TEB Finansman AŞ'nin hisselerinin tamamının Türk Ekonomi Bankası AŞ tarafından devralınması işlemi.

Rekebet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan: Birol KÜLE

Üyeler: Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,

Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN,

Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN

B. RAPORTÖRLER : Yakup GÖKALP, Sabrican SARAK, Mehmet Emin GÜNER,

Furkan ŞENEL

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: - Türk Ekonomi Bankası AŞ

Temsilcileri: Av. Arpat Burçak ŞENOCAK

Av. İklim Gülsün AYTEKİN, Av. Mustafa KARADAŞ

Esentepe Mah. Büyükdere Cad. No:175 Ferko Signature

A Blok Kat:16 Şişli /İstanbul

(1) D. DOSYA KONUSU: TEB Finansman AŞ'nin hisselerinin tamamının Türk Ekonomi Bankası AŞ tarafından devralınması işlemi.

(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 09.11.2022 tarih ve 32826 sayı ile giren ve eksiklikleri 23.11.2022 tarih ve 33211 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 02.12.2022 tarih ve 2022-4-049/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.

(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.

G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

(4) Başvuruda, mevcut durumda BNP Paribas S.A.nın (BNP) tek kontrolünde bulunan BNP Paribas Personal Finance S.A. (BNP PERSONAL) tarafından kontrol edilen TEB Finansman AŞ'nin (TEB FİNANSMAN) hisselerinin tamamının Çolakoğlu Grubu (ÇOLAKOĞLU) ile BNP tarafından ortak kontrol edilen Türk Ekonomi Bankası AŞ (TEB) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmiştir.

(5) İşlemin temelini 04.11.2022 tarihinde BNP PERSONAL ile TEB HOLDİNG arasında akdedilen “Satış ve Satın Alma Sözleşmesi” (Sözleşme) oluşturmaktadır. Sözleşme hükümleri doğrultusunda planlanan işleme izin verilmesi durumunda; BNP PERSONAL’ın TEB FİNANSMAN’da sahip olduğu %(.....) oranındaki hissedarlık payının TEB’e devredileceği, TEB HOLDİNG’in TEB FİNANSMAN’da sahip olduğu %(.....) oranındaki hissedarlık paylarının TEB’e devredileceği, TEB FİNANSMAN’ın hisselerinin tamamının mevcut durumda ÇOLAKOĞLU ve TEB HOLDİNG tarafından ortak kontrol edilen TEB’in kontrolüne geçeceği ifade edilmiştir.

(6) Devre konu TEB FİNANSMAN, mevcut durumda BNP PERSONAL’ın tek kontrolünde bulunmaktadır. Bununla birlikte TEB FİNANSMAN Esas Sözleşmesinin üçüncü bölümündeki “Yönetim Kurulu” başlığı altındaki 12. maddesinin birinci fıkrasında ve

yine üçüncü bölümdeki “Yönetim Kurulu Toplantıları ve Toplantı Düzeni” başlığı altındaki 14. maddesinin dördüncü fıkrasında;

“Yönetim Kurulu; hissedarlardan BNP Paribas Personal Finance SA tarafından

önerilen adaylar arasından seçilecek dört (4) üye; ve TEB Holding AŞ tarafından

önerilen adaylar arasından seçilecek bir (1) üyeden oluşur.” ve “Holding AŞ’nin

işbu esas sözleşme uyarınca haiz olduğu haklarını olumsuz etkilemesi halinde,

aşağıdaki konularda alınacak kararlarda TEB Holding AŞ tarafından aday olarak

gösterilip seçilen üyenin olumlu oyu şarttır”

düzenlemesi bulunmaktadır. Bu çerçevede hangi konularda TEB HOLDİNG’in olumlu oyunun aranacağı hususu TEB FİNANSMAN’ın kontrol edilme şeklini belirlemek bakımından önem arz etmektedir.

(7) Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’da (Kontrol Kılavuzu) ortak kontrole ilişkin;

“Ortak kontrol sağlayan veto hakları tipik olarak bütçe, işletme planı, önemli

yatırımlar ya da üst yönetimin atanması gibi kararları içerir. Ancak ortak

kontrolün devralınması, devralanın teşebbüsün günlük işleyişinde belirleyici

olma hakkına sahip olmasını gerektirmez. Önemli olan, veto haklarının ortak

girişimin stratejik ticari davranışları üzerinde belirleyici etki uygulayabilme

imkânı vermesidir.”

açıklaması yer almaktadır. Bu kapsamda, TEB HOLDİNG’e tanınan veto haklarının kapsamı ve sınırları Kontrol Kılavuzu çerçevesinde incelenmiştir.

(8) TEB FİNANSMAN’ın Esas Sözleşmesinin 14. maddesinde TEB HOLDİNG’in olumlu oy şartının aranacağı durumlar;

(…..TİCARİ SIR…..)

şeklinde sayılmıştır.

(9) Kontrol Kılavuzu’nda [1] “Birden fazla veto hakkının olduğu bir durumda bunların önemini değerlendirirken bu haklar tek başına ele alınmamalıdır. Zira ortak kontrolün varlığı bu hakların bütün olarak değerlendirilmesine bağlıdır. Ancak, stratejik ticari politika, üst yönetimin atanması ya da işletme planıyla ilgili olmayan bir veto hakkının sahibine ortak kontrol sağladığının kabul edilmesi zordur.” ifadesiyle hangi tür veto haklarının stratejik olarak kabul edileceğine ilişkin bir açıklamaya yer verilmiştir. Yukarıda yer verilen ve oybirliği aranan konular incelendiğinde, her iki tarafın da üzerinde mutabakata varmadan alamayacağı kararların stratejik nitelik arz etmediği, sadece azınlık hissedarın çıkarlarını korumaya yönelik olduğu ve bu nedenle TEB HOLDİNG’e kontrol hakkı sağlamadığı kanaatine ulaşılmıştır.

(10) Planlanan işlem neticesinde, BNP PERSONAL’ın tek kontrolünde olan TEB FİNANSMAN’ın kontrol yapısında kalıcı bir değişiklik olacağı sonucuna ulaşılmaktadır. Bu çerçevede, bildirim konusu işlem, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemidir. Tarafların ciro bilgilerinden, işlemin izne tabi olduğu tespit edilmiştir.

1 Kontrol Kılavuzu, para. 51-60.

(11) Başvuruda sunulan bilgilere göre BNP, Türkiye’de ticari/kişisel bankacılık hizmetleri, kurumsal bankacılık hizmetleri, menkul kıymet hizmetleri, sigortacılık hizmetleri, varlık yönetimi ve emlak hizmetleri alanlarında faaliyet göstermektedir. 2005 yılında BNP ile TEB arasında ortaklık anlaşması akdedilmiş ve BNP’nin Türkiye'deki faaliyetlerinin büyük bir bölümünün Türk iştirakler aracılığıyla yürütülmesi kararı alınmıştır. Bu doğrultuda devre konu teşebbüs konumundaki TEB FİNANSMAN, BNP’nin katkıları ile finansman faaliyetlerine ilişkin küresel uygulamalarını Türkiye pazarına uyarlamakta ve BNP’nin yerel müşterilerine finansman hizmeti sağlamaktadır.

(12) Devralan teşebbüs konumundaki TEB’de TEB HOLDİNG’deki pay sahipliğinden kaynaklı olarak pay sahipliği bulunan ve TEB’i BNP FORTİS YATIRIM ile ortak kontrol eden ÇOLAKOĞLU, TEB HOLDİNG pay sahipliği dolayısıyla mevcut olan bankacılık hizmetleri dışında, demir-çelik mamulleri üretimi ve ticareti (Metalurji AŞ), demir çelik ürünlerinin ihracat edilmesi (Çolakoğlu Dış Ticaret AŞ), gemi acenteliği ve kiralama hizmetleri (Denak Depoculuk ve Nakliyecilik AŞ), ithal ve gazlaştırma terminal hizmeti ve depolama, toptan satış ithalat/ihracat hizmetleri (Ege Gaz AŞ) ve enerji endüstrisi (Ova Elektrik AŞ) alanlarında iştirakleri aracılığıyla faaliyet göstermektedir. Sunulan bilgilere göre TEB FİNANSMAN, Ocak 2009 tarihinden itibaren sadece taşıt kredisi ve taşıt kredisi ile birlikte sunulan ürünler için finansman sağlamakta, TEB de müşterilerine taşıt kredisi sağlamaktadır.

(13) İşlem taraflarının faaliyet alanları dikkate alındığında, bildirim konusu işlemin gerçekleşmesi durumunda işlem taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri kapsamında “araç finansmanı hizmetleri pazarı” bakımından yatay örtüşmenin meydana geleceği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte planlan işleme izin verilmesi durumunda, işlem taraflarının faaliyetleri arasında herhangi bir dikey örtüşme meydana gelmeyecektir. Söz konusu yatay örtüşmenin rekabetçi açıdan incelemesi bakımından TEB’in ve TEB FİNANSMAN’ın araç finansmanı hizmetleri pazarındaki pazar payları ve pazar büyüklüğü verilerine aşağıdaki tablolarda yer verilmiştir.

Tablo-1: Araç Finansmanı Hizmetleri Pazarının Satış Değeri Bakımından Büyüklüğü

Etkilenen Pazar 2019 2020 2021

Araç Finansmanı Hizmetleri Pazarı (.....) (.....) (.....)

Kaynak: Bildirim Formu

Tablo-2: İşlem Taraflarının Araç Finansmanı Hizmetleri Pazarındaki Pazar Payları

Satış Değeri (TL) [2] Pazar Payı (%)

Teşebbüsler

2019 2020 2021 2019 2020 2021

TEB (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....)

TEB (.....) (.....) (.....)

(.....) (.....) (.....)

FİNANSMAN

Toplam (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....)

Teşebbüsler Satış Miktarı [3] Pazar payı (%) [4]

TEB (.....) (.....) (.....)

TEB

Kaynak: Bildirim Formu

2 Teşebbüs tarafından, satış değerinin, tüketici kredileri açısından sektör bilgileri kullandırılan kredilere denk gelen mali karşılığa tekabül ettiği belirtilmiştir.

3 Teşebbüs tarafından, satış miktarının araç finansmanı için kullandırılan kredi ürününü temsil ettiği belirtilmiştir.

4 Teşebbüs tarafından, açık kaynaklarda satış miktarı verilerinin (ürün adedi olarak) detaylı olarak sunulmadığı, bu sebeple toplam pazar büyüklüğü hesaplanamadığından pazar payının da hesaplanamadığı belirtilmiştir.

Tablo-3: Araç Finansmanı Hizmetleri Pazarında Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin Satış Değeri Bazlı Pazar Payları 5

Pazar Payı (%)

Teşebbüsler

2019 2020 2021

Türkiye İş Bankası AŞ (.....) (.....) (.....)

Kaynak: Bildirim Formu

(14) Yukarıda sunulan Tablo-1 incelendiğinde, araç finansmanı hizmetleri pazarının büyüklüğünün yıllar içerisinde istikrarlı bir biçimde artış sergilediği görülmektedir. Bununla birlikte söz konusu pazarda faaliyet gösteren TEB ve TEB FİNANSMAN’ın pazar payları trendi yıllar itibarıyla değişkenlik göstermiştir. Tablo-2’de görüleceği üzere, TEB’in ve TEB FİNANSMAN’nın 2019 ila 2021 yılları arasındaki pazar payları %(.....), %(.....), %(.....); %(.....), %(.....), %(.....)’dır. Dolayısıyla planlanan işleme izin verilmesi durumunda 2019 ila 2021 yılları arasında birleşik teşebbüsün araç finansmanı hizmetleri pazarındaki pazar payları, sırasıyla %(.....), %(.....), %(.....) seviyesine ulaşacaktır.

(15) Devre konu teşebbüs ile devralan teşebbüsün bütünleşik pazar payları incelendiğinde, araç finansmanı hizmetleri pazarının pazar büyüklüğü bakımından artış sergilediği görülse de, birleşik teşebbüsün pazar payı azalış yönünde bir eğilime sahiptir. Bu bilgiden hareketle, araç finansmanı hizmetleri pazarında rekabet düzeyinin yüksek olduğunu söylemek mümkündür. Tablo-3’te sunulan veriler 2021 yılı satış değeri bazlı pazar payları bakımından incelendiğinde; Türkiye İş Bankası AŞ, Türkiye Garanti Bankası AŞ, Mercedes-Benz Finansman Türk A.Ş, Volkswagen Doğuş Finansman AŞ, Yapı ve Kredi Bankası AŞ’nin, araç finansmanı hizmetleri pazarında TEB ve TEB FİNANSMAN’ın toplamından daha yüksek bir pazar payına sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca diğer rakip teşebbüslerin pazar payları da birleşik teşebbüsün pazar payına önemli ölçüde yakınsamaktadır.

(16) Sonuç olarak dosya kapsamında sunulan bilgi ve belgeler ışığında, dosya konusu işleme izin verilmesi halinde işlem tarafları arasında araç finansmanı hizmetleri pazarında yatay örtüşmenin meydana geleceği görülmekte ise de işlem taraflarının devralma işlemi sonrası bahse konu pazardaki pazar payının düşük olması ve pazarda faaliyet gösteren güçlü teşebbüslerin varlığı dikkate alındığında, devralma işleminin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi kapsamında başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran nitelikte olmadığı, dolayısıyla bildirime konu işleme izin verilebileceği kanaatine varılmıştır.

5 Teşebbüs tarafından, rakip teşebbüslerin pazar verilerinin halka açık kaynaklardan ve daha ziyade ilgili yıla ait faaliyet raporlarından derlendiği ifade edilmiştir.

H. SONUÇ

(17) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.