Opet Petrolcülük A.Ş. ile Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Menfi Tespit ve Muafiyet15-36/561-183Karar tarihi: 09.09.2015Yayımlanma tarihi: 12.11.2015
Opet Petrolcülük A.Ş. ile Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki dikey anlaşmanın başlangıç tarihi olarak istasyonun faaliyete geçtiği tarihin esas alınması ve anlaşmaya 10 (5+5) yıl süreyle bireysel muafiyet tanınması talebine ilişkin 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı Kurul kararının, Danıştay 13. Dairesinin 14.04.2015 tarih ve 2011/710 E., 2015/1459 K. sayılı kararı ile iptali üzerine dosyanın yeniden değerlendirilmesi.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
Üyeler: Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ,
Kenan TÜRK
B. RAPORTÖRLER: Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN: Opet Petrolcülük A.Ş.
Barbaros Mahallesi Gelincik Sokak No:4/A Ataşehir 34746 İstanbul D. TARAFLAR: - Opet Petrolcülük A.Ş.
Barbaros Mahallesi Gelincik Sokak No:4/A Ataşehir 34746
İstanbul
- Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.
Ataşehir Küçükbakkalköy Mah. Vedat Günyol Cad.
Dere Yolu Sok. No:38 Kadıköy İstanbul
(1) E. DOSYA KONUSU: Opet Petrolcülük A.Ş. ile Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki dikey anlaşmanın başlangıç tarihi olarak istasyonun faaliyete geçtiği tarihin esas alınması ve anlaşmaya 10 (5+5) yıl süreyle bireysel muafiyet tanınması talebine ilişkin 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı Kurul kararının, Danıştay 13. Dairesinin 14.04.2015 tarih ve 2011/710 E., 2015/1459 K. sayılı kararı ile iptali üzerine dosyanın yeniden değerlendirilmesi.
(2) F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 07.09.2010 tarih ve 7052 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un (4054 sayılı Kanun) ve 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği’nin (2002/2 sayılı Tebliğ) ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 25.11.2010 tarih ve 2010-1-275/MM-10-383HG sayılı Muafiyet Ön İnceleme Raporu üzerine Kurulumuz tarafından 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı karar alınmıştır.
(3) Kurulumuzun bu kararına karşı OPET Petrolcülük A.Ş. (OPET) tarafından dava açılmış olup, Danıştay 13. Dairesinin, 14.04.2015 tarih ve 2011/710 E., 2015/1459 K. sayılı kararı ile Kurulumuzun anılan kararının dava konusu kısmının iptaline karar verilmiştir. Bunun üzerine Kurulumuz tarafından, mezkur mahkeme kararı çerçevesinde hazırlanan 04.09.2015 tarih ve 2010-1-275/BN sayılı Bilgi Notu görüşülerek dosya konusu nihai karara bağlanmıştır.
(4) G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu’nda; OPET ile Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. (EMKA) arasındaki dikey anlaşma bakımından tanınan muafiyetin, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin imzalandığı tarihten itibaren başlaması gerektiği belirtilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(5) Kurulumuzun anılan kararına konu olan ve Kurum kayıtlarına intikal eden başvuruda; OPET ile EMKA arasındaki dikey anlaşmanın başlangıç tarihi olarak istasyonun
Sayfa 2
15-36/561-183
faaliyete geçtiği tarihin esas alınması ve anlaşmaya 10 (5+5) yıl süreyle bireysel muafiyet tanınması talep edilmiştir.
(6) Kurulumuzun 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı kararında;
“Opet Petrolcülük A.Ş. ile Emka Yapı Mühendislik San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki bayilik sözleşmesi ve kira sözleşmesinden oluşan dikey anlaşmaya;
- söz konusu anlaşmanın daha önce üzerinde akaryakıt bayilik faaliyeti yapılmamış arazi üzerinde kurulan yeni akaryakıt istasyonuna ilişkin olması ve
- istasyona özgü yatırımın Opet Petrolcülük A.Ş. tarafından karşılanmış olması
dikkate alınarak bayinin, Opet Petrolcülük A.Ş. tarafından üstlenilen ilişkiye özgü yatırımın varsa kalan süreye tekabül eden bedelini ödeyerek anlaşmayı sona erdirebilmesi konusunda tarafların anlaşmaları koşuluyla, 4054 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca, anlaşmanın yapıldığı tarihten itibaren on yıla kadar muafiyet tanınmasına; dikey anlaşmanın muafiyetten yararlanacağı sürenin hesaplanmasında, istasyonun faaliyete geçtiği tarihin esas alınmasının mümkün olmadığına”
karar verilmiştir.
(7) Söz konusu Kurulumuz kararının taraflar arasında imzalanan dikey anlaşmanın muafiyetten yararlanacağı sürenin hesaplanmasında, istasyonun faaliyete geçtiği tarihin esas alınamayacağına yönelik kısmının iptali istemiyle Danıştay 13. Dairesi nezdinde açılan dava sonucunda, Danıştay 13. Dairesinin 14.04.2015 tarih ve 2011/710 E., 2015/1459 K. sayılı kararı ile 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı Kurulumuz kararının davaya konu olan kısmının iptaline karar verilmiştir.
(8) Anılan Danıştay 13. Dairesinin kararı incelendiğinde, Kurulumuzun 02.12.2010 tarih ve 10-75/1544-597 sayılı kararının taraflar arasındaki dikey anlaşmaya 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi çerçevesinde bireysel muafiyet verilmesine ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığının değerlendirildiği görülmektedir.
(9) Bununla birlikte davacı şirkete verilen bireysel muafiyetin hangi tarihten itibaren başlayacağı hususuna ilişkin olarak Danıştay 13. Dairesinin kararının ilgili bölümünde; “…Bu itibarla, rekabet hukukunun konusunu, kişilerin kendilerini bağlı hissettikleri ve özgür iradeleri ile karar alamamalarına neden olan anlaşmalar oluşturması nedeniyle, davacının istasyonun faaliyete geçtiği tarihten itibaren muafiyet tanınması talebinin kabul edilebilir bir yanı olmamakla beraber; rekabet etmeme yükümlülüğünün ortaya çıktığı ilk anlaşmanın gerçekleştiği (yani bayilik sözleşmesinin imzalandığı) andan itibaren muafiyetin başlatılması gerekirken kira sözleşmesi esas alınarak muafiyetin başlatılmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.” şeklinde hüküm kurularak Kurulumuz kararının, OPET ile EMKA arasında imzalanan dikey anlaşmanın muafiyetten yararlanacağı sürenin hesaplanmasında, kira sözleşmesinin imzalandığı tarih esas alınacağından bahisle, istasyonun faaliyete geçtiği tarihin esas alınamayacağına ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir.
(10) Bu çerçevede Danıştay 13. Dairesinin iptal kararındaki gerekçeler dikkate alınarak OPET ile EMKA arasındaki dikey anlaşmaya Kurulumuzun 02.12.2010 tarih ve 10- 75/1544-597 sayılı kararıyla tanınan muafiyetin, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin imzalandığı 31.07.2008 tarihinden itibaren başlaması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Sayfa 3
15-36/561-183
I. SONUÇ
(11) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Opet Petrolcülük A.Ş. ile Emka Yapı Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki bayilik sözleşmesi ve kira sözleşmesinden oluşan dikey anlaşmaya tanınan muafiyetin; bayilik sözleşmesinin imzalandığı 31.07.2008 tarihinden itibaren başlamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.