Trend Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti'nin hisse devri yolu ile Brenntag CEE GmbH ve Brenntag Austria Holding…

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

10

Başkan: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI

Üyeler: Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet

Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Ümit GÖRGÜLÜ, İmren SEYRANTEPE

C. BİLDİRİMDE

BULUNAN: Brenntag CEE GmbH

Temsilcisi Av. Pınar AYBEK

Yapı Kredi Plaza C Blok K:4 Levent İstanbul

D. TARAFLAR: Brenntag CEE GmbH

Linke Wienzeile 152,1060 Wien, AVUSTURYA

Brenntag Austria Holding GmbH

Linke Wienzeile 152,1060 Wien, AVUSTURYA

Nihat ÖZTÜRK

Bahçeşehir 1.Kısım, Balabandere Çıkmazı, Berit 02/32

Ispartakule / Bahçeşehir / İstanbul

Yasemin ÖZTÜRK

Bahçeşehir 1.Kısım, Balabandere Çıkmazı, Berit 02/32

Ispartakule / Bahçeşehir / İstanbul

Suat ÖZTÜRK

Arseven Sitesi No:23, Edirne Koleji Yanı Edirne

Özlem ÖZTÜRK

Arseven Sitesi No:23, Edirne Koleji Yanı Edirne

E. DOSYA KONUSU: Trend Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti’nin hisse devri yolu ile Brenntag CEE GmbH ve Brenntag Austria Holding GmbH’ye devredilmesi işlemine izin verilmesi talebi.

F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.12.2008 tarih ve 8041 sayı ile giren ve en son 29.12.2008 tarih ve 8434 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında

Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 7.1.2009 tarih ve 2008–3–244/Öİ–09-ÜG sayılı Birleşme/Devralma Raporu, 8.1.2009 tarih ve REK.0.07.00.00-120/6 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09-02 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.

G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; Trend Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti’ne ait hisselerin tamamının Brenntag CEE GmbH ve Brenntag Austria Holding GmbH tarafından devralınması işleminin,

1-1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu,

2-Tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları yönüyle 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu,

3-Anılan devralma işlemi sonucunda ilgili pazarda bir hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi yoluyla etkin rekabetin önemli ölçüde kısıtlanmasının söz konusu olmayacağı anlaşıldığından söz konusu devir işlemine izin verilmesinin uygun olacağı

sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir.

H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME

H.1. Taraflar

H.1.1. Brenntag CEE GmbH (Brenntag CEE)

Avusturya kanunlarına göre kurulmuş ve her türlü kimyasal ürünün dağıtımı ve yan servislerin sunulması (paketleme, depolama vb.) işi ile iştigal eden Brenntag CEE’nin hissedarlık yapısına Tablo 1’de yer verilmiştir.

Tablo 1: Brenntag CEE Ortaklık Yapısı

Ad-Unvan Hisse Oranı (%)

Brenntag N.V Belgium

(….)

Brenntag Beteiligungs

(….)

Toplam 100

Kaynak: Bildirim Formu

Brenntag CEE sektörde uluslararası faaliyet gösteren Brenntag şirketler grubuna bağlıdır (Brenntag Grup).

H.1.2. Brenntag Austria Holding GmbH (Brenntag Holding)

Hisselerinin tümü Brenntag N.V Belgium’a ait olan Brenntag Holding de Brenntag CEE gibi Brenntag Grup’a bağlı bir şirkettir.

Brenntag Grup içinde yer alan şirketler genel olarak kendileri büyük miktarlarda kimyasal maddeyi üreticilerden alıp, müşterilerinin ihtiyacı olan miktarlarda karışımını yaparak satmaktadır. Bu işle bağlantılı olarak bazı ürün gruplarında depolama,

karışım ve paketleme hizmetleri de verilmektedir. Brenntag Grup, Türkiye pazarında faaliyetlerini Brenntag Kimya Ticaret Limited Şirketi (Brenntag Kimya) ile doğrudan pazarlama ve dağıtım; Brenntag CEE ve Provida GmbH aracılığı ile ihracat yapmaktadır.

İşlemin devralan tarafını oluşturan şirketlerin 2007 yılına ait cirosu Türkiye’de aktif faaliyet gösteren Brenntag Grup şirketlerinin toplam cirosu dikkate alınarak belirlenmiş olup (………………..) TL (……………………. tl) seviyesinde gerçekleşmiştir. 2008 yılı içerisinde Brenntag Grubu şirketlerinden olan Brenntag Kimya ile Aromaster Gıda Katkı Maddeleri Tic. Ltd. Sti. arasında Varlık Devri Sözleşmesi imzalanmış ve söz konusu işleme 5.6.2008 tarih ve 08-37/495-176 sayılı Kurul kararı ile izin verilmiştir. Devralma işlemi 2008 yılı sonunda gerçekleştiği için yukarıdaki ciro Brenntag Grup’un işlem öncesindeki satışlarının değerini göstermektedir. Aynı sebeple mevcut inceleme kapsamında da devralma öncesi ciro esas alınacaktır.

H.1.3. Trend Gıda Sanayi Ticaret Ltd. Şti (Trend Gıda)

Devre Konu Trend Gıda, Türk kanunlarına göre kurulmuş ve faaliyet alanı genel olarak aroma kimyasalları dağıtımı olan bir şirkettir. Dağıtımı yapılan ürünler farklı sektörler tarafından gıda katkı maddesi olarak veya gıda katkı maddelerinin hazırlanmasında ham madde olarak kullanılmaktadır. Trend Gıda’nın ortaklık yapısına Tablo 2’de yer verilmiştir.

Tablo 2: Trend Gıda’nın Mevcut Ortaklık Yapısı

Ad-Unvan Hisse Oranı (%)

Suat Öztürk (….)

Kaynak: Bildirim Formu

Trend Gıda hissedarları ayrıca MM Gıda ve Kimya Ticaret Kollektif Şirketi (MM Gıda) unvanlı ve aynı iş kolu ile iştigal eden bir şirkette daha hisse sahibidirler.

30

Trend Gıda’nın 2007 yılı itibarıyla, toplam cirosu (…………….) TL (……………………………………….) tutarında gerçekleşmiştir.

H.2. İlgili Pazar

H.2.1. İlgili Ürün Pazarı

İncelemeye konu işlemin devralan taraflarının bağlı olduğu Brenntag Grup en genel anlamıyla kimyasal ürünler piyasasında çok sayıda ürün çeşidinin dağıtımı ve bu ürünlere ilişkin paketleme, depolama, v.b. yan servislerin sunulması faaliyetlerini gerçekleştirmektedir.

Devralma işleminin diğer tarafı olan Trend Gıda ise sadece aroma kimyasalları adı verilen ürünlerin dağıtımını gerçekleştirmektedir. Trend Gıda ve Brenntag Grup’un kesişen faaliyet alanları “aroma kimyasalları”dır.

Aroma kimyasalları daha geniş anlamda üst pazar olarak tanımlanabilecek “gıda katkı maddeleri” ürün grubuna dâhildir. 5.9.2002 tarih ve 02-52/680-275 sayılı Kurul kararında söz konusu ürün grubuna dahil olan tatlandırıcı maddelerin, kokuların ve aroma kimyasallarının ayrı ürün pazarları oluşturduğu tespiti yapılmıştır. Aroma kimyasalları ise 8.2.2007 tarih ve 07-13/102-31 sayılı Kurul kararında “tatlandırıcı veya koku bileşimlerinin imalatında ham madde olarak kullanılan ayrı ve özgün bir tada sahip olan kimyasal maddeler” olarak tanımlanmış ve 5.9.2002 tarihli karara da atıfta bulunularak aroma kimyasallarının, tatlandırıcıların ve kokuların üretiminde ara madde olarak tüketilmelerinin yanı sıra ham madde olarak da satılmaları nedeniyle ayrı pazar olarak değerlendirilmeleri gerektiği belirtilmiştir.

Yukarıda yer verilen Kurul kararlarında da ortaya konduğu gibi, aroma kimyasalları diğer kimyasal maddelerden ayrı bir ürün pazarı teşkil etmektedir. Mevcut devralma işlemi açısından da Trend Gıda’nın temel faaliyet alanını oluşturması ölçüsünde ilgili pazar tanımında aroma kimyasallarının esas alınmasının yerinde olacağı kanaatine varılmıştır. Dolayısıyla, başvuru konusu işlem bakımından ilgili ürün pazarı “aroma kimyasalları” olarak tespit edilmiştir.

H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar

Her iki teşebbüsün de faaliyette bulunduğu aroma kimyasalları pazarında Türkiye genelinde söz konusu ürünler açısından pazara giriş, arz kaynaklarına ulaşım, üretim, dağıtım, pazarlama ve satış koşullarının bölgesel farklılık göstermemesi dikkate alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.

H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme

H.3.1. Devralma İşleminin Niteliği

Taraflar arasında 2.12.2008 tarihinde imzalanan Hisse Satın Alma Sözleşmesi çerçevesinde, Trend Gıda’nın hisselerinin tamamının Brenntag Grup şirketlerinden olan Brenntag CEE ve Brenntag Holding’e devri öngörülmektedir. Trend Gıda’nın devir işlemi sonrası oluşacak hissedarlık yapısına Tablo 3’te yer verilmiştir.

Tablo 3: Trend Gıda’nın Devir İşlemi Sonrası Hissedarlık Yapısı

Ad-Unvan Hisse Oranı (%)

Brenntag CEE (…)

Brenntag Holding (…)

Toplam 100

Kaynak: Bildirim Formu

İşlem sonucunda Trend Gıda’nın mutlak kontrolü Brenntag Grup’a geçecektir. Dolayısıyla işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemidir. 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesine göre %25 pazar payı sınırı veya 25 milyon TL ciro eşiğini geçen birleşme/devralmaların Kurul’a bildirilmesi zorunludur. Başvuru

konusu işlemin tarafları olan şirketlerin Tablo 4’te yer alan 2007 yılı toplam ciroları incelendiğinde 25 milyon TL eşiğinin aşıldığı görüldüğünden işlem izne tabidir.

Tablo 4: Tarafların 2007 yılı ciroları (TL)

Teşebbüs Adı Ciro

Brenntag Grup (……………)

MM Gıda (……………)

TOPLAM (……………)

Kaynak: Bildirim Formu.

H.3.2. 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Değerlendirme

Devralanlardan Brenntag CEE’nin sahip olduğu Provida GmbH ile MM Gıda hissedarları arasında incelemeye konu Hisse Satın Alma Sözleşmesi ile aynı tarihte Varlık Satım Alma Sözleşmesi imzalanmıştır. Böylece MM Gıda’ya ait aroma kimyasalları işinin Brenntag Grup tarafından devralınması planlanmakta olup söz konusu işleme izin verilmesi talebini içeren bildirim dosya konusu bildirim ile aynı tarihte Kurumumuza iletilmiştir. Dolayısıyla pazar payı verileri incelenirken MM Gıda’ya ait aroma kimyasalları işinin Provida GmbH tarafından devralınması işlemi de dikkate alınacaktır.

Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden; incelemeye konu devralma işlemi sonrası, işlemin devralan tarafı Brenntag Grup’un aroma kimyasalları pazarında yaklaşık %(…) olan pazar payını, planlanan devralma işlemleri sonucu yaklaşık %(…)’e çıkaracağı anlaşılmaktadır. Çok sayıda oyuncunun yer aldığı pazarda tarafların işlem sonucu elde edeceği pazar payının rekabetçi endişe doğuracak düzeyde olmayacağı kanaatine varılmıştır.

H.3.3. Yan Sınırlamalar

Hisse Satın Alma Sözleşmesi’nin 18. maddesinde rekabet yasağı ve istihdam etmemeye ilişkin hükümler, 15. maddesinde ise gizlilik hükümleri düzenlenmektedir. Rekabet hukuku içtihadında devralma işleminde devredene getirilen rekabet yasakları belirli şartlar altında yan sınırlama olarak değerlendirilmekte, yoğunlaşmanın uygulanabilmesi için gerekli ve yoğunlaşma ile doğrudan ilgili kısıtlamalar olarak görülmektedir. Yan sınırlama olarak nitelendirilebilecek rekabet etmeme yükümlülükleri alıcının devraldığı maddi ve maddi olmayan varlıkların değerinden tam olarak yararlanmasının, bu çerçevede alıcının yaptığı yatırımın karşılığını tam olarak almasının bir aracı olarak görülmektedir. Devredenin devredilen işletmenin çalışanlarını istihdam etmemesine ve gizliliğe yönelik hükümler ise rekabet yasaklarını tamamlayıcı yükümlülükler olarak görülmekte ve benzer etkiler doğurması sebebiyle rekabet yasaklarına uygulanan ölçütler çerçevesinde değerlendirilmektedir.

Rekabet yasaklarının ya da rekabet yasaklarını tamamlayıcı yükümlülükler içeren hükümlerin yan sınırlama kavramı çerçevesinde değerlendirilmesinde yoğunlaşmanın uygulanabilmesi için gerekli ve yoğunlaşma ile doğrudan ilgili olma ölçütü yanında “sadece taraflar açısından kısıtlayıcı olma” ve “orantılılık” ölçütlerini de sağlaması gerekmektedir. Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden; söz konusu

sözleşmede yer alan rekabet etmeme ve istihdam etmemeye ilişkin yükümlülüklerin bu kriterleri sağladığı anlaşıldığından makul bir sınırlama olduğu kanaatine varılmıştır.

Diğer yandan, her ne kadar piyasadaki rekabet üzerindeki etkisi rekabet yasakları ölçüsünde olmasa da, gizlilik yükümlülükleri de rekabet yasağına benzer şekilde değerlendirilmektedir. Bu çerçevede, Hisse Satın Alma Sözleşmesi’nin 15. maddesinde yer verilen gizlilikle ilgili hükümlerin, rekabet açısından değer taşıyan bilgiler bakımından, aynı sözleşmenin 18. maddesinde yer alan rekabet yasağını genişletici şekilde yorumlanmaması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

10

I. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;

Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.