Petroflex Comércio e Indústria S.A.'nın %69,68 hissesinin Lanxess Deutschland GmbH tarafından devralınması…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,

Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE

B. RAPORTÖRLER: İsmail Yücel ARDIÇ, Özgür BAL

E. DOSYA KONUSU: Petroflex Comércio e Indústria S.A.’nın %69,68 hissesinin Lanxess Deutschland GmbH tarafından devralınması işlemine menfi tespit belgesi verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.1.2008 tarih, 455 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 31.1.2008 tarih, 2008–1–8/Öİ–08-İYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 1.2.2008 tarih,

REK.0.05.00.00-120/18 sayılı Başkanlık önergesi ile 08-12 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Petroflex Comércio e Indústria S.A.’nın %69,68 hissesinin Lanxess Deutschland GmbH tarafından devralınması işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olmadığı; anılan devir işlemi için talep edilen menfi tespit belgesinin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Lanxess Deutschland GmbH (Lanxess)

Lanxess uluslararası alanda faaliyet gösteren ve portföyü temel, özel ve katışıksız kimyasallardan polimerlere uzanan bir teşebbüstür. Lanxess küresel ölçekte piyasaya sentetik kauçuklar, organik olmayan renklendiriciler, teknik plastikler, madde koruyucular, temel kimyasal ürünler, aktif katkı malzemeleri, işlevsel kimyasallar, kauçuk kimyasalları ve iyonik değişim reçinesi sunmaktadır.

Lanxess’in hisselerin %100’ü bir holding şirketi olan ve hisseleri Alman Borsası’nda kote edilmiş bulunan Lanxess AG’ye aittir. Aralık 2007 itibarıyla Lanxess AG’de %5’den daha fazla oy hakkına sahip olan hissedarlar; (i) %10,25 pay ile Dogde&Cox, (ii) %5,12 pay ile TPG Axon ve (iii) %5,11 ile Barclays’dir. Lanxess’in içinde bulunduğu grubun faaliyetleri dört ana kola ayrılmaktadır: (i) performans kauçukları, (ii) teknik plastikler, (iii) kimyasal ara ürünler ve (iv) performans kimyasalları.

Lanxess’in Türkiye’de faaliyet gösteren hiçbir şirkette hissedarlığı bulunmamaktadır. H.1.2. Petroflex Comércio e Indústria S.A. (Petroflex)

Petroflex merkezi Brezilya’da bulunan ve sentetik kauçuk ve termoplastik elastomerler üretimi ile iştigal eden bir şirkettir. Petroflex’in hisseleri Brezilya Borsası Bovespa’da kote edilmiştir. Petroflex ekonomik bir gruba bağlı değildir.

Petroflex’in kontrol ettiği iştirakler, Petroflex Trading S.A. (Uruguay), Petroflex International Ltd. (BVI) ve Petroflex America Inc. (USA) adlı şirketlerden oluşmaktadır. Petroflex’in Türkiye’de faaliyet gösteren hiçbir şirkette hissedarlığı bulunmamaktadır. H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

Bildirim formunda söz konusu işlemin, Petroflex’in başlıca ürünleri arasında bulunan ve Lanxess’in de geniş ürün portföyünde bulunan sentetik kauçuk endüstrisine ilişkin olduğu; tarafların sentetik kauçuk pazarında faaliyeti bulunmasından ötürü işlemin bu sektörde bazı yatay örtüşmelere sebep olacağı ve sözü geçen sektördeki örtüşmelerin dünya çapında: (i) sentetik kauçuğun PBR ve S-SBR tiplerini kapsayan “Butadien Bazlı Solüsyon Kauçuklar” (PBR+S-SBR) ve (ii) sentetik kauçuğun E-SBR ve NBR tiplerini kapsayan “Halojensiz Butadien Bazlı Emülsiyon Kauçuklar” (E-SBR+NBR) pazarlarında gerçekleşeceği belirtilmiştir. Buna karşın tarafların Türkiye’de faaliyetleri sadece E-SBR+NBR pazarında örtüşmektedir. Zira Petroflex S-SBR+PBR ürünlerini

Türkiye’ye ihraç etmemektedir. Bu bakımdan ilgili ürün pazarı değerlendirmesi sadece E-SBR+NBR pazarı bakımından yapılacaktır.

Halojensiz Butadien Bazlı Emülsiyon Kauçuklar (E-SBR+NBR) pazarı: Bu sentetikler halojensiz emülsiyon polimerizasyon işlemi ile üretilmektedir. Bu gruba giren sentetikler (i) Emülsiyon Stiren-Butadien Kauçuk (E-SBR) ve (ii) Akrilonitril-Butadien Kauçuk (NBR)’tur.

Emülsiyon Stiren-Bütadien Kauçuk (E-SBR): E-SBR yüksek işlenebilirlik özelliğine sahip olan ve aşınmalara, ısıya, yıpranmaya, polar çözeltilere, seyreltilmiş asitlere ve seyreltilmiş bazlara karşı dayanıklılık gibi özellikleri üstün şekilde barındıran bir sentetik kauçuk türüdür. Çoğunlukla araba imalatında ve hafif kamyon lastiklerinin imalatında ve kamyon (retread) bileşimlerinde kullanılır. E-SBR’nin diğer yaygın kullanım alanları arasında; mutfakta kullanılan ev eşyaları altlıkları, süzme tahtası tablaları, ayakkabı tabanları ve topukları, konveyör kayışları, sünger nesneler, yapıştırıcılar, otomobil paspasları, frenler ve debriyaj pedalları, hortumlar, V kayışları, yer döşemeciliği, askeri tank paletleri, sert kauçuktan pil kutusu kılıfları, haddelenmiş contalar, kauçuk oyuncaklar, dökme kauçuk ürünler, yemek paketleme, ayakkabı tabanlıkları, kablo yalıtım ürünleri ve kılıfları mevcuttur.

Akrilonitril-Butadien Kauçuk (NBR): NBR da bir tür sentetik kauçuktur ve yaygın olarak endüstriyel ve otomotiv kauçuk ürünleri endüstrilerinin en işlevsel maddesi olarak bilinir. NBR, aslında, doymamış akrilonitril ve butadien copolimerlerinin karmaşık bileşimidir. Fiziksel ve kimyasal özellikleri polimerin bileşimindeki akrilonitril yapısına göre değişiklik göstermekle birlikte (polimerin bileşimindeki akrilonitril arttıkça, yağlara karşı dayanıklılık artmakta ancak maddenin esnekliği azalmaktadır), sentetik kauçuğun bu türü genelde yağa, benzine ve diğer kimyasallara karşı dayanıklıdır ve yağa, benzine ve diğer kimyasallara karşı dayanıklılık gerektiren geniş kullanım alanlarında kullanılmaktadır. Otomotiv sanayinde, yağ ve benzin için kullanılan hortumlarda ve mühürlerde kullanılmaktadır. NBR’ın -40 dereceden +120 dereceye kadar dayanabilen yapısı, onu olağandışı otomotiv uygulamaları için ideal materyal haline getirmektedir. NBR ayrıca, dökme kauçuk ürün, ayakkabı, yapıştırıcı, sünger, genişletilmiş köpük ve yer paspasları üretiminde de kullanılmaktadır.

Yukarıda açıklandığı şekilde, E-SBR ve NBR farklı özelliklere sahiptir ve farklı uygulama alanları vardır. Farklı amaçlar için üretilmekte ve bu nedenle talep yönünden birbirleri ile ikame edilememektedirler.

Buna karşın, aynı üretim tesislerinde üretilmeleri ve üretim işlemlerinin her iki sentetik kauçuk türü için de aynı olması nedeniyle, E-SBR ve NBR’nin aynı pazara ait olduğu düşünülmektedir. Esasında, aralarındaki kimyasal farklılık akronitrilin (NBR’de) stirin (S-SBR’de) ile değiştirilmesinden kaynaklanmaktadır. Diğer bir deyişle, E-SBR ve NBR’nin her ikisi de emülsiyon polimerizasyon işlemi ile aynı tesiste üretildiklerinden arz yönünden bu iki ürün birbirleri ile ikame edilebilir niteliktedir. Örneğin, hem Lanxess hem de Petroflex her iki ürünün de üretimini aynı tesislerde yapabilmektedir.

Yukarıda sayılan gerekçelere dayanarak, arz yönünden E-SBR ve NBR’ın birbirlerinin ikamesi oldukları ve bu nedenle aynı ürün pazarına ait oldukları kanaatine ulaşılmıştır. H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Dosya kapsamında İlgili coğrafi pazar, “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak kabul edilmiştir.

H.3. Değerlendirme

Dosya konusu devralma işlemi, taraflar arasında 13.12.2007 tarihinde imzalanan “Hisse Alım Sözleşmesi” (Sözleşme) tarafından düzenlenmektedir. Öngörülen işlemin tamamlanması sonucunda, Lanxess Petroflex’te %69,68 oranında hisseye ve Petroflex’in kontrolüne sahip olacaktır. Aşağıdaki tabloda Petroflex’in devir öncesindeki hissedarlık yapısı yer almaktadır:

Tablo-1 Petroflex’in Hissedarlık Yapısı

Hissedar Adı Hisse Oranı (%)

Braskem S.A. 33,53

İşlemin tamamlanması neticesinde Petroflex’in hissedarlık yapısı aşağıdaki gibi olacaktır:

Tablo-2 Petroflex’in Devir Sonrası Öngörülen Hissedarlık Yapısı

Hissedar Adı Hisse Oranı (%)

Lanxess 69,68

Diğerleri 30,32

160

Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı üzere, Petroflex’in kontrolü Lanxess’e geçeceğinden söz konusu işlemin 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır.

Aşağıdaki tabloda taraflar ile rakiplerinin ilgili ürün pazarındaki pazar payları gösterilmiştir:

Tablo-3 Tarafların ve Rakiplerinin İlgili Ürün Pazarındaki Pazar Payları

2006 2006 (%) 2007 2007 (%) Toplam Talep E-SBR+NBR (ton) (…….) (…….)

Lanxess ve Petroflex’ın ilgili ürün pazarındaki ciroları ise sırasıyla (…………) YTL ve (………..) YTL’dir. Bu çerçevede, tarafların toplam ciro ve pazar payları 1997/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen eşikleri aşmamaktadır. Dolayısıyla söz konusu işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olmayan bir işlem niteliğindedir.

Sözleşmenin 13. maddesi ile satıcılara 3 yıl süreyle devredilen şirketin ticari faaliyetleri ile ilgili olarak rekabet etme yasağı ve 14. maddesi ile de 12 ay boyunca devredilen

şirketin personelini istihdam etme yasağı getirilmiştir. İlgili işlem ile birlikte ticari itibar ve know-how devride gerçekleşeceğinden 3 yıllık rekabet yasağı ile 1 yıllık istihdam etme yasağı, işlem ile doğrudan ilgili ve işlemin yürütülmesi için gerekli olan yan sınırlama niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıdaki bilgi ve değerlendirmeler ışığında; devir işleminin tarafları olan Lanxess ve Petroflex’in ilgili ürün pazarındaki toplam pazar payları ve cirolarının, 1998/2 sayılı tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı tebliğin 4. maddesinde öngörülen eşiklerin altında kalması nedeniyle, bildirime konu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir devir işlemi olmadığı; 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca, talep edilen menfi tespit belgesinin verilmesinin uygun olacağı kanaatine ulaşılmıştır.

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,

1. Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a

dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken

Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında olduğuna; ancak

tarafların toplam pazar payları ve cirolarının aynı Tebliğ’de öngörülen eşikleri

aşmaması nedeniyle izne tabi olmadığına,

2. İşleme 4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca menfi tespit belgesi

verilmesine

OYBİRLİGİ ile karar verilmiştir.

200