Omya Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin kalsit üretimi ve satışı ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun'u…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Mustafa PARLAK

Üyeler: Tuncay SONGÖR, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN.

B. RAPORTÖRLER: H. Hüseyin ÜNLÜ, M. Akif KAYAR

C. ŞİKAYET EDEN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. HAKKINDA İNCELEME

YAPILAN: - Omya Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Mithat Uluunlu Sokak 9/ Zincirlikuyu/İstanbul

E. DOSYA KONUSU: Omya Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin kalsit üretimi ve satışı ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddiası.

F. İDDİALARIN ÖZETİ: İhbar mektubunda, temel olarak Omya Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Omya)’nin kalsit pazarında güçlenerek ilgili pazarı yönlendirdiği, bazı ürünleri ancak kalsit alanlara sattığı, Maden İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılan kimi maden sahası ihalelerinde usulsüzlük yaptığı, bazı maden sahalarını çalıştırmadığı iddia edilmektedir.

G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 20.2.2007 tarih, 1258 sayı ile giren başvuru üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesi çerçevesinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 7.3.2007 tarih, 2007-1-14/İİ- 07-HHÜ sayılı İlk İnceleme Raporu 12.3.2007 tarih, REK.0.05.00.00-110/42 sayılı Başkanlık Önergesi ile 07-23 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, ihbar mektubunda yer verilen 4054 sayılı Kanun’un ihlal edildiği iddiaları mesnetsiz ve dayanaksız olduğundan, konu ile ilgili herhangi bir ön araştırma veya soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı ifade edilmiştir.

I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

I.1. İlgili Pazar

I.1.1. İlgili Ürün Pazarı

Dosya konusu ürün; kimyasal yapısı CaCO [3] olan ve mikronize boyutlarda öğütüldükten sonra boya, kağıt, plastik vb. birçok sektörde kullanılan bir dolgu maddesi olan kalsit (kalsiyum karbonat olarak da bilinmektedir) ile ilgilidir. Bazı kullanım alanlarında kalsitin, talk, barit, kaolen mineralleri gibi ikameleri söz konusu olabilse de bu dosya kapsamında ayrıntılı bir ürün pazarı tespitine gerek olmadığı düşünülerek ilgili ürün pazarı, “kalsit pazarı” olarak belirlenmiştir.

07-23/216-71

I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar

İlgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak tespit edilmiştir.

I.2. Değerlendirme

İhbar mektubunda da konu edilen 2003 yılında Yazıcıoğlu Metal Endüstri ve Ticaret A.Ş. ve Yazıcıoğlu Madencilik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (Yazıcıoğlu)’nin Omya tarafından devralınması işlemi ile ilgili olarak Rekabet Kurulu, 27.2.2003 tarih ve 03-13/139-66 sayı ile tarafların toplam ciro ve pazar paylarını dikkate alarak Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşiklerin altında olduğuna, bu nedenle de bildirime tabi bir işlem olmadığına karar vermiştir. Söz konusu kararda tarafların toplam pazar payının yaklaşık %13,6 olduğu ifade edilmiştir. Kararda, ilgili ürün pazarı “beyaz endüstriyel mineraller” olarak tanımlanmıştır. Kararın “Pazar Hakkında Genel Bilgiler” bölümünde ise beyaz endüstriyel mineraller; kalsiyum karbonat (kalsit), talk, barit ve kaolen mineralleri olarak sayılmıştır. Söz konusu Kararın dayanağı olan Rapor incelendiğinde, ilgili dönemde beyaz endüstriyel minerallerinin tüketim dağılımının yaklaşık %(…) Kalsit, %(…) Talk, %(…) barit ve %(…) Kaolen olarak gerçekleştiği görülmektedir. Ayrıca Raporda kalsitin, tarafların faaliyetlerinin çoğunluğunu oluşturduğu ifade edilmiştir. İhbar mektubunda herhangi bir anlaşmadan değil, Omya’nın pazarda güçlendiğinden söz edilmektedir. Bu nedenle 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi bakımından bir değerlendirme yapmak gerekmektedir. Dosyadaki bilgilere göre Devlet Planlama Teşkilatı’nın Özel İhtisas Komisyonu Raporları’nda kalsit pazarı ile ilgili olarak aşağıdaki ifadeler yer almaktadır:

“Yukarıda belirtilen bölgeler, rezervi 10 milyonlarca tonla ifade edilebilir çok zengin rezerve sahip bölgelerdir. Bunların dışında henüz üretim ve rezerv tespiti yapılmayan Anadolu’nun hemen her bölgesinde kalsit oluşumuna rastlamak mümkündür. Bilinen

1

rezervlerin toplamı yüz milyonlarca ton ile ifade edilebilir.… Kuşe kalsit ve kaplı ince kalsit hariç sektörün rekabet gücü çok yüksektir. Ülkeye ithalat gerek kalite gerekse fiyatlar açısından mümkün değildir. Yurtiçi ve yurtdışı pazarlarında kıyasıya bir rekabet söz konusudur. Önceden Omya’nın hakim olduğu birçok alanda yerli üreticiler boy göstermiş ve bu alanlarda söz sahibi olmuşlardır. Kuşe kalsit ve kaplı ince kalsitte rekabetin az olması bu ürünlerin üretimlerinin ancak sınırlı sayıda firma tarafından yapılabiliyor olmasından kaynaklanmaktadır.

… Son beş yılda sektöre yeni giren firmalar bulunmaktadır. Bunlardan bazıları Turmet Madencilik (Mahmudiye/Eskişehir), Gür Maden A.Ş. (Aksaray), Güven Madencilik (Aksaray), Niğtaş (Niğkal) A.Ş.(Niğde), Mikron’s A.Ş. (Niğde)’ ve Biga Kalsit San. ve Tic. A.Ş.’dir. Bunlardan Güven Madencilik’in toplam üretim kapasitesi 30.000 ton/yıl olup 35 adet çalışanı, Turmet Madencilik’ in 70.000 ton/yıl kapasitesi ve 45 çalışanı, Mikron’s A.Ş.’nin 100.000 ton/yıl kapasitesi ve 75 çalışanı, Gür Maden A.Ş.’nin, 70.000 ton/yıl kapasitesi ve 30 çalışanı, Niğtaş Madencilik’in 200.000 ton/yıl ve 80 kadar çalışanı bulunmaktadır. Biga Kalsit San. ve Tic. A.Ş.’in ise kalsit kırma kapasitesi 100.000 ton/yıl olup 30 çalışanı vardır. …”

2003 yılında verilen Kurul Kararında tespit edilen pazar payı ve yukarıda yer verilen Özel İhtisas Komisyonu Raporu’nda yer verilen bilgiler değerlendirildiğinde, Omya’nın ilgili pazarda hakim durumda olma ihtimalinin çok zayıf olduğu görülmektedir. Ayrıca ihbar mektubunda da Omya’nın hakim durumda bulunduğuna ilişkin bilgi ya da belge

[1] Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı (2001), Madencilik Özel İhtisas Komisyonu Raporu, Endüstriyel Hammaddeler Alt Komisyonu, Genel Endüstri Mineralleri, (Asbest-Grafit-Kalsit-Fluorit-Titanyum) Çalışma Grubu Raporu. Aynı ifadeler henüz taslak olan Dokuzuncu Beş Yıllık Kalkınma Planında da yer almaktadır.

07-23/216-71

bulunmamaktadır. Bu nedenle, 4054 sayılı Kanun’un Omya tarafından ihlal edildiğine ilişkin iddialar mesnetsiz ve dayanaksız olduğundan, ihbar mektubunda yer verilen hususlarla ilgili olarak önaraştırma yapılmasına veya soruşturma açılmasına gerek olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; şikayet konusu iddialara yönelik olarak, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.