Ticari bankaların ve otomotiv bayilerinin sigorta acentesi olarak faaliyet göstermelerinin diğer sigorta acenteleri aleyhine haksız rekabet oluşturduğu iddiası.
Aşağıdaki metin, Rekabet Kurumu'nun yayımladığı karar belgesinden çıkarılmıştır; sayfa numaraları, tablolar ve grafikler özgün belgedeki yerleriyle korunmuştur. Bu sayfada yer alan özet, sınıflandırma ve açıklamalar yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz; bağlayıcı olan, Kurumun yayımladığı karardır.
- Türkiye’de faaliyette bulunan ticari bankalar ve sigorta
acenteliği yapan otomotiv bayileri
E. DOSYA KONUSU: Ticari bankaların ve otomotiv bayilerinin sigorta acentesi olarak faaliyet göstermelerinin diğer sigorta acenteleri aleyhine haksız rekabet oluşturduğu iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: İlgili dilekçede, sigorta acentesi olan şikayetçinin ev ve DASK sigortası yaptırmak isteyen müşterisinin, Albaraka Türk Katılım Bankası A.Ş. Kahramanmaraş Şubesi tarafından, ilgili sigortanın kendilerince düzenlenmesinin zorunlu olduğu gerkçesiyle engellendiği belirtilmiştir. Şikayetçi, ayrıca sigorta acentesi olarak faaliyet gösteren banka şubelerinin ve araç satışı yapan otomotiv galerilerinin serbest çalışan sigorta acenteleri aleyhine yukarıda anılan uygulama ile haksız rekabete neden olduklarını iddia etmiş ve bankalar ile otomobil galerileri ikinci iş yapabilirken, kendilerine ikinci iş yapma yasağı uygulanmasının mağduriyetlerine yol açtığını öne sürmüştür.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 8.4.2008 tarih, 2160 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 18.4.2008 tarih, 2008-4-82/İİ-08-FÇ sayılı İlk İnceleme Raporu, aynı tarih, REK.0.08.00.00-110/102 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-30 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
Sayfa 2
08-30/376-126
H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da, şikâyet konusu işlemin rekabet ihlali oluşturmadığı görüşüne yer verilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. İlgili Ürün Pazarı
Şikayet konusu dikkate alınarak ilgili ürün/hizmet pazarı, “sigortacılık hizmetleri pazarı” olarak tespit edilmiştir.
I.2. İlgili Coğrafi Pazar
Her ne kadar şikayet konusu eylem Kahramanmaraş ili sınırlarında gerçekleşmişse de şikayet dilekçesinin sektörün genel rahatsızlıklarını da kapsayacak şekilde kaleme alınmış olması ve sigorta şirketlerinin ülkenin tamamında hizmet veriyor olması dikkate alınarak, dosya konusu bakımından, ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti Sınırları” olarak belirlenmiştir.
I.3. Değerlendirme
Banka sigortacılığının diğer sigorta acenteleri aleyhine rekabet ihlaline yol açacak sonuçlar doğurduğu hakkındaki iddialar Kurul gündemine daha önce de gelmiştir. Söz konusu şikayetler bankaların müşterilerine kullandırdıkları kredilere ilişkin sigortalama işlemlerinde, bankanın belirlediği sigorta şirketi ile çalışma zorunluluğu getirmeleri veya müşteriye bankanın belirlediği sigorta şirketi ile çalışmayı tercih etmesi halinde kredi faiz oranlarında belli bir indirim yapmayı teklif etmelerine yöneliktir. Konu hakkında yapılan incelemeler sonucunda 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 4. ve 6. maddeleri kapsamında herhangi bir ihlal tespit edilmemiş ve şikayetlerin reddine karar verilmiştir (20.5.1999 tarih, 99-24/211- 124 sayılı; 6.7.2004 tarih, 04-45/574-138 sayılı ve 13.12.2007 tarih, 07/90/1157-450 sayılı kararlar).
Esasen, bir mal ile birlikte başka bir malın alımının zorlanması rekabet hukukunda “bağlama” olarak adlandırılmakta olup, bu tür uygulamalar Kanun’un 4. maddesi kapsamında bir anlaşmanın sonucu olması veya 6. madde anlamında hakim durumun kötüye kullanılması niteliğini taşıması hallerinde rekabet ihlali oluşturur. Kurumumuz tarafından konuya ilişkin olarak yapılan incelemelerde, ilgili pazarda yaygın olan bu uygulamanın anlaşmadan kaynaklanmadığı belirlenmiştir. Şikâyet dilekçesinde de bankalar arasında veya sigorta şirketleri arasında şikayet konusuna ilişkin bir anlaşmanın varlığından söz edilmemektedir.
Diğer yandan, pazarın genel yapısı dikkate alındığında, ilgili pazarda hiçbir teşebbüsün hakim durumda bulunmadığı neticesine varılmıştır.
Sayfa 3
08-30/376-126
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu ile ilgili olarak, 4054 sayılı Kanun kapsamında herhangi bir işlem yapılmasına gerek olmadığına ve şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
E
Tablolardaki bazı değerler Rekabet Kurumu tarafından ticari sır gerekçesiyle (.....) şeklinde gizlenmiştir.