

Temsilcileri: Av. Ünsi Fırat ARKUN, Av. Hakan ARSLANBAY

Küçükbakkalköy Mah. Kayışdağı Cad. No.1 Allianz Tower

Kat 29, 14-E, Ataşehir/İstanbul /İSTANBUL

(1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 11.05.2023 tarihli ve 23-21/410-140 sayılı kararının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi çerçevesinde kaldırılması veya geri alınması talebi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulunun (Kurul) 23.03.2023 tarih ve 23-15/261-M sayılı kararı uyarınca RRH Küçük Elektrikli Aletler Ltd. Şti. ve Wahl Elektrikli Aletler Tic. Ltd. Şti.nin (WAHL) 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak, aynı Kanun’un 40. maddesi uyarınca taraflar hakkında önaraştırma açılmasına ve söz konusu önaraştırma kapsamında 4054 sayılı Kanun’un 14. ve 15. maddelerinde yer alan yetkilerin kullanılmasına karar verilmiştir.

(3) Bu kapsamda 13.04.2023 tarihinde WAHL’de yapılan yerinde incelemede, incelemenin engellenmesi ve zorlaştırılması sonucunu doğuran eylemler ile karşı karşıya kalınmıştır. Kurulun 11.05.2023 tarihli toplantısında, 13.04.2023 tarihinde yapılan yerinde incelemenin WAHL tarafından engellendiğine ve zorlaştırıldığına, bu nedenle WAHL’e 4054 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca 2022 yılı gayri safi gelirinin binde beşi oranında olmak üzere idari para cezası verilmesi gerekmekle birlikte, bu tutar aynı Kanun maddesi ve “2023/1 sayılı 4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 16 ncı Maddesinin Birinci Fıkrasında Öngörülen İdari Para Cezası Alt Sınırının 31/12/2023 Tarihine Kadar Geçerli Olmak Üzere Arttırılmasına İlişkin Tebliğ” uyarınca öngörülen ceza alt sınırının altında olamayacağından 105.688,00 TL idari para cezası verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, 23-21/410-140 sayı ile karar verilmiştir.

(4) Söz konusu karar WAHL tarafından 16.05.2023 tarihinde tebellüğ edilmiştir. WAHL temsilcisi tarafından gönderilen ve Kurum kayıtlarına 17.08.2023 tarih ve 41653 sayı ile intikal eden başvuruda ise; Kurulun WAHL tarafından yerinde incelemenin engellenmesi ve zorlaştırılması nedeniyle idari para cezası verilmesine ilişkin 11.05.2023 tarihli ve 23-21/410-140 sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü

23-41/794-279

Kanunu’nun (İYUK) 11. maddesi çerçevesinde geri alınması veya kaldırılması talep

edilmektedir.

(5) Başvuruya ilişkin 01.09.2023 tarihli ve 2023-4-05/BN-05 sayılı Bilgi Notu görüşülerek

karara bağlanmıştır.

(6) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda; Rekabet Kurulunun 11.05.2023 tarih ve

23-21/410-140 sayılı kararının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11.

maddesi kapsamında kaldırılması, değiştirilmesi veya yeni bir karar alınması talepli

başvurunun, idari dava açma süresi içinde yapılmaması nedeniyle usuli şartları

sağlamadığı gerekçesiyle reddedilmesinin uygun olacağı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(7) Kurum kayıtlarına 17.08.2023 tarih ve 41653 sayı ile intikal eden başvuruda özetle;

- Anayasa’nın 21. maddesinde konut dokunulmazlığına ilişkin düzenlenen hüküm kapsamında; özel kişilerin işlerini yürüttüğü kayıtlı merkezlerinin, tüzel kişilerin kayıtlı merkez, şube ve diğer işyerlerinin de konut kapsamında değerlendirildiğinin Anayasa Mahkemesinin muhtelif kararlarında kabul edildiği gerekçesiyle; 4054 sayılı Kanun kapsamında WAHL’de gerçekleştirilen yerinde incelemenin hâkim kararı olmaksızın yapılması, yapılmasını takip eden yirmi dört saat içinde hâkim onayına sunulmaması ve gecikmesinde sakınca bulunan bir halden dolayı hâkim kararı aranmaksızın yapılan bir incelemeye ilişkin hangi halin gecikmesinde sakınca bulunan hal olduğuna dair somut bir gösterge olmadan inceleme yapılmasından bahisle konut dokunulmazlığını ihlal ettiği ve söz konusu halin Anayasaya aykırılık teşkil ettiği,

- Yerinde inceleme esnasında, incelemenin engellenmesi veya zorlaştırılması tespitine dayanak teşkil eden deliller ile soruşturma konusu iddialara ilişkin WAHL aleyhinde elde edilen delillerin yerinde incelemenin Anayasa’ya aykırı şekilde yapılmasından hareketle hukuka aykırı olduğu, bu nedenle söz konusu hukuka aykırı delillerin yasak delil statüsüne girdiği ve evrensel yasak delil prensibi ile hukuk devleti olma ilkeleri gereğince rekabet soruşturmalarında söz konusu delillerin dikkate alınamayacağı, öğretide delilin elde ediliş yönteminin hukuka aykırı olması halinde delilin de hukuka aykırı olacağının kabul edildiği, bu duruma örnek olarak teşebbüsün sahip olduğu temel hak ve özgürlüklerin ihlal edilerek delile erişilmesi halinin gösterilebileceği, bu hususlardan dolayı verilen Kurul kararının sebep unsuru yönünden hukuka aykırılık taşıdığı,

- Hâkim kararı olmaksızın gerçekleştirilen yerinde incelemenin konut dokunulmazlığı hakkının ihlali bakımından Anayasaya aykırı olduğu yönünde Anayasa Mahkemesinin vermiş olduğu Ford Otomotiv kararının [1] somut olaya uygulanabilir nitelikte olduğu,

- İlgili kararda; Kurulun emriyle yerinde inceleme yapılabilmesini gecikmesinde sakınca bulunan hallerle sınırlı kılmayan düzenlemenin Anayasa’nın 21. maddesine aykırı olduğu ve Kurulun yerinde inceleme yapılması kararının, gecikmesinde sakınca bulunan hâllere münhasır olduğu kabul edilse dahi Kurul kararının yirmi dört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulması zorunluluğunun bulunmamasının Anayasa'nın 21. maddesindeki ek güvenceye uygun olmadığının ifade edildiği,

Ford Otomotiv Sanayi AŞ tarafından Anayasa Mahkemesi’ne yapılan başvuru neticesinde alınan karar,

20.06.2023 tarihli ve 32227 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

23-41/794-279

- Öğretide, Anayasa Mahkemesi kararlarının henüz kesinleşmemiş bulunan yargı

süreçleri bakımından uygulanması halinde Anayasa’nın 153. maddesindeki iptal

kararlarının geriye yürümezliği ilkesine aykırılık oluşmayacağı düşüncesinin yer

aldığı, söz konusu durumun Anayasa’nın ruhuna uygun yorum yapma

prensibine dayandığı, nitekim Danıştay ve Yargıtay kararlarındaki [2] uygulamanın

da bu yönde olduğu, ayrıca somut olayda Kurul kararına konu idari para cezası

yönünden ortada kesinleşmiş bir hüküm bulunmadığı

hususları ifade edilmiş olup WAHL’e ilişkin Kurulun vermiş olduğu idari para cezası kararının kaldırılması veya geri alınması ve neticede WAHL hakkında idari para cezası uygulanmaması talep edilmektedir.

(8) İYUK’un “Üst makamlara başvurma” başlıklı 11. maddesinde, bir idari işleme karşı ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılmasının, geri alınmasının, değiştirilmesinin veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği hükmü yer almaktadır.

(9) 4054 sayılı Kanun’un “Sürelerin Başlama Tarihi” başlıklı 54. maddesi, “Rekabet Kurulu kararlarında süreler gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren başlar.” hükmünü haizdir. Ayrıca Kurum tarafından 12.05.2023 tarih ve 70922894-110.01.04- 64490 sayı ile tarafa gönderilen idari para cezasına ilişkin bildirim yazısında yer alan “gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere” ifadesiyle dava açma süresinin gerekçeli kararın tebliği ile başladığı ve gerekçeli kararın ayrıca tebliğ edileceği bildirilmiştir.

(10) Kurulun 28.04.2023 tarihli ve 23-21/410-140 sayılı kararına ilişkin 12.05.2023 tarihli ve 70922894-110.01.04-64490 sayılı idari para cezasına dair bildirim WAHL tarafından 16.05.2023 tarihinde tebellüğ edilmiştir. Gerekçeli karar ise henüz tebliğ edilmemiştir. WAHL tarafından söz konusu başvuru ise 17.08.2023 tarihinde yapılmıştır.

(11) Teşebbüslerin İYUK 11. madde kapsamında yapacakları başvuruların, idari dava açma süresi içinde yapılması gerekmekte ve Kurul kararlarına ilişkin dava açma süreleri de gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlamaktadır. Gerekçeli karar henüz tebliğ edilmediğinden, WAHL tarafından yapılan başvurunun ilgili mevzuat hükümlerinde öngörülen süreler dâhilinde yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu çerçevede başvurunun usul şartlarını sağlamadığı gerekçesiyle reddedilmesine karar verilmiştir.

H. SONUÇ

(12) Yapılan görüşmeler sonucunda; Başvuru sahibi teşebbüsün idari dava açma süresi, 11.05.2023 tarih ve 23-21/410-140 sayılı Kurul kararının gerekçesinin kendileri tarafından tebellüğ edildiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağından ve henüz ilgili gerekçeli karar teşebbüse tebliğ edilmemiş olduğundan, bu aşamada 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesi çerçevesinde başvurunun değerlendirmeye alınmasının mümkün olmadığına, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.

2 Danıştay İDDK, 09.02.2023 tarih ve E. 2022/2926, K. 2023/193 sayılı kararı, Yargıtay 11. HD. 21.05.2005 tarih ve E. 2004/4849, K. 2005/1452 sayılı kararı.