Martı İleri Teknoloji AŞ ve Mobilite Teknoloji Çözümleri AŞ tarafından izinsiz bir yoğunlaşma işlemine…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER : Damla YAZ, Burcu OLGUN, Alican KORKMAZ,

Mehmet Fatih BAŞARICI

C. BAŞVURUDA

BULUNAN: - Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. İNCELENEN

TARAF: - Martı İleri Teknoloji AŞ

Maslak Mah. Büyükdere Cad. Noramin İş Merkezi Sitesi

No:237 İç Kapı:5 Sarıyer/İstanbul

(1) E. DOSYA KONUSU: Martı İleri Teknoloji AŞ ve Mobilite Teknoloji Çözümleri AŞ tarafından izinsiz bir yoğunlaşma işlemine sebebiyet verilmek suretiyle 4054 sayılı Kanun kapsamında öngörülen bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmediği iddiası.

(2) F. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 11.09.2020 tarih ve 9653 sayı ile intikal eden başvuruda özetle Martı İleri Teknoloji AŞ’nin (MARTI) ilgili ürün pazarında hakim durumda bulunduğu ve dışlayıcı eylemleri ile hakim durumunu kötüye kullandığı iddia edilmiştir. Bu başvuru üzerine Rekabet Kurulu (Kurul) 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) hükümleri çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına 22.10.2020 tarih ve 20-47/646-M sayı ile karar vermiştir.

(3) Bu Kurul kararının iptali istemiyle şikayetçinin açtığı davada Ankara 8. İdare Mahkemesi, 28.02.2022 tarih ve 2020/2396 E., 2022/471 K. sayılı kararı ile, davacının iddialarıyla ilgili olarak soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının tespiti bakımından önaraştırma yapılmasına karar verilmesi gerekirken, belirtilen sürece uyulmaksızın doğrudan herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığından bahisle Kurul kararını iptal etmiştir.

(4) İptal kararının gereğinin yerine getirilmesini teminen Kurul, 14.04.2022 tarih ve 22- 17/285-M sayı ile, MARTI’nın ilgili ürün pazarında hâkim durumda bulunduğu ve hâkim durumunu kötüye kullanmak suretiyle 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddiasına yönelik olarak önaraştırma yapılmasına karar vermiştir.

(5) Bu süreçte Kurum kayıtlarına 01.04.2022 tarih ve 26808 sayı ile intikal eden ve gizlilik talebi bulunan başka bir başvuruda özetle;

- MARTI ile Mobilite Teknoloji Çözümleri AŞ’nin (MOBİLİTE AŞ-ROKET) her ne

kadar farklı kontrol yapıları ile faaliyet gösteren ayrı teşebbüsler gibi görünseler

de tek bir teşebbüs gibi davrandıklarını gösteren çok sayıda emare olduğu,

- Başlangıçta Türkiye’de kurulan bu şirketlerin paylarının yurtdışında olan iki ayrı

şirkete devredildiği; bu şirketlerin temsilcilerinin ve yurtdışında ticaret siciline

22-33/527-214

kayıtlı adreslerinin aynı olmasından dolayı ortak kontrolde oldukları yönünde

kuvvetli şüphenin oluştuğu, bu nedenle Türkiye pazarında etki gösteren bir

yoğunlaşma işlemi gerçekleştiği,

- İşlem tarafı teşebbüslerin işlemi yurtdışında gizleyerek 4054 sayılı Kanun

kapsamında öngörülen bildirim yükümlülüğünü yerine getirmedikleri, dolayısıyla

izinsiz bir yoğunlaşma işlemine sebebiyet verildiği,

- Bu işlem sonucunda MARTI ve MOBİLİTE AŞ’nin elektrikli skuter (e-skuter)

pazarında ayrı ayrı kotalar almaya devam ettikleri, bunun sonucunda

düzenlemelerin etrafından dolanmak suretiyle e-skuter pazarındaki etkin

rekabetin bozulmasına yol açtıkları, bu durumun aynı zamanda rakiplerin

dışlanmasına da sebebiyet verdiği için hâkim durumun kötüye kullanılması

kabahatinin de işlendiği,

ifade edilmiş ve bildirim yükümlülüğüne uymayan teşebbüslere Kanun’da öngörülen yaptırımların uygulanması ve pazarda hâkim durumun kötüye kullanılmasına yol açan fiili durum ve uygulamalara son verilmesi yönünde karar alınması talep edilmektedir.

(6) 14.04.2022 tarih ve 22-17/285-M sayılı Kurul kararı ile yürütülen önaraştırma kapsamında, 01.04.2022 tarih ve 26808 sayılı başvuruda yer alan izinsiz bir yoğunlaşma işlemine sebebiyet verilmek suretiyle 4054 sayılı Kanun’da öngörülen bildirim yükümlülüğün yerine getirilmediği iddiası da incelenmiş ve önaraştırma sonucunda hazırlanan 06.07.2022 tarih ve 22-33/527-213 sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek bu iddia bakımından da karara bağlanmıştır.

(7) G. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, 01.04.2022 tarihli ve 26808 sayılı başvuruda yer alan 4054 sayılı Kanun kapsamında öngörülen bildirim yükümlülüğün yerine getirilmediği iddiasının gerçeği yansıtmadığı ifade edilmiştir.

H. İNCELEME, GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAK

(8) MARTI’nın hisselerinin (…..) Martı Technologies Inc.’e [1] (MARTI ABD) aittir. MOBİLİTE AŞ’nin hisselerinin (…..) ise MARTI ABD’nin iştiraki olan Mobilite İşletme LLC’ye 2 aittir. Mobilite İşletme LLC’nin MARTI ABD tarafından kurulduğu, taraftan alınan belgelerde de görülmektedir. Dolayısıyla başvuruya konu şirketlerin her ikisi de nihai olarak MARTI ABD tarafından kontrol edilmektedir.

(9) MARTI tarafından; MARTI’nın yaptığı her türlü deneme basında fazlaca yer bulduğundan, MOBİLİTE AŞ’nin 2021 yılında ROKET markası altında tüketicilerin farklı marka skuterlara yaklaşımını veya tercihini görmek, test etmek amaçlı olarak İstanbul’da faaliyet gösterdiği ve faaliyete geçtikten birkaç ay sonra Ocak 2022’de tüketicilere yönelik faaliyetlerini sonlandırdığı belirtilmiştir.

(10) İlaveten MARTI’nın yaptığı açıklamada; ABD’de MARTI ABD ile Mobilite İşletme LLC’nin birleşme sürecinin başladığı ve Temmuz ayı içerisinde sonuçlanmasının beklenildiği; ABD’deki birleşme işleminin gerçekleşmesi akabinde, Türkiye’de de MARTI ile MOBİLİTE AŞ’nin Türk Ticaret Kanunu anlamında kolaylaştırılmış şekilde birleştirilmesinin planlandığı belirtilmiştir.

1 09.10.2018 tarihinde ABD’de kurulan teşebbüsün tek faaliyetinin başka şirketlerde hissedar olmak olduğu belirtilmiştir.

2 09.02.2020 tarihinde kurulmuştur.

22-33/527-214

(11) Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda, MARTI ve MOBİLİTE AŞ’nin grup içi şirketler olduğu ve henüz herhangi bir birleşme veya devralma işleminin gerçekleşmediği dikkate alındığında, izinsiz bir yoğunlaşma işlemine sebebiyet verilmek suretiyle 4054 sayılı Kanun kapsamında öngörülen bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmediği iddiasının gerçeği yansıtmadığı anlaşılmaktadır. Kaldı ki, 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 6. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesinde kontrol değişikliğine yol açmayan grup içi işlemler kapsamda olmayıp, bu tür işlemler için izin alınması da gerekmemektedir.

I. SONUÇ

(12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 01.04.2022 tarihli ve 26808 sayılı başvuruda yer alan, izinsiz bir yoğunlaşma işlemine sebebiyet verilmek suretiyle 4054 sayılı Kanun kapsamında öngörülen bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmediği yönündeki iddianın gerçeği yansıtmadığı anlaşıldığından, söz konusu iddia bakımından herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.